{"id":"chemia-2020-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/1.2","paper_id":"chemia-2020-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"1.2","points":1,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2020,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nNapisz wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X oraz maksymalny stopień utlenienia,\njaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych.\nWzór sumaryczny wodorku pierwiastka X:\nMaksymalny stopień utlenienia, jaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Rozumowanie\ni zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania\nproblemów.\nI. Wykorzystanie\ni tworzenie informacji.\nIV etap edukacyjny - poziom rozszerzony\n6. Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:\n6.1) wykazuje się znajomością i rozumieniem pojęć: stopień\nutlenienia […];\n6.4) przewiduje typowe stopnie utlenienia pierwiastków na\npodstawie konfiguracji elektronowej ich atomów.\nIII etap edukacyjny\n2. Wewnętrzna budowa materii. Zdający:\n2.12) […] odczytuje z układu okresowego wartościowość […]\ndla pierwiastków grup: […] 15. […] (względem […] wodoru);\n2.14) ustala dla prostych związków dwupierwiastkowych […]\nwzór sumaryczny na podstawie wartościowości.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne podanie wzoru wodorku fosforu oraz maksymalnego stopnia utlenienia\nfosforu i wanadu.\n0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nWzór sumaryczny wodorku pierwiastka X: PH3 ALBO H3P ALBO XH3 ALBO H3X\nMaksymalny stopień utlenienia, jaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych:\n(+)V ALBO (+)5\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":"## Poprawna odpowiedz\n\n- Wzor sumaryczny wodorku pierwiastka X (fosforu): **\\(\\ce{PH3}\\)** (rownowaznie \\(\\ce{H3P}\\), \\(\\ce{XH3}\\), \\(\\ce{H3X}\\))\n- Maksymalny stopien utlenienia pierwiastkow X i Z w zwiazkach chemicznych: **(+)V** (czyli **+5**)\n\n## Sposob 1 - wzor wodorku fosforu\n\nW zadaniu 1.1 ustalono, ze X = **fosfor (P)**, polozony w **grupie 15**. Pierwiastki grupy 15 tworza z wodorem wodorki typu \\(\\ce{EH3}\\) (np. \\(\\ce{NH3}\\), \\(\\ce{PH3}\\)), bo wartosciowosc wzgledem wodoru wynosi \\(8-5=3\\).\n\nWzor wodorku fosforu: **\\(\\ce{PH3}\\)** (fosfina/fosforowodor).\n\n## Sposob 2 - maksymalny stopien utlenienia\n\nMaksymalny (dodatni) stopien utlenienia pierwiastka grupy glownej jest rowny liczbie elektronow walencyjnych. Pierwsza informacja w tresci zadania mowi, ze oba pierwiastki, X (fosfor) i Z (wanad), przyjmuja **taki sam** maksymalny stopien utlenienia. Dla fosforu (5 elektronow walencyjnych) oraz dla wanadu (5 elektronow walencyjnych 3d^3 4s^2) wynosi on:\n\\[\\text{max. st. utl.} = \\mathbf{(+)V} = +5\\]\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n- **1 pkt** - poprawne podanie wzoru wodorku fosforu **oraz** maksymalnego stopnia utlenienia fosforu i wanadu.\n- **0 pkt** - odpowiedz niepelna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.\n\nWedlug oficjalnego klucza: wodorek X = **\\(\\ce{PH3}\\)** (ALBO \\(\\ce{H3P}\\), \\(\\ce{XH3}\\), \\(\\ce{H3X}\\)); maksymalny stopien utlenienia X i Z = **(+)V** (ALBO **(+)5**).","image":"img/chemia-2020-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":2,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · czerwiec 2020 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 1.2. (0-1)<br>Napisz wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X oraz maksymalny stopień utlenienia,<br>jaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych.<br>Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X:<br>Maksymalny stopień utlenienia, jaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych:</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 1.2. (0-1)<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Rozumowanie<br>i zastosowanie nabytej<br>wiedzy do rozwiązywania<br>problemów.<br>I. Wykorzystanie<br>i tworzenie informacji.<br>IV etap edukacyjny - poziom rozszerzony</p>\n<ol><li>Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:</li></ol>\n<p>6.1) wykazuje się znajomością i rozumieniem pojęć: stopień<br>utlenienia […];<br>6.4) przewiduje typowe stopnie utlenienia pierwiastków na<br>podstawie konfiguracji elektronowej ich atomów.<br>III etap edukacyjny</p>\n<ol><li>Wewnętrzna budowa materii. Zdający:</li></ol>\n<p>2.12) […] odczytuje z układu okresowego wartościowość […]<br>dla pierwiastków grup: […] 15. […] (względem […] wodoru);<br>2.14) ustala dla prostych związków dwupierwiastkowych […]<br>wzór sumaryczny na podstawie wartościowości.<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - poprawne podanie wzoru wodorku fosforu oraz maksymalnego stopnia utlenienia<br>fosforu i wanadu.<br>0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X: PH3 ALBO H3P ALBO XH3 ALBO H3X<br>Maksymalny stopień utlenienia, jaki przyjmują pierwiastki X i Z w związkach chemicznych:<br>(+)V ALBO (+)5<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<ul><li>Wzor sumaryczny wodorku pierwiastka X (fosforu): <strong>\\(\\ce{PH3}\\)</strong> (rownowaznie \\(\\ce{H3P}\\), \\(\\ce{XH3}\\), \\(\\ce{H3X}\\))</li><li>Maksymalny stopien utlenienia pierwiastkow X i Z w zwiazkach chemicznych: <strong>(+)V</strong> (czyli <strong>+5</strong>)</li></ul>\n<h4>Sposob 1 - wzor wodorku fosforu</h4>\n<p>W zadaniu 1.1 ustalono, ze X = <strong>fosfor (P)</strong>, polozony w <strong>grupie 15</strong>. Pierwiastki grupy 15 tworza z wodorem wodorki typu \\(\\ce{EH3}\\) (np. \\(\\ce{NH3}\\), \\(\\ce{PH3}\\)), bo wartosciowosc wzgledem wodoru wynosi \\(8-5=3\\).</p>\n<p>Wzor wodorku fosforu: <strong>\\(\\ce{PH3}\\)</strong> (fosfina/fosforowodor).</p>\n<h4>Sposob 2 - maksymalny stopien utlenienia</h4>\n<p>Maksymalny (dodatni) stopien utlenienia pierwiastka grupy glownej jest rowny liczbie elektronow walencyjnych. Pierwsza informacja w tresci zadania mowi, ze oba pierwiastki, X (fosfor) i Z (wanad), przyjmuja <strong>taki sam</strong> maksymalny stopien utlenienia. Dla fosforu (5 elektronow walencyjnych) oraz dla wanadu (5 elektronow walencyjnych 3d^3 4s^2) wynosi on:<br>\\[\\text{max. st. utl.} = \\mathbf{(+)V} = +5\\]</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<ul><li><strong>1 pkt</strong> - poprawne podanie wzoru wodorku fosforu <strong>oraz</strong> maksymalnego stopnia utlenienia fosforu i wanadu.</li><li><strong>0 pkt</strong> - odpowiedz niepelna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.</li></ul>\n<p>Wedlug oficjalnego klucza: wodorek X = <strong>\\(\\ce{PH3}\\)</strong> (ALBO \\(\\ce{H3P}\\), \\(\\ce{XH3}\\), \\(\\ce{H3X}\\)); maksymalny stopien utlenienia X i Z = <strong>(+)V</strong> (ALBO <strong>(+)5</strong>).</p>"}]}