{"id":"historia-2014-grudzien-probna-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-2014-grudzien-probna-rozszerzona","number":"6","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"probna","year":2014,"month":"grudzien","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (0-2)\n6.1. Na podstawie danych ze źródła 1. sformułuj wniosek dotyczący zmian w strukturze\nwłasności miast w okresie od XIII do XV wieku.\n6.2. Rozstrzygnij, czy w źródle 2. można odnaleźć wyjaśnienie przyczyny zjawiska\nzaobserwowanego w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij.\nStanowisko:\nUzasadnienie:\nMateriały do zadania 7.\nŹródło 1. Fragment opracowania historycznego\nTak doszło tedy do rzezi w dzień św. Bartłomieja, zwany niekiedy nocą, mylnie, jako że\ntrwała od 6 rano do 6 wieczorem 24 sierpnia 1572 r. Padły tysiące hugenotów […], obecna\nw stolicy szlachta hugenocka zginęła pod nożami morderców […]. Henryk Burbon i kuzyn\njego, młody Condé, uratowali życie, przechodząc na katolicyzm.\nS. Grzybowski, Narodziny świata nowożytnego 1453-1605.\nWielka historia świata, t. 6, Warszawa 2005, s. 592.\nŹródło 2. Fragment opracowania historycznego\nJedynym rozwiązaniem dla antyhabsburskiego stronnictwa było poparcie kandydatury\nkrólewicza francuskiego Henryka księcia Andegawenii. Rozważano taką możliwość\nod dawna, Zygmunt August sam wymieniał przed laty, obok Habsburga, Piasta legnickiego\ni Szweda, królewicza francuskiego jako jednego z czterech ewentualnych następców.\nS. Grzybowski, Dzieje Polski i Litwy (1506-1648).\nWielka historia Polski, t. 4, Kraków 2000, s. 163.\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n6.1.\n6.2.\nMaks. liczba pkt\n1\n1\nUzyskana liczba pkt\nŹródło 3. Akt z roku 1573 [fragment]\nMy, Rady Koronne, duchowne i świeckie, i rycerstwo wszystko, i stany insze jednej\na nierozdzielnej Rzeczypospolitej […].\nOznajmujemy wszystkim […], iż pod tym niebezpiecznym czasem, bez króla pana\nzwierzchniego mieszkając, staraliśmy się o to wszyscy pilnie na zjeździe warszawskim, jako\nbyśmy przykładem przodków swych sami między sobą pokój, sprawiedliwość, porządek\ni obronę Rzeczypospolitej zatrzymać i zachować mogli. […] A inaczej na żadnego pana nie\npozwalać, jedno z takową […] umową: iż nam pierwej prawa wszystkie, przywileje\ni wolności nasze, które są i które mu podamy wprost [po obraniu], przysiąc ma.\nA mianowicie to przysiąc: pokój pospolity między rozerwanymi i różnymi ludźmi\nw wierze i w nabożeństwie zachowywać […].\nWiek XVI-XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi\ndla nauczycieli historii, studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk,\nS. B. Lenard, Warszawa 1998, s. 146.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-2)\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający analizuje wydarzenia, zjawiska\ni procesy historyczne w kontekście epok\ni dostrzega zależności pomiędzy różnymi\ndziedzinami życia społecznego; rozpoznaje\nrodzaje źródeł; ocenia przydatność źródła\ndo wyjaśnienia problemu historycznego;\ndostrzega wielość perspektyw badawczych\noraz wielorakie interpretacje historii i ich\nprzyczyny.\nII.5.3. Polska w okresie rozbicia\ndzielnicowego.\nZdający opisuje przemiany społeczno-\n-gospodarcze na ziemiach polskich oraz\nocenia społeczno-kulturowe skutki\nkolonizacji na prawie niemieckim.\nII.7.2. Polska w XIV-XV w.\nZdający charakteryzuje rozwój monarchii\nstanowej w Polsce, uwzględniając strukturę\nspołeczeństwa polskiego w późnym\nśredniowieczu i rozwój przywilejów\nszlacheckich.\n6.1.\nRozwiązania\nDane w tabeli pokazują, że w okresie od XIII do XV w. zmniejszył się odsetek miast\nstanowiących własność monarszą i duchowną, natomiast wzrósł odsetek miast, które należały\ndo rycerstwa.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za poprawne sformułowanie wniosku\n0 pkt - za odpowiedź niepełną lub błędną, lub za brak odpowiedzi\n6.2.\nRozwiązania\nTak.\nAutorzy tekstu wyjaśniają, że wzrost liczby lokowanych miast, których właścicielami byli\nrycerze, wynikał z powodów gospodarczych, choć z czasem istotną rolę zaczęły odgrywać\nprzyczyny polityczne i prestiżowe, gdyż posiadanie lokowanych miast wiązało się\nze wzmocnieniem pozycji rycerstwa w strukturze społeczeństwa stanowego.