{"id":"informator-egzamin-zawodowy-operator-maszyn-i-urzadzen-odlewniczych-2017/zad/P11","paper_id":"informator-egzamin-zawodowy-operator-maszyn-i-urzadzen-odlewniczych-2017","number":"P11","points":null,"ptype":"closed","subject":"egzamin-zawodowy","category":"informator-zawodowy","year":2017,"month":null,"level":null,"text":"Przykładowe zadanie 11.\nKtóry z wymienionych w tabeli czujników należy zastosować do ciągłego pomiaru temperatury\nciekłego staliwa?\nA. Fe-CuNi\nB. NiCr-NiAl\nC. PtRh10-Pt\nD. PtRh18-PtRh6\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nRodzaj\nczujnika\nTmax/oC\npraca ciągła\npraca\nkrótkotrwała\nFe-CuNi\n700\n1200\nNiCr-NiAl\n1000\n1370\nPtRh10-Pt\n1200\n1760\nPtRh18-PtRh6\n1600\n1820\n14\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji\nMG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych\nWykonaj formę odlewniczą wykorzystując jednolitą masę formierską na osnowie piaskowej\nkwarcowej. Do formowania zastosuj model dzielony ze znakami rdzeniowymi. Formę wykonaj\nręcznie, za pomocą narzędzi dostępnych na stanowisku formierskim. Gotowa masa oraz rdzeń\nznajdują się na stanowisku.\nDobrana wielkość skrzynek formierskich powinna zapewnić położenie modelu w formie zgodnie\nwymiarami podanymi w Tabeli 1: „Odległości pomiędzy modelami, a elementami formy w mm”.\nZałożone odległości sprawdzaj na bieżąco za pomocą wybranego narzędzia pomiarowego.\nTabela 1. Odległości pomiędzy modelami a elementami formy w mm\nPo wykonaniu obu połówek formy, wykonaniu ewentualnych drobnych napraw oraz osadzeniu\nrdzenia w dolnej połówce formy, zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do oceny przygotowane\nelementy formy. Po wykonanej ocenie złóż i obciąż formę i przygotuj ją do zalania ciekłym\nmetalem.\nPrzygotuj na stanowisku ważenia materiały wsadowe do wytopu 5 kg brązu cynowego CuSn10\n(B10) w piecu elektrycznym tyglowym.\nZaładuj materiały wsadowe do tygla umieszczonego w piecu, stosując zasady obowiązujące przy\nwypełnianiu tygla oraz zasady bezpieczeństwa i higieny pracy. Pozostaw w osobnych zasobnikach,\nobok załadowanego tygla, te materiały wsadowe, które należy dodać do pieca po roztopieniu\nczęści wsadu:\n- w trakcie wytopu, po stopieniu się części wsadu - I zasobnik,\n- krótko przed spustem - II zasobnik.\nPo stopieniu wszystkich składników, bezpośrednio przed spustem przeprowadź pomiar\ntemperatury ciekłego metalu.\nMasa\nsurowego\nodlewu\n[kg]\na\nb\nc\nd\ne\nf\nmiędzy\ngórną\npowierzchnią\nmodelu,\na górną\npowierzchnią\nformy\nmiędzy\ndolną\npowierzchnią\nmodelu,\na dolną\npowierzchnią\nformy\nMiedzy\nmodelem,\na ścianką\nskrzynki\nformierskiej\nmiędzy\nwlewem,\na ścianką\nskrzynki\nformierskiej\nmiędzy\nmodelami\nmiędzy modelem,\na wlewem\nrozprowadzającym\ndo 5\n5 - 10\n40\n50\n40\n50\n30\n40\n30\n40\n30\n40\n30\n30\n15\nWypełnij formularz „Metryka wytopu brązu CuSn10 (B10)”. Masę potrzebnych do wytopu\nmateriałów oblicz na podstawie tabeli „Namiar materiałów wsadowych do wytopu 5 kg CuSn10\n(B10)” (+/- 0,1 kg).\nNamiar materiałów wsadowych do wytopu 10 kg brązu CuSn10 (B10)\nMetryka wytopu 5 kg brązu CuSn10 (B10)\nZadanie wykonaj na przygotowanym stanowisku pracy, wyposażonym w niezbędne do wykonania\nzadania materiały, narzędzia i sprzęt. Podczas wykonywania zadania przestrzegaj zasad organizacji\npracy, bezpieczeństwa i higieny pracy i przeciwpożarowych oraz ochrony środowiska. Zastosuj\nniezbędne środki ochrony indywidualnej.\nCzas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.\nOcenie podlegać będzie 6 rezultatów:\n dolna i górna połówka formy;\n złożona forma przygotowana do zalania ciekłym metalem;\n metryka wytopu brązu B10;\n przygotowany wsad;\n stopiony metal przygotowany do zalania formy;\n zalana forma.\nKryteria oceniania zadania praktycznego będą uwzględniać:\n odległość modelu w formie zgodna z normatywem w obu częściach formy;\n właściwe umieszczenie rdzenia w formie;\nmateriał wsadowy\nmasa\nmiedź\n9\ncyna\n1\nCuP10\n0,06\nMasa wytopu\nMateriały wsadowe\nrodzaj\nmasa\nmiedź\ncyna\nCuP10\n16\n jakość powierzchni wnęki odtwarzającej kształt odlewu;\n jednorodność ubicia masy formierskiej w obu częściach formy;\n kształt zbiornika wlewowego i przelewowego w górnej części formy;\n kształt i wymiary wlewów doprowadzających;\n sposób zabezpieczenia formy przed otwarciem podczas zalewania ciekłym metalem;\n prawidłowość wyników obliczeń składników wsadu wpisanych do metryki wytopu;\n prawidłowość odważenia składników wsadu znajdujących się w tyglu oraz w zasobnikach;\n poprawność ułożeniu wsadu w tyglu pieca elektrycznego zgodnie z obowiązującymi\nzasadami;\n zachowanie porządku na stanowisku egzaminacyjnym;\n oceniany będzie także przebieg wykonania zadania, na przykład: sposób zabezpieczenia\nmodelu przed przywieraniem do niego masy formierskiej, sposób naniesienia i zagęszczanie\nmasy na modelu, umieszczanie podczas wytopu pozostałych składników do tygla, określenie\ntemperatury metalu przed spustem.\nUmiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:\n2. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach jednorazowych, trwałych\ni półtrwałych\n1) rozróżnia rodzaje i elementy modeli odlewniczych, rdzennic i skrzynek formierskich\nstosowanych do wykonywania odlewów w formach jednorazowych;\n2) dobiera narzędzia i przyrządy do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;\n4) wykonuje ręcznie formy jednorazowe i rdzenie różnymi metodami;\n11) wykonuje czynności związane z wykańczaniem wnęki formy jednorazowej oraz powierzchni\nrdzeni;\n12) kontroluje jakość wykonanych form jednorazowych i rdzeni;\n13) składa i przygotowuje formy jednorazowe do zalania;\n16) użytkuje urządzenia do ręcznego zalewania form.\n4. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania wsadu\n1) rozpoznaje materiały wsadowe do topienia stopów żelaza i metali nieżelaznych oraz określa\nich zastosowanie;\n5) użytkuje maszyny i urządzenia do przygotowania i odważania materiałów wsadowych;\n6) przygotowuje wsad do pieca zgodnie z recepturą.\n5. Użytkowanie pieców odlewniczych\n1) rozpoznaje główne rodzaje stopów odlewniczych według określonych kryteriów;\n2) rozróżnia rodzaje pieców odlewniczych;\n6) dobiera narzędzia do obsługi pieców odlewniczych;\n7) wykonuje czynności związane z dozowaniem wsadu do pieca odlewniczego, usuwaniem\nżużla, pobieraniem ciekłego metalu do prób technologicznych;\n8) wykonuje czynności związane ze spustem ciekłego metalu;\n9) wykonuje czynności związane z zalewaniem form.\n17\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń\nodlewniczych mogą dotyczyć:\n wykonywania form odlewniczych w dwóch skrzynkach z obieraniem, luźną częścią, tzw.