{"id":"humanistyczny-2009-egzamin-gimnazjalny/zad/29","paper_id":"humanistyczny-2009-egzamin-gimnazjalny","number":"29","points":15,"ptype":"open","subject":"humanistyczny","category":"egzamin-gimnazjalny","year":2009,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 29. (0-15)\nNapisz rozprawkĊ na temat: Wyprawa, wĊdrówka, tułaczka - podróĪ niejedno ma imiĊ.\nUzasadnij trafnoĞć podanego stwierdzenia, odwołując siĊ do jednego przykładu\nz arkusza i co najmniej dwóch przykładów z literatury lub historii, ewentualnie z obu\ntych dziedzin.\nPamiĊtaj, Īe Twoja praca powinna zajmować co najmniej połowĊ wyznaczonego miejsca.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 29.\nUczeń otrzymuje 15 punktów za napisanie rozprawki spełniającej wszystkie kryteria oceniania.\nZa wypowiedź w innej formie niż rozprawka i na inny temat niż podany w poleceniu nie przyznaje się punktów.\nPunktów za kryteria 5 - 11 nie przyznaje się, jeśli praca jest krótsza niż połowa wyznaczonego miejsca.\nKryterium 1.\npisanie tekstu na zadany temat (2.4)\nnapisanie rozprawki:\nprzywołanie tezy i ustosunkowanie\nsię do niej\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za przywołanie tezy zawartej w poleceniu i ustosunkowanie się do niej, tj. wskazanie na\nróżne aspekty podróży.\nKryterium 2.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nformułowanie argumentów uzasad-\nniających własne stanowisko (2.5)\nposłużenie się przykładem z arkusza\nw funkcji argumentacyjnej\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za poprawne i funkcjonalne posłużenie się przykładem z arkusza (wybrany przykład\nilustruje jeden z aspektów podróży).\nKryterium 3.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nformułowanie argumentów uzasad-\nniających własne stanowisko (2.5)\nposłużenie się przykładami spoza\narkusza (z literatury, historii)\nw funkcji argumentacyjnej\n2 pkt\nUczeń otrzymuje punkty za posłużenie się 2 przykładami spoza arkusza (z literatury lub historii, ewentualnie\nz obu tych dziedzin) dla uzasadnienia swego stanowiska. Jeżeli uczeń podał dwa przykłady (jeden z arkusza,\ndrugi spoza arkusza lub oba spoza arkusza), powinny one dotyczyć różnych aspektów podróży.\nZa przykłady spoza literatury lub historii nie przyznaje się punktów.\nW wypadku kryteriów 2. i 3. błędy merytoryczne powodują nieprzyznanie punktu za dane kryterium, np.:\nJeśli uczeń odwołał się do przykładu z literatury, a podał błędne informacje dotyczące imienia i nazwiska\nautora utworu, tytułu utworu, bohaterów wzmiankowanych wydarzeń lub przypisał podany przez siebie\nprzykład do niewłaściwej lektury, nie otrzymuje punktu za podanie przykładu.\nJeśli uczeń, odwołując się do przykładu z historii, popełnił błędy rzeczowe (np. podał błędne imię i nazwi-\nsko opisywanej postaci, błędnie określił czas wydarzenia, podał wydarzenia niezwiązane z opisywaną oso-\nbą, miejscem, okresem historycznym), otrzymuje 0 punktów za podanie przykładu.\nKryterium 4.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nwyciąganie wniosków (2.9)\npodsumowanie rozważań\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za podsumowanie rozważań.\nKryterium 5.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nstosowanie zasad organizacji tekstu\n(2.4)\nzachowanie trójdzielności wypowie-\ndzi\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za wyróżnienie treściowych części wypowiedzi, zgodnych ze wskazaną formą.\nKryterium 6.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nstosowanie zasad organizacji tekstu\n(2.4)\nstosowanie graficznej segmentacji\ntekstu\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za stosowanie graficznej segmentacji tekstu, np. akapitów, interlinii, bloku oraz\nwyodrębnienie zasadniczych części pracy: wstępu, rozwinięcia, zakończenia.\nKryterium 7.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\ntworzenie tekstu spójnego pod\nwzględem logicznym i składniowym\n(2.4)\npisanie tekstu spójnego pod wzglę-\ndem logicznym i składniowym\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za napisanie tekstu spójnego pod względem logicznym i składniowym.\nKryterium 8.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\ntworzenie wypowiedzi poprawnej\npod względem językowym (2.1)\npisanie poprawne pod względem\njęzykowym\n3 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności językowej (dopuszczalne trzy błędy).\n4 bł. - 2 pkt\n5 bł. - 1 pkt\n6 bł. - 0 pkt\nKryterium 9.