{"id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/5","paper_id":"historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"5","points":4,"ptype":"closed","subject":"historia-sztuki","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 5. (0-4)\nPrzyjrzyj się poniższym reprodukcjom i podaj:\na) autora;\nb) styl lub kierunek reprezentowany przez dzieło;\nA.\na)\nb)\nB.\nC.\na)\nb)\na)\nb)\nc) imię postaci, która jest przedstawiona na wszystkich trzech obrazach.\nMHS_1R","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-4)\nOdbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych\nw nich informacji.\n1.4) Zdający przyporządkowuje twórczość poszczególnych\nartystów do stylów i kierunków, w obrębie których tworzyli.\n1.11) Zdający zna podstawowe motywy ikonograficzne,\nrozpoznaje świętych […] po atrybutach i sposobach\nprzedstawień.\nSchemat punktowania\n3 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 3 przykładach.\n2 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 2 przykładach.\n1 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 1 przykładzie.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.\nPoprawne odpowiedzi\nA.\na) Giotto / Giotto di Bondone\nb) protorenesans / gotyk / trecento\nB.\na) El Greco / Dominicos Theotokopulos\nb) manieryzm\nC.\na) Rafael Santi / Rafael\nb) renesans / odrodzenie / cinquecento\nc)\nSchemat punktowania\n1 p. - za poprawną odpowiedź.\n0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedź błędną.\nPoprawna odpowiedź\nśw. Jan Chrzciciel","solution":"**5.A.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) Giotto / Giotto di Bondone\nb) protorenesans / gotyk / trecento**\n\n## Sposob 1 - analiza dziela\nFresk z Kaplicy Scrovegnich (Cappella degli Scrovegni) w Padwie, namalowany ok. 1304-1306. Giotto di Bondone (ok. 1267-1337) stworzyl tu jeden z przelomowych zespolow malarskich sredniowiecznej Europy.\nCechy charakterystyczne dla Giotta:\n- Plasycznosc postaci - figury maja ciaz. trzywymiarowy, solidne cialo pod szatami (przejscie od plaskiej ikonografii byzantynskiej)\n- Zlociste tlo - tradycja gotyku i malarstwa tablicowego sredniowiecza\n- Niebieskie niebo - nowatorskie dla epoki, obserwacja natury\n- Indywidualizacja twarzy, wyraz emocji\n- Narracyjnosc sceny religijnej\n\n## Sposob 2 - kontekst epoki\nGiotto tworzy na przelomic. XIII/XIV w. (trecento = XIV w.). Uwazany jest za ojca malarstwa europejskiego i prekursora renesansu. Styl okreslany jest jako PROTORENESANS (przejscie od sredniowiecza do renesansu) lub TRECENTO (wl. stulecie - XIV w.). Formalnie frescje Giotta naleza rowniez do gotyku wloskiego, stad CKE akceptuje wszystkie trzy terminy.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.A, max 1 pkt w ramach zad. 5):\n> - **1 pkt** (w systemie calosciowym) - poprawny autor I styl\n> - **Akceptowane:** Giotto di Bondone; protorenesans / gotyk / trecento\n\nCo zapamietac? Giotto = Kaplica Scrovegnich = Padwa = protorenesans / trecento. Przelomowy realizm i plastykosc postaci - \"odkrycie\" trzeciego wymiaru w malarstwie.\n\n**5.B.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) El Greco / Dominicos Theotokopulos\nb) manieryzm**\n\n## Sposob 1 - analiza stylistyczna dziela\nObraz przedstawia sw. Jana Chrzciciela - patron ten jest rozpoznawalny po atrybutach: krzyz (z trzciny lub drewna), baranek u stop (Agnus Dei), szata z wielbladziej skory. Cechy stylu rozpoznawalne jako El Greco:\n- Wydluzone, smukle proporcje ciala - deformacja realistycznych proporcji\n- Dramatyczne, ciemnobladoniebieskie niebo (typowe dla Toledo)\n- Intensywne, zimne kolory (blekity, szarosci, zielen)\n- Ekspresyjny wyraz twarzy i gestow\n- Wertykalizm kompozycji (kompozycja pionowa)\nEl Greco (Dominicos Theotokopulos, 1541-1614) - urodzony na Krecie, ksztalcil sie w Wenecji u Tycjana, osiadl w Toledo.\n\n## Sposob 2 - kontekst manieryzmu\nMANIERYZM (wl. maniera = styl, sposob) - nurt artystyczny XVI w. bedacy reakcja na harmonijny i zrownowazony renesans. Cechy:\n- Swiadoma deformacja i wydluzenie proporcji\n- Skomplikowane, spiralne pozy (figura serpentinata)\n- Sztuczne, intensywne kolory niebedace naturalistyczne\n- Napietnosc i niepokow emocjonalny\nEl Greco jest najtardziej radykalnym przedstawicielem manieryzmu w malarstwie europejskim.