\n”sztuczką”, z modeli z odejmowanymi częściami, na fałszywce;\n wykonywania form odlewniczych w trzech skrzynkach;\n wykonywanie form odlewniczych w skrzynkach usuwalnych;\n wykonywania form odlewniczych w gruncie: otwartych, pod skrzynką, z użyciem modeli\ni wzorników;\n wykonywania form odlewniczych metodą pełnej formy;\n wykonywania form odlewniczych na maszynach formierskich;\n wykonywania form odlewniczych z mas szybkowiążących i samoutwardzalnych;\n wykonywania form skorupowych;\n wykonywanie form do odlewania metodą wytapianych modeli;\n wykonywanie form odlewniczych do odlewania metodą Shawa;\n ręcznego wykonywania rdzeni w różnego rodzaju rdzennicach;\n maszynowego wykonywania rdzeni metodą cold-box i hot-box;\n przygotowania metalowej formy odlewniczej (kokili) do pracy i wykonania odlewu\nkokilowego;\n przygotowania maszyny do odlewnia pod ciśnieniem do pracy oraz wykonanie odlewu;\n ręcznego wybijania odlewów z form;\n maszynowego wybicia odlewów z form odlewniczych przy użyciu np: krat wibracyjnych;\n usunięcia rdzeni z odlewów na maszynach wibracyjnych;\n oddzielenia układu wlewowego i nadlewek z odlewu ręcznie lub przy użyciu narzędzi;\n wykańczania powierzchni odlewów w bębnach obrotowych lub wibracyjnych;\n usuwania zalewek obróbka ścierną;\n wykonania obróbki cieplnej lub cieplno-chemicznej odlewu;\n usunięcia wad odlewów;\n zabezpieczenia oczyszczonej powierzchni odlewów przed korozją;\n ułożenia w magazynie materiałów wsadowych o różnej postaci, składzie chemicznym,\nwłaściwościach;\n rozdrobnienia materiałów wsadowych w celu uzyskania odpowiedniej kawałkowości\nz użyciem maszyn i urządzeń do rozdrabniania;\n oczyszczenia i konserwacji użytkowanych przy przygotowaniu wsadu maszyn i urządzeń;\n wykonania wymurówki tygla niewielkiego pieca indukcyjnego;\n przygotowaniu\n(dobraniu,\newentualnym\nzabezpieczeniu\nodpowiednim\npokryciem\ni wysuszeniu) łyżek odlewniczych do pobierania próbek ciekłego metalu w trakcie wytopu lub\nnarzędzi do wykonania innych zabiegów metalurgicznych;\n18\n kontroli przebiegu procesu topienia, np. pomiar temperatury termoparą zanurzeniową,\npirometrem optycznym, uzbrojenie termopary zanurzeniowej w odpowiedni czujnik\ntemperatury i przygotowanie termopary do pomiaru temperatury, kontrola parametrów\npracy laboratoryjnego pieca elektrycznego;\n kontrolowania składu chemicznego stopu odlewniczego np. pobranie próbki do badań\nlaboratoryjnych, analiza składu chemicznego próbek pobranych z pieca w trakcie wytopu,\noceny stopnia zużycia wyłożenia ogniotrwałe.\n19\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR MASZYN I URZĄDZEŃ\nODLEWNICZYCH - 812107.\n1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nAbsolwent szkoły kształcącej w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych powinien być\nprzygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:\n1) wykonywania odlewów różnymi metodami;\n2) przygotowywania materiałów wsadowych oraz topienia stopów metali w piecach\nodlewniczych.\n2. EFEKTY KSZTAŁCENIA\nDo wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych\nefektów kształcenia na które składają się:\n1) Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów\n(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy\nUczeń:\n1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,\nochroną środowiska i ergonomią;\n2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy\ni ochrony środowiska w Polsce;\n3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny\npracy;\n4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane\nz wykonywaniem zadań zawodowych;\n5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;\n6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;\n7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami\nbezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;\n9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące\nochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach\nzagrożenia zdrowia i życia.\n(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej\nUczeń:\n1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;\n2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz\nprzepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;\n20\n3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;\n4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;\n5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;\n6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;\n7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności\ngospodarczej;\n8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;\n9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające\nprowadzenie działalności gospodarczej;\n10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;\n11) planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;\n12) stosuje zasady normalizacji;\n13) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.\n(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo\nUczeń:\n1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych\noraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;\n2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych\nartykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;\n3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności\nzawodowych;\n4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające\nkomunikowanie się w środowisku pracy;\n5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.\n(KPS). Kompetencje personalne i społeczne\nUczeń:\n1) przestrzega zasad kultury i etyki;\n2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;\n3) potrafi planować działania i zarządzać czasem;\n4) przewiduje skutki podejmowanych działań;\n5) ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;\n6) jest otwarty na zmiany;\n7) stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;\n8) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;\n9) przestrzega tajemnicy zawodowej;\n10) negocjuje warunki porozumień;\n11) jest komunikatywny;\n12) stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;\n13) współpracuje w zespole.\n21\n2) Efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru mechanicznego\ni górniczo-hutniczego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub\ngrupie zawodów PKZ(MG.a), PKZ(MG.d) i PKZ(MG.s)\nPKZ(MG.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: mechanik-operator\npojazdów i maszyn rolniczych, zegarmistrz, optyk-mechanik, mechanik precyzyjny, mechanik\nautomatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, mechanik-monter maszyn i urządzeń,\nmechanik pojazdów samochodowych, operator obrabiarek skrawających, ślusarz, kowal, monter\nkadłubów jednostek pływających, blacharz samochodowy, blacharz, lakiernik, technik optyk,\ntechnik mechanik lotniczy, technik mechanik okrętowy, technik budowy jednostek pływających,\ntechnik\npojazdów\nsamochodowych,\ntechnik\nmechanik,\nelektromechanik\npojazdów\nsamochodowych, technik transportu drogowego, technik energetyk, modelarz odlewniczy,\ntechnik wiertnik, wiertacz, technik górnictwa podziemnego, górnik eksploatacji podziemnej,\ntechnik\ngórnictwa\notworowego,\ngórnik\neksploatacji\notworowej,\ntechnik\ngórnictwa\nodkrywkowego, górnik odkrywkowej eksploatacji złóż, technik przeróbki kopalin stałych, technik\nodlewnik, technik hutnik, operator maszyn i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń\nhutniczych, operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, złotnik-jubiler,\nmechanik motocyklowy, technik chłodnictwa i klimatyzacji, technik urządzeń dźwigowych, technik\nmechanizacji rolnictwa i agrotroniki, kierowca mechanik, mechanik-operator maszyn do produkcji\ndrzewnej, szkutnik\nUczeń:\n1) przestrzega zasad sporządzania rysunku technicznego maszynowego;\n2) sporządza szkice części maszyn;\n3) sporządza rysunki techniczne z wykorzystaniem technik komputerowych;\n4) rozróżnia części maszyn i urządzeń;\n5) rozróżnia rodzaje połączeń;\n6) przestrzega zasad tolerancji i pasowań;\n7) rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;\n8) rozróżnia środki transportu wewnętrznego;\n9) dobiera sposoby transportu i składowania materiałów;\n10) rozpoznaje rodzaje korozji oraz określa sposoby ochrony przed korozją;\n11) rozróżnia techniki i metody wytwarzania części maszyn i urządzeń;\n12) rozróżnia maszyny, urządzenia i narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej;\n13) rozróżnia przyrządy pomiarowe stosowane podczas obróbki ręcznej i maszynowej;\n14) wykonuje pomiary warsztatowe;\n15) rozróżnia metody kontroli jakości wykonanych prac;\n16) określa budowę oraz przestrzega zasad działania maszyn i urządzeń;\n17) posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń oraz przestrzega norm\ndotyczących\nrysunku\ntechnicznego,\nczęści\nmaszyn,\nmateriałów\nkonstrukcyjnych\ni eksploatacyjnych;\n18) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\nPKZ(MG.d) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn\ni urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń hutniczych, operator