{"id":"fizyka-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad/1.2","paper_id":"fizyka-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona","number":"1.2","points":3,"ptype":"open","subject":"fizyka","category":"przykladowy","year":2023,"month":null,"level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1.2. (0-3)\nOblicz v𝟎 - wartość prędkości początkowej tej kulki. Zapisz obliczenia.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n1.1.\n1.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n3\nUzyskana liczba pkt\nMFAP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 1.2. (0-3)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nV. Budowanie modeli fizycznych\ni matematycznych do opisu zjawisk oraz\nilustracji praw i zależności fizycznych.\nZdający:\nII.4) opisuje ruchy prostoliniowe jednostajne\ni jednostajnie zmienne, posługując się\nzależnościami położenia, wartości prędkości\ni przyspieszenia oraz drogi od czasu;\nII.7) opisuje ruchy złożone jako sumę ruchów\nprostych; analizuje rzut poziomy jako przykład\nruchu dwuwymiarowego.\n1 Komunikat o wymaganiach egzaminacyjnych obowiązujących w roku 2023 i 2024,\nhttps://www.gov.pl/web/edukacja-i-nauka/wymagania-egzaminacyjne-obowiazujace-na-egzaminie-maturalnym-w-\nroku-2023-i-2024\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nZasady oceniania\n(dla rozwiązania sposobem 1.)\n3 pkt - poprawna metoda obliczenia prędkości początkowej, tzn. poprawne wyprowadzenie\nrównania toru ruchu: 𝑦(𝑥) = ℎ-\n𝑔\n2𝑣02 ⋅𝑥2, przyrównanie współczynników równań toru\nruchu:\n𝑔\n2𝑣02 =\n1\n18 oraz zapisanie prawidłowego wyniku wraz jednostką: 𝑣0 ≈9,4\nm\ns (np.\njak w krokach 1.-3.).\n2 pkt - poprawna metoda wyprowadzenia równania toru ruchu na symbolach wielkości\nfizycznych, z wykorzystaniem prawidłowych równań rzutu poziomego oraz\notrzymanie równania 𝑦(𝑥) = ℎ-\n𝑔\n2𝑣02 ⋅𝑥2 (np. jak w krokach 1.-2.).\n1 pkt - zapisanie poprawnych równań rzutu poziomego (jako ruchu złożonego w kierunku\npoziomym i pionowym): 𝑥(𝑡) = 𝑣0𝑡 oraz 𝑦(𝑡) = ℎ-\n1\n2 𝑔𝑡2 (np. jak w kroku 1.).\n0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.\nZasady oceniania\n(dla rozwiązania sposobem 2. lub 3.)\n3 pkt - poprawna metoda obliczenia prędkości początkowej oraz podanie prawidłowego\nwyniku liczbowego z jednostką.\n2 pkt - wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego\noraz zastosowanie związku (z wyeliminowanym czasem) między prędkością\na zasięgiem i wysokością\nLUB\n- wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego\noraz obliczenie czasu trwania ruchu (ze wzoru dla spadku swobodnego)\ni wykorzystanie obliczonego czasu do wzoru na prędkość poziomej składowej ruchu.\n1 pkt - wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego\nLUB\n- wykorzystanie zależności między wysokością i czasem dla pionowej składowej ruchu\n(spadku swobodnego) oraz wykorzystanie zależności między zasięgiem a prędkością\ni czasem dla poziomej składowej ruchu (ruchu jednostajnego prostoliniowego).