{"id":"geografia-2022-maj-matura-rozszerzona/zad/33","paper_id":"geografia-2022-maj-matura-rozszerzona","number":"33","points":2,"ptype":"closed","subject":"geografia","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 33. (0-2)\nNa mapie Azji Południowo-Wschodniej literami A-C oznaczono wybrane obszary.\nUzupełnij tabelę. Wpisz obok każdej informacji nazwę właściwego obszaru oraz literę,\nktórą obszar oznaczono na mapie. Nazwy obszarów wybierz spośród podanych\nponiżej.\nHongkong Mandżuria Tajwan Tybet\nInformacja\nNazwa obszaru\nLitera na\nmapie\nByła posiadłość brytyjska, która w 1997 roku stała\nsię specjalnym regionem administracyjnym\nChińskiej Republiki Ludowej. Spośród obszarów\nwskazanych literami na mapie ma najwyższą\nwartość PKB na 1 mieszkańca.\nProwincja chińska, która ogłosiła niepodległość,\nale większość państw na świecie nie uznaje tego\nregionu jako suwerennego kraju. Charakteryzuje\nsię wysokim poziomem rozwoju społeczno-\n-gospodarczego.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n33.\nMaks. liczba pkt\n2\nUzyskana liczba pkt\nEGEP-R0_100\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 33. (0-2)\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch wierszy w tabeli.\n1 pkt - poprawne uzupełnienie jednego wiersza w tabeli\nalbo\n- poprawne uzupełnienie jednej kolumny w tabeli.\n0 pkt - odpowiedź, która nie spełnia powyższych kryteriów.\nPoprawne odpowiedzi\nHongkong B\nTajwan A\nIV etap edukacyjny - zakres podstawowy\nI. Wykorzystanie różnych źródeł informacji\ndo analizy i prezentowania współczesnych\nproblemów […] gospodarczych […].\nIV etap edukacyjny - zakres podstawowy\n2.1) Zdający […] wyróżnia regiony bogate\ni biedne […].\nIII etap edukacyjny\n1.7) Zdający lokalizuje na mapach […]\nnajważniejsze obiekty geograficzne na\nświecie […].","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n| Informacja | Nazwa obszaru | Litera na mapie |\n| Była posiadłością brytyjską, która w 1997 roku stała się specjalnym regionem administracyjnym ChRL. Bardzo gęsto zaludniony obszar z rozwiniętą produkcją usług, wysokim PKB na mieszkańca. | **Hongkong** | **B** |\n| Prowincja/terytorium chińskie, które ogłosiło się niepodległe; charakteryzuje się wyjątkowo wysokim poziomem rozwoju społeczno-gospodarczego. | **Tajwan** | **A** |\n\n## Sposób 1 - identyfikacja przez informacje historyczno-polityczne\n\n**Wiersz 1 - klucz: \"posiadłość brytyjska → 1997 → specjalny region administracyjny ChRL\"**\n\nTo jednoznaczny opis historyczny **Hongkongu**. W 1997 roku Wielka Brytania przekazała Hongkong Chinom - na mocy zasady „jedno państwo, dwa systemy\" Hongkong uzyskał status **Specjalnego Regionu Administracyjnego (SAR)**. Hongkong jest też jednym z najgęściej zaludnionych terytoriów na świecie i globalnym centrum finansowo-usługowym (gospodarka oparta na sektorze III - bankowość, logistyka, handel). Wysokie PKB per capita (ok. 60 000 USD PPP) potwierdza opis z informacji.\n\nNa mapie Hongkong leży na **południowym wybrzeżu Chin** → litera **B**.\n\n**Wiersz 2 - klucz: \"chińska prowincja, ogłosiła niepodległość, wysoki poziom rozwoju\"**\n\nTo opis **Tajwanu** (oficjalnie: Republika Chińska, ROC). Tajwan proklamował niezależność od ChRL; do dziś status polityczny jest sporny - ChRL uważa Tajwan za zbuntowaną prowincję. Tajwan należy do grupy tzw. **Azjatyckich Tygrysów** - charakteryzuje się bardzo wysokim poziomem uprzemysłowienia (głównie elektronika, półprzewodniki - TSMC to największy producent chipów na świecie) i wysokim PKB per capita.\n\nNa mapie Tajwan to **wyspa przy wschodnim wybrzeżu Chin** → litera **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja przez listę nazw i mapę\n\nDostępne nazwy: **Hongkong, Mandżuria, Tajwan, Tybet** - mamy 4 nazwy do 2 wierszy, więc 2 są pułapkami:\n\n- **Mandżuria** - historyczna kraina na **północnym wschodzie Chin** (Heilongjiang, Jilin, Liaoning), znana z industrializacji w czasach japońskich i radzieckich. **NIE pasuje** do żadnego opisu - nie była posiadłością brytyjską, nie ogłosiła niepodległości.\n- **Tybet** - Wyżyna Tybetańska (Xizang), średnia wysokość >4000 m n.p.m. Autonomiczny Region Chin, **NIE** ogłosił skutecznie niepodległości, nie jest znany z wysokiego PKB per capita. **NIE pasuje**.\n\nPo eliminacji: zostają **Hongkong** (opis 1) i **Tajwan** (opis 2) - co zgadza się z kluczem CKE.