maszyn i urządzeń do\nprzetwórstwa tworzyw sztucznych, technik odlewnik, technik hutnik\nUczeń:\n1) rozpoznaje materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;\n2) rozróżnia rodzaje obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej;\n22\n3) rozróżnia technologie kształtowania wyrobów poprzez obróbkę ręczną, mechaniczną,\nspajanie, plastyczne kształtowanie oraz odlewanie stopów Fe-C, metali nieżelaznych i ich\nstopów oraz materiałów niemetalowych;\n4) dobiera przyrządy pomiarowe oraz wykonuje pomiary części maszyn;\n5) dobiera narzędzia do obróbki ręcznej, mechanicznej, spajania i plastycznego kształtowania\nmetali;\n6) wykonuje operacje obróbki ręcznej, mechanicznej, spajania i plastycznego kształtowania\nmetali;\n7) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\nPKZ(MG.s) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn\ni urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń hutniczych, technik odlewnik, technik hutnik\nUczeń:\n1) wyjaśnia znaczenie pojęcia mechatronika i ilustruje je przykładami rozwiązań technicznych\nz otoczenia;\n2) rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne;\n3) wskazuje zastosowanie elementów oraz układów elektrycznych i elektronicznych;\n4) wyjaśnia zasady działania elementów oraz układów hydraulicznych i pneumatycznych\nstosowanych w systemach mechatronicznych;\n5) wskazuje zastosowanie elementów oraz układów hydraulicznych i pneumatycznych\nw systemach mechatronicznych;\n6) charakteryzuje elementy w układach mechanicznych i systemach mechatronicznych;\n7) wymienia i opisuje elementy oraz układy automatyki przemysłowej;\n8) określa rodzaje oraz wyjaśnia zasady działania i zastosowanie czujników;\n9) wyjaśnia zasady działania i zastosowanie sterowników programowalnych;\n10) określa rodzaje oraz wyjaśnia zasady działania i zastosowanie aktuatorów;\n11) wyjaśnia budowę i zasady działania maszyn i urządzeń z systemami mechatronicznymi;\n12) określa zasady konstruowania elementów maszyn;\n13) wyjaśnia budowę i działanie mechanizmów dźwigniowych, krzywkowych oraz mechanizmów\ndo utrzymywania ruchu przerywanego;\n14) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\n3) Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie\nmechanik-operator pojazdów i maszyn rolniczych\nMG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych\n1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania mas formierskich i mas rdzeniowych\nUczeń:\n1) rozróżnia materiały formierskie;\n2) rozróżnia rodzaje oraz określa zastosowanie mas formierskich i mas rdzeniowych;\n3) wykonuje czynności związane z wyładunkiem oraz składowaniem materiałów formierskich;\n4) określa etapy procesu przeróbki mas formierskich;\n5) sporządza masę formierską i masę rdzeniową zgodnie z recepturą;\n6) przeprowadza odświeżanie masy formierskiej;\n7) rozróżnia etapy regeneracji masy formierskiej;\n8) rozróżnia urządzenia do transportu materiałów formierskich, mas formierskich i mas\nrdzeniowych;\n9) rozróżnia urządzenia do przerobu materiałów formierskich, mas formierskich i mas\n23\nrdzeniowych;\n10) użytkuje urządzenia stosowane do transportu materiałów formierskich i mas formierskich;\n11) użytkuje maszyny, urządzenia i zmechanizowane zespoły do przerobu mas formierskich i mas\nrdzeniowych;\n12) stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń\ndo przerobu mas formierskich i mas rdzeniowych.\n2. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach jednorazowych,\ntrwałych i półtrwałych\nUczeń:\n1) rozróżnia rodzaje i elementy modeli odlewniczych, rdzennic i skrzynek formierskich\nstosowanych do wykonywania odlewów w formach jednorazowych;\n2) dobiera narzędzia i przyrządy do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;\n3) określa etapy procesu wytwarzania form jednorazowych i rdzeni;\n4) wykonuje ręcznie formy jednorazowe i rdzenie różnymi metodami;\n5) ocenia stan techniczny oprzyrządowania odlewniczego;\n6) rozróżnia elementy budowy maszyn formierskich oraz automatycznych linii formierskich;\n7) użytkuje maszyny i urządzenia do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;\n8) rozróżnia metody odlewania precyzyjnego w formach jednorazowych;\n9) wykonuje formy jednorazowe do odlewania precyzyjnego;\n10) użytkuje urządzenia do suszenia form jednorazowych i rdzeni;\n11) wykonuje czynności związane z wykańczaniem wnęki formy jednorazowej oraz powierzchni\nrdzeni;\n12) kontroluje jakość wykonanych form jednorazowych i rdzeni;\n13) składa i przygotowuje formy jednorazowe do zalania;\n14) wykrywa wady oprzyrządowania odlewniczego;\n15) przygotowuje łyżki i kadzie odlewnicze do zalewania;\n16) użytkuje urządzenia do ręcznego zalewania form;\n17) określa podstawowe parametry maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach\njednorazowych;\n18) rozróżnia metody wytwarzania odlewów w formach trwałych i formach półtrwałych;\n19) rozróżnia rodzaje form trwałych i form półtrwałych oraz elementy ich budowy;\n20) przygotowuje formy trwałe i formy półtrwałe do zalewania ciekłym metalem;\n21) nanosi otuliny izolacyjne;\n22) nanosi pokrycia ochronne i oddzielające na wnęki form trwałych oraz na powierzchnie\nrdzeni;\n23) rozróżnia podstawowe zespoły maszyn i urządzenia do odlewania w formach trwałych\ni formach półtrwałych;\n24) rozróżnia podstawowe parametry pracy maszyn i urządzeń do odlewania w formach\ntrwałych i formach półtrwałych;\n25) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w procesach wytwarzania odlewów w formach\ntrwałych i formach półtrwałych;\n26) ocenia jakość odlewów wykonanych w formach trwałych i formach półtrwałych;\n27) stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń\nstosowanych w procesach odlewania w formach: jednorazowych, trwałych i półtrwałych.\n24\n3. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów\nUczeń:\n1) dobiera metody wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów;\n2) rozpoznaje maszyny i urządzenia do wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów;\n3) dobiera narzędzia oraz maszyny i urządzenia do ręcznego i mechanicznego wybijania,\noczyszczania i wykańczania odlewów;\n4) użytkuje urządzenia do ręcznego i mechanicznego wybijania odlewów z form oraz rdzeni\nz odlewów;\n5) użytkuje urządzenia do ręcznego i mechanicznego oczyszczania powierzchni odlewów oraz\nusuwania układów wlewowych, nadlewów i zalewek;\n6) dobiera metody naprawy odlewów w zależności od rodzaju wad odlewniczych;\n7) naprawia wady odlewów;\n8) dobiera metody zabezpieczania odlewów przed korozją;\n9) użytkuje urządzenia do pokrywania odlewów środkami zabezpieczającymi przed korozją;\n10) rozróżnia rodzaje obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej odlewów;\n11) stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń\ndo wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów.\n4. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania wsadu\nUczeń:\n1) rozpoznaje materiały wsadowe do topienia stopów żelaza i metali nieżelaznych oraz określa\nich zastosowanie;\n2) dobiera maszyny i urządzenia do rozładunku, składowania oraz transportu materiałów\nwsadowych;\n3) rozpoznaje czynności związane z wyładunkiem oraz składowaniem materiałów wsadowych;\n4) dobiera sposoby przygotowania materiałów wsadowych do topienia;\n5) użytkuje maszyny i urządzenia do przygotowania i odważania materiałów wsadowych;\n6) przygotowuje wsad do pieca zgodnie z recepturą;\n7) stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń\ndo przygotowania wsadu.