{"id":"historia-2017-maj-matura-rozszerzona/zad/12.1","paper_id":"historia-2017-maj-matura-rozszerzona","number":"12.1","points":1,"ptype":"closed","subject":"historia","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 12.1. (0-1)\nZaznacz poprawne dokończenie zdania.\nRysunek satyryczny dotyczy sytuacji politycznej we Francji przed\nA. zwołaniem Stanów Generalnych przez Ludwika XVI.\nB. powstaniem Zgromadzenia Narodowego.\nC. uchwaleniem Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela.\nD. utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego.","answer":"D","answer_text":"Zadanie 12.1. (0-1)\nI. Chronologia historyczna.\nZdający porządkuje i synchronizuje\nwydarzenia z historii powszechnej oraz\ndziejów ojczystych […].\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający analizuje wydarzenia, zjawiska\ni procesy historyczne w kontekście epok\ni dostrzega zależności pomiędzy różnymi\ndziedzinami życia społecznego; rozpoznaje\nrodzaje źródeł; ocenia przydatność źródła\ndo wyjaśnienia problemu historycznego\n[…].\nIII. Dzieje nowożytne.\n5. Oświecenie, absolutyzm oświecony\ni rewolucje XVIII w.\nZdający:\n6) porównuje przyczyny oraz charakter\nrewolucji amerykańskiej i francuskiej;\n7) charakteryzuje specyfikę okresu\njakobińskiego rewolucji francuskiej.\nIII etap edukacyjny\n28. Rewolucja francuska.\nZdający:\n1) wyjaśnia główne przyczyny rewolucji\ni ocenia jej skutki;\n2) wskazuje charakterystyczne cechy\ndyktatury jakobińskiej.\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za odpowiedź błędną lub za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nD.","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**D - przed utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego**\n\n## Sposób 1 - analiza chronologiczna rewolucji francuskiej\n\nRysunek pokazuje **Ludwika XVI z dwoma twarzami** w sytuacji, gdy:\n- istnieje już **konstytucja** francuska (król może ją \"wspierać\" lub \"niszczyć\")\n- król nie ma jeszcze pełnej kontroli odebranej (jest jeszcze królem)\n\n→ Ten stan odpowiada okresowi **monarchii konstytucyjnej** (wrzesień 1791 - sierpień 1792), kiedy obowiązywała **konstytucja z 3 września 1791 r.**, ale Ludwik XVI był podejrzewany o **dwulicowość** (próbował uciec z Francji w czerwcu 1791 - \"ucieczka do Varennes\"; potajemnie korespondował z austriackim cesarzem).\n\n**Chronologia kluczowych wydarzeń rewolucji francuskiej:**\n\n| Data | Wydarzenie |\n| 5 maja 1789 | **A. Zwołanie Stanów Generalnych** przez Ludwika XVI |\n| 17 czerwca 1789 | **B. Powstanie Zgromadzenia Narodowego** |\n| 14 lipca 1789 | Zdobycie Bastylii - początek rewolucji |\n| 26 sierpnia 1789 | **C. Uchwalenie Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela** |\n| 3 września 1791 | Konstytucja Francji - początek monarchii konstytucyjnej |\n| Czerwiec 1791 | Ucieczka Ludwika XVI do Varennes (nieudana) |\n| 21 września 1792 | Zniesienie monarchii - proklamacja **I Republiki** |\n| 21 stycznia 1793 | Ścięcie Ludwika XVI |\n| **6 kwietnia 1793** | **D. Utworzenie Komitetu Ocalenia Publicznego** (Robespierre, terror) |\n\n→ Rysunek satyryczny pokazuje **dwulicowość Ludwika XVI** w sytuacji, gdy obowiązuje konstytucja, ale on przeciw niej działa. Ten stan **PRZED utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego (1793)**, kiedy król już został stracony - czyli odpowiedź **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja innych opcji\n\n**A. Przed zwołaniem Stanów Generalnych?**\n- Stany Generalne zwołał sam Ludwik XVI 5 maja 1789 r.