{"id":"historia-2011-maj-matura-podstawowa/zad/14","paper_id":"historia-2011-maj-matura-podstawowa","number":"14","points":3,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2011,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 14. (3 pkt)\nNa podstawie źródeł i własnej wiedzy wykonaj polecenia.\nŹródło 1. Wypowiedź Starosty - jednej z postaci dramatu „Powrót posła”.\nAlboż źle było dotąd? a nasi przodkowie\nNie mieliż to rozumu i oleju w głowie?\nByliśmy potężnymi pod ich ustawami.\nTak to Polak szczęśliwie żył pod Augustami!\nCo to za dwory, jakie trybunały huczne,\nCo za paradne sejmy, jakie wojsko juczne!\n[ ]\nPrzedtem bez żadnych intryg, bez najmniejszej zdrady\nJeden poseł mógł wstrzymać sejmowe obrady,\nJeden ojczyzny całej trzymał w ręku wagę,\nPowiedział: „nie pozwalam”, i uciekł na Pragę\nCóż mu kto zrobił: jeszcze, że taki przedni wniosek\nMiał promocje i dostał czasem kilka wiosek.\nŹródło: J.U. Niemcewicz, Powrót posła, Wrocław 1961, s. 46.\nPoziom podstawowy\n13\nŹródło 2. Opinia historyka\nZa czasów Augusta III dokonał się ostateczny rozkład państwa. [ ] Zanikła wszelka\ndyscyplina społeczna. [ ] Wolność oznacza[ła] w istocie samowolę zasadzającą się na prawie\ndo sprzeciwu, na niepodporządkowaniu się woli większości, czy jakimkolwiek nakazom\ninteresu zbiorowości. [ ] Główną przyczynę zrywania sejmów stanowiły rozgrywki w łonie\nmagnaterii. [ ] Charakterystyczne jednak, iż magnaci, którzy zazwyczaj byli inspiratorami\nzerwania sejmu, uczestniczyli w pracach przedsejmowych do końca, by stworzyć wrażenie,\nże troszczą się o sprawy państwa [ ]. Nierzadko też poseł, który zrywał sejm, opłacany był\nprzez obce [ ] dwory [które] stały na straży anarchii polskiej. Tłumy [ ] powolnej każdemu\nżyczeniu magnata szlachty-gołoty nadawały ton życiu publicznemu kraju.\nŹródło: J. Maciszewski, Szlachta polska i jej państwo, Warszawa 1986, s. 275-279.\nA. Podaj, przez kogo byli wynagradzani posłowie zrywający obrady.\nB. Porównaj ocenę funkcjonowania sejmu wyrażoną przez jedną z postaci dramatu\n(źródło 1.) z opinią historyka (źródło 2.).\nC. Wyjaśnij, dlaczego innym państwom zależało na podtrzymywaniu praktyki\nzrywania sejmów w Rzeczypospolitej.\nNr zadania\n13.\n14.A.\n14.B.\n14.C.\nMaks. liczba pkt\n2\n1\n1\n1\nWypełnia\negzaminator Uzyskana liczba pkt\nPoziom podstawowy\n14","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-3)\nA. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWyszukanie informacji w tekście (II 7)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nPosłowie zrywający obrady byli wynagradzani przez obce rządy (państwa) i magnatów.\n1 p. - za podanie dwóch poprawnych odpowiedzi\nKryteria oceniania odpowiedzi\n7\nB. (0-1)\nTworzenie informacji\nPorównanie różnej interpretacji wydarzeń (III 1)\nPrzykład poprawnej odpowiedzi\nPrzedstawione w źródłach oceny sejmu różnią się - starosta jest wyraźnym zwolennikiem\nutrzymania liberum veto, natomiast historyk negatywnie ocenia zrywanie sejmów.\n1 p. - za porównanie ocen sejmu\nC. (0-1)\nKorzystanie z informacji\nWyjaśnienie przyczyny zjawiska (II 2)\nPrzykład poprawnych odpowiedzi\nZrywanie sejmów osłabiało państwo, co ułatwiało ingerencję obcych mocarstw.\nZrywanie sejmów uniemożliwiało reformowanie państwa, a słabość Polski leżała\nw interesie innych państw.