\n5. Użytkowanie pieców odlewniczych\nUczeń:\n1) rozpoznaje główne rodzaje stopów odlewniczych według określonych kryteriów;\n2) rozróżnia rodzaje pieców odlewniczych;\n3) określa etapy procesu topienia metali w piecach odlewniczych;\n4) rozróżnia rodzaje materiałów ogniotrwałych stosowanych w piecach odlewniczych;\n5) przygotowuje do pracy i uruchamia piece odlewnicze;\n6) dobiera narzędzia do obsługi pieców odlewniczych;\n7) wykonuje czynności związane z dozowaniem wsadu do pieca odlewniczego, usuwaniem\nżużla, pobieraniem ciekłego metalu do prób technologicznych;\n8) wykonuje czynności związane ze spustem ciekłego metalu;\n9) wykonuje czynności związane z zalewaniem form;\n10) kontroluje parametry pracy pieców odlewniczych;\n11) stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń\ndo topienia metali.\n25\n3. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nSzkoła podejmująca kształcenie w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych powinna\nposiadać następujące pomieszczenia dydaktyczne:\n1) pracownię budowy i eksploatacji maszyn i urządzeń, wyposażoną w: stanowiska rysunkowe\n(jedno stanowisko dla jednego ucznia), modele brył geometrycznych, części maszyn, modele\npołączeń części maszyn, modele napędów oraz układów smarowania, modele maszyn\ni urządzeń transportu wewnętrznego, modele sprężarek, wentylatorów, pomp, części\nmaszyn z różnymi postaciami zużycia, narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej metali,\nnarzędzia monterskie i przyrządy pomiarowe, dokumentację techniczną, instrukcje obsługi\nmaszyn i urządzeń odlewniczych, katalogi maszyn, urządzeń, materiałów eksploatacyjnych,\nnormy\ndotyczące\nzasad\nwykonywania\nrysunku\ntechnicznego\noraz\nelementów\nznormalizowanych stosowanych w budowie maszyn;\n2) pracownię\ntechnik\nwytwarzania\nodlewów,\nwyposażoną\nw:\npróbki\nmateriałów\nniemetalowych, materiałów ogniotrwałych, stopów odlewniczych, materiałów i mas\nformierskich, materiałów wsadowych, omodelowanie odlewnicze, skrzynki formierskie,\nnarzędzia do ręcznego wykonywania form i rdzeni, modele maszyn i urządzeń do\nprzygotowywania materiałów i mas formierskich, wykonywania form i rdzeni, topienia\nmetali, oczyszczania i wykańczania odlewów, formy do odlewania pod ciśnieniem, kokile,\nmodele maszyn i urządzeń do odlewania pod ciśnieniem, kokilowego oraz odśrodkowego,\nmateriały, modele oraz urządzenia stosowane w odlewaniu precyzyjnym, przyrządy do\nkontroli wymiarów form i rdzeni, modele urządzeń do przygotowania, dozowania\nmateriałów wsadowych, urządzenia do kontroli procesu wytopu, dokumentacje\ntechnologiczne wytwarzania odlewów;\n3) pracownię mechanizacji i automatyzacji procesów wytwarzania odlewów, wyposażoną\nw: przyrządy do pomiarów elektrycznych, elementy obwodów elektrycznych, maszyny\ni urządzenia elektryczne, osprzęt instalacji elektrycznych, elementy układów sterowania\npneumatycznego i hydraulicznego, modele manipulatorów i robotów przemysłowych,\nstanowisko dla nauczyciela z dostępem do Internetu, z drukarką, z pakietem programów\nbiurowych oraz z oprogramowaniem do symulacji regulacji procesów odlewniczych, kontroli\njakości oraz sterowania procesami technologicznymi;\n4) warsztaty szkolne, w których powinny być zorganizowane następujące stanowiska:\na) stanowiska do obróbki ręcznej metali (jedno stanowisko dla jednego ucznia), wyposażone\nw: stół ślusarski, narzędzia do obróbki ręcznej metali, przyrządy pomiarowe,\nb) stanowiska do obróbki plastycznej metali (jedno stanowisko dla dwóch uczniów),\nwyposażone w: urządzenia do obróbki plastycznej metali na gorąco i zimno, narzędzia\ni przyrządy kowalskie, piec,\nc) stanowiska do spawania metali (jedno stanowisko dla jednego ucznia), wyposażone\nw: stół spawalniczy z wyciągiem gazów, urządzenia do spawania i cięcia gazowego,\nurządzenia do spawania elektrycznego elektrodą otuloną i w osłonie gazów, środki\nochrony indywidualnej i zbiorowej,\nd) stanowiska do obróbki mechanicznej skrawaniem (jedno stanowisko dla dwóch uczniów),\nwyposażone w: tokarkę uniwersalną, frezarkę uniwersalną, szlifierkę do płaszczyzn,\notworów i wałków, narzędzia skrawające, przyrządy i uchwyty obróbkowe, przyrządy\npomiarowe,\ne) stanowiska do przygotowania materiałów i mas formierskich (jedno stanowisko dla pięciu\nuczniów), wyposażone w: zasobniki, urządzenia do rozdrabniania, przesiewania i suszenia\nmateriałów formierskich, wagę o zakresie ważenia do 100 kg, mieszarki do przygotowania\nmas formierskich i rdzeniowych,\nf)\nstanowiska do ręcznego wykonywania form i rdzeni (jedno stanowisko dla jednego\n26\nucznia), wyposażone w: stół, narzędzia do zagęszczania masy, wykańczania powierzchni\nwnęki formy oraz powierzchni rdzeni, urządzenia do suszenia rdzeni (jedno urządzenie dla\ndziesięciu uczniów),\ng) stanowiska do mechanicznego wykonywania form i rdzeni (jedno stanowisko dla pięciu\nuczniów), wyposażone w: maszyny formierskie i rdzeniarskie, narzędzia i przyrządy\nformierskie,\nh) stanowiska do wykonywania form metodami specjalnymi (jedno stanowisko dla jednego\nucznia), wyposażone w: stół, oprzyrządowanie do wykonywania form metodami\nspecjalnymi, piece do wytapiania wosku oraz wypalania form,\ni)\nstanowiska do wybijania i oczyszczania odlewów (jedno stanowisko dla pięciu uczniów),\nwyposażone w: urządzenia i narzędzia do wybijania odlewów z form oraz usuwania rdzeni,\nobcinania układów wlewowych, nadlewów i zalewek, urządzenia i narzędzia do\noczyszczania odlewów,\nj)\nstanowiska do wykonywania odlewów w formach metalowych (jedno stanowisko dla\npięciu uczniów), wyposażone w: kokilarki, maszyny do odlewania pod ciśnieniem\ni urządzenia do odlewania odśrodkowego,\nk) stanowiska do przygotowania materiałów wsadowych i obsługi pieców odlewniczych\n(jedno stanowisko dla pięciu uczniów), wyposażone w: urządzenia do rozdrabniania,\nważenia i dozowania materiałów wsadowych, urządzenia, przyrządy i narzędzia do\npomiaru parametrów pracy pieców odlewniczych, pobierania próbek ciekłego metalu,\nnarzędzia do transportu ciekłego metalu i zalewania form, piec odlewniczy, środki do\nzabezpieczania oraz naprawy łyżek i kadzi odlewniczych;\nponadto każde stanowisko powinno być wyposażone w: instrukcje obsługi maszyn i urządzeń,\ndokumentacje techniczne maszyn i urządzeń odlewniczych, środki ochrony indywidualnej\ni zbiorowej.\nKształcenie\npraktyczne\nmoże\nodbywać\nsię\nw:\npracowniach\ni\nwarsztatach\nszkolnych,\nprzedsiębiorstwach wytwarzających odlewy oraz innych podmiotach stanowiących potencjalne\nmiejsce zatrudnienia absolwentów szkół kształcących w zawodzie.\n4. MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)\n1) W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach\nw sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego\nw danym typie szkoły, zachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów\nkształcenia: wspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia,\nstanowiących podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji\nwyodrębnionej w zawodzie.\n5. MOŻLIWOŚCI UZYSKIWANIA DODATKOWYCH KWALIFIKACJI W RAMACH OBSZARU\nKSZTAŁCENIA\nAbsolwent szkoły kształcącej w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych po\npotwierdzeniu kwalifikacji MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych może uzyskać\ndyplom potwierdzający kwalifikacje w zawodzie technik odlewnik po potwierdzeniu kwalifikacji\nMG.37 Organizacja i nadzorowanie procesu odlewniczego oraz uzyskaniu wykształcenia średniego\nlub średniego branżowego.\nEfekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia\nwspólne dla zawodów w ramach obszaru mechanicznego i górniczo-hutniczego,\nstanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów\n390 godz.\nMG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych\n610 godz.","answer":"D","answer_text":null,"solution":null,"image":"img/informator-egzamin-zawodowy-operator-maszyn-i-urzadzen-odlewniczych-2017/zad-P11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":13,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Egzamin zawodowy · Informator zawodowy · 2017","subject_label":"egzamin-zawodowy","category_label":"Informator zawodowy","text_html":"

