{"id":"historia-sztuki-2018-maj-matura-rozszerzona/zad/14","paper_id":"historia-sztuki-2018-maj-matura-rozszerzona","number":"14","points":20,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 14. (0-20)\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. Jedna jest tylko droga, która wniesie nas na wyżyny wielkości, gdzie nikt nas\nnaśladować nie zdoła - ta droga to naśladowanie starożytnych. Znawcy\ni naśladowcy sztuki greckiej znajdują w jej arcydziełach nie tylko piękną naturę,\nale coś więcej niż naturę, to jest pewne idealne piękności.\nJohann Joachim Winckelmann\nOdwołując się do wypowiedzi Johanna Joachima Winckelmanna, przedstaw,\njak na przestrzeni wieków artyści nawiązywali do sztuki starożytnej. Swoje\nrozważania poprzyj trzema przykładami reprezentującymi różne dziedziny\nsztuk plastycznych.\nTemat 2. Zacisze domowe, intymne, kameralne wnętrza, poszukiwanie „własnej Arkadii”.\nNa podstawie trzech dzieł sztuki przedstaw realizację tego tematu na\nprzestrzeni dziejów. W opisach dzieł uwzględnij analizę formalną kompozycji.\nna temat nr\nMHS_1R\nMHS_1R\nMHS_1R\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n14.1. 14.2. 14.3. 14.4.\nMaks. liczba pkt\n3\n13\n2\n2\nUzyskana liczba pkt\nMHS_1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 14. (0-20)\nTworzenie wypowiedzi.\n2.1) Zdający porównuje style i kierunki, uwzględniając źródła\ninspiracji, wzajemne oddziaływania, wpływ mecenatu\nartystycznego, wydarzeń historycznych i kulturalnych oraz\nestetyki na cechy tych stylów.\n2.2) Zadający rozpoznaje w dziele sztuki temat i potrafi\nwskazać jego źródło ikonograficzne.\n2.3) Zdający formułuje samodzielne, przejrzyste i logiczne\npisemne wypowiedzi na temat sztuki, uwzględniając właściwą\nkompozycję pracy, język i styl, opis ikonograficzny\ni formalny przytaczanych przykładów dzieł.\nTemat 1. Jedna jest tylko droga, która wniesie nas na wyżyny wielkości, gdzie nikt nas\nnaśladować nie zdoła - ta droga to naśladowanie starożytnych. Znawcy\ni naśladowcy sztuki greckiej znajdują w jej arcydziełach nie tylko piękną naturę, ale\ncoś więcej niż naturę, to jest pewne idealne piękności.\nJohann Joachim Winckelmann\nOdwołując się do wypowiedzi Johanna Joachima Winckelmanna, przedstaw, jak na\nprzestrzeni wieków artyści nawiązywali do sztuki starożytnej. Swoje rozważania\npoprzyj trzema przykładami reprezentującymi różne dziedziny sztuk plastycznych.\nTemat 2. Zacisze domowe, intymne, kameralne wnętrza, poszukiwanie „własnej Arkadii”. Na\npodstawie trzech dzieł sztuki przedstaw realizację tego tematu na przestrzeni\ndziejów. W opisach dzieł uwzględnij analizę formalną kompozycji.\nSkala oceniania wypowiedzi zdających w zadaniach rozszerzonej odpowiedzi.\nW tabeli przedstawiono kryteria, które stosuje się przy ocenie wypracowania. Kryteria są brane\npod uwagę jedynie w przypadku, gdy praca ucznia jest zgodna z tematem.\nKryterium Poziom\nWyszczególnienie\nPunktacja\n1. Kompozycja i układ\ntreści\n3\nWłaściwa, trójdzielna i proporcjonalna kompozycja\noraz poprawne wnioskowanie wraz z odniesieniem\ndo problemu zawartego w temacie.\n3\n0-3\n2\nKompozycja nieznacznie zaburzona lub uproszczone\nwnioskowanie.