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.B, max 1 pkt w systemie calosciowym):\n> - **1 pkt** - autor (El Greco lub Dominicos Theotokopulos) I styl (manieryzm)\n> - **Akceptowane:** \"El Greco\", \"Theotokopulos\"; \"manieryzm\" (jedyna akceptowana odpowiedz stylu)\n\nCo zapamietac? El Greco = manieryzm = Toledo. Rozpoznawalne cechy: wydluzone postacie, dramatyczne niebo, intensywna kolorystyka.\n\n**5.C.** ## Poprawna odpowiedz\n**a) Rafael Santi / Rafael\nb) renesans / odrodzenie / cinquecento**\n\n## Sposob 1 - analiza kompozycji i ikonografii\nObraz przedstawia Madonne z Dzieciatkiem i malym sw. Janem Chrzcicielem - typ ikonograficzny bardzo popularny w renesansie florenckim. Charakterystyczne cechy Rafaela Santi (1483-1520):\n- Kompozycja piramidalna (trzy postacie tworza piramide) - klasyczny porzadek i rownowaga\n- Idealizacja postaci - harmonijna, matematycznie doskonala uroda Madonny\n- Spokojny, idylliczny pejzaz w tle\n- Miekkie przejscia swiatlocieni (wplywy Leonarda da Vinci - sfumato)\n- Ciepla, harmonijna kolorystyka\nRafael namalowat serie Madonn: Madonna del Cardellino (ze szczyglem), Madonna Sykstyns., Madonna na lace.\n\n## Sposob 2 - kontekst cinquecenta\nCINQUECENTO (wl. XVI w.) - szczytowy okres renesansu wloskiego. Rafael nalezy do tzw. wlozkie jTrojcy: Leonardo da Vinci, Michal Aniol, Rafael. Idealy renesansu: harmonia, umiarkowanie, klasyczna doskonalosci, nawiazanie do antyku. W odroznieniu od El Greca (manieryzm) czy Giotta (trecento), Rafael uosabia pelen i dojrzaly renesans - CKE akceptuje rowniez \"odrodzenie\".\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.C, max 1 pkt w systemie calosciowym):\n> - **1 pkt** - autor (Rafael Santi / Rafael) I styl (renesans / odrodzenie / cinquecento)\n> - **Akceptowane:** \"Raffaello Sanzio\", \"Rafael\"; \"renesans\", \"odrodzenie\", \"cinquecento\"\n\nCo zapamietac? Rafael = dojrzaly renesans / cinquecento (XVI w.). Kompozycja piramidalna Madonn to jego znak rozpoznawczy. Trojca renesansu: Leonardo, Michal Aniol, Rafael.\n\n**5.c.** ## Poprawna odpowiedz\n**sw. Jan Chrzciciel**\n\n## Sposob 1 - analiza ikonograficzna trzech dziel\nNa wszystkich trzech obrazach wystepuje sw. Jan Chrzciciel:\n- A (Giotto, Chrzest Chrystusa) - sw. Jan Chrzciciel wykonuje chrzest Jezusa w rzece Jordan (to jest jego najwazniejszy czyn)\n- B (El Greco, Sw. Jan Chrzciciel) - pelnopostaciowy portret Chrzciciela z krzyiem i barankiem\n- C (Rafael, Madonna z Dzieciatkiem) - maly sw. Jan Chrzciciel (dziecko) bawi sie z Dzieciatkiem Jezus\n\nAtrybuty sw. Jana Chrzciciela pozwalajace go rozpoznac:\n- Krzyz (czesto z trzciny lub bialy krzyz)\n- Baranek (Agnus Dei - \"Oto Baranek Bozy\")\n- Szata z skory wielbladziej\n- Miska do chrztu lub woda (w scenach chrztu)\n- Jako dziecko - czesto z kijkiem-krzyzem\n\n## Sposob 2 - kontekst religijny\nSw. Jan Chrzciciel jest postacia laczaca Stary i Nowy Testament - ostatni prorok i poprzednik Chrystusa. Jego popularnosc w sztuce renesansowej i manierystycznej wynikala z symbolicznego znaczenia: byl wzorem ascety, mezczennika i sprawcy sakramentu chrztu.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> Klucz CKE (zad. 5.c, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - sw. Jan Chrzciciel\n> - **0 pkt** - inna postac / brak odpowiedzi\n> - **Akceptowane warianty:** \"Jan Chrzciciel\", \"sw. Jan\", \"Johannes Baptist\"\n\nCo zapamietac? Wszystkie trzy dziela lacza Chrzciciel - w Chrzcie Chrystusa (A), samodzielnym portrecie (B) i jako towarzysz Dzieciatka (C). Atrybuty: krzyz, baranek, skora.","image":"img/historia-sztuki-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":4,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Historia sztuki · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Historia sztuki","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 5. (0-4)
Przyjrzyj się poniższym reprodukcjom i podaj:
a) autora;
b) styl lub kierunek reprezentowany przez dzieło;
A.
a)
b)
B.
C.
a)
b)
a)
b)
c) imię postaci, która jest przedstawiona na wszystkich trzech obrazach.
MHS_1R