Przykładowe zadanie 11.
Który z wymienionych w tabeli czujników należy zastosować do ciągłego pomiaru temperatury
ciekłego staliwa?
A. Fe-CuNi
B. NiCr-NiAl
C. PtRh10-Pt
D. PtRh18-PtRh6
Odpowiedź prawidłowa: D.
Rodzaj
czujnika
Tmax/oC
praca ciągła
praca
krótkotrwała
Fe-CuNi
700
1200
NiCr-NiAl
1000
1370
PtRh10-Pt
1200
1760
PtRh18-PtRh6
1600
1820
14

\n
  1. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji
\n

MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych
Wykonaj formę odlewniczą wykorzystując jednolitą masę formierską na osnowie piaskowej
kwarcowej. Do formowania zastosuj model dzielony ze znakami rdzeniowymi. Formę wykonaj
ręcznie, za pomocą narzędzi dostępnych na stanowisku formierskim. Gotowa masa oraz rdzeń
znajdują się na stanowisku.
Dobrana wielkość skrzynek formierskich powinna zapewnić położenie modelu w formie zgodnie
wymiarami podanymi w Tabeli 1: „Odległości pomiędzy modelami, a elementami formy w mm”.
Założone odległości sprawdzaj na bieżąco za pomocą wybranego narzędzia pomiarowego.
Tabela 1. Odległości pomiędzy modelami a elementami formy w mm
Po wykonaniu obu połówek formy, wykonaniu ewentualnych drobnych napraw oraz osadzeniu
rdzenia w dolnej połówce formy, zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do oceny przygotowane
elementy formy. Po wykonanej ocenie złóż i obciąż formę i przygotuj ją do zalania ciekłym
metalem.
Przygotuj na stanowisku ważenia materiały wsadowe do wytopu 5 kg brązu cynowego CuSn10
(B10) w piecu elektrycznym tyglowym.
Załaduj materiały wsadowe do tygla umieszczonego w piecu, stosując zasady obowiązujące przy
wypełnianiu tygla oraz zasady bezpieczeństwa i higieny pracy. Pozostaw w osobnych zasobnikach,
obok załadowanego tygla, te materiały wsadowe, które należy dodać do pieca po roztopieniu
części wsadu:

\n\n

Po stopieniu wszystkich składników, bezpośrednio przed spustem przeprowadź pomiar
temperatury ciekłego metalu.
Masa
surowego
odlewu
[kg]
a
b
c
d
e
f
między
górną
powierzchnią
modelu,
a górną
powierzchnią
formy
między
dolną
powierzchnią
modelu,
a dolną
powierzchnią
formy
Miedzy
modelem,
a ścianką
skrzynki
formierskiej
między
wlewem,
a ścianką
skrzynki
formierskiej
między
modelami
między modelem,
a wlewem
rozprowadzającym
do 5
5 - 10
40
50
40
50
30
40
30
40
30
40
30
30
15
Wypełnij formularz „Metryka wytopu brązu CuSn10 (B10)”. Masę potrzebnych do wytopu
materiałów oblicz na podstawie tabeli „Namiar materiałów wsadowych do wytopu 5 kg CuSn10
(B10)” (+/- 0,1 kg).
Namiar materiałów wsadowych do wytopu 10 kg brązu CuSn10 (B10)
Metryka wytopu 5 kg brązu CuSn10 (B10)
Zadanie wykonaj na przygotowanym stanowisku pracy, wyposażonym w niezbędne do wykonania
zadania materiały, narzędzia i sprzęt. Podczas wykonywania zadania przestrzegaj zasad organizacji
pracy, bezpieczeństwa i higieny pracy i przeciwpożarowych oraz ochrony środowiska. Zastosuj
niezbędne środki ochrony indywidualnej.
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.
Ocenie podlegać będzie 6 rezultatów:
 dolna i górna połówka formy;
 złożona forma przygotowana do zalania ciekłym metalem;
 metryka wytopu brązu B10;
 przygotowany wsad;
 stopiony metal przygotowany do zalania formy;
 zalana forma.
Kryteria oceniania zadania praktycznego będą uwzględniać:
 odległość modelu w formie zgodna z normatywem w obu częściach formy;
 właściwe umieszczenie rdzenia w formie;
materiał wsadowy
masa
miedź
9
cyna
1
CuP10
0,06
Masa wytopu
Materiały wsadowe
rodzaj
masa
miedź
cyna
CuP10
16
 jakość powierzchni wnęki odtwarzającej kształt odlewu;
 jednorodność ubicia masy formierskiej w obu częściach formy;
 kształt zbiornika wlewowego i przelewowego w górnej części formy;
 kształt i wymiary wlewów doprowadzających;
 sposób zabezpieczenia formy przed otwarciem podczas zalewania ciekłym metalem;
 prawidłowość wyników obliczeń składników wsadu wpisanych do metryki wytopu;
 prawidłowość odważenia składników wsadu znajdujących się w tyglu oraz w zasobnikach;
 poprawność ułożeniu wsadu w tyglu pieca elektrycznego zgodnie z obowiązującymi
zasadami;
 zachowanie porządku na stanowisku egzaminacyjnym;
 oceniany będzie także przebieg wykonania zadania, na przykład: sposób zabezpieczenia
modelu przed przywieraniem do niego masy formierskiej, sposób naniesienia i zagęszczanie
masy na modelu, umieszczanie podczas wytopu pozostałych składników do tygla, określenie
temperatury metalu przed spustem.
Umiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:

\n
  1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach jednorazowych, trwałych
\n

i półtrwałych

\n
  1. rozróżnia rodzaje i elementy modeli odlewniczych, rdzennic i skrzynek formierskich
\n

stosowanych do wykonywania odlewów w formach jednorazowych;

\n
  1. dobiera narzędzia i przyrządy do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;
  2. wykonuje ręcznie formy jednorazowe i rdzenie różnymi metodami;
  3. wykonuje czynności związane z wykańczaniem wnęki formy jednorazowej oraz powierzchni
\n

rdzeni;

\n
  1. kontroluje jakość wykonanych form jednorazowych i rdzeni;
  2. składa i przygotowuje formy jednorazowe do zalania;
  3. użytkuje urządzenia do ręcznego zalewania form.
  4. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania wsadu
  5. rozpoznaje materiały wsadowe do topienia stopów żelaza i metali nieżelaznych oraz określa
\n

ich zastosowanie;

\n
  1. użytkuje maszyny i urządzenia do przygotowania i odważania materiałów wsadowych;
  2. przygotowuje wsad do pieca zgodnie z recepturą.
  3. Użytkowanie pieców odlewniczych
  4. rozpoznaje główne rodzaje stopów odlewniczych według określonych kryteriów;
  5. rozróżnia rodzaje pieców odlewniczych;
  6. dobiera narzędzia do obsługi pieców odlewniczych;
  7. wykonuje czynności związane z dozowaniem wsadu do pieca odlewniczego, usuwaniem
\n

żużla, pobieraniem ciekłego metalu do prób technologicznych;

\n
  1. wykonuje czynności związane ze spustem ciekłego metalu;
  2. wykonuje czynności związane z zalewaniem form.
\n