\n2\n1\nKompozycja nieznacznie zaburzona i uproszczone\nwnioskowanie.\n1\n0\nBrak właściwej kompozycji; wnioskowanie nietrafne\nlub jego brak.\n0\n2. Treść\n4\nPełne opracowanie tematu, argumentacja wyczerpuje\nwymagania tematu, wszystkie argumenty trafne,\npraca nie zawiera żadnych błędów merytorycznych.\nZdający wykazał się wiedzą o epokach i kontekstach,\nnp. estetycznym, biograficznym, historycznym,\nliterackim, filozoficznym, społecznym, religijnym.\nPodał liczne, właściwe względem tematu przykłady\nartystów i/lub dzieł. Praca zawiera poprawny opis\ni analizę dzieł i/lub twórczości artystów, postaw\ni zjawisk artystycznych we wskazanej liczbie. Zjawiska\nartystyczne zostały prawidłowo usytuowane w czasie.\n13\n0-13\n3\nPełne opracowanie tematu, ale argumentacja nie\nwyczerpuje wymagań tematu lub argumentacja\nwyczerpuje wymagania tematu, ale niektóre\nargumenty są nietrafne, praca może zawierać drobne\nbłędy merytoryczne. Zdający wykazał się wiedzą\no epokach i niektórych kontekstach. Podał właściwe\nwzględem tematu przykłady artystów i/lub dzieł.\nPraca zawiera poprawny opis i analizę dzieł i/lub\ntwórczości artystów, postaw i zjawisk artystycznych\nwe wskazanej liczbie.\n12\nlub\n10\n2\nNiepełne opracowanie tematu, większość argumentów\ntrafnych, mogą pojawić się mało istotne błędy\nmerytoryczne. Zdający wykazał się niepełną wiedzą\no epokach artystycznych. Podał w większości właściwe\nwzględem tematu przykłady artystów i/lub dzieł. Praca\nzawiera w większości poprawny opis i analizę dzieł\ni/lub twórczości artystów, postaw i zjawisk.\n8\nlub\n6\n1\nPróba opracowania tematu, pojawiają się istotne\nbłędy merytoryczne. Zdający wykazał się\nfragmentaryczną wiedzą o epokach artystycznych.\nPrzytoczone przykłady artystów i/lub dzieł są\nw części trafne, ale stanowią niewystarczająca\negzemplifikację tematu. Praca zawiera elementy\nopisu i analizy niektórych z przytaczanych dzieł,\ndotyczy to również postaw, zjawisk artystycznych\ni twórczości artystów.\n4\nlub\n2\n0\nBrak argumentacji lub praca nie na temat, pojawiają\nsię rażące błędy merytoryczne, np. w zakresie\nnazywania stylów i epok oraz przykładów artystów\ni dzieł.\n0\n3. Terminologia\n2\nBogata i różnorodna terminologia z dziedziny sztuki\n(w tym nazwy technik, stylów i kierunków\nartystycznych - innych niż określone w temacie).\n2\n0-2\n1\nSporadycznie stosowane we właściwym kontekście\nterminy i pojęcia (w tym nazwy technik, stylów\ni kierunków artystycznych innych niż określone\nw temacie). Nieliczne usterki terminologiczne.\n1\n0\nBrak terminologii lub stosowanie jej w sposób rzadki\ni/lub nieadekwatny. Rażące błędy terminologiczne.\n0\n4. Język i styl\n2\nWłaściwy i sprawny styl (dostosowany do sytuacji\nkomunikacyjnej), poprawna składnia, dopuszczalne\nnieliczne błędy zapisu, ale brak rażących błędów\nw pisowni nazwisk słynnych artystów.\n2\n0-2\n1\nStyl komunikatywny (brak kolokwializmów),\nw większości poprawna składnia, dopuszczalne błędy\nzapisu, również nazwisk artystów.\n1\n0\nJęzyk niekomunikatywny, kolokwializmy, często\nniezgodna z normą składnia, licznie błędy różnego\nrodzaju.