{"id":"historia-2026-styczen-probna-rozszerzona/zad/23","paper_id":"historia-2026-styczen-probna-rozszerzona","number":"23","points":2,"ptype":"open","subject":"historia","category":"probna","year":2026,"month":"styczen","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 23. (0-2)\nŹródło 1. Fragment deklaracji programowej Rady Jedności Narodowej\nDo Rzeczypospolitej winny być więc włączone całe Prusy Wschodnie, zniemczone siłą\ni podstępem, odwieczny port dorzecza Wisły Gdańsk, przylegający do dawnej granicy Polski\nklin pomorski pomiędzy Bałtykiem i ujściem Odry a Notecią, ziemie między Notecią i Wartą,\nwreszcie Śląsk Opolski z odpowiednim pasem bezpieczeństwa. Na terenach tych powinno\nnastąpić niezwłoczne zabezpieczenie w sposób trwały interesów Polski. […] Na Wschodzie\nPolski utrzymana być musi granica polska ustalona w traktacie ryskim.\nWiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 272.\nŹródło 2. Fragment Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego\nStawajcie do walki o wolność Polski, o powrót do Matki-Ojczyzny starego polskiego Pomorza\ni Śląska Opolskiego, o Prusy Wschodnie, o szeroki dostęp do morza, o polskie słupy\ngraniczne nad Odrą! […] Krajowa Rada Narodowa i powołany przez nią Polski Komitet\nWyzwolenia Narodowego uznają, że uregulowanie granicy polsko-radzieckiej powinno\nnastąpić w drodze wzajemnego porozumienia. Granica wschodnia powinna być linią\nprzyjaznego sąsiedztwa […] i powinna być uregulowana zgodnie z zasadą: ziemie polskie -\nPolsce, ziemie ukraińskie, białoruskie i litewskie - Radzieckiej Ukrainie, Białorusi i Litwie.\nWiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 275-276.\nPorównaj zaprezentowane w źródłach 1. i 2. wizje dotyczące powojennych granic\nPolski. Wskaż jedno podobieństwo i jedną różnicę między tymi wizjami.\nPodobieństwo:\nRóżnica:\n23.\n0-1-2\nMHIP-R0_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 23. (0-2)\nWymagania dla liceum ogólnokształcącego określone w podstawie programowej\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający:\n1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy\nhistoryczne w kontekście epok i dostrzega\nzależności między różnymi dziedzinami\nżycia społecznego;\n2) rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje\nprzechowujące źródła historyczne, ocenia\nprzydatność źródła do wyjaśnienia\nproblemu historycznego;\n4) ugruntowuje potrzebę poznawania\nprzeszłości dla rozumienia współczesnych\nmechanizmów społecznych i kulturowych.\nLV. Proces przejmowania władzy przez\nkomunistów w Polsce (1944-1948).\nZdający:\n2) charakteryzuje okoliczności i etapy\nprzejmowania władzy w Polsce przez\nkomunistów. (PP)\nWymagania dla technikum określone w podstawie programowej\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nII. Analiza i interpretacja historyczna.\nZdający:\n1) analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy\nhistoryczne w kontekście epok i dostrzega\nzależności między różnymi dziedzinami\nżycia społecznego;\n2) rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje\nprzechowujące źródła historyczne, ocenia\nprzydatność źródła do wyjaśnienia\nproblemu historycznego;\nLV. Proces przejmowania władzy przez\nkomunistów w Polsce (1944-1948).\nZdający:\n2) charakteryzuje okoliczności i etapy\nprzejmowania władzy w Polsce przez\nkomunistów. (PP)\n4) ugruntowuje potrzebę poznawania\nprzeszłości dla rozumienia współczesnych\nmechanizmów społecznych i kulturowych.\nZasady oceniania\n1 pkt - za podanie jednego podobieństwa i jednej różnicy.\n1 pkt - za podanie jednego podobieństwa albo jednej różnicy.\n0 pkt - za odpowiedź błędną albo za brak odpowiedzi.\nPrzykładowe rozwiązanie\nPodobieństwo:\nW obu testach jest mowa o nabytkach terytorialnych Polski, które mają się dokonać kosztem\npokonanych Niemiec\nRóżnica:\nRóżnica w wizjach polega na tym, że w źródle 1. postulowano powrót do granicy wschodniej\nustalonej traktatem ryskim, natomiast w źródle 2. została zapowiedziano zmianę tej granicy\nPolski (przesunięcie jej na zachód, na tzw. linię Curzona).","solution":null,"image":"img/historia-2026-styczen-probna-rozszerzona/zad-23.