{"id":"chemia-2020-lipiec-matura-rozszerzona/zad/22","paper_id":"chemia-2020-lipiec-matura-rozszerzona","number":"22","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2020,"month":"lipiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 22. (0-2)\nJony etylenodiaminotetraoctanowe (EDTA) są jednym z najpopularniejszych czynników\nkompleksujących. Te jony - umownie oznaczone wzorem Y4- - tworzą kompleks z jonami\nmagnezu zgodnie z równaniem:\n2\n4\n2\nMg\nY\nMgY\n\nRównowagę reakcji kompleksowania opisuje stała trwałości tego kompleksu β, która wyraża\nsię równaniem:\n2\n2\n4\n[MgY\n]\n[Mg\n] [Y\n]\n⋅\nβ\nW temperaturze 25 ºC stała trwałości tej reakcji jest równa\n8\n5 10 .\n⋅\nNa podstawie: J. Minczewski, Z. Marczenko, Chemia analityczna, Warszawa 2001.\nZmieszano wodny roztwór zawierający jony magnezu Mg2+ z wodnym roztworem ligandu\nOtrzymano 1 dm3 roztworu, w którym po ustaleniu się stanu równowagi w temperaturze 25 ºC\nstężenie jonów MgY2- było równe 1,00 ∙ 10 -1 mol ∙ dm -3, a stężenie jonów Y4- wyniosło\n0,05 ∙ 10 -1 mol ∙ dm -3.\nMCH_1R\nOblicz stężenie jonów Mg2+ w otrzymanym roztworze (w temperaturze 25 ºC)\ni rozstrzygnij, czy prawdziwe jest twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte\ndo sporządzenia roztworu występują w postaci kompleksu MgY2-.\nObliczenia:\nRozstrzygnięcie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 22. (0-2)\nSchemat punktowania\n2 p. - za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń, podanie wyniku\nw jednostce stężenia molowego oraz poprawne rozstrzygnięcie.\n1 p. - zastosowanie poprawnej metody, ale:\n- popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wyniku liczbowego\nlub\n- niepodanie wyniku w jednostce stężenia molowego\nlub\n- sformułowanie błędnego rozstrzygnięcia lub brak rozstrzygnięcia.\n0 p. - za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe rozwiązania\nRozwiązanie I:\n3\nroztworu\n2\n2\n4\n2\n1\n3\n4\n1\n3\n2\n1\n8\n1\n1dm\n[MgY\n]\n[Mg\n] [Y\n]\n[MgY\n]\n1,00 10\nmol dm\ni\n[Y\n]\n0,05 10\nmol dm\n[Mg\n]\n1,00 10\ni\n5 10\n0,05 10\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nV\nβ\nx\nβ\nβ\nx\nZasady oceniania rozwiązań zadań\n1\n8\n8\n1\n1\n1\n8\n3\n8\n3\n1\n2\n2\n2\n3\n1,00 10\n5 10\n5 10\n0,05 10\n=1,00 10\n0,05 10\n= 4 10\nmol dm\n(4 10\nmol dm\n1,00 10\n[Mg\n]\n[MgY ]\n[Mg\n]\n0 mol dm )\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nx\nx\nx\nlub\nRozstrzygnięcie: Tak, (twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte do\nsporządzenia roztworu występują w postaci kompleksu, jest prawdziwe.)\nRozwiązanie II:\n2\n2\n2\n2\n3\nroztworu\n2\n2\n4\n2\n1\n3\n4\n1\n3\n2\n2\n2\n8\n0 Mg\n2\n4\n0 Mg\n1\n8\n1\n1\n0 Mg\n0 Mg\n1dm\n[MgY\n]\n[Mg\n] [Y\n]\n[MgY\n]\n1,00 10\nmol dm\ni\n[Y\n]\n0,05 10\nmol dm\n[MgY\n]\n[Mg\n]\nc\n[MgY\n]\ni\n5 10\n(c\n[MgY\n]) [Y\n]\n1,00 10\n0,2\n5 10\nc\n(c\n1,00 10 ) 0,05 10\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nV\nβ\nβ\nβ\n2\n7\n7\n8\n7\n1\n2\n8\n0 Mg\n5 10\n1\ni\n0,25 10\n1\n0,25 10\n0,25 10\nc\n10\n[MgY\n]\n0,25 10\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\nRozstrzygnięcie: Tak, (twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte do sporządzenia\nroztworu występują w postaci kompleksu, jest prawdziwe.)","solution":null,"image":"img/chemia-2020-lipiec-matura-rozszerzona/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · lipiec 2020 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 22. (0-2)
Jony etylenodiaminotetraoctanowe (EDTA) są jednym z najpopularniejszych czynników
kompleksujących. Te jony - umownie oznaczone wzorem Y4- - tworzą kompleks z jonami
magnezu zgodnie z równaniem:
2
4
2
Mg
Y
MgY