\n0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.\nPrzykładowe pełne rozwiązania\nSposób 1. (wyprowadzenie równania toru ruchu)\nWyprowadzimy równanie toru ruchu kulki na symbolach wielkości fizycznych. Rzut poziomy\njest złożeniem dwóch ruchów: spadku swobodnego w kierunku pionowym oraz ruchu\njednostajnego prostoliniowego w kierunku poziomym.\nKrok 1. Zapiszemy zależność położenia od czasu 𝑦(𝑡) dla składowej pionowej ruchu:\n𝑦(𝑡) = ℎ-𝑠𝑦(𝑡) = ℎ-1\n2 𝑔𝑡2\ngdzie ℎ jest wysokością, z jakiej rozpoczyna się rzut, a 𝑠𝑦(𝑡) jest drogą przebytą w kierunku\npionowym od chwili 𝑡= 0. Zapiszemy zależność położenia od czasu 𝑥(𝑡) dla składowej\npoziomej ruchu:\n𝑥(𝑡) = 𝑣0𝑡\ngdzie 𝑣0 jest wartością składowej prędkości w kierunku poziomym.\nArkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z fizyki\nKrok 2. Z powyższych równań wyznaczymy zależność 𝑦(𝑥):\n𝑡= 𝑣0\n𝑥 → 𝑦(𝑥) = ℎ-1\n2 𝑔( 𝑥\n𝑣0\n)\n2\n= ℎ-𝑔\n2𝑣0\n2 ⋅𝑥2\nKrok 3. Przyrównamy współczynniki otrzymanego równania oraz równania podanego\nw zadaniu (z uwzględnieniem jednostki współczynnika przy 𝑥2):\n𝑦(𝑥) = ℎ-𝑔\n2𝑣0\n2 ⋅𝑥2 oraz 𝑦= 2 -1\n18 𝑥2 → 𝑔\n2𝑣0\n2 = 1\n18 1\nm\nRozwiążemy otrzymane równanie:\n9,81 m\ns2\n2𝑣0\n2\n= 1\n18 1\nm → 𝑣0\n2\n9 1\nm = 9,81 m\ns2 → 𝑣0 ≈9,4 m\ns\nSposób 2. (wykorzystanie związku między wysokością, zasięgiem a prędkością początkową)\nZ równania toru ruchu wyznaczymy wysokość ℎ oraz zasięg 𝑧 rzutu. Wysokość rzutu to\nwartość wyrażenia 𝑦(𝑥) w położeniu początkowym 𝑥= 0. Zasięg to dodatnie miejsce\nzerowe wyrażenia 𝑦(𝑥):\nℎ= 𝑦(0) → ℎ= 2 -1\n18 02 = 2 m\n𝑦(𝑧) = 0 → 2 -1\n18 𝑧2 = 0 → 𝑧2 = 36 m2 → 𝑧= 6 m\nWyprowadzimy związek między wysokością, zasięgiem a prędkością początkową.\nSkorzystamy ze wzorów na wysokość w spadku swobodnym oraz drogę w ruchu\njednostajnym prostoliniowym:\nℎ= 1\n2 𝑔𝑡2 oraz 𝑧= 𝑣0𝑡 → 𝑣0 = 𝑧√𝑔\n2ℎ\n𝑣0 = 6 m ⋅√9,81 m\ns2\n2 ⋅2 m ≈ 9,4 m/s\nSposób 3. (wykorzystanie wzoru na zasięg z czasem)\nZ równania toru ruchu wyznaczymy wysokość ℎ oraz zasięg 𝑧 rzutu. Wysokość rzutu to\nwartość wyrażenia 𝑦(𝑥) w położeniu początkowym 𝑥= 0. Zasięg to dodatnie miejsce\nzerowe wyrażenia 𝑦(𝑥):\nℎ= 𝑦(0) → ℎ= 2 -1\n18 02 = 2 m\n𝑦(𝑧) = 0 → 2 -1\n18 𝑧2 = 0 → 𝑧2 = 36 m2 → 𝑧= 6 m\nObliczymy czas trwania ruchu kulki - czas trwania rzutu poziomego z wysokości ℎ jest równy\nczasowi spadku swobodnego z tej wysokości:\n𝑡= √2ℎ\n𝑔 → 𝑡= √2 ⋅2\n9,81 s ≈0,64 s\nPrędkość początkowa kulki jest równa poziomej składowej prędkości kulki, która jest stała,\nzatem:\n𝑣0 = 𝑧\n𝑡 → 𝑣0 ≈6 m\n0,64 s ≈9.4 m\ns\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/fizyka-2023-przykladowy-arkusz-cke-rozszerzona/zad-1.2.webp","solution_image":null,"topics":"Kinematyka","page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Fizyka · Arkusz przykładowy · 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Fizyka","category_label":"Arkusz przykładowy","text_html":"<p>Zadanie 1.2. (0-3)<br>Oblicz v𝟎 - wartość prędkości początkowej tej kulki. Zapisz obliczenia.