\n0","solution":"## Poprawna odpowiedz\n**Zadanie 14 to wypracowanie rozszerzone (20 pkt). Ponizej przedstawiono plan i rozwinietie dla obu tematow, by ulatwic przygotowanie do egzaminu.**\n\n## Sposob 1 - TEMAT 1 (nawiazania do starozytnosci)\n\n**TEMAT 1:** Winckelmann (1717-1768) to teoretyk neoklasycyzmu, ktory glosil ze idealna Grecja antyczna jest wzorcem doskonalosci dla wszystkich epok. W krotce sformulowaniu: \"szlachetna prostota i spokojna wielkosc\" (edle Einfalt und stille Grosse) - cel artysty to osiagnac ten antyczny idealizm.\n\n**WSTEP:** Sztuka antyczna Grecji i Rzymu przez wieki fascynowala tworcow - od Renesansu po Neoklasycyzm i wspolczesnosc. Rzezbiarze, malarze i architekci znajdowali w niej zrodlo idealu piekna, harmonii i doskonalych proporcji. W niniejszej pracy omowie trzy dziela z roznych dziedzin sztuk plastycznych, ktore czerpaly z antyku.\n\n**PRZYKLAD 1 - Architektura - Panteon Soufflota / kosciol Sw. Genowefy (Panteon paryski), Paryze, 1758-1790:**\n- Rzym neoklasyczny jako wzorzec: prosty portyk z kolumnami korynckimi nawiazuje do antycznych swiatyn.\n- Jacques-Germain Soufflot uczynil go synteza greckiego portyka i rzymskiej kopuly.\n- Wnioskowanie: inspiracja antykiem sluzy gloryfikacji panstwa (pierwotnie kosciol, nastepnie mauzoleum Francuzow).\n\n**PRZYKLAD 2 - Malarstwo - Jacques-Louis David, \"Smierc Sokratesa\" (1787):**\n- Temat antyczny: Sokrates oczekuje egzekucji - scena wzorcowa dla heroicznego poswiecenia.\n- Kompozycja friozopodobna (postaci niczym w reliefie, w plytkim, fryzu = nawiazanie do greckiej i rzymskiej rzezby).\n- Barwy stonowane, rysunek precyzyjny - neoklasyczna estetyka bez barokowego dynamizmu.\n\n**PRZYKLAD 3 - Rzezba - Antonio Canova, \"Psyche i Amor\" (\"Amor i Psyche\", 1793):**\n- Temat mitologiczny (Amor i Psyche z Apulejusza).\n- Technika: bialy marmur, wyidealizowane formy cial, plynne linie - bezposrednia kontynuacja greckiej tradycji rzezby.\n- Winckelmannowskie piekno: gladkosc powierzchni, spokojna ekspresja, idealizacja ciala ludzkiego.\n\n**ZAKONCZENIE:** Cytat Winckelmanna byl programem neoklasycyzmu XVIII w. Inspiracja antykiem wracala wielokrotnie: jako wzorzec proporcji (renesans), idealu piekna (neoklasycyzm), zrodla tematow (romantyzm) i struktury (XX-wieczny klasycyzm). Antyk nie jest jednym historycznym stylem - jest wiecznym wzorcem, do ktorego artysci wracaja szukajac sensu i piekna.\n\n## Sposob 2 - TEMAT 2 (zacisze domowe, intymnosc, wlasna Arkadia)\n\n**TEMAT 2:** Arkadia to mityczny raj - miejsce szczescia, spokoju i harmonii. W sztuce temat zacisza i intymnosci realizowal sie roznorodnie - od scenek rodzajowych po abstrakcyjne poszukiwanie wewnetrznego spokoju.\n\n**WSTEP:** Marzenie o intymnym, bezpiecznym miejscu - o wlasnej Arkadii - towarzyszylo artystom od wiekow. Tematem tym zajmowali sie malarze rodzajowi, impresjonisci i modernisci na swoje wlasne sposoby. Omowie trzy dziela reprezentujace rozne epoki.\n\n**PRZYKLAD 1 - Jan Vermeer van Delft, \"Mloda kobieta czytajaca list przy oknie\" (ok. 1657-1659, Drezno):**\n- Kompozycja: mloda kobieta stoi przodem do okna, z listem w rekach - chwila intymnego skupienia.