{"id":"historia-2026-maj-matura-rozszerzona/zad/3.1","paper_id":"historia-2026-maj-matura-rozszerzona","number":"3.1","points":1,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nRozstrzygnij, czy bitwa przedstawiona w źródle 1. była decydującą bitwą wojny\nopisanej w źródle 2. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji z obu źródeł.\nRozstrzygnięcie:\nUzasadnienie:","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.1. (0-1)\nWymagania dla liceum ogólnokształcącego określone w podstawie programowej\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający:\n1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy\nhistoryczne w kontekście epok i dostrzega\nzależności między różnymi dziedzinami\nżycia społecznego;\n2) rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje\nprzechowujące źródła historyczne, ocenia\nprzydatność źródła do wyjaśnienia\nproblemu historycznego;\n4) ugruntowuje potrzebę poznawania\nprzeszłości dla rozumienia współczesnych\nmechanizmów społecznych i kulturowych.\nIV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura\nstarożytnego Rzymu. Zdający:\n1) charakteryzuje przemiany ustrojowe\ni społeczne (w tym problem niewolnictwa)\nw państwie rzymskim doby republiki […]\nz uwzględnieniem roli Juliusza Cezara […].\n(PP)\nIV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura\nstarożytnego Rzymu. Zdający:\n2) wyjaśnia przyczyny kryzysu i upadku\nrepubliki rzymskiej. (PR)\nWymagania dla technikum określone w podstawie programowej\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający:\n1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy\nhistoryczne w kontekście epok i dostrzega\nzależności między różnymi dziedzinami\nżycia społecznego;\n2) rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje\nprzechowujące źródła historyczne, ocenia\nprzydatność źródła do wyjaśnienia\nproblemu historycznego;\n4) ugruntowuje potrzebę poznawania\nprzeszłości dla rozumienia współczesnych\nmechanizmów społecznych i kulturowych.\nIV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura\nstarożytnego Rzymu. Zdający:\n1) charakteryzuje przemiany ustrojowe\ni społeczne (w tym problem niewolnictwa)\nw państwie rzymskim doby republiki […]\nz uwzględnieniem roli Juliusza Cezara […].\n(PP)\nIV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura\nstarożytnego Rzymu. Zdający:\n2) wyjaśnia przyczyny kryzysu i upadku\nrepubliki rzymskiej. (PR)\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem zawierającym odwołanie\ndo informacji z obu źródeł\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nRozwiązanie\nRozstrzygnięcie: nie\nPrzykładowe uzasadnienie: Na planie przedstawiono bitwę [pod Akcjum], którą stoczyły ze\nsobą wojska Oktawiana i Marka Antoniusza. W tekście opisano wojnę domową Cezara\nz Pompejuszem, na co wskazują m.in. informacje o przekroczeniu Rubikonu oraz\no decydującej bitwie w Tracji.","solution":"Rozstrzygnięcie — **nie**. Uzasadnienie — na planie przedstawiono bitwę **pod Akcjum** (31 r. p.n.e.), którą stoczyły wojska **Oktawiana i Marka Antoniusza**. Tekst opisuje natomiast wojnę domową **Cezara z Pompejuszem**, na co wskazują przekroczenie Rubikonu oraz decydująca bitwa **w Tracji** (pod Farsalos, 48 r. p.n.e. — w Tesalii/Tracji, nie u wybrzeży Grecji). **3.2. D** — przed ustanowieniem pryncypatu.","image":"img/historia-2026-maj-matura-rozszerzona/zad-3.1.webp","solution_image":null,"topics":"Cezar, Pompejusz, wojna domowa, Akcjum, pryncypat","page_from":5,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 3.1. (0-1)<br>Rozstrzygnij, czy bitwa przedstawiona w źródle 1. była decydującą bitwą wojny<br>opisanej w źródle 2. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji z obu źródeł.<br>Rozstrzygnięcie:<br>Uzasadnienie:</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 3.1. (0-1)<br>Wymagania dla liceum ogólnokształcącego określone w podstawie programowej<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy</li></ol>\n<p>historyczne w kontekście epok i dostrzega<br>zależności między różnymi dziedzinami<br>życia społecznego;</p>\n<ol><li>rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje</li></ol>\n<p>przechowujące źródła historyczne, ocenia<br>przydatność źródła do wyjaśnienia<br>problemu historycznego;</p>\n<ol><li>ugruntowuje potrzebę poznawania</li></ol>\n<p>przeszłości dla rozumienia współczesnych<br>mechanizmów społecznych i kulturowych.