\n\nWeryfikacja przez mapę:\n- Obszar **A** = wyspa/teren przy wschodnim wybrzeżu Chin → Tajwan ✓\n- Obszar **B** = półwysep/teren przy południowym wybrzeżu Chin, blisko ujścia Rzeki Perłowej → Hongkong ✓\n- Obszar **C** = wnętrze Chin → nie pasuje do żadnego wiersza\n\n## Schemat oceniania CKE - ile punktów za co\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 33, max 2 pkt):**\n> - **2 pkt** - poprawne uzupełnienie **obu** wierszy tabeli (nazwa obszaru + litera na mapie w każdym wierszu)\n> - **1 pkt** - poprawne uzupełnienie **jednego** wiersza tabeli (nazwa + litera razem) **albo** poprawne uzupełnienie **jednej kolumny** w tabeli (np. obie nazwy poprawnie, ale litery błędne - lub odwrotnie)\n> - **0 pkt** - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów\n>\n> **Poprawne odpowiedzi:**\n> - Wiersz 1: **Hongkong / B**\n> - Wiersz 2: **Tajwan / A**\n\nWażna uwaga praktyczna: **nazwa obszaru i litera na mapie muszą być zgodne ze sobą** - jeśli wpisujesz Hongkong, musisz wpisać B (nie A). Niezgodna para = 0 pkt za ten wiersz.\n\n## Wzory i referencje (jeśli używane)\n\nW tym zadaniu wystarczy wiedza ogólna z geografii społeczno-ekonomicznej i politycznej Azji Wschodniej.\n\n> 🌍 **Azjatyckie Tygrysy** - Tajwan, Korea Południowa, Singapur, Hongkong: kraje/terytoria z bardzo szybkim wzrostem gospodarczym od lat 60. XX w., oparte na eksporcie przemysłu lekkiego, a następnie zaawansowanych technologii. Wszystkie mają wysokie PKB per capita i wysoki HDI.\n\n> 🗺️ **Hongkong - fakty kluczowe**: kolonia brytyjska od 1842 r. (traktat z Nankinu po I wojnie opiumowej), zwrócona Chinom 1 VII 1997. Zasada „jedno państwo, dwa systemy\" obowiązuje do 2047 r. Gęstość zaludnienia ok. 6 700 os./km² (wliczając obszary górzyste) - w rejonach mieszkalnych wielokrotnie wyżej.\n\n> 🗺️ **Tajwan - fakty kluczowe**: od 1949 r. siedziba rządu Republiki Chińskiej (ROC) po wycofaniu się Kuomintangu. Wiodący producent półprzewodników na świecie (TSMC). PKB per capita ok. 35 000 USD (nominalnie), ok. 60 000 USD (PPP). Nieuznawany przez ChRL jako niepodległe państwo.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja mylona | Treść | Dlaczego błędna |\n| Mandżuria | Historyczna kraina NE Chin (dziś Heilongjiang, Jilin, Liaoning) | Nie była posiadłością brytyjską, nie ogłosiła niepodległości; znana z przemysłu ciężkiego, nie usługowego |\n| Tybet | Wyżyna Tybetańska, Autonomiczny Region Chin | Nie pasuje do opisu PKB per capita ani posiadłości brytyjskiej; geograficznie - wnętrze lądu, nie wybrzeże |\n| Zamiana B↔A | Przypisanie Hongkongu do litery A, Tajwanu do B | Hongkong leży przy ujściu Rzeki Perłowej (S Chin, litera B), Tajwan to wyspa na E (litera A) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Pułapka 1 - Mandżuria brzmi \"azjatycko\"** i jest prawdziwą chińską krainą, ale nie pasuje do żadnego opisu. Uczniowie czasem wpisują Mandżurię, myląc ją z Tajwanem jako \"terytorium o spornym statusie\" - to błąd, Mandżuria nie ogłaszała niepodległości.\n\n> ⚠️ **Pułapka 2 - zamiana liter A i B na mapie.** Tajwan to wyspa przy wschodnim wybrzeżu Chin (A), Hongkong to punkt przy wybrzeżu południowym, blisko delty Rzeki Perłowej (B). Jeśli uczysz się z mapy pobieżnie, łatwo zamienić te litery - a to oznacza utratę punktu za kolumnę \"Litera na mapie\".\n\n> ⚠️ **Pułapka 3 - 1 punkt za kolumnę.** Klucz daje 1 pkt za poprawną całą kolumnę (np. obie nazwy trafnie, ale litery zamienione). To pozwala \"odratować\" punkt nawet przy błędzie w literach - warto pamiętać, że sama znajomość nazw bez mapy też jest cząstkowo punktowana.","image":"img/geografia-2022-maj-matura-rozszerzona/zad-33.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":28,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Geografia · Matura · maj 2022 (rozszerzona)","subject_label":"Geografia","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 33. (0-2)
Na mapie Azji Południowo-Wschodniej literami A-C oznaczono wybrane obszary.
Uzupełnij tabelę. Wpisz obok każdej informacji nazwę właściwego obszaru oraz literę,
którą obszar oznaczono na mapie. Nazwy obszarów wybierz spośród podanych
poniżej.
Hongkong Mandżuria Tajwan Tybet
Informacja
Nazwa obszaru
Litera na
mapie
Była posiadłość brytyjska, która w 1997 roku stała
się specjalnym regionem administracyjnym
Chińskiej Republiki Ludowej. Spośród obszarów
wskazanych literami na mapie ma najwyższą
wartość PKB na 1 mieszkańca.
Prowincja chińska, która ogłosiła niepodległość,
ale większość państw na świecie nie uznaje tego
regionu jako suwerennego kraju. Charakteryzuje
się wysokim poziomem rozwoju społeczno-
-gospodarczego.
Wypełnia
egzaminator
Nr zadania
33.
Maks. liczba pkt
2
Uzyskana liczba pkt
EGEP-R0_100
BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)