\n1 p. - za wyjaśnienie, dlaczego podtrzymywano praktykę zrywania sejmów","solution":null,"image":"img/historia-2011-maj-matura-podstawowa/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2011 (podstawowa)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 14. (3 pkt)<br>Na podstawie źródeł i własnej wiedzy wykonaj polecenia.<br>Źródło 1. Wypowiedź Starosty - jednej z postaci dramatu „Powrót posła”.<br>Alboż źle było dotąd? a nasi przodkowie<br>Nie mieliż to rozumu i oleju w głowie?<br>Byliśmy potężnymi pod ich ustawami.<br>Tak to Polak szczęśliwie żył pod Augustami!<br>Co to za dwory, jakie trybunały huczne,<br>Co za paradne sejmy, jakie wojsko juczne!<br>[ ]<br>Przedtem bez żadnych intryg, bez najmniejszej zdrady<br>Jeden poseł mógł wstrzymać sejmowe obrady,<br>Jeden ojczyzny całej trzymał w ręku wagę,<br>Powiedział: „nie pozwalam”, i uciekł na Pragę<br>Cóż mu kto zrobił: jeszcze, że taki przedni wniosek<br>Miał promocje i dostał czasem kilka wiosek.<br>Źródło: J.U. Niemcewicz, Powrót posła, Wrocław 1961, s. 46.<br>Poziom podstawowy<br>13<br>Źródło 2. Opinia historyka<br>Za czasów Augusta III dokonał się ostateczny rozkład państwa. [ ] Zanikła wszelka<br>dyscyplina społeczna. [ ] Wolność oznacza[ła] w istocie samowolę zasadzającą się na prawie<br>do sprzeciwu, na niepodporządkowaniu się woli większości, czy jakimkolwiek nakazom<br>interesu zbiorowości. [ ] Główną przyczynę zrywania sejmów stanowiły rozgrywki w łonie<br>magnaterii. [ ] Charakterystyczne jednak, iż magnaci, którzy zazwyczaj byli inspiratorami<br>zerwania sejmu, uczestniczyli w pracach przedsejmowych do końca, by stworzyć wrażenie,<br>że troszczą się o sprawy państwa [ ]. Nierzadko też poseł, który zrywał sejm, opłacany był<br>przez obce [ ] dwory [które] stały na straży anarchii polskiej. Tłumy [ ] powolnej każdemu<br>życzeniu magnata szlachty-gołoty nadawały ton życiu publicznemu kraju.<br>Źródło: J. Maciszewski, Szlachta polska i jej państwo, Warszawa 1986, s. 275-279.<br>A. Podaj, przez kogo byli wynagradzani posłowie zrywający obrady.<br>B. Porównaj ocenę funkcjonowania sejmu wyrażoną przez jedną z postaci dramatu<br>(źródło 1.) z opinią historyka (źródło 2.).<br>C. Wyjaśnij, dlaczego innym państwom zależało na podtrzymywaniu praktyki<br>zrywania sejmów w Rzeczypospolitej.<br>Nr zadania<br>13.<br>14.A.<br>14.B.<br>14.C.<br>Maks. liczba pkt<br>2<br>1<br>1<br>1<br>Wypełnia<br>egzaminator Uzyskana liczba pkt<br>Poziom podstawowy<br>14</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 14. (0-3)<br>A. (0-1)<br>Korzystanie z informacji<br>Wyszukanie informacji w tekście (II 7)<br>Przykład poprawnej odpowiedzi<br>Posłowie zrywający obrady byli wynagradzani przez obce rządy (państwa) i magnatów.<br>1 p. - za podanie dwóch poprawnych odpowiedzi<br>Kryteria oceniania odpowiedzi<br>7<br>B. (0-1)<br>Tworzenie informacji<br>Porównanie różnej interpretacji wydarzeń (III 1)<br>Przykład poprawnej odpowiedzi<br>Przedstawione w źródłach oceny sejmu różnią się - starosta jest wyraźnym zwolennikiem<br>utrzymania liberum veto, natomiast historyk negatywnie ocenia zrywanie sejmów.<br>1 p. - za porównanie ocen sejmu<br>C. (0-1)<br>Korzystanie z informacji<br>Wyjaśnienie przyczyny zjawiska (II 2)<br>Przykład poprawnych odpowiedzi<br>Zrywanie sejmów osłabiało państwo, co ułatwiało ingerencję obcych mocarstw.<br>Zrywanie sejmów uniemożliwiało reformowanie państwa, a słabość Polski leżała<br>w interesie innych państw.<br>1 p. - za wyjaśnienie, dlaczego podtrzymywano praktykę zrywania sejmów</p>","solutions":[]}