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\ntworzenie wypowiedzi poprawnej\npod względem stylistycznym (2.1)\ndostosowanie stylu wypowiedzi do\nsytuacji komunikacyjnej\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt, jeśli konsekwentnie posługiwał się stylem charakterystycznym dla wywodu ar-\ngumentacyjnego.\nKryterium 10.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nbudowanie wypowiedzi poprawnej\npod względem językowym (2.1)\nprzestrzeganie zasad ortografii\n2 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności ortograficznej\n0 bł. - 2 pkt\n1 bł. - 1 pkt\n2 bł. - 0 pkt\nUczniowie ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się (poprawność ortograficzna jest sprawdzana zgodnie\nz dostosowaną do tych trudności klasyfikacją błędów).\n2 bł. - 2 pkt\n3 bł. - 1 pkt\n4 bł. - 0 pkt\nKryterium 11.\ntworzenie wła-\nsnego tekstu\nbudowanie wypowiedzi poprawnej\npod względem językowym (2.1)\nprzestrzeganie zasad interpunkcji\n1 pkt\nUczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności interpunkcyjnej (dopuszczalne 3 błędy, w wypadku\nuczniów ze specyficznym trudnościami w uczeniu się - 4 błędy).\nOdpowiedź poprawna, np.:\nPodróżowanie ma długą tradycję. Już od zarania dziejów ludzie przemierzali wielkie przestrzenie\nw poszukiwaniu miejsca do osiedlenia się, zdobycia żywności czy bogactw, które pozwoliłyby im zapewnić sobie\nlepsze warunki życia. Również w literaturze podróż była motywem chętnie wykorzystywanym przez twórców.\nPisano o podróżach podejmowanych z różnych względów. Cel nadawał podróży określony charakter i choćby\ndlatego w słowniku pojawiło się wiele wyrazów bliskoznacznych: wyprawa, wycieczka, wędrówka, tułaczka,\npielgrzymka i inne. Podróż więc ma naprawdę niejedno imię. Tezę tę postaram się poprzeć przykładami.\nJako pierwszy z nich chciałabym wskazać wyprawy z okresu wielkich odkryć geograficznych. Krzysztof\nKolumb jest chyba najbardziej znanym żeglarzem z tego okresu. Przeszedł do historii jako odkrywca Ameryki,\nchociaż sam był przekonany, że dotarł do Indii. Podejmowane przez niego podróże miały charakter ekspedycji\nobliczonych na odkrywanie dróg morskich do Azji, skąd sprowadzano np. przyprawy, a przy okazji prowadzą-\ncych do odkrywania nowych lądów. Chociaż trudno przecenić zasługi Kolumba dla ludzkości, wyprawy tego\nwybitnego człowieka otworzyły też, niestety, drogę hiszpańskim konkwistadorom.\nInny charakter mają natomiast dalekie podróże Marka Kamińskiego, bohatera tekstu I. Dla niego prze-\nmierzanie ogromnych przestrzeni w ekstremalnych warunkach jest wyzwaniem pozwalającym mu sprawdzić\ngranice swoich możliwości. I chociaż porusza się w przestrzeni geograficznej, wybierając jako cel jeden z dwóch\nbiegunów Ziemi lub Himalaje, równocześnie podróżuje w głąb siebie, realizuje swoje marzenia, a to, jak sam\nprzyznaje, jest dla niego sztuką życia.\nChciałabym jeszcze podać przykład specyficznej podróży, jaką była tułaczka polskich emigrantów, typowa\ndla losu wielu Polaków wygnanych z rodzinnej ziemi. Ten typ podróży doskonale ilustruje historia Skawińskiego,\nbohatera „Latarnika” Henryka Sienkiewicza. Po klęsce powstania człowiek ten walczył na wielu frontach świa-\nta, był wszędzie tam, gdzie trwała walka o wolność. Na starość postanowił odpocząć, pełniąc funkcję latarnika\nna skalistej wysepce gdzieś na Pacyfiku. Przypadek jednak sprawił, że znowu zaczął się tułać. Dostał polską\nksiążkę, „Pana Tadeusza”, i tak się zaczytał, że zapomniał o swoich obowiązkach. Nie zapalił latarni, co spowo-\ndowało rozbicie się łodzi, a jego pozbawiło pracy i zmusiło do podjęcia przerwanej podróży - tułaczki.\nPrzykłady można by mnożyć, ale sądzę, że już z tych kilku opisanych przeze mnie przypadków wynika, że\npodróż niejedno ma imię. Napisałam o podróżach geograficznych Krzysztofa Kolumba, o podróży stanowiącej\nwedług Marka Kamińskiego o doświadczaniu życia i tułaczce polskiego emigranta, a są jeszcze inne, jak na\nprzykład pielgrzymki do miejsc kultu. Myślę więc, że udowodniłam postawioną tezę.","solution":null,"image":"img/humanistyczny-2009-egzamin-gimnazjalny/zad-29.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Humanistyczny · Egzamin gimnazjalny · 2009","subject_label":"Humanistyczny","category_label":"Egzamin gimnazjalny","text_html":"

Zadanie 29. (0-15)
Napisz rozprawkĊ na temat: Wyprawa, wĊdrówka, tułaczka - podróĪ niejedno ma imiĊ.