","answer_text_html":"

Zadanie 33. (0-2)
Zasady oceniania
2 pkt - poprawne uzupełnienie dwóch wierszy w tabeli.
1 pkt - poprawne uzupełnienie jednego wiersza w tabeli
albo

\n\n

0 pkt - odpowiedź, która nie spełnia powyższych kryteriów.
Poprawne odpowiedzi
Hongkong B
Tajwan A
IV etap edukacyjny - zakres podstawowy
I. Wykorzystanie różnych źródeł informacji
do analizy i prezentowania współczesnych
problemów […] gospodarczych […].
IV etap edukacyjny - zakres podstawowy
2.1) Zdający […] wyróżnia regiony bogate
i biedne […].
III etap edukacyjny
1.7) Zdający lokalizuje na mapach […]
najważniejsze obiekty geograficzne na
świecie […].

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

Poprawna odpowiedź

\n

| Informacja | Nazwa obszaru | Litera na mapie |
| Była posiadłością brytyjską, która w 1997 roku stała się specjalnym regionem administracyjnym ChRL. Bardzo gęsto zaludniony obszar z rozwiniętą produkcją usług, wysokim PKB na mieszkańca. | Hongkong | B |
| Prowincja/terytorium chińskie, które ogłosiło się niepodległe; charakteryzuje się wyjątkowo wysokim poziomem rozwoju społeczno-gospodarczego. | Tajwan | A |

\n

Sposób 1 - identyfikacja przez informacje historyczno-polityczne

\n

Wiersz 1 - klucz: "posiadłość brytyjska → 1997 → specjalny region administracyjny ChRL"

\n

To jednoznaczny opis historyczny Hongkongu. W 1997 roku Wielka Brytania przekazała Hongkong Chinom - na mocy zasady „jedno państwo, dwa systemy" Hongkong uzyskał status Specjalnego Regionu Administracyjnego (SAR). Hongkong jest też jednym z najgęściej zaludnionych terytoriów na świecie i globalnym centrum finansowo-usługowym (gospodarka oparta na sektorze III - bankowość, logistyka, handel). Wysokie PKB per capita (ok. 60 000 USD PPP) potwierdza opis z informacji.

\n

Na mapie Hongkong leży na południowym wybrzeżu Chin → litera B.

\n

Wiersz 2 - klucz: "chińska prowincja, ogłosiła niepodległość, wysoki poziom rozwoju"

\n

To opis Tajwanu (oficjalnie: Republika Chińska, ROC). Tajwan proklamował niezależność od ChRL; do dziś status polityczny jest sporny - ChRL uważa Tajwan za zbuntowaną prowincję. Tajwan należy do grupy tzw. Azjatyckich Tygrysów - charakteryzuje się bardzo wysokim poziomem uprzemysłowienia (głównie elektronika, półprzewodniki - TSMC to największy producent chipów na świecie) i wysokim PKB per capita.

