{"id":"historia-2005-grudzien-probna-podstawowa/zad/10","paper_id":"historia-2005-grudzien-probna-podstawowa","number":"10","points":3,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"probna","year":2005,"month":"grudzien","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (3 pkt)\nPrzeczytaj teksty źródłowe i wykonaj polecenia.\nTekst 1. Wydarzenia datowane na rok 1097\n[ ] książę Władysław powierzył obu synom swe wojsko i wysłał ich na wyprawę na Pomorze.\nOni zaś, odszedłszy i powziąwszy nie znane mi bliżej postanowienie, zawrócili z drogi z niczym. Wobec\ntego ojciec, podejrzewając [w tym] coś, natychmiast podzielił między nich królestwo, jednakże nie\nwypuścił ze swych rąk głównych stolic państwa. [ ] Ojciec zaś, zapytany przez możnych, który z nich\nma wybitniejsze zajmować miejsce przy wysyłaniu i podejmowaniu poselstw, w powoływaniu [pod\nbroń] wojska i prowadzeniu go oraz w rozlicznych dziedzinach zarządu tak wielkiego królestwa,\nodpowiedzieć miał w te słowa: „Moją jest wprawdzie rzeczą, jako człowieka starego i słabego, podzielić\nmiędzy nich królestwo i sądzić o tym, co jest teraz [ ]. Po śmierci mojej atoli Zbigniew niechaj ma\nMazowsze wraz z tym, co obecnie posiada, Bolesław zaś, prawy syn mój, niech obejmie główne stolice\nkrólestwa we Wrocławiu, w Krakowie i w Sędomirzu. [ ]” Po dokonaniu tedy w powyższy sposób\npodziału państwa i po [tej] wcale pięknej mowie ojca, każdy z synów udał się do swojej części państwa,\nojciec ich zaś zawsze najchętniej przemieszkiwał na swym Mazowszu.\nTekst 2. Wydarzenia datowane na rok 1102\nZmarł zatem książę Władysław w podeszłym wielu i długą słabością złożony [ ]. Skoro zaś\nobaj bracia przybyli, zanim jeszcze pochowali ojca, doszło pomiędzy nimi do wielkiego sporu\no podział skarbów i królestwa [ ]. Tak więc po wcale zaszczytnym i okazałym pogrzebie księcia\nWładysława w kościele płockim, po rozdzieleniu skarbca ojcowskiego pomiędzy synów i po\nurządzeniu królestwa polskiego wedle podziału dokonanego jeszcze za życia ojca, każdy z braci zajął\nczęść przypadłą mu z podziału.\nTekst 3. Wydarzenia datowane na rok 1106/1107\nTymczasem zaś przyniesiono przychwycone wraz z posłańcami listy Zbigniewa,\nz których okazały się liczne zdrady i knowania. [ ] Na koniec Bolesław nader roztropnie\ni stosownie zawarł tymczasowo pokój z Czechami, a zwoławszy wojsko postanowił wypędzić\nZbigniewa. Zbigniew zaś nie czekał na przybycie brata, [ ], lecz uciekł jak jeleń i przepłynął\nrzekę Wisłę. Bolesław atoli spiesznie przybył pod Kalisz, a napotkawszy tam opór garści\nwiernych Zbigniewowi w kilku dniach ten gród zajął, a równocześnie odebrawszy poselstwo\nustanowił swego komesa w mieście Gnieźnie. [ ] spiesząc do przeniesionej stolicy\nw Łęczycy i tam naprawił stary gród, [mający być osłoną] przeciw Mazowszu. Wtedy dopiero\nnapłynęły posiłki od Rusinów i Węgrów, z którymi wyruszył w drogę i przeprawił się przez\nWisłę. Wówczas Zbigniew zupełnie upadł na duchu [ ]. Wtedy dopiero uznał się za niższego\nod brata [ ]. Wtedy uzyskał od brata [tyle], że zatrzymał Mazowsze jako lennik, nie zaś jako\nwładca udzielny.\nźródło: Anonim tzw. Gall, Kronika polska, oprac. M. Plezia, Wrocław 1975, s. 78-80, 95, 115\nA. Napisz, czym kierował się książę Władysław, dokonując podziału państwa.\nMateriał pomocniczy do doskonalenia nauczycieli w zakresie diagnozowania, oceniania i egzaminowania 9\nHistoria - grudzień 2005 r.\nB. Napisz, któremu z książąt przypadało w kolejnych podziałach Mazowsze.\nRok 1097\nRok 1102\nRok 1106/1107\nC. Wymień wszystkie grody wzmiankowane przez kronikarza, które zaznaczone są\nna mapie jako naczelne.\nźródło: Atlas historyczny Polski, red. W. Czapliński, T. Ładogórski, Warszawa-Wrocław 1998, s. 5\n● - naczelne grody prowincji\n10 Materiał pomocniczy do doskonalenia nauczycieli w zakresie diagnozowania, oceniania i egzaminowania\nHistoria - grudzień 2005 r.","answer":"C, A, B","answer_text":"10.\nC.\nWrocław, Kraków, Sandomierz, Gniezno,\nŁęczyca,\n[można wymienić także Płock]\n1 punkt\nza podanie\nwszystkich gro-\ndów\n3 punkty\nA.\n4.\n1 punkt\nB.\nXIII w.\n1 punkt","solution":null,"image":"img/historia-2005-grudzien-probna-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura próbna · grudzień 2005 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura próbna","text_html":"

