{"id":"filozofia-2026-styczen-probna-rozszerzona/zad/5","paper_id":"filozofia-2026-styczen-probna-rozszerzona","number":"5","points":1,"ptype":"open","subject":"filozofia","category":"probna","year":2026,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-1)\nPrzeczytaj poniższy opis sytuacji.\nAdam z różnych źródeł otrzymuje w krótkim czasie informacje o nielojalności jednego\nz pracowników swojej firmy oraz o jego poważnych zaniedbaniach, skutkujących zerwaniem\nważnej umowy z długoletnim kontrahentem. Pod wpływem tych informacji, w przypływie\nsilnych emocji, Adam oskarża pracownika swojej firmy o niedopełnienie obowiązków\ni zwalnia go z pracy. W następnym tygodniu Adam dowiaduje się, że informacje dotyczące\nzwolnionego pracownika były fałszywe.\nOceń, czy w świetle rozumienia wolności przedstawionego w tekście Tadeusza\nCzeżowskiego, można w opisanej wyżej sytuacji uznać, że wolność wewnętrzna\nAdama została istotne ograniczona. Swoją ocenę uzasadnij, odwołując się do\nzamieszczonego tekstu Tadeusza Czeżowskiego.\nOcena:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-1)\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nIII. Znajomość poglądów filozofów\nreprezentatywnych dla poszczególnych\nepok kultury europejskiej.\nV. Umiejętność stawiania pytań\nświatopoglądowych (w tym moralnych)\ni poszukiwania odpowiedzi na nie z\nwykorzystaniem wiedzy filozoficznej.\nVI. Podejmowanie rzetelnej dyskusji\nII. Elementy historii filozofii.\n13. Filozofia analityczna. Zdający:\n2) charakteryzuje Szkołę Lwowsko-\n-Warszawską na przykładzie osiągnięć\njednego z jej przedstawicieli: […] Tadeusz\nCzeżowski.\nIII. Wybrane problemy filozofii.\n4. Wybrane spory antropologiczne. Zdający,\nZasady oceniania rozwiązań zadań.\nfilozoficznej oraz formułowanie w niej\njasnego i uzasadnionego stanowiska.\nVIII. Stosowanie narzędzi logiki w analizie\ntekstu filozoficznego i zawartej w nim\nargumentacji, a także w obronie przed\nmanipulacją.\ndefiniując odpowiednie terminy i analizując\nargumenty, rekonstruuje następujące spory\no:\n3) wolność woli (libertarianizm - fatalizm -\nkompatybilizm).\nZasady oceniania\n1 pkt - trafna ocena wraz z poprawnym uzasadnieniem.\n0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązanie\nOcena: Tak, można w tym przypadku mówić o istotnym ograniczeniu wolności wewnętrznej.\nUzasadnienie: T. Czeżowski istoty wolności wewnętrznej upatruje w kierowaniu się\n„względami słuszności”. Autor tekstu źródłowego twierdzi ponadto, że tym, co ogranicza\nwolność wewnętrzną są pragnienia i emocje - o ile przeciwstawiają się względom\nsłuszności. W opisanym przypadku bohater ulega silnym emocjom i zdaje się nie kierować\nwzględami słuszności, w myśl których powinien sprawiedliwie postępować wobec swoich\npodwładnych oraz wykazać się roztropnością, której wyrazem powinno być rzetelne\nsprawdzenie uzyskanych informacji.","solution":null,"image":"img/filozofia-2026-styczen-probna-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Filozofia · Matura próbna · styczeń 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Filozofia","category_label":"Matura próbna","text_html":"<p>Zadanie 5. (0-1)<br>Przeczytaj poniższy opis sytuacji.<br>Adam z różnych źródeł otrzymuje w krótkim czasie informacje o nielojalności jednego<br>z pracowników swojej firmy oraz o jego poważnych zaniedbaniach, skutkujących zerwaniem<br>ważnej umowy z długoletnim kontrahentem. Pod wpływem tych informacji, w przypływie<br>silnych emocji, Adam oskarża pracownika swojej firmy o niedopełnienie obowiązków<br>i zwalnia go z pracy. W następnym tygodniu Adam dowiaduje się, że informacje dotyczące<br>zwolnionego pracownika były fałszywe.<br>Oceń, czy w świetle rozumienia wolności przedstawionego w tekście Tadeusza<br>Czeżowskiego, można w opisanej wyżej sytuacji uznać, że wolność wewnętrzna<br>Adama została istotne ograniczona. Swoją ocenę uzasadnij, odwołując się do<br>zamieszczonego tekstu Tadeusza Czeżowskiego.<br>Ocena:<br>Uzasadnienie:</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 5. (0-1)<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>III. Znajomość poglądów filozofów<br>reprezentatywnych dla poszczególnych<br>epok kultury europejskiej.<br>V. Umiejętność stawiania pytań<br>światopoglądowych (w tym moralnych)<br>i poszukiwania odpowiedzi na nie z<br>wykorzystaniem wiedzy filozoficznej.<br>VI. Podejmowanie rzetelnej dyskusji<br>II. Elementy historii filozofii.</p>\n<ol><li>Filozofia analityczna. Zdający:</li><li>charakteryzuje Szkołę Lwowsko-</li></ol>\n<p>-Warszawską na przykładzie osiągnięć<br>jednego z jej przedstawicieli: […] Tadeusz<br>Czeżowski.<br>III. Wybrane problemy filozofii.</p>\n<ol><li>Wybrane spory antropologiczne. Zdający,</li></ol>\n<p>Zasady oceniania rozwiązań zadań.<br>filozoficznej oraz formułowanie w niej<br>jasnego i uzasadnionego stanowiska.<br>VIII. Stosowanie narzędzi logiki w analizie<br>tekstu filozoficznego i zawartej w nim<br>argumentacji, a także w obronie przed<br>manipulacją.<br>definiując odpowiednie terminy i analizując<br>argumenty, rekonstruuje następujące spory<br>o:</p>\n<ol><li>wolność woli (libertarianizm - fatalizm -</li></ol>\n<p>kompatybilizm).<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - trafna ocena wraz z poprawnym uzasadnieniem.<br>0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązanie<br>Ocena: Tak, można w tym przypadku mówić o istotnym ograniczeniu wolności wewnętrznej.<br>Uzasadnienie: T. Czeżowski istoty wolności wewnętrznej upatruje w kierowaniu się<br>„względami słuszności”. Autor tekstu źródłowego twierdzi ponadto, że tym, co ogranicza<br>wolność wewnętrzną są pragnienia i emocje - o ile przeciwstawiają się względom<br>słuszności. W opisanym przypadku bohater ulega silnym emocjom i zdaje się nie kierować<br>względami słuszności, w myśl których powinien sprawiedliwie postępować wobec swoich<br>podwładnych oraz wykazać się roztropnością, której wyrazem powinno być rzetelne<br>sprawdzenie uzyskanych informacji.</p>","solutions":[]}