\n- Swiatlo: miekkie, boczne swiatlo z okna modeluje postacie i przedmioty - cisza i skupienie.\n- Analiza formalna: kompozycja diagonalna (kobieta - okno - odbicie w szybie), barwy stonowane, ciepla paleta. Gleba przestrzeni przez layering (zaslon z przodu, kobieta posrodku, sciana z tylu).\n- \"Wlasna Arkadia\" Vermeera to spokojne, mieszczanskie wnetrze holenderskie - mikrokosmos prywatnego zycia.\n\n**PRZYKLAD 2 - Pierre-Auguste Renoir, \"Sniadanie wislarzy\" (1880-1881, Phillips Collection, Waszyngton):**\n- Temat: wesolay piknik na tle Sekwany - towarzystwo, swiatlo, radosc z zycia = impresjonistyczna Arkadia.\n- Kompozycja: wielopostaciowa grupa rozmieszczona niesymetrycznie, przetykana swiatlem i cieniem.\n- Kolorystyka: barwy cieple, intensywne, krotki dotyk pedzla - typowy impresjonizm.\n- Arkadia jako wspomnienie lata, towarzystwa i chwili - nieuchwytna, ale emanujaca z obrazu.\n\n**PRZYKLAD 3 - Henri Matisse, \"Czerwona jadalnia (Harmonia w czerwieni)\" (1908-1909, Ermitaz, Petersburg):**\n- Temat: stol nakryty do posilku, kobieta przy nakryciu - kameralne wnetrze.\n- Kompozycja: intensywna czerwien dominuje cale wnétrze i obrus, brak modelunku ciennego - plaskie plamy barwne.\n- Analiza formalna: dekoracyjny motyw kwiatowy lacze sciane z obrusem (zanik granicy); okno z zielona przyroda tworzy wyjscie z zamknietej przestrzeni - Arkadii domu.\n- Matisse szukal harmonii i spokoju - jego intymne wnétrza to wizja szczescia przez kolor.\n\n**ZAKONCZENIE:** Temat zacisza domowego i poszukiwania Arkadii ujawnia tęsknote czlowieka za miejscem bezpiecznym i harmonijnym. Rozne epoki - od baroku poprzez impresjonizm po modernizm - realizowaly ten temat odmiennym jezykiem formalnym, ale z ta sama ludzka potrzeba spokoju i piekna.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 14, max 20 pkt):\n> - **Kompozycja (0-3 pkt):** trojdzielna (wstep, rozwiniecenie, zakonczenie), proporcjonalna, poprawne wnioski.\n> - **Tresc (0-13 pkt):** pelne opracowanie tematu, trafne argumenty, brak bledow merytorycznych, wlasciwe przyklady z poprawnym opisem i analiza formalna, prawidlowe usytuowanie w czasie.\n> - **Terminologia (0-2 pkt):** bogata, roznorodna terminologia historycznoartystyczna.\n> - **Jezyk i styl (0-2 pkt):** poprawny styl, skladnia, pisownia nazwisk.\n> - **Uwaga:** Kazdy przyklad musi byc z innej dziedziny sztuk plastycznych (Temat 1) lub miec analize formalna kompozycji (Temat 2).\n\nCo zapamietac? Wypracowanie wymaga TROJDZIELNEJ struktury + 3 przykladow z opisem formalnym + terminologii (perspektywa, kompozycja, kolorystyka, styl). Schemat: teza - 3 przyklady z analiza - synteza i wniosek.","image":"img/historia-sztuki-2018-maj-matura-rozszerzona/zad-14.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":14,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2018 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 14. (0-20)<br>Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.<br>Temat 1. Jedna jest tylko droga, która wniesie nas na wyżyny wielkości, gdzie nikt nas<br>naśladować nie zdoła - ta droga to naśladowanie starożytnych. Znawcy<br>i naśladowcy sztuki greckiej znajdują w jej arcydziełach nie tylko piękną naturę,<br>ale coś więcej niż naturę, to jest pewne idealne piękności.