<br>IV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura<br>starożytnego Rzymu. Zdający:</p>\n<ol><li>charakteryzuje przemiany ustrojowe</li></ol>\n<p>i społeczne (w tym problem niewolnictwa)<br>w państwie rzymskim doby republiki […]<br>z uwzględnieniem roli Juliusza Cezara […].<br>(PP)<br>IV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura<br>starożytnego Rzymu. Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia przyczyny kryzysu i upadku</li></ol>\n<p>republiki rzymskiej. (PR)<br>Wymagania dla technikum określone w podstawie programowej<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy</li></ol>\n<p>historyczne w kontekście epok i dostrzega<br>zależności między różnymi dziedzinami<br>życia społecznego;</p>\n<ol><li>rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje</li></ol>\n<p>przechowujące źródła historyczne, ocenia<br>przydatność źródła do wyjaśnienia<br>problemu historycznego;</p>\n<ol><li>ugruntowuje potrzebę poznawania</li></ol>\n<p>przeszłości dla rozumienia współczesnych<br>mechanizmów społecznych i kulturowych.<br>IV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura<br>starożytnego Rzymu. Zdający:</p>\n<ol><li>charakteryzuje przemiany ustrojowe</li></ol>\n<p>i społeczne (w tym problem niewolnictwa)<br>w państwie rzymskim doby republiki […]<br>z uwzględnieniem roli Juliusza Cezara […].<br>(PP)<br>IV. Społeczeństwo, życie polityczne i kultura<br>starożytnego Rzymu. Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia przyczyny kryzysu i upadku</li></ol>\n<p>republiki rzymskiej. (PR)<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie wraz z uzasadnieniem zawierającym odwołanie<br>do informacji z obu źródeł<br>0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań<br>Rozwiązanie<br>Rozstrzygnięcie: nie<br>Przykładowe uzasadnienie: Na planie przedstawiono bitwę [pod Akcjum], którą stoczyły ze<br>sobą wojska Oktawiana i Marka Antoniusza. W tekście opisano wojnę domową Cezara<br>z Pompejuszem, na co wskazują m.in. informacje o przekroczeniu Rubikonu oraz<br>o decydującej bitwie w Tracji.</p>","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Rozstrzygnięcie — <strong>nie</strong>. Uzasadnienie — na planie przedstawiono bitwę <strong>pod Akcjum</strong> (31 r. p.n.e.), którą stoczyły wojska <strong>Oktawiana i Marka Antoniusza</strong>. Tekst opisuje natomiast wojnę domową <strong>Cezara z Pompejuszem</strong>, na co wskazują przekroczenie Rubikonu oraz decydująca bitwa <strong>w Tracji</strong> (pod Farsalos, 48 r. p.n.e. — w Tesalii/Tracji, nie u wybrzeży Grecji). <strong>3.2. D</strong> — przed ustanowieniem pryncypatu.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź: Rozstrzygnięcie - NIE</h4>\n<p>Bitwa ze źródła 1. <strong>nie</strong> była decydującą bitwą wojny opisanej w źródle 2.</p>\n<p><strong>Uzasadnienie (oba źródła):</strong></p>\n<ul><li><strong>Źródło 1.</strong> to plan <strong>bitwy pod Akcjum</strong> (31 r. p.n.e.) - walka morska w Zatoce Ambrakijskiej między flotą <strong>Oktawiana</strong> a flotą <strong>Marka Antoniusza</strong> (skróty M.A., K. = Kleopatra VII, O. = Oktawiusz).</li><li><strong>Źródło 2.</strong> opisuje wojnę domową rozpoczętą przekroczeniem <strong>Rubikonu</strong> („Kości zostały rzucone”) przez Cezara przeciw Pompejuszowi; jej <strong>decydująca bitwa rozegrała się w Tracji</strong> (pod Farsalos w Grecji, 48 r. p.n.e.).</li></ul>\n<p>Są to zatem <strong>dwie różne wojny domowe</strong> z różnymi uczestnikami i różnymi bitwami rozstrzygającymi, więc rozstrzygnięcie brzmi <strong>nie</strong>.</p>\n<h4>Zasady oceniania CKE</h4>\n<p>1 pkt - poprawne rozstrzygnięcie (nie) wraz z uzasadnieniem odwołującym się do informacji z obu źródeł; 0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań albo brak.</p>"}]}