{"id":"historia-2026-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"historia-2026-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6.\nFragmenty opracowania historycznego\nFragment A:\nDynastia pochodzenia normańskiego rządząca Rusią od końca IX wieku do 1598 roku.\nZa założyciela dynastii uchodzi legendarny wódz Waregów, który miał przybyć w 862 roku\nna Ruś, zdobyć Wielki Nowogród, Białe Jezioro, Izborsk i założyć tam własne państwo.\nFragment B:\nDynastia królewska, wywodząca swą nazwę od hrabiów w zachodniej Francji. Karol I dążył\ndo stworzenia władztwa sięgającego wschodnich wybrzeży Morza Śródziemnego.\nTa polityka wymagała zbliżenia z Węgrami. Karol Robert objął w 1308 roku tron węgierski.\nNa podstawie: Słownik dynastii Europy, red. J. Dobosz, M. Serwański, Poznań 1999, s. 158-159, 354-355.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"Odpowiedź: **6.1.** - Fragment A — **Rurykowicze** - Fragment B — **Andegawenowie** (Anjou) **6.2.** Rozstrzygnięcie — **B**. Wyjaśnienie — wspomniany w źródle **Karol Robert** zawarł układ z królem Polski **Kazimierzem Wielkim**, na mocy którego po bezpotomnej śmierci polskiego władcy tron polski przejęła dynastia **Andegawenów** (Ludwik Węgierski, 1370 r.).\n\nTreść zadania (CKE)\n\nDwie dynastie z zadania\n\nRurykowicze | Andegawenowie\nPochodzenie | normańskie (Waregowie) | hrabiowie Anjou, zachodnia Francja\nGdzie panowali | Ruś (IX w. – 1598) | Neapol, Węgry, Polska\nPostać z tekstu | legendarny Ruryk (862) | Karol Robert (Węgry od 1308)\n\nDroga Andegawenów na polski tron\n\n1. 1339 — Kazimierz Wielki, nie mając syna, zawiera układ sukcesyjny z Karolem Robertem (mężem swojej siostry Elżbiety Łokietkówny).\n2. 1370 — śmierć Kazimierza Wielkiego, koniec dynastii Piastów na tronie polskim.\n3. 1370–1382 — panowanie Ludwika Węgierskiego, syna Karola Roberta.\n4. 1374 — przywilej koszycki: szlachta w zamian za zgodę na sukcesję córki Ludwika uzyskuje zwolnienie z podatków.\n5. 1384 — koronacja Jadwigi, a w 1385 unia w Krewie — początek Jagiellonów.\n\nTen łańcuch warto znać w całości, bo maturalne polecenia często pytają o jedno ogniwo.\n\nPunktacja CKE\n\n- 6.1. 1 pkt — dwie poprawne nazwy dynastii.\n- 6.2. 1 pkt — poprawne rozstrzygnięcie wraz z wyjaśnieniem okoliczności.\n- Razem: 2 pkt.\n\nTypowy błąd: W 6.2 nie wystarczy napisać „B, bo Ludwik Węgierski był Andegawenem\". Polecenie wymaga wyjaśnienia **okoliczności** — czyli układu sukcesyjnego z Kazimierzem Wielkim i jego **bezpotomnej śmierci**. Bez tego elementu odpowiedź jest niepełna. Uwaga na daty: 1308 r. to objęcie tronu **węgierskiego** przez Karola Roberta, nie polskiego. Andegawenowie zasiedli na tronie polskim dopiero w **1370 r.**","image":"img/historia-2026-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":"Rurykowicze, Andegawenowie, Karol Robert, ukladu sukcesyjne","page_from":7,"source":"maturaonline","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura · maj 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 6.<br>Fragmenty opracowania historycznego<br>Fragment A:<br>Dynastia pochodzenia normańskiego rządząca Rusią od końca IX wieku do 1598 roku.<br>Za założyciela dynastii uchodzi legendarny wódz Waregów, który miał przybyć w 862 roku<br>na Ruś, zdobyć Wielki Nowogród, Białe Jezioro, Izborsk i założyć tam własne państwo.<br>Fragment B:<br>Dynastia królewska, wywodząca swą nazwę od hrabiów w zachodniej Francji. Karol I dążył<br>do stworzenia władztwa sięgającego wschodnich wybrzeży Morza Śródziemnego.<br>Ta polityka wymagała zbliżenia z Węgrami. Karol Robert objął w 1308 roku tron węgierski.<br>Na podstawie: Słownik dynastii Europy, red. J. Dobosz, M. Serwański, Poznań 1999, s. 158-159, 354-355.</p>","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: <strong>6.1.</strong> - Fragment A — <strong>Rurykowicze</strong> - Fragment B — <strong>Andegawenowie</strong> (Anjou) <strong>6.2.</strong> Rozstrzygnięcie — <strong>B</strong>. Wyjaśnienie — wspomniany w źródle <strong>Karol Robert</strong> zawarł układ z królem Polski <strong>Kazimierzem Wielkim</strong>, na mocy którego po bezpotomnej śmierci polskiego władcy tron polski przejęła dynastia <strong>Andegawenów</strong> (Ludwik Węgierski, 1370 r.).</p>\n<p>Treść zadania (CKE)</p>\n<p>Dwie dynastie z zadania</p>\n<p>Rurykowicze | Andegawenowie<br>Pochodzenie | normańskie (Waregowie) | hrabiowie Anjou, zachodnia Francja<br>Gdzie panowali | Ruś (IX w. – 1598) | Neapol, Węgry, Polska<br>Postać z tekstu | legendarny Ruryk (862) | Karol Robert (Węgry od 1308)</p>\n<p>Droga Andegawenów na polski tron</p>\n<ol><li>1339 — Kazimierz Wielki, nie mając syna, zawiera układ sukcesyjny z Karolem Robertem (mężem swojej siostry Elżbiety Łokietkówny).</li><li>1370 — śmierć Kazimierza Wielkiego, koniec dynastii Piastów na tronie polskim.</li><li>1370–1382 — panowanie Ludwika Węgierskiego, syna Karola Roberta.</li><li>1374 — przywilej koszycki: szlachta w zamian za zgodę na sukcesję córki Ludwika uzyskuje zwolnienie z podatków.</li><li>1384 — koronacja Jadwigi, a w 1385 unia w Krewie — początek Jagiellonów.</li></ol>\n<p>Ten łańcuch warto znać w całości, bo maturalne polecenia często pytają o jedno ogniwo.</p>\n<p>Punktacja CKE</p>\n<ul><li>6.1. 1 pkt — dwie poprawne nazwy dynastii.</li><li>6.2. 1 pkt — poprawne rozstrzygnięcie wraz z wyjaśnieniem okoliczności.</li><li>Razem: 2 pkt.</li></ul>\n<p>Typowy błąd: W 6.2 nie wystarczy napisać „B, bo Ludwik Węgierski był Andegawenem&quot;. Polecenie wymaga wyjaśnienia <strong>okoliczności</strong> — czyli układu sukcesyjnego z Kazimierzem Wielkim i jego <strong>bezpotomnej śmierci</strong>. Bez tego elementu odpowiedź jest niepełna. Uwaga na daty: 1308 r. to objęcie tronu <strong>węgierskiego</strong> przez Karola Roberta, nie polskiego. Andegawenowie zasiedli na tronie polskim dopiero w <strong>1370 r.</strong></p>"}]}