17
Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń
odlewniczych mogą dotyczyć:
 wykonywania form odlewniczych w dwóch skrzynkach z obieraniem, luźną częścią, tzw.
”sztuczką”, z modeli z odejmowanymi częściami, na fałszywce;
 wykonywania form odlewniczych w trzech skrzynkach;
 wykonywanie form odlewniczych w skrzynkach usuwalnych;
 wykonywania form odlewniczych w gruncie: otwartych, pod skrzynką, z użyciem modeli
i wzorników;
 wykonywania form odlewniczych metodą pełnej formy;
 wykonywania form odlewniczych na maszynach formierskich;
 wykonywania form odlewniczych z mas szybkowiążących i samoutwardzalnych;
 wykonywania form skorupowych;
 wykonywanie form do odlewania metodą wytapianych modeli;
 wykonywanie form odlewniczych do odlewania metodą Shawa;
 ręcznego wykonywania rdzeni w różnego rodzaju rdzennicach;
 maszynowego wykonywania rdzeni metodą cold-box i hot-box;
 przygotowania metalowej formy odlewniczej (kokili) do pracy i wykonania odlewu
kokilowego;
 przygotowania maszyny do odlewnia pod ciśnieniem do pracy oraz wykonanie odlewu;
 ręcznego wybijania odlewów z form;
 maszynowego wybicia odlewów z form odlewniczych przy użyciu np: krat wibracyjnych;
 usunięcia rdzeni z odlewów na maszynach wibracyjnych;
 oddzielenia układu wlewowego i nadlewek z odlewu ręcznie lub przy użyciu narzędzi;
 wykańczania powierzchni odlewów w bębnach obrotowych lub wibracyjnych;
 usuwania zalewek obróbka ścierną;
 wykonania obróbki cieplnej lub cieplno-chemicznej odlewu;
 usunięcia wad odlewów;
 zabezpieczenia oczyszczonej powierzchni odlewów przed korozją;
 ułożenia w magazynie materiałów wsadowych o różnej postaci, składzie chemicznym,
właściwościach;
 rozdrobnienia materiałów wsadowych w celu uzyskania odpowiedniej kawałkowości
z użyciem maszyn i urządzeń do rozdrabniania;
 oczyszczenia i konserwacji użytkowanych przy przygotowaniu wsadu maszyn i urządzeń;
 wykonania wymurówki tygla niewielkiego pieca indukcyjnego;
 przygotowaniu
(dobraniu,
ewentualnym
zabezpieczeniu
odpowiednim
pokryciem
i wysuszeniu) łyżek odlewniczych do pobierania próbek ciekłego metalu w trakcie wytopu lub
narzędzi do wykonania innych zabiegów metalurgicznych;
18
 kontroli przebiegu procesu topienia, np. pomiar temperatury termoparą zanurzeniową,
pirometrem optycznym, uzbrojenie termopary zanurzeniowej w odpowiedni czujnik
temperatury i przygotowanie termopary do pomiaru temperatury, kontrola parametrów
pracy laboratoryjnego pieca elektrycznego;
 kontrolowania składu chemicznego stopu odlewniczego np. pobranie próbki do badań
laboratoryjnych, analiza składu chemicznego próbek pobranych z pieca w trakcie wytopu,
oceny stopnia zużycia wyłożenia ogniotrwałe.
19
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE OPERATOR MASZYN I URZĄDZEŃ
ODLEWNICZYCH - 812107.

\n
  1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
\n

Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych powinien być
przygotowany do wykonywania następujących zadań zawodowych:

\n
  1. wykonywania odlewów różnymi metodami;
  2. przygotowywania materiałów wsadowych oraz topienia stopów metali w piecach
\n

odlewniczych.

\n
  1. EFEKTY KSZTAŁCENIA
\n

Do wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych
efektów kształcenia na które składają się:

\n
  1. Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów
\n

(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy
Uczeń:

\n
  1. rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,
\n

ochroną środowiska i ergonomią;

\n
  1. rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy
\n

i ochrony środowiska w Polsce;

\n
  1. określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny
\n

pracy;

\n
  1. przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane
\n

z wykonywaniem zadań zawodowych;

\n
  1. określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;
  2. określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
  3. organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami
\n

bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;

\n
  1. stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
  2. przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące
\n

ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;

\n
  1. udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach
\n

zagrożenia zdrowia i życia.
(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej
Uczeń:

\n
  1. stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;
  2. stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz
\n

przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;
20

\n
  1. stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;
  2. rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;
  3. analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;
  4. inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;
  5. przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności
\n

gospodarczej;

\n
  1. prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;
  2. obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające
\n

prowadzenie działalności gospodarczej;

\n
  1. planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;
  2. planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;
  3. stosuje zasady normalizacji;
  4. optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.
\n

(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo
Uczeń:

\n
  1. posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych
\n

oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;

\n
  1. interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych
\n

artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;

\n
  1. analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności
\n

zawodowych;

\n
  1. formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
\n

komunikowanie się w środowisku pracy;

\n
  1. korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
\n

(KPS). Kompetencje personalne i społeczne
Uczeń:

\n
  1. przestrzega zasad kultury i etyki;
  2. jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
  3. potrafi planować działania i zarządzać czasem;
  4. przewiduje skutki podejmowanych działań;
  5. ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;
  6. jest otwarty na zmiany;
  7. stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;
  8. aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
  9. przestrzega tajemnicy zawodowej;
  10. negocjuje warunki porozumień;
  11. jest komunikatywny;
  12. stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;
  13. współpracuje w zespole.
\n

21

\n
  1. Efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru mechanicznego
\n

i górniczo-hutniczego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub
grupie zawodów PKZ(MG.a), PKZ(MG.d) i PKZ(MG.s)
PKZ(MG.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: mechanik-operator
pojazdów i maszyn rolniczych, zegarmistrz, optyk-mechanik, mechanik precyzyjny, mechanik
automatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, mechanik-monter maszyn i urządzeń,
mechanik pojazdów samochodowych, operator obrabiarek skrawających, ślusarz, kowal, monter
kadłubów jednostek pływających, blacharz samochodowy, blacharz, lakiernik, technik optyk,
technik mechanik lotniczy, technik mechanik okrętowy, technik budowy jednostek pływających,
technik
pojazdów
samochodowych,
technik
mechanik,
elektromechanik
pojazdów
samochodowych, technik transportu drogowego, technik energetyk, modelarz odlewniczy,
technik wiertnik, wiertacz, technik górnictwa podziemnego, górnik eksploatacji podziemnej,
technik
górnictwa
otworowego,
górnik
eksploatacji
otworowej,
technik
górnictwa
odkrywkowego, górnik odkrywkowej eksploatacji złóż, technik przeróbki kopalin stałych, technik
odlewnik, technik hutnik, operator maszyn i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń
hutniczych, operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, złotnik-jubiler,
mechanik motocyklowy, technik chłodnictwa i klimatyzacji, technik urządzeń dźwigowych, technik
mechanizacji rolnictwa i agrotroniki, kierowca mechanik, mechanik-operator maszyn do produkcji
drzewnej, szkutnik
Uczeń:

\n
  1. przestrzega zasad sporządzania rysunku technicznego maszynowego;
  2. sporządza szkice części maszyn;
  3. sporządza rysunki techniczne z wykorzystaniem technik komputerowych;
  4. rozróżnia części maszyn i urządzeń;
  5. rozróżnia rodzaje połączeń;
  6. przestrzega zasad tolerancji i pasowań;
  7. rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;
  8. rozróżnia środki transportu wewnętrznego;
  9. dobiera sposoby transportu i składowania materiałów;
  10. rozpoznaje rodzaje korozji oraz określa sposoby ochrony przed korozją;
  11. rozróżnia techniki i metody wytwarzania części maszyn i urządzeń;
  12. rozróżnia maszyny, urządzenia i narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej;
  13. rozróżnia przyrządy pomiarowe stosowane podczas obróbki ręcznej i maszynowej;
  14. wykonuje pomiary warsztatowe;
  15. rozróżnia metody kontroli jakości wykonanych prac;
  16. określa budowę oraz przestrzega zasad działania maszyn i urządzeń;
  17. posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń oraz przestrzega norm
\n

dotyczących
rysunku
technicznego,
części
maszyn,
materiałów
konstrukcyjnych
i eksploatacyjnych;

\n
  1. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
\n

PKZ(MG.d) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn
i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń hutniczych, operator maszyn i urządzeń do
przetwórstwa tworzyw sztucznych, technik odlewnik, technik hutnik
Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;
  2. rozróżnia rodzaje obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej;
\n

22

\n
  1. rozróżnia technologie kształtowania wyrobów poprzez obróbkę ręczną, mechaniczną,
\n

spajanie, plastyczne kształtowanie oraz odlewanie stopów Fe-C, metali nieżelaznych i ich
stopów oraz materiałów niemetalowych;

\n
  1. dobiera przyrządy pomiarowe oraz wykonuje pomiary części maszyn;
  2. dobiera narzędzia do obróbki ręcznej, mechanicznej, spajania i plastycznego kształtowania
\n

metali;