<br>Johann Joachim Winckelmann<br>Odwołując się do wypowiedzi Johanna Joachima Winckelmanna, przedstaw,<br>jak na przestrzeni wieków artyści nawiązywali do sztuki starożytnej. Swoje<br>rozważania poprzyj trzema przykładami reprezentującymi różne dziedziny<br>sztuk plastycznych.<br>Temat 2. Zacisze domowe, intymne, kameralne wnętrza, poszukiwanie „własnej Arkadii”.<br>Na podstawie trzech dzieł sztuki przedstaw realizację tego tematu na<br>przestrzeni dziejów. W opisach dzieł uwzględnij analizę formalną kompozycji.<br>na temat nr<br>MHS_1R<br>MHS_1R<br>MHS_1R<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>14.1. 14.2. 14.3. 14.4.<br>Maks. liczba pkt<br>3<br>13<br>2<br>2<br>Uzyskana liczba pkt<br>MHS_1R<br>BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 14. (0-20)<br>Tworzenie wypowiedzi.<br>2.1) Zdający porównuje style i kierunki, uwzględniając źródła<br>inspiracji, wzajemne oddziaływania, wpływ mecenatu<br>artystycznego, wydarzeń historycznych i kulturalnych oraz<br>estetyki na cechy tych stylów.<br>2.2) Zadający rozpoznaje w dziele sztuki temat i potrafi<br>wskazać jego źródło ikonograficzne.<br>2.3) Zdający formułuje samodzielne, przejrzyste i logiczne<br>pisemne wypowiedzi na temat sztuki, uwzględniając właściwą<br>kompozycję pracy, język i styl, opis ikonograficzny<br>i formalny przytaczanych przykładów dzieł.<br>Temat 1. Jedna jest tylko droga, która wniesie nas na wyżyny wielkości, gdzie nikt nas<br>naśladować nie zdoła - ta droga to naśladowanie starożytnych. Znawcy<br>i naśladowcy sztuki greckiej znajdują w jej arcydziełach nie tylko piękną naturę, ale<br>coś więcej niż naturę, to jest pewne idealne piękności.<br>Johann Joachim Winckelmann<br>Odwołując się do wypowiedzi Johanna Joachima Winckelmanna, przedstaw, jak na<br>przestrzeni wieków artyści nawiązywali do sztuki starożytnej. Swoje rozważania<br>poprzyj trzema przykładami reprezentującymi różne dziedziny sztuk plastycznych.<br>Temat 2. Zacisze domowe, intymne, kameralne wnętrza, poszukiwanie „własnej Arkadii”. Na<br>podstawie trzech dzieł sztuki przedstaw realizację tego tematu na przestrzeni<br>dziejów. W opisach dzieł uwzględnij analizę formalną kompozycji.<br>Skala oceniania wypowiedzi zdających w zadaniach rozszerzonej odpowiedzi.<br>W tabeli przedstawiono kryteria, które stosuje się przy ocenie wypracowania. Kryteria są brane<br>pod uwagę jedynie w przypadku, gdy praca ucznia jest zgodna z tematem.<br>Kryterium Poziom<br>Wyszczególnienie<br>Punktacja</p>\n<ol><li>Kompozycja i układ</li></ol>\n<p>treści<br>3<br>Właściwa, trójdzielna i proporcjonalna kompozycja<br>oraz poprawne wnioskowanie wraz z odniesieniem<br>do problemu zawartego w temacie.<br>3<br>0-3<br>2<br>Kompozycja nieznacznie zaburzona lub uproszczone<br>wnioskowanie.<br>2<br>1<br>Kompozycja nieznacznie zaburzona i uproszczone<br>wnioskowanie.<br>1<br>0<br>Brak właściwej kompozycji; wnioskowanie nietrafne<br>lub jego brak.<br>0</p>\n<ol><li>Treść</li></ol>\n<p>4<br>Pełne opracowanie tematu, argumentacja wyczerpuje<br>wymagania tematu, wszystkie argumenty trafne,<br>praca nie zawiera żadnych błędów merytorycznych.