\n- **Przed Stanami Generalnymi NIE BYŁO konstytucji** - rysunek by nie miał sensu (król nie mógł \"niszczyć konstytucji\", której nie było)\n- **NIE - opcja niemożliwa**\n\n**B. Przed powstaniem Zgromadzenia Narodowego?**\n- Zgromadzenie Narodowe powstało 17 czerwca 1789 r. (deputowani trzeciego stanu)\n- Konstytucji jeszcze NIE BYŁO (uchwalona dopiero 1791)\n- **NIE - opcja niemożliwa**\n\n**C. Przed uchwaleniem Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela?**\n- Deklaracja uchwalona 26 sierpnia 1789 r.\n- Konstytucji jeszcze NIE BYŁO\n- **NIE - opcja niemożliwa**\n\n**D. Przed utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego?**\n- Komitet utworzony 6 kwietnia 1793 r. (po straceniu króla 21 stycznia 1793)\n- Konstytucja istniała od 1791 r.\n- Ludwik XVI był wówczas żywy (zginął dopiero 21 stycznia 1793, a Komitet powstał 3 miesiące później)\n- Rysunek może odnosić się do okresu **1791-1792**, gdy Ludwik XVI był podejrzewany o sabotowanie konstytucji - to **przed** Komitetem Ocalenia Publicznego\n- **TAK - opcja poprawna ✅**\n\n## Sposób 3 - analiza ikonograficzna\n\nRysunek przedstawia **dwulicowość** Ludwika XVI:\n- **Lewa twarz** zwrócona do **rewolucjonisty** (postać świecka) → \"Będę wspierał konstytucję\"\n- **Prawa twarz** zwrócona do **duchownego** (przedstawiciel starego porządku) → \"Zniszczę konstytucję\"\n\nMotyw karykatury: ucieczka do Varennes (czerwiec 1791) ujawniła, że król zamierzał obalić konstytucję z pomocą obcych mocarstw. Po powrocie został zmuszony do podpisania konstytucji, ale jego lojalność była podważana → propaganda rewolucyjna pokazywała go jako **dwulicowca**.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 12.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - za poprawną odpowiedź **D**\n> - **0 pkt** - za odpowiedź błędną lub brak\n\n## Reference historyczny\n\n> 📖 **Wielka Rewolucja Francuska - kalendarium:**\n>\n> **Etap I - kryzys monarchii (1788-1789):**\n> - Sierpień 1788: Ludwik XVI zwołuje Stany Generalne (po raz pierwszy od 1614)\n> - Maj 1789: rozpoczęcie obrad w Wersalu\n> - 17 czerwca 1789: trzeci stan ogłasza się Zgromadzeniem Narodowym\n> - 14 lipca 1789: zdobycie Bastylii (Dzień Bastylii - święto narodowe Francji)\n> - 26 sierpnia 1789: Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela\n> - Październik 1789: \"marsz na Wersal\" - przeniesienie króla i Zgromadzenia do Paryża\n>\n> **Etap II - monarchia konstytucyjna (1791-1792):**\n> - Czerwiec 1791: ucieczka króla do Varennes (nieudana)\n> - 3 września 1791: konstytucja - monarchia konstytucyjna\n> - Kwiecień 1792: Francja wypowiada wojnę Austrii\n> - **Tu sytuuje się rysunek** (1791-1792) - Ludwik XVI jako \"dwulicowy\" król\n> - 10 sierpnia 1792: szturm na Tuileries → upadek monarchii\n>\n> **Etap III - I Republika i terror (1792-1794):**\n> - 21 września 1792: proklamacja I Republiki\n> - 21 stycznia 1793: ścięcie Ludwika XVI\n> - **6 kwietnia 1793: utworzenie Komitetu Ocalenia Publicznego**\n> - Czerwiec 1793: dyktatura jakobinów (Robespierre)\n> - 1793-1794: Wielki Terror (gilotyna, Wandea, ustawy o podejrzanych)\n> - 27 lipca 1794 (9 termidora): obalenie Robespierre'a, koniec terroru\n>\n> **Etap IV - Dyrektoriat → Konsulat → Cesarstwo (1795-1815):**\n> - 1795-1799: Dyrektoriat\n> - 18 brumaire 1799 (9 listopada): zamach Napoleona\n> - 1799-1804: Konsulat (Napoleon I konsul)\n> - 1804-1815: Cesarstwo Napoleona\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Wydarzenie | Data | Dlaczego błędna |\n| A | Stany Generalne | 5 V 