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":25,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Historia · Matura próbna · styczeń 2026 (rozszerzona)","subject_label":"Historia","category_label":"Matura próbna","text_html":"<p>Zadanie 23. (0-2)<br>Źródło 1. Fragment deklaracji programowej Rady Jedności Narodowej<br>Do Rzeczypospolitej winny być więc włączone całe Prusy Wschodnie, zniemczone siłą<br>i podstępem, odwieczny port dorzecza Wisły Gdańsk, przylegający do dawnej granicy Polski<br>klin pomorski pomiędzy Bałtykiem i ujściem Odry a Notecią, ziemie między Notecią i Wartą,<br>wreszcie Śląsk Opolski z odpowiednim pasem bezpieczeństwa. Na terenach tych powinno<br>nastąpić niezwłoczne zabezpieczenie w sposób trwały interesów Polski. […] Na Wschodzie<br>Polski utrzymana być musi granica polska ustalona w traktacie ryskim.<br>Wiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 272.<br>Źródło 2. Fragment Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego<br>Stawajcie do walki o wolność Polski, o powrót do Matki-Ojczyzny starego polskiego Pomorza<br>i Śląska Opolskiego, o Prusy Wschodnie, o szeroki dostęp do morza, o polskie słupy<br>graniczne nad Odrą! […] Krajowa Rada Narodowa i powołany przez nią Polski Komitet<br>Wyzwolenia Narodowego uznają, że uregulowanie granicy polsko-radzieckiej powinno<br>nastąpić w drodze wzajemnego porozumienia. Granica wschodnia powinna być linią<br>przyjaznego sąsiedztwa […] i powinna być uregulowana zgodnie z zasadą: ziemie polskie -<br>Polsce, ziemie ukraińskie, białoruskie i litewskie - Radzieckiej Ukrainie, Białorusi i Litwie.<br>Wiek XX w źródłach […], oprac. M. Sobańska-Bondaruk, S.B. Lenard, Warszawa 2002, s. 275-276.<br>Porównaj zaprezentowane w źródłach 1. i 2. wizje dotyczące powojennych granic<br>Polski. Wskaż jedno podobieństwo i jedną różnicę między tymi wizjami.<br>Podobieństwo:<br>Różnica:<br>23.<br>0-1-2<br>MHIP-R0_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 23. (0-2)<br>Wymagania dla liceum ogólnokształcącego określone w podstawie programowej<br>Wymaganie ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy</li></ol>\n<p>historyczne w kontekście epok i dostrzega<br>zależności między różnymi dziedzinami<br>życia społecznego;</p>\n<ol><li>rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje</li></ol>\n<p>przechowujące źródła historyczne, ocenia<br>przydatność źródła do wyjaśnienia<br>problemu historycznego;</p>\n<ol><li>ugruntowuje potrzebę poznawania</li></ol>\n<p>przeszłości dla rozumienia współczesnych<br>mechanizmów społecznych i kulturowych.<br>LV. Proces przejmowania władzy przez<br>komunistów w Polsce (1944-1948).<br>Zdający:</p>\n<ol><li>charakteryzuje okoliczności i etapy</li></ol>\n<p>przejmowania władzy w Polsce przez<br>komunistów. (PP)<br>Wymagania dla technikum określone w podstawie programowej<br>Wymaganie ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>II. Analiza i interpretacja historyczna.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>analizuje wydarzenia, zjawiska i procesy</li></ol>\n<p>historyczne w kontekście epok i dostrzega<br>zależności między różnymi dziedzinami<br>życia społecznego;</p>\n<ol><li>rozpoznaje rodzaje źródeł i zna instytucje</li></ol>\n<p>przechowujące źródła historyczne, ocenia<br>przydatność źródła do wyjaśnienia<br>problemu historycznego;<br>LV. Proces przejmowania władzy przez<br>komunistów w Polsce (1944-1948).<br>Zdający:</p>\n<ol><li>charakteryzuje okoliczności i etapy</li></ol>\n<p>przejmowania władzy w Polsce przez<br>komunistów. (PP)</p>\n<ol><li>ugruntowuje potrzebę poznawania</li></ol>\n<p>przeszłości dla rozumienia współczesnych<br>mechanizmów społecznych i kulturowych.<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - za podanie jednego podobieństwa i jednej różnicy.<br>1 pkt - za podanie jednego podobieństwa albo jednej różnicy.<br>0 pkt - za odpowiedź błędną albo za brak odpowiedzi.<br>Przykładowe rozwiązanie<br>Podobieństwo:<br>W obu testach jest mowa o nabytkach terytorialnych Polski, które mają się dokonać kosztem<br>pokonanych Niemiec<br>Różnica:<br>Różnica w wizjach polega na tym, że w źródle 1. postulowano powrót do granicy wschodniej<br>ustalonej traktatem ryskim, natomiast w źródle 2. została zapowiedziano zmianę tej granicy<br>Polski (przesunięcie jej na zachód, na tzw. linię Curzona).</p>","solutions":[]}