<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>1.1.<br>1.2.<br>Maks. liczba pkt<br>1<br>3<br>Uzyskana liczba pkt<br>MFAP-R0_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 1.2. (0-3)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>V. Budowanie modeli fizycznych<br>i matematycznych do opisu zjawisk oraz<br>ilustracji praw i zależności fizycznych.<br>Zdający:<br>II.4) opisuje ruchy prostoliniowe jednostajne<br>i jednostajnie zmienne, posługując się<br>zależnościami położenia, wartości prędkości<br>i przyspieszenia oraz drogi od czasu;<br>II.7) opisuje ruchy złożone jako sumę ruchów<br>prostych; analizuje rzut poziomy jako przykład<br>ruchu dwuwymiarowego.<br>1 Komunikat o wymaganiach egzaminacyjnych obowiązujących w roku 2023 i 2024,<br>https://www.gov.pl/web/edukacja-i-nauka/wymagania-egzaminacyjne-obowiazujace-na-egzaminie-maturalnym-w-<br>roku-2023-i-2024<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań<br>Zasady oceniania<br>(dla rozwiązania sposobem 1.)<br>3 pkt - poprawna metoda obliczenia prędkości początkowej, tzn. poprawne wyprowadzenie<br>równania toru ruchu: 𝑦(𝑥) = ℎ-<br>𝑔<br>2𝑣02 ⋅𝑥2, przyrównanie współczynników równań toru<br>ruchu:<br>𝑔<br>2𝑣02 =<br>1<br>18 oraz zapisanie prawidłowego wyniku wraz jednostką: 𝑣0 ≈9,4<br>m<br>s (np.<br>jak w krokach 1.-3.).<br>2 pkt - poprawna metoda wyprowadzenia równania toru ruchu na symbolach wielkości<br>fizycznych, z wykorzystaniem prawidłowych równań rzutu poziomego oraz<br>otrzymanie równania 𝑦(𝑥) = ℎ-<br>𝑔<br>2𝑣02 ⋅𝑥2 (np. jak w krokach 1.-2.).<br>1 pkt - zapisanie poprawnych równań rzutu poziomego (jako ruchu złożonego w kierunku<br>poziomym i pionowym): 𝑥(𝑡) = 𝑣0𝑡 oraz 𝑦(𝑡) = ℎ-<br>1<br>2 𝑔𝑡2 (np. jak w kroku 1.).<br>0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.<br>Zasady oceniania<br>(dla rozwiązania sposobem 2. lub 3.)<br>3 pkt - poprawna metoda obliczenia prędkości początkowej oraz podanie prawidłowego<br>wyniku liczbowego z jednostką.<br>2 pkt - wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego<br>oraz zastosowanie związku (z wyeliminowanym czasem) między prędkością<br>a zasięgiem i wysokością<br>LUB</p>\n<ul><li>wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego</li></ul>\n<p>oraz obliczenie czasu trwania ruchu (ze wzoru dla spadku swobodnego)<br>i wykorzystanie obliczonego czasu do wzoru na prędkość poziomej składowej ruchu.<br>1 pkt - wyznaczenie na podstawie równania toru wysokości ℎ i zasięgu 𝑧 rzutu poziomego<br>LUB</p>\n<ul><li>wykorzystanie zależności między wysokością i czasem dla pionowej składowej ruchu</li></ul>\n<p>(spadku swobodnego) oraz wykorzystanie zależności między zasięgiem a prędkością<br>i czasem dla poziomej składowej ruchu (ruchu jednostajnego prostoliniowego).