{"id":"chemia-2024-maj-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"chemia-2024-maj-matura-rozszerzona","number":"8","points":2,"ptype":"closed","subject":"chemia","category":"matura","year":2024,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-2)\nZmieszano równe objętości dwóch wodnych roztworów: azotanu(V) srebra(I) o stężeniu\nc1 = 1 ∙ 10-4 mol ∙ dm-3 i chlorku potasu o stężeniu c2 = 2 ∙ 10-6 mol ∙ dm-3. Podczas\ndoświadczenia utrzymywano temperaturę równą 25 °C.\nUzupełnij poniższe zdania. Wpisz wartość iloczynu stężeń kationów srebra(I)\ni anionów chlorkowych po zmieszaniu roztworów oraz wybierz i zaznacz jedną\nodpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.\nIloczyn stężeń kationów srebra(I) i anionów chlorkowych w otrzymanej mieszaninie jest\nrówny Jego wartość jest\n(mniejsza / większa) od wartości iloczynu rozpuszczalności chlorku srebra(I), dlatego osad\ntej soli się (nie wytrąci / wytrąci).\nObliczenia pomocnicze:\n8.\n0-1-2\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 8. (0-2)\nWymagania egzaminacyjne 2024\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […];\n7) wykonuje obliczenia dotyczące praw\nchemicznych.\nIV. Kinetyka i statyka chemiczna. Energetyka\nreakcji chemicznych. Zdający:\n6) wykazuje się znajomością i rozumieniem\npojęć: stan równowagi dynamicznej i stała\nrównowagi […].\nVI. Reakcje w roztworach wodnych. Zdający:\n3) interpretuje wartości […] 𝐾S;\n4) wykonuje obliczenia z zastosowaniem\npojęć: […] iloczyn rozpuszczalności […].\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch zdań.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie tylko pierwszego zdania.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nIloczyn stężeń kationów srebra(I) i anionów chlorkowych w otrzymanej mieszaninie jest\nrówny 5 ∙ 10-11 . Jego wartość jest (mniejsza / większa) od wartości iloczynu\nrozpuszczalności chlorku srebra(I), dlatego osad tej soli się (nie wytrąci / wytrąci).\nUwaga 1.: Podanie wartości iloczynu stężeń jonów z błędną jednostką skutkuje utratą 1 pkt.\nUwaga 2.: Za rozwiązanie, w którym zdający podaje błędną wartość iloczynu stężeń jonów,\nnależy przyznać 0 pkt.\nUwaga 3.: Zapisy w polu na obliczenia nie podlegają ocenie.","solution":"Odpowiedź: Patrz materiał źródłowy CKE — wymaga obliczenia pH lub stężeń jonów na podstawie stałej dysocjacji $K_a = [H^+][A^-]/[HA]$ lub odwrotnie. Dla słabych kwasów: $[H^+] \\approx \\sqrt{K_a \\cdot c_0}$.\n\nStrona arkusza CKE z treścia zadania\n\nPo co to umieć\n\npH decyduje o przebiegu procesów biochemicznych (działanie enzymów, transport tlenu we krwi), przemysłowych (galwanotechnika, korozja) i ekologicznych (kwaśne deszcze, zakwaszenie oceanów).\n\nTypowy błąd: Mylenie kwasów mocnych (dysocjacja całkowita, [H+] = c0) ze słabymi (Ka, przybliżenie pierwiastkowe); zapomnienie o pKa = -log Ka.","image":"img/chemia-2024-maj-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":"równowaga kwasowo-zasadowa, pH, dysocjacja, stała Ka","page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · maj 2024 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 8. (0-2)<br>Zmieszano równe objętości dwóch wodnych roztworów: azotanu(V) srebra(I) o stężeniu<br>c1 = 1 ∙ 10-4 mol ∙ dm-3 i chlorku potasu o stężeniu c2 = 2 ∙ 10-6 mol ∙ dm-3. Podczas<br>doświadczenia utrzymywano temperaturę równą 25 °C.<br>Uzupełnij poniższe zdania. Wpisz wartość iloczynu stężeń kationów srebra(I)<br>i anionów chlorkowych po zmieszaniu roztworów oraz wybierz i zaznacz jedną<br>odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.<br>Iloczyn stężeń kationów srebra(I) i anionów chlorkowych w otrzymanej mieszaninie jest<br>równy Jego wartość jest<br>(mniejsza / większa) od wartości iloczynu rozpuszczalności chlorku srebra(I), dlatego osad<br>tej soli się (nie wytrąci / wytrąci).<br>Obliczenia pomocnicze:<br>8.<br>0-1-2<br>MCHP-R0_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 8. (0-2)<br>Wymagania egzaminacyjne 2024<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej<br>wiedzy do rozwiązywania problemów.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>wykorzystuje wiedzę i dostępne</li></ol>\n<p>informacje do rozwiązywania problemów<br>chemicznych […];</p>\n<ol><li>wykonuje obliczenia dotyczące praw</li></ol>\n<p>chemicznych.