\n
  1. wykonuje operacje obróbki ręcznej, mechanicznej, spajania i plastycznego kształtowania
\n

metali;

\n
  1. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
\n

PKZ(MG.s) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn
i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń hutniczych, technik odlewnik, technik hutnik
Uczeń:

\n
  1. wyjaśnia znaczenie pojęcia mechatronika i ilustruje je przykładami rozwiązań technicznych
\n

z otoczenia;

\n
  1. rozpoznaje elementy oraz układy elektryczne i elektroniczne;
  2. wskazuje zastosowanie elementów oraz układów elektrycznych i elektronicznych;
  3. wyjaśnia zasady działania elementów oraz układów hydraulicznych i pneumatycznych
\n

stosowanych w systemach mechatronicznych;

\n
  1. wskazuje zastosowanie elementów oraz układów hydraulicznych i pneumatycznych
\n

w systemach mechatronicznych;

\n
  1. charakteryzuje elementy w układach mechanicznych i systemach mechatronicznych;
  2. wymienia i opisuje elementy oraz układy automatyki przemysłowej;
  3. określa rodzaje oraz wyjaśnia zasady działania i zastosowanie czujników;
  4. wyjaśnia zasady działania i zastosowanie sterowników programowalnych;
  5. określa rodzaje oraz wyjaśnia zasady działania i zastosowanie aktuatorów;
  6. wyjaśnia budowę i zasady działania maszyn i urządzeń z systemami mechatronicznymi;
  7. określa zasady konstruowania elementów maszyn;
  8. wyjaśnia budowę i działanie mechanizmów dźwigniowych, krzywkowych oraz mechanizmów
\n

do utrzymywania ruchu przerywanego;

\n
  1. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
  2. Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie
\n

mechanik-operator pojazdów i maszyn rolniczych
MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych

\n
  1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania mas formierskich i mas rdzeniowych
\n

Uczeń:

\n
  1. rozróżnia materiały formierskie;
  2. rozróżnia rodzaje oraz określa zastosowanie mas formierskich i mas rdzeniowych;
  3. wykonuje czynności związane z wyładunkiem oraz składowaniem materiałów formierskich;
  4. określa etapy procesu przeróbki mas formierskich;
  5. sporządza masę formierską i masę rdzeniową zgodnie z recepturą;
  6. przeprowadza odświeżanie masy formierskiej;
  7. rozróżnia etapy regeneracji masy formierskiej;
  8. rozróżnia urządzenia do transportu materiałów formierskich, mas formierskich i mas
\n

rdzeniowych;

\n
  1. rozróżnia urządzenia do przerobu materiałów formierskich, mas formierskich i mas
\n

23
rdzeniowych;

\n
  1. użytkuje urządzenia stosowane do transportu materiałów formierskich i mas formierskich;
  2. użytkuje maszyny, urządzenia i zmechanizowane zespoły do przerobu mas formierskich i mas
\n

rdzeniowych;

\n
  1. stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń
\n

do przerobu mas formierskich i mas rdzeniowych.

\n
  1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach jednorazowych,
\n

trwałych i półtrwałych
Uczeń:

\n
  1. rozróżnia rodzaje i elementy modeli odlewniczych, rdzennic i skrzynek formierskich
\n

stosowanych do wykonywania odlewów w formach jednorazowych;

\n
  1. dobiera narzędzia i przyrządy do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;
  2. określa etapy procesu wytwarzania form jednorazowych i rdzeni;
  3. wykonuje ręcznie formy jednorazowe i rdzenie różnymi metodami;
  4. ocenia stan techniczny oprzyrządowania odlewniczego;
  5. rozróżnia elementy budowy maszyn formierskich oraz automatycznych linii formierskich;
  6. użytkuje maszyny i urządzenia do wykonywania form jednorazowych i rdzeni;
  7. rozróżnia metody odlewania precyzyjnego w formach jednorazowych;
  8. wykonuje formy jednorazowe do odlewania precyzyjnego;
  9. użytkuje urządzenia do suszenia form jednorazowych i rdzeni;
  10. wykonuje czynności związane z wykańczaniem wnęki formy jednorazowej oraz powierzchni
\n

rdzeni;

\n
  1. kontroluje jakość wykonanych form jednorazowych i rdzeni;
  2. składa i przygotowuje formy jednorazowe do zalania;
  3. wykrywa wady oprzyrządowania odlewniczego;
  4. przygotowuje łyżki i kadzie odlewnicze do zalewania;
  5. użytkuje urządzenia do ręcznego zalewania form;
  6. określa podstawowe parametry maszyn i urządzeń do wykonywania odlewów w formach
\n

jednorazowych;

\n
  1. rozróżnia metody wytwarzania odlewów w formach trwałych i formach półtrwałych;
  2. rozróżnia rodzaje form trwałych i form półtrwałych oraz elementy ich budowy;
  3. przygotowuje formy trwałe i formy półtrwałe do zalewania ciekłym metalem;
  4. nanosi otuliny izolacyjne;
  5. nanosi pokrycia ochronne i oddzielające na wnęki form trwałych oraz na powierzchnie
\n

rdzeni;

\n
  1. rozróżnia podstawowe zespoły maszyn i urządzenia do odlewania w formach trwałych
\n

i formach półtrwałych;

\n
  1. rozróżnia podstawowe parametry pracy maszyn i urządzeń do odlewania w formach
\n

trwałych i formach półtrwałych;

\n
  1. użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w procesach wytwarzania odlewów w formach
\n

trwałych i formach półtrwałych;

\n
  1. ocenia jakość odlewów wykonanych w formach trwałych i formach półtrwałych;
  2. stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń
\n

stosowanych w procesach odlewania w formach: jednorazowych, trwałych i półtrwałych.
24

\n
  1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów
\n

Uczeń:

\n
  1. dobiera metody wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów;
  2. rozpoznaje maszyny i urządzenia do wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów;
  3. dobiera narzędzia oraz maszyny i urządzenia do ręcznego i mechanicznego wybijania,
\n

oczyszczania i wykańczania odlewów;

\n
  1. użytkuje urządzenia do ręcznego i mechanicznego wybijania odlewów z form oraz rdzeni
\n

z odlewów;

\n
  1. użytkuje urządzenia do ręcznego i mechanicznego oczyszczania powierzchni odlewów oraz
\n

usuwania układów wlewowych, nadlewów i zalewek;

\n
  1. dobiera metody naprawy odlewów w zależności od rodzaju wad odlewniczych;
  2. naprawia wady odlewów;
  3. dobiera metody zabezpieczania odlewów przed korozją;
  4. użytkuje urządzenia do pokrywania odlewów środkami zabezpieczającymi przed korozją;
  5. rozróżnia rodzaje obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej odlewów;
  6. stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń
\n

do wybijania, oczyszczania i wykańczania odlewów.

\n
  1. Użytkowanie maszyn i urządzeń do przygotowania wsadu
\n

Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje materiały wsadowe do topienia stopów żelaza i metali nieżelaznych oraz określa
\n

ich zastosowanie;

\n
  1. dobiera maszyny i urządzenia do rozładunku, składowania oraz transportu materiałów
\n

wsadowych;

\n
  1. rozpoznaje czynności związane z wyładunkiem oraz składowaniem materiałów wsadowych;
  2. dobiera sposoby przygotowania materiałów wsadowych do topienia;
  3. użytkuje maszyny i urządzenia do przygotowania i odważania materiałów wsadowych;
  4. przygotowuje wsad do pieca zgodnie z recepturą;
  5. stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń
\n

do przygotowania wsadu.