","answer_text_html":"

Zadanie 5. (0-4)
Odbiór wypowiedzi
i wykorzystanie zawartych
w nich informacji.
1.4) Zdający przyporządkowuje twórczość poszczególnych
artystów do stylów i kierunków, w obrębie których tworzyli.
1.11) Zdający zna podstawowe motywy ikonograficzne,
rozpoznaje świętych […] po atrybutach i sposobach
przedstawień.
Schemat punktowania
3 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 3 przykładach.
2 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 2 przykładach.
1 p. - za poprawne wskazanie autora i stylu w 1 przykładzie.
0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Poprawne odpowiedzi
A.
a) Giotto / Giotto di Bondone
b) protorenesans / gotyk / trecento
B.
a) El Greco / Dominicos Theotokopulos
b) manieryzm
C.
a) Rafael Santi / Rafael
b) renesans / odrodzenie / cinquecento
c)
Schemat punktowania
1 p. - za poprawną odpowiedź.
0 p. - za brak odpowiedzi lub odpowiedź błędną.
Poprawna odpowiedź
św. Jan Chrzciciel

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

5.A. ## Poprawna odpowiedz
**a) Giotto / Giotto di Bondone
b) protorenesans / gotyk / trecento**

\n

Sposob 1 - analiza dziela

\n

Fresk z Kaplicy Scrovegnich (Cappella degli Scrovegni) w Padwie, namalowany ok. 1304-1306. Giotto di Bondone (ok. 1267-1337) stworzyl tu jeden z przelomowych zespolow malarskich sredniowiecznej Europy.
Cechy charakterystyczne dla Giotta:

\n\n

Sposob 2 - kontekst epoki

\n

Giotto tworzy na przelomic. XIII/XIV w. (trecento = XIV w.). Uwazany jest za ojca malarstwa europejskiego i prekursora renesansu. Styl okreslany jest jako PROTORENESANS (przejscie od sredniowiecza do renesansu) lub TRECENTO (wl. stulecie - XIV w.). Formalnie frescje Giotta naleza rowniez do gotyku wloskiego, stad CKE akceptuje wszystkie trzy terminy.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Klucz CKE (zad. 5.A, max 1 pkt w ramach zad. 5):
- 1 pkt (w systemie calosciowym) - poprawny autor I styl
- Akceptowane: Giotto di Bondone; protorenesans / gotyk / trecento
\n

Co zapamietac? Giotto = Kaplica Scrovegnich = Padwa = protorenesans / trecento. Przelomowy realizm i plastykosc postaci - "odkrycie" trzeciego wymiaru w malarstwie.