<br>IV. Kinetyka i statyka chemiczna. Energetyka<br>reakcji chemicznych. Zdający:</p>\n<ol><li>wykazuje się znajomością i rozumieniem</li></ol>\n<p>pojęć: stan równowagi dynamicznej i stała<br>równowagi […].<br>VI. Reakcje w roztworach wodnych. Zdający:</p>\n<ol><li>interpretuje wartości […] 𝐾S;</li><li>wykonuje obliczenia z zastosowaniem</li></ol>\n<p>pojęć: […] iloczyn rozpuszczalności […].<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań<br>Zasady oceniania<br>2 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch zdań.<br>1 pkt - poprawne uzupełnienie tylko pierwszego zdania.<br>0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.<br>Rozwiązanie<br>Iloczyn stężeń kationów srebra(I) i anionów chlorkowych w otrzymanej mieszaninie jest<br>równy 5 ∙ 10-11 . Jego wartość jest (mniejsza / większa) od wartości iloczynu<br>rozpuszczalności chlorku srebra(I), dlatego osad tej soli się (nie wytrąci / wytrąci).<br>Uwaga 1.: Podanie wartości iloczynu stężeń jonów z błędną jednostką skutkuje utratą 1 pkt.<br>Uwaga 2.: Za rozwiązanie, w którym zdający podaje błędną wartość iloczynu stężeń jonów,<br>należy przyznać 0 pkt.<br>Uwaga 3.: Zapisy w polu na obliczenia nie podlegają ocenie.</p>","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: Patrz materiał źródłowy CKE — wymaga obliczenia pH lub stężeń jonów na podstawie stałej dysocjacji $K_a = [H^+][A^-]/[HA]$ lub odwrotnie. Dla słabych kwasów: $[H^+] \\approx \\sqrt{K_a \\cdot c_0}$.</p>\n<p>Strona arkusza CKE z treścia zadania</p>\n<p>Po co to umieć</p>\n<p>pH decyduje o przebiegu procesów biochemicznych (działanie enzymów, transport tlenu we krwi), przemysłowych (galwanotechnika, korozja) i ekologicznych (kwaśne deszcze, zakwaszenie oceanów).</p>\n<p>Typowy błąd: Mylenie kwasów mocnych (dysocjacja całkowita, [H+] = c0) ze słabymi (Ka, przybliżenie pierwiastkowe); zapomnienie o pKa = -log Ka.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p>Iloczyn stezen kationow srebra(I) i anionow chlorkowych po zmieszaniu roztworow jest rowny:<br>\\[Q = [\\ce{Ag+}]\\cdot[\\ce{Cl-}] = 5\\cdot 10^{-11}\\ \\text{(mol/dm}^3)^2\\]</p>\n<p>Jego wartosc jest <strong>mniejsza</strong> od wartosci iloczynu rozpuszczalnosci chlorku srebra(I), dlatego osad tej soli <strong>nie wytraci sie</strong>.</p>\n<h4>Sposob 1 - rozcienczenie po zmieszaniu i porownanie z Kso</h4>\n<p><strong>Krok 1 - stezenia jonow po zmieszaniu rownych objetosci.</strong><br>Zmieszano rowne objetosci roztworow, wiec stezenie kazdego skladnika maleje <strong>dwukrotnie</strong>:<br>\\[[\\ce{Ag+}] = \\frac{c_1}{2} = \\frac{1\\cdot 10^{-4}}{2} = 5\\cdot 10^{-5}\\ \\text{mol/dm}^3\\]<br>\\[[\\ce{Cl-}] = \\frac{c_2}{2} = \\frac{2\\cdot 10^{-6}}{2} = 1\\cdot 10^{-6}\\ \\text{mol/dm}^3\\]<br>(\\(\\ce{AgNO3}\\) i \\(\\ce{KCl}\\) to mocne elektrolity - dysocjuja calkowicie, stezenie jonow = stezeniu soli.)</p>\n<p><strong>Krok 2 - iloczyn stezen jonow Q.</strong><br>\\[Q = [\\ce{Ag+}]\\cdot[\\ce{Cl-}] = (5\\cdot 10^{-5})\\cdot(1\\cdot 10^{-6}) = 5\\cdot 10^{-11}\\ \\text{(mol/dm}^3)^2\\]</p>\n<p><strong>Krok 3 - porownanie z iloczynem rozpuszczalnosci.</strong><br>Z karty wzorow (tablica iloczynow rozpuszczalnosci):<br>\\[K_{so}(\\ce{AgCl}) = 1{,}8\\cdot 10^{-10}\\]<br>Porownujemy:<br>\\[Q = 5\\cdot 10^{-11} \\;&lt;\\; K_{so} = 1{,}8\\cdot 10^{-10}\\]</p>\n<p>Poniewaz \\(Q &lt; K_{so}\\), roztwor jest <strong>nienasycony</strong> wzgledem \\(\\ce{AgCl}\\) - <strong>osad sie nie wytraci</strong>.</p>\n<h4>Typowe pulapki</h4>\n<blockquote>Najczestszy blad to pominiecie rozcienczenia po zmieszaniu - wstawienie \\(1\\cdot10^{-4}\\) i \\(2\\cdot10^{-6}\\) zamiast polowy tych wartosci daje \\(Q = 1\\cdot10^{-10}\\), co jest wartoscia bledna (a przy tym dalej &lt; Kso). CKE: podanie blednej wartosci iloczynu stezen jonow = 0 pkt.<br>Iloczyn stezen jonow ma jednostke (mol/dm^3)^2 - podanie wartosci z bledna jednostka skutkuje utrata 1 pkt.</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<p><strong>2 pkt</strong> - poprawne uzupelnienie dwoch zdan: iloczyn stezen jonow = 5*10^-11; jego wartosc jest mniejsza od iloczynu rozpuszczalnosci AgCl, dlatego osad sie nie wytraci.<br><strong>1 pkt</strong> - poprawne uzupelnienie tylko pierwszego zdania.<br><strong>0 pkt</strong> - odpowiedz niespelniajaca kryteriow albo brak odpowiedzi.</p>\n<p>Uwaga CKE: podanie wartosci iloczynu stezen z bledna jednostka -&gt; utrata 1 pkt; podanie blednej wartosci iloczynu -&gt; 0 pkt.</p>"}]}