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |\n| B | Zgromadzenie Narodowe | 17 VI 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |\n| C | Deklaracja Praw | 26 VIII 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |\n| **D** | **Komitet Ocalenia Publicznego** | **6 IV 1793** | **POPRAWNA - konstytucja istniała, Ludwik XVI był u władzy lub niedawno stracony** |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Częsty błąd - wybór A, B lub C, jeśli student kojarzy rewolucję ogólnie z Ludwikiem XVI. Klucz: rysunek pokazuje **konstytucję** - czyli akt z 1791 r. Konstytucja powstała PO Stanach Generalnych, Zgromadzeniu i Deklaracji.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Częsty błąd - wybranie nieprawidłowej opcji ze względu na słowo \"konstytucja\". Pamiętaj, że \"Deklaracja Praw Człowieka\" (sierpień 1789) **NIE jest konstytucją** - to odrębny akt o prawach jednostki.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pamiętaj, że Ludwik XVI został stracony **21 stycznia 1793 r.**, a Komitet Ocalenia Publicznego powstał **6 kwietnia 1793 r.** - między tymi datami jest 11 tygodni. Rysunek jednoznacznie odnosi się do okresu **przed** Komitetem (kiedy król jeszcze żył lub niedawno zginął).","image":"img/historia-2017-maj-matura-rozszerzona/zad-12.1.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 12.1. (0-1)<br>Zaznacz poprawne dokończenie zdania.<br>Rysunek satyryczny dotyczy sytuacji politycznej we Francji przed<br>A. zwołaniem Stanów Generalnych przez Ludwika XVI.<br>B. powstaniem Zgromadzenia Narodowego.<br>C. uchwaleniem Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela.<br>D. utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 12.1. (0-1)<br>I. Chronologia historyczna.<br>Zdający porządkuje i synchronizuje<br>wydarzenia z historii powszechnej oraz<br>dziejów ojczystych […].<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający analizuje wydarzenia, zjawiska<br>i procesy historyczne w kontekście epok<br>i dostrzega zależności pomiędzy różnymi<br>dziedzinami życia społecznego; rozpoznaje<br>rodzaje źródeł; ocenia przydatność źródła<br>do wyjaśnienia problemu historycznego<br>[…].<br>III. Dzieje nowożytne.</p>\n<ol><li>Oświecenie, absolutyzm oświecony</li></ol>\n<p>i rewolucje XVIII w.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>porównuje przyczyny oraz charakter</li></ol>\n<p>rewolucji amerykańskiej i francuskiej;</p>\n<ol><li>charakteryzuje specyfikę okresu</li></ol>\n<p>jakobińskiego rewolucji francuskiej.<br>III etap edukacyjny</p>\n<ol><li>Rewolucja francuska.</li></ol>\n<p>Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia główne przyczyny rewolucji</li></ol>\n<p>i ocenia jej skutki;</p>\n<ol><li>wskazuje charakterystyczne cechy</li></ol>\n<p>dyktatury jakobińskiej.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za poprawną odpowiedź.<br>0 p. - za odpowiedź błędną lub za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>D.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>D - przed utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza chronologiczna rewolucji francuskiej</h4>\n<p>Rysunek pokazuje <strong>Ludwika XVI z dwoma twarzami</strong> w sytuacji, gdy:</p>\n<ul><li>istnieje już <strong>konstytucja</strong> francuska (król może ją &quot;wspierać&quot; lub &quot;niszczyć&quot;)</li><li>król nie ma jeszcze pełnej kontroli odebranej (jest jeszcze królem)</li></ul>\n<p>→ Ten stan odpowiada okresowi <strong>monarchii konstytucyjnej</strong> (wrzesień 1791 - sierpień 1792), kiedy obowiązywała <strong>konstytucja z 3 września 1791 r.