\n

5.B. ## Poprawna odpowiedz
**a) El Greco / Dominicos Theotokopulos
b) manieryzm**

\n

Sposob 1 - analiza stylistyczna dziela

\n

Obraz przedstawia sw. Jana Chrzciciela - patron ten jest rozpoznawalny po atrybutach: krzyz (z trzciny lub drewna), baranek u stop (Agnus Dei), szata z wielbladziej skory. Cechy stylu rozpoznawalne jako El Greco:

\n\n

El Greco (Dominicos Theotokopulos, 1541-1614) - urodzony na Krecie, ksztalcil sie w Wenecji u Tycjana, osiadl w Toledo.

\n

Sposob 2 - kontekst manieryzmu

\n

MANIERYZM (wl. maniera = styl, sposob) - nurt artystyczny XVI w. bedacy reakcja na harmonijny i zrownowazony renesans. Cechy:

\n\n

El Greco jest najtardziej radykalnym przedstawicielem manieryzmu w malarstwie europejskim.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Klucz CKE (zad. 5.B, max 1 pkt w systemie calosciowym):
- 1 pkt - autor (El Greco lub Dominicos Theotokopulos) I styl (manieryzm)
- Akceptowane: "El Greco", "Theotokopulos"; "manieryzm" (jedyna akceptowana odpowiedz stylu)
\n

Co zapamietac? El Greco = manieryzm = Toledo. Rozpoznawalne cechy: wydluzone postacie, dramatyczne niebo, intensywna kolorystyka.

\n

5.C. ## Poprawna odpowiedz
**a) Rafael Santi / Rafael
b) renesans / odrodzenie / cinquecento**

\n

Sposob 1 - analiza kompozycji i ikonografii

\n

Obraz przedstawia Madonne z Dzieciatkiem i malym sw. Janem Chrzcicielem - typ ikonograficzny bardzo popularny w renesansie florenckim. Charakterystyczne cechy Rafaela Santi (1483-1520):

\n\n

Rafael namalowat serie Madonn: Madonna del Cardellino (ze szczyglem), Madonna Sykstyns., Madonna na lace.

\n

Sposob 2 - kontekst cinquecenta

\n

CINQUECENTO (wl. XVI w.) - szczytowy okres renesansu wloskiego. Rafael nalezy do tzw. wlozkie jTrojcy: Leonardo da Vinci, Michal Aniol, Rafael. Idealy renesansu: harmonia, umiarkowanie, klasyczna doskonalosci, nawiazanie do antyku. W odroznieniu od El Greca (manieryzm) czy Giotta (trecento), Rafael uosabia pelen i dojrzaly renesans - CKE akceptuje rowniez "odrodzenie".

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Klucz CKE (zad. 5.C, max 1 pkt w systemie calosciowym):
- 1 pkt - autor (Rafael Santi / Rafael) I styl (renesans / odrodzenie / cinquecento)
- Akceptowane: "Raffaello Sanzio", "Rafael"; "renesans", "odrodzenie", "cinquecento"
\n

Co zapamietac? Rafael = dojrzaly renesans / cinquecento (XVI w.). Kompozycja piramidalna Madonn to jego znak rozpoznawczy. Trojca renesansu: Leonardo, Michal Aniol, Rafael.

\n

5.c. ## Poprawna odpowiedz
sw. Jan Chrzciciel

\n

Sposob 1 - analiza ikonograficzna trzech dziel

\n

Na wszystkich trzech obrazach wystepuje sw. Jan Chrzciciel:

\n\n

Atrybuty sw. Jana Chrzciciela pozwalajace go rozpoznac:

\n\n

Sposob 2 - kontekst religijny

\n

Sw. Jan Chrzciciel jest postacia laczaca Stary i Nowy Testament - ostatni prorok i poprzednik Chrystusa. Jego popularnosc w sztuce renesansowej i manierystycznej wynikala z symbolicznego znaczenia: byl wzorem ascety, mezczennika i sprawcy sakramentu chrztu.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
Klucz CKE (zad. 5.c, max 1 pkt):
- 1 pkt - sw. Jan Chrzciciel
- 0 pkt - inna postac / brak odpowiedzi
- Akceptowane warianty: "Jan Chrzciciel", "sw. Jan", "Johannes Baptist"
\n

Co zapamietac? Wszystkie trzy dziela lacza Chrzciciel - w Chrzcie Chrystusa (A), samodzielnym portrecie (B) i jako towarzysz Dzieciatka (C). Atrybuty: krzyz, baranek, skora.

"}]}