<br>Zdający wykazał się wiedzą o epokach i kontekstach,<br>np. estetycznym, biograficznym, historycznym,<br>literackim, filozoficznym, społecznym, religijnym.<br>Podał liczne, właściwe względem tematu przykłady<br>artystów i/lub dzieł. Praca zawiera poprawny opis<br>i analizę dzieł i/lub twórczości artystów, postaw<br>i zjawisk artystycznych we wskazanej liczbie. Zjawiska<br>artystyczne zostały prawidłowo usytuowane w czasie.<br>13<br>0-13<br>3<br>Pełne opracowanie tematu, ale argumentacja nie<br>wyczerpuje wymagań tematu lub argumentacja<br>wyczerpuje wymagania tematu, ale niektóre<br>argumenty są nietrafne, praca może zawierać drobne<br>błędy merytoryczne. Zdający wykazał się wiedzą<br>o epokach i niektórych kontekstach. Podał właściwe<br>względem tematu przykłady artystów i/lub dzieł.<br>Praca zawiera poprawny opis i analizę dzieł i/lub<br>twórczości artystów, postaw i zjawisk artystycznych<br>we wskazanej liczbie.<br>12<br>lub<br>10<br>2<br>Niepełne opracowanie tematu, większość argumentów<br>trafnych, mogą pojawić się mało istotne błędy<br>merytoryczne. Zdający wykazał się niepełną wiedzą<br>o epokach artystycznych. Podał w większości właściwe<br>względem tematu przykłady artystów i/lub dzieł. Praca<br>zawiera w większości poprawny opis i analizę dzieł<br>i/lub twórczości artystów, postaw i zjawisk.<br>8<br>lub<br>6<br>1<br>Próba opracowania tematu, pojawiają się istotne<br>błędy merytoryczne. Zdający wykazał się<br>fragmentaryczną wiedzą o epokach artystycznych.<br>Przytoczone przykłady artystów i/lub dzieł są<br>w części trafne, ale stanowią niewystarczająca<br>egzemplifikację tematu. Praca zawiera elementy<br>opisu i analizy niektórych z przytaczanych dzieł,<br>dotyczy to również postaw, zjawisk artystycznych<br>i twórczości artystów.<br>4<br>lub<br>2<br>0<br>Brak argumentacji lub praca nie na temat, pojawiają<br>się rażące błędy merytoryczne, np. w zakresie<br>nazywania stylów i epok oraz przykładów artystów<br>i dzieł.<br>0</p>\n<ol><li>Terminologia</li></ol>\n<p>2<br>Bogata i różnorodna terminologia z dziedziny sztuki<br>(w tym nazwy technik, stylów i kierunków<br>artystycznych - innych niż określone w temacie).<br>2<br>0-2<br>1<br>Sporadycznie stosowane we właściwym kontekście<br>terminy i pojęcia (w tym nazwy technik, stylów<br>i kierunków artystycznych innych niż określone<br>w temacie). Nieliczne usterki terminologiczne.<br>1<br>0<br>Brak terminologii lub stosowanie jej w sposób rzadki<br>i/lub nieadekwatny. Rażące błędy terminologiczne.<br>0</p>\n<ol><li>Język i styl</li></ol>\n<p>2<br>Właściwy i sprawny styl (dostosowany do sytuacji<br>komunikacyjnej), poprawna składnia, dopuszczalne<br>nieliczne błędy zapisu, ale brak rażących błędów<br>w pisowni nazwisk słynnych artystów.<br>2<br>0-2<br>1<br>Styl komunikatywny (brak kolokwializmów),<br>w większości poprawna składnia, dopuszczalne błędy<br>zapisu, również nazwisk artystów.<br>1<br>0<br>Język niekomunikatywny, kolokwializmy, często<br>niezgodna z normą składnia, licznie błędy różnego<br>rodzaju.