</strong>, ale Ludwik XVI był podejrzewany o <strong>dwulicowość</strong> (próbował uciec z Francji w czerwcu 1791 - &quot;ucieczka do Varennes&quot;; potajemnie korespondował z austriackim cesarzem).</p>\n<p><strong>Chronologia kluczowych wydarzeń rewolucji francuskiej:</strong></p>\n<p>| Data | Wydarzenie |<br>| 5 maja 1789 | <strong>A. Zwołanie Stanów Generalnych</strong> przez Ludwika XVI |<br>| 17 czerwca 1789 | <strong>B. Powstanie Zgromadzenia Narodowego</strong> |<br>| 14 lipca 1789 | Zdobycie Bastylii - początek rewolucji |<br>| 26 sierpnia 1789 | <strong>C. Uchwalenie Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela</strong> |<br>| 3 września 1791 | Konstytucja Francji - początek monarchii konstytucyjnej |<br>| Czerwiec 1791 | Ucieczka Ludwika XVI do Varennes (nieudana) |<br>| 21 września 1792 | Zniesienie monarchii - proklamacja <strong>I Republiki</strong> |<br>| 21 stycznia 1793 | Ścięcie Ludwika XVI |<br>| <strong>6 kwietnia 1793</strong> | <strong>D. Utworzenie Komitetu Ocalenia Publicznego</strong> (Robespierre, terror) |</p>\n<p>→ Rysunek satyryczny pokazuje <strong>dwulicowość Ludwika XVI</strong> w sytuacji, gdy obowiązuje konstytucja, ale on przeciw niej działa. Ten stan <strong>PRZED utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego (1793)</strong>, kiedy król już został stracony - czyli odpowiedź <strong>D</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja innych opcji</h4>\n<p><strong>A. Przed zwołaniem Stanów Generalnych?</strong></p>\n<ul><li>Stany Generalne zwołał sam Ludwik XVI 5 maja 1789 r.</li><li><strong>Przed Stanami Generalnymi NIE BYŁO konstytucji</strong> - rysunek by nie miał sensu (król nie mógł &quot;niszczyć konstytucji&quot;, której nie było)</li><li><strong>NIE - opcja niemożliwa</strong></li></ul>\n<p><strong>B. Przed powstaniem Zgromadzenia Narodowego?</strong></p>\n<ul><li>Zgromadzenie Narodowe powstało 17 czerwca 1789 r. (deputowani trzeciego stanu)</li><li>Konstytucji jeszcze NIE BYŁO (uchwalona dopiero 1791)</li><li><strong>NIE - opcja niemożliwa</strong></li></ul>\n<p><strong>C. Przed uchwaleniem Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela?</strong></p>\n<ul><li>Deklaracja uchwalona 26 sierpnia 1789 r.</li><li>Konstytucji jeszcze NIE BYŁO</li><li><strong>NIE - opcja niemożliwa</strong></li></ul>\n<p><strong>D. Przed utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego?</strong></p>\n<ul><li>Komitet utworzony 6 kwietnia 1793 r. (po straceniu króla 21 stycznia 1793)</li><li>Konstytucja istniała od 1791 r.</li><li>Ludwik XVI był wówczas żywy (zginął dopiero 21 stycznia 1793, a Komitet powstał 3 miesiące później)</li><li>Rysunek może odnosić się do okresu <strong>1791-1792</strong>, gdy Ludwik XVI był podejrzewany o sabotowanie konstytucji - to <strong>przed</strong> Komitetem Ocalenia Publicznego</li><li><strong>TAK - opcja poprawna ✅</strong></li></ul>\n<h4>Sposób 3 - analiza ikonograficzna</h4>\n<p>Rysunek przedstawia <strong>dwulicowość</strong> Ludwika XVI:</p>\n<ul><li><strong>Lewa twarz</strong> zwrócona do <strong>rewolucjonisty</strong> (postać świecka) → &quot;Będę wspierał konstytucję&quot;</li><li><strong>Prawa twarz</strong> zwrócona do <strong>duchownego</strong> (przedstawiciel starego porządku) → &quot;Zniszczę konstytucję&quot;</li></ul>\n<p>Motyw karykatury: ucieczka do Varennes (czerwiec 1791) ujawniła, że król zamierzał obalić konstytucję z pomocą obcych mocarstw. Po powrocie został zmuszony do podpisania konstytucji, ale jego lojalność była podważana → propaganda rewolucyjna pokazywała go jako <strong>dwulicowca</strong>.