Uzasadnij trafnoĞć podanego stwierdzenia, odwołując siĊ do jednego przykładu
z arkusza i co najmniej dwóch przykładów z literatury lub historii, ewentualnie z obu
tych dziedzin.
PamiĊtaj, Īe Twoja praca powinna zajmować co najmniej połowĊ wyznaczonego miejsca.

","answer_text_html":"

Zadanie 29.
Uczeń otrzymuje 15 punktów za napisanie rozprawki spełniającej wszystkie kryteria oceniania.
Za wypowiedź w innej formie niż rozprawka i na inny temat niż podany w poleceniu nie przyznaje się punktów.
Punktów za kryteria 5 - 11 nie przyznaje się, jeśli praca jest krótsza niż połowa wyznaczonego miejsca.
Kryterium 1.
pisanie tekstu na zadany temat (2.4)
napisanie rozprawki:
przywołanie tezy i ustosunkowanie
się do niej
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za przywołanie tezy zawartej w poleceniu i ustosunkowanie się do niej, tj. wskazanie na
różne aspekty podróży.
Kryterium 2.
tworzenie wła-
snego tekstu
formułowanie argumentów uzasad-
niających własne stanowisko (2.5)
posłużenie się przykładem z arkusza
w funkcji argumentacyjnej
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za poprawne i funkcjonalne posłużenie się przykładem z arkusza (wybrany przykład
ilustruje jeden z aspektów podróży).
Kryterium 3.
tworzenie wła-
snego tekstu
formułowanie argumentów uzasad-
niających własne stanowisko (2.5)
posłużenie się przykładami spoza
arkusza (z literatury, historii)
w funkcji argumentacyjnej
2 pkt
Uczeń otrzymuje punkty za posłużenie się 2 przykładami spoza arkusza (z literatury lub historii, ewentualnie
z obu tych dziedzin) dla uzasadnienia swego stanowiska. Jeżeli uczeń podał dwa przykłady (jeden z arkusza,
drugi spoza arkusza lub oba spoza arkusza), powinny one dotyczyć różnych aspektów podróży.
Za przykłady spoza literatury lub historii nie przyznaje się punktów.
W wypadku kryteriów 2. i 3. błędy merytoryczne powodują nieprzyznanie punktu za dane kryterium, np.:
Jeśli uczeń odwołał się do przykładu z literatury, a podał błędne informacje dotyczące imienia i nazwiska
autora utworu, tytułu utworu, bohaterów wzmiankowanych wydarzeń lub przypisał podany przez siebie
przykład do niewłaściwej lektury, nie otrzymuje punktu za podanie przykładu.
Jeśli uczeń, odwołując się do przykładu z historii, popełnił błędy rzeczowe (np. podał błędne imię i nazwi-
sko opisywanej postaci, błędnie określił czas wydarzenia, podał wydarzenia niezwiązane z opisywaną oso-
bą, miejscem, okresem historycznym), otrzymuje 0 punktów za podanie przykładu.
Kryterium 4.
tworzenie wła-
snego tekstu
wyciąganie wniosków (2.9)
podsumowanie rozważań
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za podsumowanie rozważań.
Kryterium 5.
tworzenie wła-
snego tekstu
stosowanie zasad organizacji tekstu
(2.4)
zachowanie trójdzielności wypowie-
dzi
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za wyróżnienie treściowych części wypowiedzi, zgodnych ze wskazaną formą.
Kryterium 6.
tworzenie wła-
snego tekstu
stosowanie zasad organizacji tekstu
(2.4)
stosowanie graficznej segmentacji
tekstu
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za stosowanie graficznej segmentacji tekstu, np. akapitów, interlinii, bloku oraz
wyodrębnienie zasadniczych części pracy: wstępu, rozwinięcia, zakończenia.
Kryterium 7.
tworzenie wła-
snego tekstu
tworzenie tekstu spójnego pod
względem logicznym i składniowym
(2.4)
pisanie tekstu spójnego pod wzglę-
dem logicznym i składniowym
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za napisanie tekstu spójnego pod względem logicznym i składniowym.
Kryterium 8.
tworzenie wła-
snego tekstu
tworzenie wypowiedzi poprawnej
pod względem językowym (2.1)
pisanie poprawne pod względem
językowym
3 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności językowej (dopuszczalne trzy błędy).