<br>0 pkt - rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.<br>Przykładowe pełne rozwiązania<br>Sposób 1. (wyprowadzenie równania toru ruchu)<br>Wyprowadzimy równanie toru ruchu kulki na symbolach wielkości fizycznych. Rzut poziomy<br>jest złożeniem dwóch ruchów: spadku swobodnego w kierunku pionowym oraz ruchu<br>jednostajnego prostoliniowego w kierunku poziomym.<br>Krok 1. Zapiszemy zależność położenia od czasu 𝑦(𝑡) dla składowej pionowej ruchu:<br>𝑦(𝑡) = ℎ-𝑠𝑦(𝑡) = ℎ-1<br>2 𝑔𝑡2<br>gdzie ℎ jest wysokością, z jakiej rozpoczyna się rzut, a 𝑠𝑦(𝑡) jest drogą przebytą w kierunku<br>pionowym od chwili 𝑡= 0. Zapiszemy zależność położenia od czasu 𝑥(𝑡) dla składowej<br>poziomej ruchu:<br>𝑥(𝑡) = 𝑣0𝑡<br>gdzie 𝑣0 jest wartością składowej prędkości w kierunku poziomym.<br>Arkusz pokazowy z egzaminu maturalnego z fizyki<br>Krok 2. Z powyższych równań wyznaczymy zależność 𝑦(𝑥):<br>𝑡= 𝑣0<br>𝑥 → 𝑦(𝑥) = ℎ-1<br>2 𝑔( 𝑥<br>𝑣0<br>)<br>2<br>= ℎ-𝑔<br>2𝑣0<br>2 ⋅𝑥2<br>Krok 3. Przyrównamy współczynniki otrzymanego równania oraz równania podanego<br>w zadaniu (z uwzględnieniem jednostki współczynnika przy 𝑥2):<br>𝑦(𝑥) = ℎ-𝑔<br>2𝑣0<br>2 ⋅𝑥2 oraz 𝑦= 2 -1<br>18 𝑥2 → 𝑔<br>2𝑣0<br>2 = 1<br>18 1<br>m<br>Rozwiążemy otrzymane równanie:<br>9,81 m<br>s2<br>2𝑣0<br>2<br>= 1<br>18 1<br>m → 𝑣0<br>2<br>9 1<br>m = 9,81 m<br>s2 → 𝑣0 ≈9,4 m<br>s<br>Sposób 2. (wykorzystanie związku między wysokością, zasięgiem a prędkością początkową)<br>Z równania toru ruchu wyznaczymy wysokość ℎ oraz zasięg 𝑧 rzutu. Wysokość rzutu to<br>wartość wyrażenia 𝑦(𝑥) w położeniu początkowym 𝑥= 0. Zasięg to dodatnie miejsce<br>zerowe wyrażenia 𝑦(𝑥):<br>ℎ= 𝑦(0) → ℎ= 2 -1<br>18 02 = 2 m<br>𝑦(𝑧) = 0 → 2 -1<br>18 𝑧2 = 0 → 𝑧2 = 36 m2 → 𝑧= 6 m<br>Wyprowadzimy związek między wysokością, zasięgiem a prędkością początkową.<br>Skorzystamy ze wzorów na wysokość w spadku swobodnym oraz drogę w ruchu<br>jednostajnym prostoliniowym:<br>ℎ= 1<br>2 𝑔𝑡2 oraz 𝑧= 𝑣0𝑡 → 𝑣0 = 𝑧√𝑔<br>2ℎ<br>𝑣0 = 6 m ⋅√9,81 m<br>s2<br>2 ⋅2 m ≈ 9,4 m/s<br>Sposób 3. (wykorzystanie wzoru na zasięg z czasem)<br>Z równania toru ruchu wyznaczymy wysokość ℎ oraz zasięg 𝑧 rzutu. Wysokość rzutu to<br>wartość wyrażenia 𝑦(𝑥) w położeniu początkowym 𝑥= 0. Zasięg to dodatnie miejsce<br>zerowe wyrażenia 𝑦(𝑥):<br>ℎ= 𝑦(0) → ℎ= 2 -1<br>18 02 = 2 m<br>𝑦(𝑧) = 0 → 2 -1<br>18 𝑧2 = 0 → 𝑧2 = 36 m2 → 𝑧= 6 m<br>Obliczymy czas trwania ruchu kulki - czas trwania rzutu poziomego z wysokości ℎ jest równy<br>czasowi spadku swobodnego z tej wysokości:<br>𝑡= √2ℎ<br>𝑔 → 𝑡= √2 ⋅2<br>9,81 s ≈0,64 s<br>Prędkość początkowa kulki jest równa poziomej składowej prędkości kulki, która jest stała,<br>zatem:<br>𝑣0 = 𝑧<br>𝑡 → 𝑣0 ≈6 m<br>0,64 s ≈9.4 m<br>s<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[]}