{"id":"filozofia-2017-maj-matura-rozszerzona/zad/11","paper_id":"filozofia-2017-maj-matura-rozszerzona","number":"11","points":1,"ptype":"true_false","subject":"filozofia","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 11. (0-1)\nNa podstawie wiedzy o filozofii Epikura oceń prawdziwość poniższych twierdzeń. Zaznacz\nP, jeśli twierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.\n1.\nPrzyjemność czyni człowieka szczęśliwym.\nP\nF\n2.\n„Grono przyjaciół i kwiaty w ogrodzie” to największa przyjemność.\nP\nF\n3.\nBogowie opiekują się sprawami ludzi.\nP\nF\n4.\nDusze ludzi cnotliwych osiągają nieśmiertelność.\nP\nF","answer":null,"answer_text":"Zadanie 11. (0-1)\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji. Zdający\nrozpoznaje i rozumie problemy (pytania)\nfilozoficzne.\nI. 4. Problematyka etyczna w filozofii\nstarożytnej. Zdający:\n2) rekonstruuje i porównuje klasyczne\nstanowiska etyczne, rekonstruuje\nwspierające je argumenty ( […] hedonizm\nEpikura [ ]);\n6) przeprowadza analizę i interpretację co\nnajmniej jednego z następujących tekstów:\n[…] d) Epikur, List do Menoikeusa\n(fragment).\nSchemat punktowania\n1 p. - za podanie wszystkich poprawnych odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\n1P, 2P, 3F, 4F","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**1 - P, 2 - P, 3 - F, 4 - F**\n\n## Sposób 1 - analiza każdego twierdzenia\n\n**Twierdzenie 1: \"Przyjemność czyni człowieka szczęśliwym.\" → P (PRAWDA)**\n\nEpikur (341-270 p.n.e.) był **hedonikiem** - przyjemność (*hedone*, gr.) jest najwyższym dobrem i celem życia. Jednak Epikur precyzował: nie każda przyjemność, lecz \"przyjemność pozbawiona bólu\" (*ataraxia* + *aponia*).\n\nZ *Listu do Menoikeusa*: \"przyjemność jest początkiem i końcem szczęśliwego życia\".\n\n**Twierdzenie 2: \"'Grono przyjaciół i kwiaty w ogrodzie' to największa przyjemność.\" → P (PRAWDA)**\n\nEpikur słynął z zalecenia spokojnego życia w gronie przyjaciół w \"Ogrodzie\" (*Kepos*) w Atenach. Przyjaźń (*philia*, gr.) była dla niego jedną z największych przyjemności i fundamentem szczęścia. Epikur pisał: \"Ze wszystkich dóbr, które mądrość zapewnia na całe szczęśliwe życie, największym jest nabycie przyjaźni\".\n\n**Twierdzenie 3: \"Bogowie opiekują się sprawami ludzi.\" → F (FAŁSZ)**\n\nEpikur był **ateistą praktycznym** (choć formalnie uznawał bogów). Uważał, że bogowie żyją w doskonałej błogości (*makaria*) między światami i NIE interesują się sprawami ludzkimi. Bogowie nie nagradzają ani nie karzą - strach przed bogami to irracjonalne przesądy.\n\n**Twierdzenie 4: \"Dusze ludzi cnotliwych osiągają nieśmiertelność.\" → F (FAŁSZ)**\n\nEpikur był **materialistą i moralistą**. Dusza składa się z drobnych atomów - rozprasza się po śmierci ciała. Nie ma życia po śmierci ani nieśmiertelności duszy. Argument z *Listu do Menoikeusa*: \"gdy my istniejemy, śmierć jest nieobecna, a gdy tylko śmierć się pojawi, wtedy nas już nie ma\".\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE (zadanie 11, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - wszystkie cztery odpowiedzi poprawne: 1P, 2P, 3F, 4F\n> - **0 pkt** - choćby jedna błędna odpowiedź lub brak\n> - Brak punktów cząstkowych!\n\n## Reference filozoficzny\n\n> 📖 **Epikur - główne tezy:**\n> - Etyka: hedonizm - przyjemność = najwyższe dobro; ale przyjemność rozumiana jako brak bólu (*aponia*) i spokój duszy (*ataraxia*)\n> - Teologia: bogowie istnieją, ale nie ingerują w sprawy ludzkie; strach przed bogami = przesąd\n> - Eschatologia: dusza jest materialna (atomy), rozprasza się po śmierci; brak nieśmiertelności\n> - Przyjaźń: jeden z filarów szczęścia; \"Ogród\" jako wspólnota przyjaciół\n\n## Typowe pułapki\n\n1. Twierdzenie 3 jako P - błąd! Epikur jest znany z zanegowania boskiej Opatrzności.\n2. Twierdzenie 4 jako P - błąd wynikający z mylenia epikureizmu z platonizmem (u Platona dusza jest nieśmiertelna).\n3. Twierdzenie 2 jako F - nieznajomość słynnej sentencji o przyjaciołach; Epikur cenił przyjaźń wyżej niż rozkosze cielesne.","image":"img/filozofia-2017-maj-matura-rozszerzona/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Filozofia · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Filozofia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 11. (0-1)
Na podstawie wiedzy o filozofii Epikura oceń prawdziwość poniższych twierdzeń. Zaznacz
P, jeśli twierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.
1.
Przyjemność czyni człowieka szczęśliwym.
P
F
2.
„Grono przyjaciół i kwiaty w ogrodzie” to największa przyjemność.
P
F
3.
Bogowie opiekują się sprawami ludzi.
P
F
4.
Dusze ludzi cnotliwych osiągają nieśmiertelność.
P
F