<br>0</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz</h4>\n<p><strong>Zadanie 14 to wypracowanie rozszerzone (20 pkt). Ponizej przedstawiono plan i rozwinietie dla obu tematow, by ulatwic przygotowanie do egzaminu.</strong></p>\n<h4>Sposob 1 - TEMAT 1 (nawiazania do starozytnosci)</h4>\n<p><strong>TEMAT 1:</strong> Winckelmann (1717-1768) to teoretyk neoklasycyzmu, ktory glosil ze idealna Grecja antyczna jest wzorcem doskonalosci dla wszystkich epok. W krotce sformulowaniu: &quot;szlachetna prostota i spokojna wielkosc&quot; (edle Einfalt und stille Grosse) - cel artysty to osiagnac ten antyczny idealizm.</p>\n<p><strong>WSTEP:</strong> Sztuka antyczna Grecji i Rzymu przez wieki fascynowala tworcow - od Renesansu po Neoklasycyzm i wspolczesnosc. Rzezbiarze, malarze i architekci znajdowali w niej zrodlo idealu piekna, harmonii i doskonalych proporcji. W niniejszej pracy omowie trzy dziela z roznych dziedzin sztuk plastycznych, ktore czerpaly z antyku.</p>\n<p><strong>PRZYKLAD 1 - Architektura - Panteon Soufflota / kosciol Sw. Genowefy (Panteon paryski), Paryze, 1758-1790:</strong></p>\n<ul><li>Rzym neoklasyczny jako wzorzec: prosty portyk z kolumnami korynckimi nawiazuje do antycznych swiatyn.</li><li>Jacques-Germain Soufflot uczynil go synteza greckiego portyka i rzymskiej kopuly.</li><li>Wnioskowanie: inspiracja antykiem sluzy gloryfikacji panstwa (pierwotnie kosciol, nastepnie mauzoleum Francuzow).</li></ul>\n<p><strong>PRZYKLAD 2 - Malarstwo - Jacques-Louis David, &quot;Smierc Sokratesa&quot; (1787):</strong></p>\n<ul><li>Temat antyczny: Sokrates oczekuje egzekucji - scena wzorcowa dla heroicznego poswiecenia.</li><li>Kompozycja friozopodobna (postaci niczym w reliefie, w plytkim, fryzu = nawiazanie do greckiej i rzymskiej rzezby).</li><li>Barwy stonowane, rysunek precyzyjny - neoklasyczna estetyka bez barokowego dynamizmu.</li></ul>\n<p><strong>PRZYKLAD 3 - Rzezba - Antonio Canova, &quot;Psyche i Amor&quot; (&quot;Amor i Psyche&quot;, 1793):</strong></p>\n<ul><li>Temat mitologiczny (Amor i Psyche z Apulejusza).</li><li>Technika: bialy marmur, wyidealizowane formy cial, plynne linie - bezposrednia kontynuacja greckiej tradycji rzezby.</li><li>Winckelmannowskie piekno: gladkosc powierzchni, spokojna ekspresja, idealizacja ciala ludzkiego.</li></ul>\n<p><strong>ZAKONCZENIE:</strong> Cytat Winckelmanna byl programem neoklasycyzmu XVIII w. Inspiracja antykiem wracala wielokrotnie: jako wzorzec proporcji (renesans), idealu piekna (neoklasycyzm), zrodla tematow (romantyzm) i struktury (XX-wieczny klasycyzm). Antyk nie jest jednym historycznym stylem - jest wiecznym wzorcem, do ktorego artysci wracaja szukajac sensu i piekna.</p>\n<h4>Sposob 2 - TEMAT 2 (zacisze domowe, intymnosc, wlasna Arkadia)</h4>\n<p><strong>TEMAT 2:</strong> Arkadia to mityczny raj - miejsce szczescia, spokoju i harmonii. W sztuce temat zacisza i intymnosci realizowal sie roznorodnie - od scenek rodzajowych po abstrakcyjne poszukiwanie wewnetrznego spokoju.</p>\n<p><strong>WSTEP:</strong> Marzenie o intymnym, bezpiecznym miejscu - o wlasnej Arkadii - towarzyszylo artystom od wiekow. Tematem tym zajmowali sie malarze rodzajowi, impresjonisci i modernisci na swoje wlasne sposoby. Omowie trzy dziela reprezentujace rozne epoki.