{"id":"fizyka-2017-maj-matura-stara-podstawowa/zad/19","paper_id":"fizyka-2017-maj-matura-stara-podstawowa","number":"19","points":null,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 19.\nPodczas doświadczalnego wyznaczania ogniskowej soczewki skupiającej uczniowie\nobserwowali na ekranie rzeczywisty i pomniejszony obraz przedmiotu. Mierzyli dwie\nodległości:\n- odległość pomiędzy przedmiotem i ekranem (około 90 cm),\nݕ - odległość pomiędzy soczewką i ekranem (około 10 cm).\nDo dyspozycji mieli krótką linijkę o długości 12 cm, z podziałką 1 mm oraz długą linijkę\no długości 100 cm, z podziałką 0,5 cm.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 19. 1. (3 pkt)\nObszar standardów\nOpis wymagań\nWiadomości i rozumienie.\nOkreślanie przyczyn powstawania niepewności\npomiarowych (I.1.8.5).\nSchemat punktowania\n3 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów oraz oba prawidłowe uzasadnienia.\n2 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów oraz tylko jedno prawidłowe uzasadnienie.\n1 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów.\n0 p. - brak spełnienia powyższych kryteriów.\nPrzykładowa odpowiedź\nSzacowanie niepewności pomiaru odległości d krótką linijką:\nPomiar odległości d równej około 90 cm linijką o długości 12 cm z podziałką 1 mm\nwymaga wykonania 8 pomiarów, każdy obarczony niepewnością 1 mm. W związku z tym\nniepewność tego pomiaru wynosi 8 mm.\nSzacowanie niepewności pomiaru odległości d długą linijką:\nPomiar odległości d równej około 90 cm linijką o długości 100 cm z podziałką 0,5 cm\nwymaga wykonania 1 pomiaru, obarczonego niepewnością 0,5 cm. W związku z tym\nniepewność tego pomiaru wynosi 0,5 cm.\nUzasadnienie wyboru linijki do pomiaru d:\nNiepewność w pomiarach krótszą linijką ale z dokładniejszą podziałką jest większa niż\nniepewność pomiaru długą linijką, ale z większą podziałką: 0,8 cm > 0,5 cm. Dlatego do\npomiaru wybieramy linijkę dłuższą, ponieważ w całym pomiarze chcemy mieć mniejszą\nniepewność pomiarową.\nUzasadnienie wyboru krótszej linijki do pomiaru y:\nDo pomiaru odległości y równej około 10 cm wystarczyłby jeden pomiar krótką lub długą\nlinijką. W związku z tym niepewność w tym jednym pomiarze wynosi tyle, co podziałka na\ndanej linijce i jest mniejsza dla krótkiej linijki: 0,1 cm < 0,5 cm. Dlatego do pomiaru\nodległości y wybieramy krótszą linijkę (o mniejszej podziałce).","solution":null,"image":"img/fizyka-2017-maj-matura-stara-podstawowa/zad-19.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Matura · maj 2017 (podstawowa)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 19.<br>Podczas doświadczalnego wyznaczania ogniskowej soczewki skupiającej uczniowie<br>obserwowali na ekranie rzeczywisty i pomniejszony obraz przedmiotu. Mierzyli dwie<br>odległości:</p>\n<ul><li>odległość pomiędzy przedmiotem i ekranem (około 90 cm),</li></ul>\n<p>ݕ - odległość pomiędzy soczewką i ekranem (około 10 cm).<br>Do dyspozycji mieli krótką linijkę o długości 12 cm, z podziałką 1 mm oraz długą linijkę<br>o długości 100 cm, z podziałką 0,5 cm.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 19. 1. (3 pkt)<br>Obszar standardów<br>Opis wymagań<br>Wiadomości i rozumienie.<br>Określanie przyczyn powstawania niepewności<br>pomiarowych (I.1.8.5).<br>Schemat punktowania<br>3 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów oraz oba prawidłowe uzasadnienia.<br>2 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów oraz tylko jedno prawidłowe uzasadnienie.<br>1 p. - prawidłowy wybór linijek do obu pomiarów.<br>0 p. - brak spełnienia powyższych kryteriów.<br>Przykładowa odpowiedź<br>Szacowanie niepewności pomiaru odległości d krótką linijką:<br>Pomiar odległości d równej około 90 cm linijką o długości 12 cm z podziałką 1 mm<br>wymaga wykonania 8 pomiarów, każdy obarczony niepewnością 1 mm. W związku z tym<br>niepewność tego pomiaru wynosi 8 mm.<br>Szacowanie niepewności pomiaru odległości d długą linijką:<br>Pomiar odległości d równej około 90 cm linijką o długości 100 cm z podziałką 0,5 cm<br>wymaga wykonania 1 pomiaru, obarczonego niepewnością 0,5 cm. W związku z tym<br>niepewność tego pomiaru wynosi 0,5 cm.<br>Uzasadnienie wyboru linijki do pomiaru d:<br>Niepewność w pomiarach krótszą linijką ale z dokładniejszą podziałką jest większa niż<br>niepewność pomiaru długą linijką, ale z większą podziałką: 0,8 cm &gt; 0,5 cm. Dlatego do<br>pomiaru wybieramy linijkę dłuższą, ponieważ w całym pomiarze chcemy mieć mniejszą<br>niepewność pomiarową.<br>Uzasadnienie wyboru krótszej linijki do pomiaru y:<br>Do pomiaru odległości y równej około 10 cm wystarczyłby jeden pomiar krótką lub długą<br>linijką. W związku z tym niepewność w tym jednym pomiarze wynosi tyle, co podziałka na<br>danej linijce i jest mniejsza dla krótkiej linijki: 0,1 cm &lt; 0,5 cm. Dlatego do pomiaru<br>odległości y wybieramy krótszą linijkę (o mniejszej podziałce).</p>","solutions":[]}