{"id":"filozofia-2026-czerwiec-matura-rozszerzona/zad/12","paper_id":"filozofia-2026-czerwiec-matura-rozszerzona","number":"12","points":1,"ptype":"open","subject":"filozofia","category":"matura","year":2026,"month":"czerwiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12. (0-1)\nRozstrzygnij, czy poniższe wnioskowanie za istnieniem ciemnej materii,\nprzedstawione w tekście, ma charakter dedukcyjny, czy - niededukcyjny. Uzasadnij\nswoją odpowiedź.\nWnioskowanie\nMasa galaktyk obliczana na podstawie efektów grawitacyjnych jest większa niż masa\ngalaktyk obliczana na podstawie światła gwiazd.\nZatem istnieje ciemna materia.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 12. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymaganie szczegółowe\nVII. Posługiwanie się podstawowymi\nkategoriami logiki i dbanie o kulturę\nlogiczną wypowiedzi.\nVIII. Stosowanie narzędzi logiki w analizie\ntekstu filozoficznego i zawartej w nim\nargumentacji, a także w obronie przed\nmanipulacją.\nI. Kultura logiczna.\n5. Uzasadnianie pośrednie: wnioskowanie\n(rozumowanie) niezawodne (oparte na\nwynikaniu logicznym) i zawodne, wybrane\nschematy (reguły) wnioskowań. Zdający:\n5) z podanej listy wnioskowań wyodrębnia\nwnioskowania zawodne (niededukcyjne)\ni niezawodne (dedukcyjne) i wskazuje\npowody przypisania im odpowiednio\nzawodności lub niezawodności.\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem.\n0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nRozstrzygnięcie: Wnioskowanie niededukcyjne.\nPrzykładowe uzasadnienie: Możliwe logicznie są inne wyjaśnienia opisywanych zjawisk\nastronomicznych.","solution":null,"image":"img/filozofia-2026-czerwiec-matura-rozszerzona/zad-12.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Filozofia · Matura · czerwiec 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Filozofia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 12. (0-1)<br>Rozstrzygnij, czy poniższe wnioskowanie za istnieniem ciemnej materii,<br>przedstawione w tekście, ma charakter dedukcyjny, czy - niededukcyjny. Uzasadnij<br>swoją odpowiedź.<br>Wnioskowanie<br>Masa galaktyk obliczana na podstawie efektów grawitacyjnych jest większa niż masa<br>galaktyk obliczana na podstawie światła gwiazd.<br>Zatem istnieje ciemna materia.<br>Rozstrzygnięcie:<br>Uzasadnienie:</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 12. (0-1)<br>Wymagania ogólne<br>Wymaganie szczegółowe<br>VII. Posługiwanie się podstawowymi<br>kategoriami logiki i dbanie o kulturę<br>logiczną wypowiedzi.<br>VIII. Stosowanie narzędzi logiki w analizie<br>tekstu filozoficznego i zawartej w nim<br>argumentacji, a także w obronie przed<br>manipulacją.<br>I. Kultura logiczna.</p>\n<ol><li>Uzasadnianie pośrednie: wnioskowanie</li></ol>\n<p>(rozumowanie) niezawodne (oparte na<br>wynikaniu logicznym) i zawodne, wybrane<br>schematy (reguły) wnioskowań. Zdający:</p>\n<ol><li>z podanej listy wnioskowań wyodrębnia</li></ol>\n<p>wnioskowania zawodne (niededukcyjne)<br>i niezawodne (dedukcyjne) i wskazuje<br>powody przypisania im odpowiednio<br>zawodności lub niezawodności.<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem.<br>0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Rozwiązanie<br>Rozstrzygnięcie: Wnioskowanie niededukcyjne.<br>Przykładowe uzasadnienie: Możliwe logicznie są inne wyjaśnienia opisywanych zjawisk<br>astronomicznych.</p>","solutions":[]}