\n
  1. Użytkowanie pieców odlewniczych
\n

Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje główne rodzaje stopów odlewniczych według określonych kryteriów;
  2. rozróżnia rodzaje pieców odlewniczych;
  3. określa etapy procesu topienia metali w piecach odlewniczych;
  4. rozróżnia rodzaje materiałów ogniotrwałych stosowanych w piecach odlewniczych;
  5. przygotowuje do pracy i uruchamia piece odlewnicze;
  6. dobiera narzędzia do obsługi pieców odlewniczych;
  7. wykonuje czynności związane z dozowaniem wsadu do pieca odlewniczego, usuwaniem
\n

żużla, pobieraniem ciekłego metalu do prób technologicznych;

\n
  1. wykonuje czynności związane ze spustem ciekłego metalu;
  2. wykonuje czynności związane z zalewaniem form;
  3. kontroluje parametry pracy pieców odlewniczych;
  4. stosuje instrukcje przeprowadzania bieżących przeglądów i konserwacji maszyn i urządzeń
\n

do topienia metali.
25

\n
  1. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
\n

Szkoła podejmująca kształcenie w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych powinna
posiadać następujące pomieszczenia dydaktyczne:

\n
  1. pracownię budowy i eksploatacji maszyn i urządzeń, wyposażoną w: stanowiska rysunkowe
\n

(jedno stanowisko dla jednego ucznia), modele brył geometrycznych, części maszyn, modele
połączeń części maszyn, modele napędów oraz układów smarowania, modele maszyn
i urządzeń transportu wewnętrznego, modele sprężarek, wentylatorów, pomp, części
maszyn z różnymi postaciami zużycia, narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej metali,
narzędzia monterskie i przyrządy pomiarowe, dokumentację techniczną, instrukcje obsługi
maszyn i urządzeń odlewniczych, katalogi maszyn, urządzeń, materiałów eksploatacyjnych,
normy
dotyczące
zasad
wykonywania
rysunku
technicznego
oraz
elementów
znormalizowanych stosowanych w budowie maszyn;

\n
  1. pracownię
\n

technik
wytwarzania
odlewów,
wyposażoną
w:
próbki
materiałów
niemetalowych, materiałów ogniotrwałych, stopów odlewniczych, materiałów i mas
formierskich, materiałów wsadowych, omodelowanie odlewnicze, skrzynki formierskie,
narzędzia do ręcznego wykonywania form i rdzeni, modele maszyn i urządzeń do
przygotowywania materiałów i mas formierskich, wykonywania form i rdzeni, topienia
metali, oczyszczania i wykańczania odlewów, formy do odlewania pod ciśnieniem, kokile,
modele maszyn i urządzeń do odlewania pod ciśnieniem, kokilowego oraz odśrodkowego,
materiały, modele oraz urządzenia stosowane w odlewaniu precyzyjnym, przyrządy do
kontroli wymiarów form i rdzeni, modele urządzeń do przygotowania, dozowania
materiałów wsadowych, urządzenia do kontroli procesu wytopu, dokumentacje
technologiczne wytwarzania odlewów;

\n
  1. pracownię mechanizacji i automatyzacji procesów wytwarzania odlewów, wyposażoną
\n

w: przyrządy do pomiarów elektrycznych, elementy obwodów elektrycznych, maszyny
i urządzenia elektryczne, osprzęt instalacji elektrycznych, elementy układów sterowania
pneumatycznego i hydraulicznego, modele manipulatorów i robotów przemysłowych,
stanowisko dla nauczyciela z dostępem do Internetu, z drukarką, z pakietem programów
biurowych oraz z oprogramowaniem do symulacji regulacji procesów odlewniczych, kontroli
jakości oraz sterowania procesami technologicznymi;

\n
  1. warsztaty szkolne, w których powinny być zorganizowane następujące stanowiska:
\n

a) stanowiska do obróbki ręcznej metali (jedno stanowisko dla jednego ucznia), wyposażone
w: stół ślusarski, narzędzia do obróbki ręcznej metali, przyrządy pomiarowe,
b) stanowiska do obróbki plastycznej metali (jedno stanowisko dla dwóch uczniów),
wyposażone w: urządzenia do obróbki plastycznej metali na gorąco i zimno, narzędzia
i przyrządy kowalskie, piec,
c) stanowiska do spawania metali (jedno stanowisko dla jednego ucznia), wyposażone
w: stół spawalniczy z wyciągiem gazów, urządzenia do spawania i cięcia gazowego,
urządzenia do spawania elektrycznego elektrodą otuloną i w osłonie gazów, środki
ochrony indywidualnej i zbiorowej,
d) stanowiska do obróbki mechanicznej skrawaniem (jedno stanowisko dla dwóch uczniów),
wyposażone w: tokarkę uniwersalną, frezarkę uniwersalną, szlifierkę do płaszczyzn,
otworów i wałków, narzędzia skrawające, przyrządy i uchwyty obróbkowe, przyrządy
pomiarowe,
e) stanowiska do przygotowania materiałów i mas formierskich (jedno stanowisko dla pięciu
uczniów), wyposażone w: zasobniki, urządzenia do rozdrabniania, przesiewania i suszenia
materiałów formierskich, wagę o zakresie ważenia do 100 kg, mieszarki do przygotowania
mas formierskich i rdzeniowych,
f)
stanowiska do ręcznego wykonywania form i rdzeni (jedno stanowisko dla jednego
26
ucznia), wyposażone w: stół, narzędzia do zagęszczania masy, wykańczania powierzchni
wnęki formy oraz powierzchni rdzeni, urządzenia do suszenia rdzeni (jedno urządzenie dla
dziesięciu uczniów),
g) stanowiska do mechanicznego wykonywania form i rdzeni (jedno stanowisko dla pięciu
uczniów), wyposażone w: maszyny formierskie i rdzeniarskie, narzędzia i przyrządy
formierskie,
h) stanowiska do wykonywania form metodami specjalnymi (jedno stanowisko dla jednego
ucznia), wyposażone w: stół, oprzyrządowanie do wykonywania form metodami
specjalnymi, piece do wytapiania wosku oraz wypalania form,
i)
stanowiska do wybijania i oczyszczania odlewów (jedno stanowisko dla pięciu uczniów),
wyposażone w: urządzenia i narzędzia do wybijania odlewów z form oraz usuwania rdzeni,
obcinania układów wlewowych, nadlewów i zalewek, urządzenia i narzędzia do
oczyszczania odlewów,
j)
stanowiska do wykonywania odlewów w formach metalowych (jedno stanowisko dla
pięciu uczniów), wyposażone w: kokilarki, maszyny do odlewania pod ciśnieniem
i urządzenia do odlewania odśrodkowego,
k) stanowiska do przygotowania materiałów wsadowych i obsługi pieców odlewniczych
(jedno stanowisko dla pięciu uczniów), wyposażone w: urządzenia do rozdrabniania,
ważenia i dozowania materiałów wsadowych, urządzenia, przyrządy i narzędzia do
pomiaru parametrów pracy pieców odlewniczych, pobierania próbek ciekłego metalu,
narzędzia do transportu ciekłego metalu i zalewania form, piec odlewniczy, środki do
zabezpieczania oraz naprawy łyżek i kadzi odlewniczych;
ponadto każde stanowisko powinno być wyposażone w: instrukcje obsługi maszyn i urządzeń,
dokumentacje techniczne maszyn i urządzeń odlewniczych, środki ochrony indywidualnej
i zbiorowej.
Kształcenie
praktyczne
może
odbywać
się
w:
pracowniach
i
warsztatach
szkolnych,
przedsiębiorstwach wytwarzających odlewy oraz innych podmiotach stanowiących potencjalne
miejsce zatrudnienia absolwentów szkół kształcących w zawodzie.

\n
  1. MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)
  2. W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach
\n

w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego
w danym typie szkoły, zachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów
kształcenia: wspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia,
stanowiących podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji
wyodrębnionej w zawodzie.

\n
  1. MOŻLIWOŚCI UZYSKIWANIA DODATKOWYCH KWALIFIKACJI W RAMACH OBSZARU
\n

KSZTAŁCENIA
Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie operator maszyn i urządzeń odlewniczych po
potwierdzeniu kwalifikacji MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych może uzyskać
dyplom potwierdzający kwalifikacje w zawodzie technik odlewnik po potwierdzeniu kwalifikacji
MG.37 Organizacja i nadzorowanie procesu odlewniczego oraz uzyskaniu wykształcenia średniego
lub średniego branżowego.
Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia
wspólne dla zawodów w ramach obszaru mechanicznego i górniczo-hutniczego,
stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów
390 godz.
MG.06 Użytkowanie maszyn i urządzeń odlewniczych
610 godz.

","solutions":[]}