\n

Na mapie Tajwan to wyspa przy wschodnim wybrzeżu Chin → litera A.

\n

Sposób 2 - eliminacja przez listę nazw i mapę

\n

Dostępne nazwy: Hongkong, Mandżuria, Tajwan, Tybet - mamy 4 nazwy do 2 wierszy, więc 2 są pułapkami:

\n\n

Po eliminacji: zostają Hongkong (opis 1) i Tajwan (opis 2) - co zgadza się z kluczem CKE.

\n

Weryfikacja przez mapę:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 33, max 2 pkt):
- 2 pkt - poprawne uzupełnienie obu wierszy tabeli (nazwa obszaru + litera na mapie w każdym wierszu)
- 1 pkt - poprawne uzupełnienie jednego wiersza tabeli (nazwa + litera razem) albo poprawne uzupełnienie jednej kolumny w tabeli (np. obie nazwy poprawnie, ale litery błędne - lub odwrotnie)
- 0 pkt - odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów

Poprawne odpowiedzi:
- Wiersz 1: Hongkong / B
- Wiersz 2: Tajwan / A
\n

Ważna uwaga praktyczna: nazwa obszaru i litera na mapie muszą być zgodne ze sobą - jeśli wpisujesz Hongkong, musisz wpisać B (nie A). Niezgodna para = 0 pkt za ten wiersz.

\n

Wzory i referencje (jeśli używane)

\n

W tym zadaniu wystarczy wiedza ogólna z geografii społeczno-ekonomicznej i politycznej Azji Wschodniej.

\n
🌍 Azjatyckie Tygrysy - Tajwan, Korea Południowa, Singapur, Hongkong: kraje/terytoria z bardzo szybkim wzrostem gospodarczym od lat 60. XX w., oparte na eksporcie przemysłu lekkiego, a następnie zaawansowanych technologii. Wszystkie mają wysokie PKB per capita i wysoki HDI.
\n
🗺️ Hongkong - fakty kluczowe: kolonia brytyjska od 1842 r. (traktat z Nankinu po I wojnie opiumowej), zwrócona Chinom 1 VII 1997. Zasada „jedno państwo, dwa systemy" obowiązuje do 2047 r. Gęstość zaludnienia ok. 6 700 os./km² (wliczając obszary górzyste) - w rejonach mieszkalnych wielokrotnie wyżej.
\n
🗺️ Tajwan - fakty kluczowe: od 1949 r. siedziba rządu Republiki Chińskiej (ROC) po wycofaniu się Kuomintangu. Wiodący producent półprzewodników na świecie (TSMC). PKB per capita ok. 35 000 USD (nominalnie), ok. 60 000 USD (PPP). Nieuznawany przez ChRL jako niepodległe państwo.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja mylona | Treść | Dlaczego błędna |
| Mandżuria | Historyczna kraina NE Chin (dziś Heilongjiang, Jilin, Liaoning) | Nie była posiadłością brytyjską, nie ogłosiła niepodległości; znana z przemysłu ciężkiego, nie usługowego |
| Tybet | Wyżyna Tybetańska, Autonomiczny Region Chin | Nie pasuje do opisu PKB per capita ani posiadłości brytyjskiej; geograficznie - wnętrze lądu, nie wybrzeże |
| Zamiana B↔A | Przypisanie Hongkongu do litery A, Tajwanu do B | Hongkong leży przy ujściu Rzeki Perłowej (S Chin, litera B), Tajwan to wyspa na E (litera A) |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Pułapka 1 - Mandżuria brzmi "azjatycko" i jest prawdziwą chińską krainą, ale nie pasuje do żadnego opisu. Uczniowie czasem wpisują Mandżurię, myląc ją z Tajwanem jako "terytorium o spornym statusie" - to błąd, Mandżuria nie ogłaszała niepodległości.
\n
⚠️ Pułapka 2 - zamiana liter A i B na mapie. Tajwan to wyspa przy wschodnim wybrzeżu Chin (A), Hongkong to punkt przy wybrzeżu południowym, blisko delty Rzeki Perłowej (B). Jeśli uczysz się z mapy pobieżnie, łatwo zamienić te litery - a to oznacza utratę punktu za kolumnę "Litera na mapie".
\n
⚠️ Pułapka 3 - 1 punkt za kolumnę. Klucz daje 1 pkt za poprawną całą kolumnę (np. obie nazwy trafnie, ale litery zamienione). To pozwala "odratować" punkt nawet przy błędzie w literach - warto pamiętać, że sama znajomość nazw bez mapy też jest cząstkowo punktowana.
"}]}