</p>\n<p><strong>PRZYKLAD 1 - Jan Vermeer van Delft, &quot;Mloda kobieta czytajaca list przy oknie&quot; (ok. 1657-1659, Drezno):</strong></p>\n<ul><li>Kompozycja: mloda kobieta stoi przodem do okna, z listem w rekach - chwila intymnego skupienia.</li><li>Swiatlo: miekkie, boczne swiatlo z okna modeluje postacie i przedmioty - cisza i skupienie.</li><li>Analiza formalna: kompozycja diagonalna (kobieta - okno - odbicie w szybie), barwy stonowane, ciepla paleta. Gleba przestrzeni przez layering (zaslon z przodu, kobieta posrodku, sciana z tylu).</li><li>&quot;Wlasna Arkadia&quot; Vermeera to spokojne, mieszczanskie wnetrze holenderskie - mikrokosmos prywatnego zycia.</li></ul>\n<p><strong>PRZYKLAD 2 - Pierre-Auguste Renoir, &quot;Sniadanie wislarzy&quot; (1880-1881, Phillips Collection, Waszyngton):</strong></p>\n<ul><li>Temat: wesolay piknik na tle Sekwany - towarzystwo, swiatlo, radosc z zycia = impresjonistyczna Arkadia.</li><li>Kompozycja: wielopostaciowa grupa rozmieszczona niesymetrycznie, przetykana swiatlem i cieniem.</li><li>Kolorystyka: barwy cieple, intensywne, krotki dotyk pedzla - typowy impresjonizm.</li><li>Arkadia jako wspomnienie lata, towarzystwa i chwili - nieuchwytna, ale emanujaca z obrazu.</li></ul>\n<p><strong>PRZYKLAD 3 - Henri Matisse, &quot;Czerwona jadalnia (Harmonia w czerwieni)&quot; (1908-1909, Ermitaz, Petersburg):</strong></p>\n<ul><li>Temat: stol nakryty do posilku, kobieta przy nakryciu - kameralne wnetrze.</li><li>Kompozycja: intensywna czerwien dominuje cale wnétrze i obrus, brak modelunku ciennego - plaskie plamy barwne.</li><li>Analiza formalna: dekoracyjny motyw kwiatowy lacze sciane z obrusem (zanik granicy); okno z zielona przyroda tworzy wyjscie z zamknietej przestrzeni - Arkadii domu.</li><li>Matisse szukal harmonii i spokoju - jego intymne wnétrza to wizja szczescia przez kolor.</li></ul>\n<p><strong>ZAKONCZENIE:</strong> Temat zacisza domowego i poszukiwania Arkadii ujawnia tęsknote czlowieka za miejscem bezpiecznym i harmonijnym. Rozne epoki - od baroku poprzez impresjonizm po modernizm - realizowaly ten temat odmiennym jezykiem formalnym, ale z ta sama ludzka potrzeba spokoju i piekna.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zad. 14, max 20 pkt):<br>- <strong>Kompozycja (0-3 pkt):</strong> trojdzielna (wstep, rozwiniecenie, zakonczenie), proporcjonalna, poprawne wnioski.<br>- <strong>Tresc (0-13 pkt):</strong> pelne opracowanie tematu, trafne argumenty, brak bledow merytorycznych, wlasciwe przyklady z poprawnym opisem i analiza formalna, prawidlowe usytuowanie w czasie.<br>- <strong>Terminologia (0-2 pkt):</strong> bogata, roznorodna terminologia historycznoartystyczna.<br>- <strong>Jezyk i styl (0-2 pkt):</strong> poprawny styl, skladnia, pisownia nazwisk.<br>- <strong>Uwaga:</strong> Kazdy przyklad musi byc z innej dziedziny sztuk plastycznych (Temat 1) lub miec analize formalna kompozycji (Temat 2).</blockquote>\n<p>Co zapamietac? Wypracowanie wymaga TROJDZIELNEJ struktury + 3 przykladow z opisem formalnym + terminologii (perspektywa, kompozycja, kolorystyka, styl). Schemat: teza - 3 przyklady z analiza - synteza i wniosek.</p>"}]}