Równowagę reakcji kompleksowania opisuje stała trwałości tego kompleksu β, która wyraża
się równaniem:
2
2
4
[MgY
]
[Mg
] [Y
]
⋅
β
W temperaturze 25 ºC stała trwałości tej reakcji jest równa
8
5 10 .
⋅
Na podstawie: J. Minczewski, Z. Marczenko, Chemia analityczna, Warszawa 2001.
Zmieszano wodny roztwór zawierający jony magnezu Mg2+ z wodnym roztworem ligandu
Otrzymano 1 dm3 roztworu, w którym po ustaleniu się stanu równowagi w temperaturze 25 ºC
stężenie jonów MgY2- było równe 1,00 ∙ 10 -1 mol ∙ dm -3, a stężenie jonów Y4- wyniosło
0,05 ∙ 10 -1 mol ∙ dm -3.
MCH_1R
Oblicz stężenie jonów Mg2+ w otrzymanym roztworze (w temperaturze 25 ºC)
i rozstrzygnij, czy prawdziwe jest twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte
do sporządzenia roztworu występują w postaci kompleksu MgY2-.
Obliczenia:
Rozstrzygnięcie:

","answer_text_html":"

Zadanie 22. (0-2)
Schemat punktowania
2 p. - za zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń, podanie wyniku
w jednostce stężenia molowego oraz poprawne rozstrzygnięcie.
1 p. - zastosowanie poprawnej metody, ale:

\n\n

lub

\n\n

lub

\n\n

0 p. - za zastosowanie błędnej metody obliczenia albo brak rozwiązania.
Przykładowe rozwiązania
Rozwiązanie I:
3
roztworu
2
2
4
2
1
3
4
1
3
2
1
8
1
1dm
[MgY
]
[Mg
] [Y
]
[MgY
]
1,00 10
mol dm
i
[Y
]
0,05 10
mol dm
[Mg
]
1,00 10
i
5 10
0,05 10





























V
β
x
β
β
x
Zasady oceniania rozwiązań zadań
1
8
8
1
1
1
8
3
8
3
1
2
2
2
3
1,00 10
5 10
5 10
0,05 10
=1,00 10
0,05 10
= 4 10
mol dm
(4 10
mol dm
1,00 10
[Mg
]
[MgY ]
[Mg
]
0 mol dm )
































x
x
x
lub
Rozstrzygnięcie: Tak, (twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte do
sporządzenia roztworu występują w postaci kompleksu, jest prawdziwe.)
Rozwiązanie II:
2
2
2
2
3
roztworu
2
2
4
2
1
3
4
1
3
2
2
2
8
0 Mg
2
4
0 Mg
1
8
1
1
0 Mg
0 Mg
1dm
[MgY
]
[Mg
] [Y
]
[MgY
]
1,00 10
mol dm
i
[Y
]
0,05 10
mol dm
[MgY
]
[Mg
]
c
[MgY
]
i
5 10
(c
[MgY
]) [Y
]
1,00 10
0,2
5 10
c
(c
1,00 10 ) 0,05 10















































V
β
β
β
2
7
7
8
7
1
2
8
0 Mg
5 10
1
i
0,25 10
1
0,25 10
0,25 10
c
10
[MgY
]
0,25 10













Rozstrzygnięcie: Tak, (twierdzenie, że praktycznie wszystkie jony Mg2+ użyte do sporządzenia
roztworu występują w postaci kompleksu, jest prawdziwe.)

","solutions":[]}