4 bł. - 2 pkt
5 bł. - 1 pkt
6 bł. - 0 pkt
Kryterium 9.
tworzenie wła-
snego tekstu
tworzenie wypowiedzi poprawnej
pod względem stylistycznym (2.1)
dostosowanie stylu wypowiedzi do
sytuacji komunikacyjnej
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt, jeśli konsekwentnie posługiwał się stylem charakterystycznym dla wywodu ar-
gumentacyjnego.
Kryterium 10.
tworzenie wła-
snego tekstu
budowanie wypowiedzi poprawnej
pod względem językowym (2.1)
przestrzeganie zasad ortografii
2 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności ortograficznej
0 bł. - 2 pkt
1 bł. - 1 pkt
2 bł. - 0 pkt
Uczniowie ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się (poprawność ortograficzna jest sprawdzana zgodnie
z dostosowaną do tych trudności klasyfikacją błędów).
2 bł. - 2 pkt
3 bł. - 1 pkt
4 bł. - 0 pkt
Kryterium 11.
tworzenie wła-
snego tekstu
budowanie wypowiedzi poprawnej
pod względem językowym (2.1)
przestrzeganie zasad interpunkcji
1 pkt
Uczeń otrzymuje punkt za przestrzeganie poprawności interpunkcyjnej (dopuszczalne 3 błędy, w wypadku
uczniów ze specyficznym trudnościami w uczeniu się - 4 błędy).
Odpowiedź poprawna, np.:
Podróżowanie ma długą tradycję. Już od zarania dziejów ludzie przemierzali wielkie przestrzenie
w poszukiwaniu miejsca do osiedlenia się, zdobycia żywności czy bogactw, które pozwoliłyby im zapewnić sobie
lepsze warunki życia. Również w literaturze podróż była motywem chętnie wykorzystywanym przez twórców.
Pisano o podróżach podejmowanych z różnych względów. Cel nadawał podróży określony charakter i choćby
dlatego w słowniku pojawiło się wiele wyrazów bliskoznacznych: wyprawa, wycieczka, wędrówka, tułaczka,
pielgrzymka i inne. Podróż więc ma naprawdę niejedno imię. Tezę tę postaram się poprzeć przykładami.
Jako pierwszy z nich chciałabym wskazać wyprawy z okresu wielkich odkryć geograficznych. Krzysztof
Kolumb jest chyba najbardziej znanym żeglarzem z tego okresu. Przeszedł do historii jako odkrywca Ameryki,
chociaż sam był przekonany, że dotarł do Indii. Podejmowane przez niego podróże miały charakter ekspedycji
obliczonych na odkrywanie dróg morskich do Azji, skąd sprowadzano np. przyprawy, a przy okazji prowadzą-
cych do odkrywania nowych lądów. Chociaż trudno przecenić zasługi Kolumba dla ludzkości, wyprawy tego
wybitnego człowieka otworzyły też, niestety, drogę hiszpańskim konkwistadorom.
Inny charakter mają natomiast dalekie podróże Marka Kamińskiego, bohatera tekstu I. Dla niego prze-
mierzanie ogromnych przestrzeni w ekstremalnych warunkach jest wyzwaniem pozwalającym mu sprawdzić
granice swoich możliwości. I chociaż porusza się w przestrzeni geograficznej, wybierając jako cel jeden z dwóch
biegunów Ziemi lub Himalaje, równocześnie podróżuje w głąb siebie, realizuje swoje marzenia, a to, jak sam
przyznaje, jest dla niego sztuką życia.
Chciałabym jeszcze podać przykład specyficznej podróży, jaką była tułaczka polskich emigrantów, typowa
dla losu wielu Polaków wygnanych z rodzinnej ziemi. Ten typ podróży doskonale ilustruje historia Skawińskiego,
bohatera „Latarnika” Henryka Sienkiewicza. Po klęsce powstania człowiek ten walczył na wielu frontach świa-
ta, był wszędzie tam, gdzie trwała walka o wolność. Na starość postanowił odpocząć, pełniąc funkcję latarnika
na skalistej wysepce gdzieś na Pacyfiku. Przypadek jednak sprawił, że znowu zaczął się tułać. Dostał polską
książkę, „Pana Tadeusza”, i tak się zaczytał, że zapomniał o swoich obowiązkach. Nie zapalił latarni, co spowo-
dowało rozbicie się łodzi, a jego pozbawiło pracy i zmusiło do podjęcia przerwanej podróży - tułaczki.
Przykłady można by mnożyć, ale sądzę, że już z tych kilku opisanych przeze mnie przypadków wynika, że
podróż niejedno ma imię. Napisałam o podróżach geograficznych Krzysztofa Kolumba, o podróży stanowiącej
według Marka Kamińskiego o doświadczaniu życia i tułaczce polskiego emigranta, a są jeszcze inne, jak na
przykład pielgrzymki do miejsc kultu. Myślę więc, że udowodniłam postawioną tezę.

","solutions":[]}