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 12.1, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - za poprawną odpowiedź <strong>D</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - za odpowiedź błędną lub brak</blockquote>\n<h4>Reference historyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Wielka Rewolucja Francuska - kalendarium:</strong><br><br><strong>Etap I - kryzys monarchii (1788-1789):</strong><br>- Sierpień 1788: Ludwik XVI zwołuje Stany Generalne (po raz pierwszy od 1614)<br>- Maj 1789: rozpoczęcie obrad w Wersalu<br>- 17 czerwca 1789: trzeci stan ogłasza się Zgromadzeniem Narodowym<br>- 14 lipca 1789: zdobycie Bastylii (Dzień Bastylii - święto narodowe Francji)<br>- 26 sierpnia 1789: Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela<br>- Październik 1789: &quot;marsz na Wersal&quot; - przeniesienie króla i Zgromadzenia do Paryża<br><br><strong>Etap II - monarchia konstytucyjna (1791-1792):</strong><br>- Czerwiec 1791: ucieczka króla do Varennes (nieudana)<br>- 3 września 1791: konstytucja - monarchia konstytucyjna<br>- Kwiecień 1792: Francja wypowiada wojnę Austrii<br>- <strong>Tu sytuuje się rysunek</strong> (1791-1792) - Ludwik XVI jako &quot;dwulicowy&quot; król<br>- 10 sierpnia 1792: szturm na Tuileries → upadek monarchii<br><br><strong>Etap III - I Republika i terror (1792-1794):</strong><br>- 21 września 1792: proklamacja I Republiki<br>- 21 stycznia 1793: ścięcie Ludwika XVI<br>- <strong>6 kwietnia 1793: utworzenie Komitetu Ocalenia Publicznego</strong><br>- Czerwiec 1793: dyktatura jakobinów (Robespierre)<br>- 1793-1794: Wielki Terror (gilotyna, Wandea, ustawy o podejrzanych)<br>- 27 lipca 1794 (9 termidora): obalenie Robespierre&#x27;a, koniec terroru<br><br><strong>Etap IV - Dyrektoriat → Konsulat → Cesarstwo (1795-1815):</strong><br>- 1795-1799: Dyrektoriat<br>- 18 brumaire 1799 (9 listopada): zamach Napoleona<br>- 1799-1804: Konsulat (Napoleon I konsul)<br>- 1804-1815: Cesarstwo Napoleona</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Wydarzenie | Data | Dlaczego błędna |<br>| A | Stany Generalne | 5 V 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |<br>| B | Zgromadzenie Narodowe | 17 VI 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |<br>| C | Deklaracja Praw | 26 VIII 1789 | Konstytucji jeszcze NIE BYŁO |<br>| <strong>D</strong> | <strong>Komitet Ocalenia Publicznego</strong> | <strong>6 IV 1793</strong> | <strong>POPRAWNA - konstytucja istniała, Ludwik XVI był u władzy lub niedawno stracony</strong> |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Częsty błąd - wybór A, B lub C, jeśli student kojarzy rewolucję ogólnie z Ludwikiem XVI. Klucz: rysunek pokazuje <strong>konstytucję</strong> - czyli akt z 1791 r. Konstytucja powstała PO Stanach Generalnych, Zgromadzeniu i Deklaracji.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Częsty błąd - wybranie nieprawidłowej opcji ze względu na słowo &quot;konstytucja&quot;. Pamiętaj, że &quot;Deklaracja Praw Człowieka&quot; (sierpień 1789) <strong>NIE jest konstytucją</strong> - to odrębny akt o prawach jednostki.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pamiętaj, że Ludwik XVI został stracony <strong>21 stycznia 1793 r.</strong>, a Komitet Ocalenia Publicznego powstał <strong>6 kwietnia 1793 r.</strong> - między tymi datami jest 11 tygodni. Rysunek jednoznacznie odnosi się do okresu <strong>przed</strong> Komitetem (kiedy król jeszcze żył lub niedawno zginął).</blockquote>"}]}