Zadanie 10. (3 pkt)
Przeczytaj teksty źródłowe i wykonaj polecenia.
Tekst 1. Wydarzenia datowane na rok 1097
[ ] książę Władysław powierzył obu synom swe wojsko i wysłał ich na wyprawę na Pomorze.
Oni zaś, odszedłszy i powziąwszy nie znane mi bliżej postanowienie, zawrócili z drogi z niczym. Wobec
tego ojciec, podejrzewając [w tym] coś, natychmiast podzielił między nich królestwo, jednakże nie
wypuścił ze swych rąk głównych stolic państwa. [ ] Ojciec zaś, zapytany przez możnych, który z nich
ma wybitniejsze zajmować miejsce przy wysyłaniu i podejmowaniu poselstw, w powoływaniu [pod
broń] wojska i prowadzeniu go oraz w rozlicznych dziedzinach zarządu tak wielkiego królestwa,
odpowiedzieć miał w te słowa: „Moją jest wprawdzie rzeczą, jako człowieka starego i słabego, podzielić
między nich królestwo i sądzić o tym, co jest teraz [ ]. Po śmierci mojej atoli Zbigniew niechaj ma
Mazowsze wraz z tym, co obecnie posiada, Bolesław zaś, prawy syn mój, niech obejmie główne stolice
królestwa we Wrocławiu, w Krakowie i w Sędomirzu. [ ]” Po dokonaniu tedy w powyższy sposób
podziału państwa i po [tej] wcale pięknej mowie ojca, każdy z synów udał się do swojej części państwa,
ojciec ich zaś zawsze najchętniej przemieszkiwał na swym Mazowszu.
Tekst 2. Wydarzenia datowane na rok 1102
Zmarł zatem książę Władysław w podeszłym wielu i długą słabością złożony [ ]. Skoro zaś
obaj bracia przybyli, zanim jeszcze pochowali ojca, doszło pomiędzy nimi do wielkiego sporu
o podział skarbów i królestwa [ ]. Tak więc po wcale zaszczytnym i okazałym pogrzebie księcia
Władysława w kościele płockim, po rozdzieleniu skarbca ojcowskiego pomiędzy synów i po
urządzeniu królestwa polskiego wedle podziału dokonanego jeszcze za życia ojca, każdy z braci zajął
część przypadłą mu z podziału.
Tekst 3. Wydarzenia datowane na rok 1106/1107
Tymczasem zaś przyniesiono przychwycone wraz z posłańcami listy Zbigniewa,
z których okazały się liczne zdrady i knowania. [ ] Na koniec Bolesław nader roztropnie
i stosownie zawarł tymczasowo pokój z Czechami, a zwoławszy wojsko postanowił wypędzić
Zbigniewa. Zbigniew zaś nie czekał na przybycie brata, [ ], lecz uciekł jak jeleń i przepłynął
rzekę Wisłę. Bolesław atoli spiesznie przybył pod Kalisz, a napotkawszy tam opór garści
wiernych Zbigniewowi w kilku dniach ten gród zajął, a równocześnie odebrawszy poselstwo
ustanowił swego komesa w mieście Gnieźnie. [ ] spiesząc do przeniesionej stolicy
w Łęczycy i tam naprawił stary gród, [mający być osłoną] przeciw Mazowszu. Wtedy dopiero
napłynęły posiłki od Rusinów i Węgrów, z którymi wyruszył w drogę i przeprawił się przez
Wisłę. Wówczas Zbigniew zupełnie upadł na duchu [ ]. Wtedy dopiero uznał się za niższego
od brata [ ]. Wtedy uzyskał od brata [tyle], że zatrzymał Mazowsze jako lennik, nie zaś jako
władca udzielny.
źródło: Anonim tzw. Gall, Kronika polska, oprac. M. Plezia, Wrocław 1975, s. 78-80, 95, 115
A. Napisz, czym kierował się książę Władysław, dokonując podziału państwa.
Materiał pomocniczy do doskonalenia nauczycieli w zakresie diagnozowania, oceniania i egzaminowania 9
Historia - grudzień 2005 r.
B. Napisz, któremu z książąt przypadało w kolejnych podziałach Mazowsze.
Rok 1097
Rok 1102
Rok 1106/1107
C. Wymień wszystkie grody wzmiankowane przez kronikarza, które zaznaczone są
na mapie jako naczelne.
źródło: Atlas historyczny Polski, red. W. Czapliński, T. Ładogórski, Warszawa-Wrocław 1998, s. 5
● - naczelne grody prowincji
10 Materiał pomocniczy do doskonalenia nauczycieli w zakresie diagnozowania, oceniania i egzaminowania
Historia - grudzień 2005 r.

","answer_text_html":"

10.
C.
Wrocław, Kraków, Sandomierz, Gniezno,
Łęczyca,
[można wymienić także Płock]
1 punkt
za podanie
wszystkich gro-
dów
3 punkty
A.
4.
1 punkt
B.
XIII w.
1 punkt

","solutions":[]}