","answer_text_html":"

Zadanie 11. (0-1)
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie
zawartych w nich informacji. Zdający
rozpoznaje i rozumie problemy (pytania)
filozoficzne.
I. 4. Problematyka etyczna w filozofii
starożytnej. Zdający:

\n
  1. rekonstruuje i porównuje klasyczne
\n

stanowiska etyczne, rekonstruuje
wspierające je argumenty ( […] hedonizm
Epikura [ ]);

\n
  1. przeprowadza analizę i interpretację co
\n

najmniej jednego z następujących tekstów:
[…] d) Epikur, List do Menoikeusa
(fragment).
Schemat punktowania
1 p. - za podanie wszystkich poprawnych odpowiedzi.
0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
1P, 2P, 3F, 4F

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

1 - P, 2 - P, 3 - F, 4 - F

\n

Sposób 1 - analiza każdego twierdzenia

\n

Twierdzenie 1: "Przyjemność czyni człowieka szczęśliwym." → P (PRAWDA)

\n

Epikur (341-270 p.n.e.) był hedonikiem - przyjemność (hedone, gr.) jest najwyższym dobrem i celem życia. Jednak Epikur precyzował: nie każda przyjemność, lecz "przyjemność pozbawiona bólu" (ataraxia + aponia).

\n

Z Listu do Menoikeusa: "przyjemność jest początkiem i końcem szczęśliwego życia".

\n

Twierdzenie 2: "'Grono przyjaciół i kwiaty w ogrodzie' to największa przyjemność." → P (PRAWDA)

\n

Epikur słynął z zalecenia spokojnego życia w gronie przyjaciół w "Ogrodzie" (Kepos) w Atenach. Przyjaźń (philia, gr.) była dla niego jedną z największych przyjemności i fundamentem szczęścia. Epikur pisał: "Ze wszystkich dóbr, które mądrość zapewnia na całe szczęśliwe życie, największym jest nabycie przyjaźni".

\n

Twierdzenie 3: "Bogowie opiekują się sprawami ludzi." → F (FAŁSZ)

\n

Epikur był ateistą praktycznym (choć formalnie uznawał bogów). Uważał, że bogowie żyją w doskonałej błogości (makaria) między światami i NIE interesują się sprawami ludzkimi. Bogowie nie nagradzają ani nie karzą - strach przed bogami to irracjonalne przesądy.

\n

Twierdzenie 4: "Dusze ludzi cnotliwych osiągają nieśmiertelność." → F (FAŁSZ)

\n

Epikur był materialistą i moralistą. Dusza składa się z drobnych atomów - rozprasza się po śmierci ciała. Nie ma życia po śmierci ani nieśmiertelności duszy. Argument z Listu do Menoikeusa: "gdy my istniejemy, śmierć jest nieobecna, a gdy tylko śmierć się pojawi, wtedy nas już nie ma".

\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE (zadanie 11, max 1 pkt):
- 1 pkt - wszystkie cztery odpowiedzi poprawne: 1P, 2P, 3F, 4F
- 0 pkt - choćby jedna błędna odpowiedź lub brak
- Brak punktów cząstkowych!
\n

Reference filozoficzny

\n
📖 Epikur - główne tezy:
- Etyka: hedonizm - przyjemność = najwyższe dobro; ale przyjemność rozumiana jako brak bólu (aponia) i spokój duszy (ataraxia)
- Teologia: bogowie istnieją, ale nie ingerują w sprawy ludzkie; strach przed bogami = przesąd
- Eschatologia: dusza jest materialna (atomy), rozprasza się po śmierci; brak nieśmiertelności
- Przyjaźń: jeden z filarów szczęścia; "Ogród" jako wspólnota przyjaciół
\n

Typowe pułapki

\n
  1. Twierdzenie 3 jako P - błąd! Epikur jest znany z zanegowania boskiej Opatrzności.
  2. Twierdzenie 4 jako P - błąd wynikający z mylenia epikureizmu z platonizmem (u Platona dusza jest nieśmiertelna).
  3. Twierdzenie 2 jako F - nieznajomość słynnej sentencji o przyjaciołach; Epikur cenił przyjaźń wyżej niż rozkosze cielesne.
"}]}