{"id":"chemia-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/28.1","paper_id":"chemia-2025-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"28.1","points":2,"ptype":"open","subject":"chemia","category":"matura","year":2025,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 28.1. (0-2)\nDo roztworu zawierającego kationy lizyny o wzorze podanym w informacji wstępnej\nstopniowo wprowadzano wodny roztwór wodorotlenku sodu.\nUzupełnij poniższy schemat. Wpisz w odpowiednie miejsca wzory grup\nw powstających - wraz ze wzrostem pH - jonach lizyny oznaczonych literami A i B.\n𝐾𝑎= 7,1  10-3\n𝐾𝑎= 6,9  10-10\n𝐾𝑎= 2,1  10-11\n𝑥\n𝑦\nNH3\nC\nH2\n(CH2)3 CH\nCOOH\nNH3\nwzrost pH\nwzrost pH\nwzrost pH\nanion lizyny w środowisku\nsilnie zasadowym\nC\nH2\n(CH2)3\nCH\nCH3\nNH2\nNH2\nC\nH2\n(CH2)3\nCH\nCH3\nNH2\nNH2\nC\nH2\n(CH3)3\nCOOH\nCH\nNH3\nNH3\nC\nH2\n(CH3)3\nCOO\nCH\nNH2\nNH2\nA\nB\nMCHP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 28.1. (0-2)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie\ninformacji. Zdający:\n1) […] przetwarza informacje\nz różnorodnych źródeł […].\nII. Rozumowanie i zastosowanie nabytej\nwiedzy do rozwiązywania problemów.\nZdający:\n1) opisuje właściwości substancji i wyjaśnia\nprzebieg procesów chemicznych;\n5) wykorzystuje wiedzę i dostępne\ninformacje do rozwiązywania problemów\nchemicznych […].\nIII. Opanowanie czynności praktycznych.\nZdający:\n2) projektuje i przeprowadza doświadczenia\nchemiczne […], formułuje […] wnioski […].\nVI. Reakcje w roztworach wodnych.\nZdający:\n3) interpretuje wartości […] pH, 𝐾a, 𝐾b […];\n7) klasyfikuje substancje jako kwasy lub\nzasady zgodnie z teorią Brønsteda-\n-Lowry’ego; wskazuje sprzężone pary kwas\n- zasada.\nXVIII. Związki organiczne zawierające azot.\nZdający:\n7) opisuje właściwości kwasowo-zasadowe\naminokwasów oraz mechanizm\npowstawania jonów obojnaczych.\nZasady oceniania\n2 pkt - napisanie poprawnych wzorów dwóch jonów (uzupełnienie schematu).\n1 pkt - napisanie poprawnego wzoru jednego jonu (uzupełnienie schematu w części A albo\nw części B).\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nC\nH2\n(CH3)3\nCOO\nCH\nNH2\nNH2\nwzrost pH\nwzrost pH\nwzrost pH\nanion lizyny w środowisku\nsilnie zasadowym\nC\nH2\n(CH2)3\nCH\nCH3\nNH2\nNH2\nC\nH2\n(CH2)3\nCH\nCH3\nNH2\nNH2\nC\nH2\n(CH3)3\nCOOH\nCH\nNH3\nNH3\nCOO-\nCOO-\nNH3+\nNH3+\nNH2\nNH3+\nA\nB","solution":null,"image":"img/chemia-2025-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-28.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Chemia · Matura · czerwiec 2025 (rozszerzona)","subject_label":"Chemia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 28.1. (0-2)
Do roztworu zawierającego kationy lizyny o wzorze podanym w informacji wstępnej
stopniowo wprowadzano wodny roztwór wodorotlenku sodu.
Uzupełnij poniższy schemat. Wpisz w odpowiednie miejsca wzory grup
w powstających - wraz ze wzrostem pH - jonach lizyny oznaczonych literami A i B.
𝐾𝑎= 7,1  10-3
𝐾𝑎= 6,9  10-10
𝐾𝑎= 2,1  10-11
𝑥
𝑦
NH3
C
H2
(CH2)3 CH
COOH
NH3
wzrost pH
wzrost pH
wzrost pH
anion lizyny w środowisku
silnie zasadowym
C
H2
(CH2)3
CH
CH3
NH2
NH2
C
H2
(CH2)3
CH
CH3
NH2
NH2
C
H2
(CH3)3
COOH
CH
NH3
NH3
C
H2
(CH3)3
COO
CH
NH2
NH2
A
B
MCHP-R0_100

","answer_text_html":"

Zadanie 28.1. (0-2)
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie
informacji. Zdający:

\n
  1. […] przetwarza informacje
\n

z różnorodnych źródeł […].
II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej
wiedzy do rozwiązywania problemów.
Zdający:

\n
  1. opisuje właściwości substancji i wyjaśnia
\n

przebieg procesów chemicznych;

\n
  1. wykorzystuje wiedzę i dostępne
\n

informacje do rozwiązywania problemów
chemicznych […].
III. Opanowanie czynności praktycznych.
Zdający:

\n
  1. projektuje i przeprowadza doświadczenia
\n

chemiczne […], formułuje […] wnioski […].
VI. Reakcje w roztworach wodnych.
Zdający:

\n
  1. interpretuje wartości […] pH, 𝐾a, 𝐾b […];
  2. klasyfikuje substancje jako kwasy lub
\n

zasady zgodnie z teorią Brønsteda-
-Lowry’ego; wskazuje sprzężone pary kwas

\n\n

XVIII. Związki organiczne zawierające azot.
Zdający:

\n
  1. opisuje właściwości kwasowo-zasadowe
\n

aminokwasów oraz mechanizm
powstawania jonów obojnaczych.
Zasady oceniania
2 pkt - napisanie poprawnych wzorów dwóch jonów (uzupełnienie schematu).
1 pkt - napisanie poprawnego wzoru jednego jonu (uzupełnienie schematu w części A albo
w części B).
0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
C
H2
(CH3)3
COO
CH
NH2
NH2
wzrost pH
wzrost pH
wzrost pH
anion lizyny w środowisku
silnie zasadowym
C
H2
(CH2)3
CH
CH3
NH2
NH2
C
H2
(CH2)3
CH
CH3
NH2
NH2
C
H2
(CH3)3
COOH
CH
NH3
NH3
COO-
COO-
NH3+
NH3+
NH2
NH3+
A
B

","solutions":[]}