\nSchemat punktowania\n1 pkt - za zajęcie stanowiska z uzasadnieniem\n0 pkt - za odpowiedź niepełną lub błędną, lub za brak odpowiedzi","solution":null,"image":"img/historia-2014-grudzien-probna-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura próbna · grudzień 2014 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura próbna","text_html":"<p>Zadanie 6. (0-2)<br>6.1. Na podstawie danych ze źródła 1. sformułuj wniosek dotyczący zmian w strukturze<br>własności miast w okresie od XIII do XV wieku.<br>6.2. Rozstrzygnij, czy w źródle 2. można odnaleźć wyjaśnienie przyczyny zjawiska<br>zaobserwowanego w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij.<br>Stanowisko:<br>Uzasadnienie:<br>Materiały do zadania 7.<br>Źródło 1. Fragment opracowania historycznego<br>Tak doszło tedy do rzezi w dzień św. Bartłomieja, zwany niekiedy nocą, mylnie, jako że<br>trwała od 6 rano do 6 wieczorem 24 sierpnia 1572 r. Padły tysiące hugenotów […], obecna<br>w stolicy szlachta hugenocka zginęła pod nożami morderców […]. Henryk Burbon i kuzyn<br>jego, młody Condé, uratowali życie, przechodząc na katolicyzm.<br>S. Grzybowski, Narodziny świata nowożytnego 1453-1605.<br>Wielka historia świata, t. 6, Warszawa 2005, s. 592.<br>Źródło 2. Fragment opracowania historycznego<br>Jedynym rozwiązaniem dla antyhabsburskiego stronnictwa było poparcie kandydatury<br>królewicza francuskiego Henryka księcia Andegawenii. Rozważano taką możliwość<br>od dawna, Zygmunt August sam wymieniał przed laty, obok Habsburga, Piasta legnickiego<br>i Szweda, królewicza francuskiego jako jednego z czterech ewentualnych następców.<br>S. Grzybowski, Dzieje Polski i Litwy (1506-1648).<br>Wielka historia Polski, t. 4, Kraków 2000, s. 163.<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>6.1.<br>6.2.<br>Maks. liczba pkt<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt<br>Źródło 3. Akt z roku 1573 [fragment]<br>My, Rady Koronne, duchowne i świeckie, i rycerstwo wszystko, i stany insze jednej<br>a nierozdzielnej Rzeczypospolitej […].<br>Oznajmujemy wszystkim […], iż pod tym niebezpiecznym czasem, bez króla pana<br>zwierzchniego mieszkając, staraliśmy się o to wszyscy pilnie na zjeździe warszawskim, jako<br>byśmy przykładem przodków swych sami między sobą pokój, sprawiedliwość, porządek<br>i obronę Rzeczypospolitej zatrzymać i zachować mogli. […] A inaczej na żadnego pana nie<br>pozwalać, jedno z takową […] umową: iż nam pierwej prawa wszystkie, przywileje<br>i wolności nasze, które są i które mu podamy wprost [po obraniu], przysiąc ma.<br>A mianowicie to przysiąc: pokój pospolity między rozerwanymi i różnymi ludźmi<br>w wierze i w nabożeństwie zachowywać […].<br>Wiek XVI-XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi<br>dla nauczycieli historii, studentów i uczniów, oprac. M. Sobańska-Bondaruk,<br>S. B. Lenard, Warszawa 1998, s. 146.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 6. (0-2)<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający analizuje wydarzenia, zjawiska<br>i procesy historyczne w kontekście epok<br>i dostrzega zależności pomiędzy różnymi<br>dziedzinami życia społecznego; rozpoznaje<br>rodzaje źródeł; ocenia przydatność źródła<br>do wyjaśnienia problemu historycznego;<br>dostrzega wielość perspektyw badawczych<br>oraz wielorakie interpretacje historii i ich<br>przyczyny.<br>II.5.3. Polska w okresie rozbicia<br>dzielnicowego.<br>Zdający opisuje przemiany społeczno-<br>-gospodarcze na ziemiach polskich oraz<br>ocenia społeczno-kulturowe skutki<br>kolonizacji na prawie niemieckim.<br>II.7.2. Polska w XIV-XV w.<br>Zdający charakteryzuje rozwój monarchii<br>stanowej w Polsce, uwzględniając strukturę<br>społeczeństwa polskiego w późnym<br>średniowieczu i rozwój przywilejów<br>szlacheckich.<br>6.1.<br>Rozwiązania<br>Dane w tabeli pokazują, że w okresie od XIII do XV w. zmniejszył się odsetek miast<br>stanowiących własność monarszą i duchowną, natomiast wzrósł odsetek miast, które należały<br>do rycerstwa.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za poprawne sformułowanie wniosku<br>0 pkt - za odpowiedź niepełną lub błędną, lub za brak odpowiedzi<br>6.2.<br>Rozwiązania<br>Tak.<br>Autorzy tekstu wyjaśniają, że wzrost liczby lokowanych miast, których właścicielami byli<br>rycerze, wynikał z powodów gospodarczych, choć z czasem istotną rolę zaczęły odgrywać<br>przyczyny polityczne i prestiżowe, gdyż posiadanie lokowanych miast wiązało się<br>ze wzmocnieniem pozycji rycerstwa w strukturze społeczeństwa stanowego.<br>Schemat punktowania<br>1 pkt - za zajęcie stanowiska z uzasadnieniem<br>0 pkt - za odpowiedź niepełną lub błędną, lub za brak odpowiedzi</p>","solutions":[]}