{"id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-energetyk-2017/zad/P6","paper_id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-energetyk-2017","number":"P6","points":null,"ptype":"closed","subject":"egzamin-zawodowy","category":"informator-zawodowy","year":2017,"month":null,"level":null,"text":"Przykładowe zadanie 6.\nPomiar impedancji pętli zwarcia w sieci z wykorzystaniem rezystora pomiarowego\ni mierników, woltomierza i amperomierza, realizuje się metodą\nA. kompensacyjną.\nB. porównawczą.\nC. techniczną.\nD. mostkową.\nOdpowiedź prawidłowa: C.\n12\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji\nEE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej\nOpracuj dokumentację związaną z przeprowadzeniem badań kontrolnych kotłów wodnych.\nW oparciu o wyniki badań spalin, oblicz stratę kominową oraz sprawność cieplną kotłów\nz dokładnością do ± 0,1%, wyniki obliczeń wpisz do Tabeli - Parametry kotłów. Po wyliczeniu\nsprawności cieplnej kotłów, dokonaj analizy otrzymanych wyników. W Tabeli - Analiza wykonanych\nobliczeń -przyczyny niskiej sprawności kotłów, dla:\n kotłów o sprawności niższej od 83% wpisz rodzaj dwóch strat które mają największy wpływ\nna sprawność kotła i podaj prawdopodobne przyczyny ich niskiej sprawności,\n kotłów o sprawności wyższej od 83% wpisz „bez uwag”.\nTabela 1. Parametry kotłów.\nParametr\nJednostka\nmiary\nNr kotła\n1\n2\n3\n4\n5\n6\nStrata kominowa - SL\n%\nSprawność cieplna kotła - ηk\n%\nTemperatura spalin wylotowych - Tgas\n°C\n16\n5\n222\n187\n191\n280\n172\nZawartość tlenu w spalinach - O2\n%\n7,6\n9,9\n9\n13\n11\n12,1\nWspółczynnik nadmiaru powietrza\n1,5\n1,9\n1,7\n2,6\n2,1\n2,3\nStrata niecałkowitego spalania -Sz\n%\n0\n1,8\n0,9\n5,5\n1,8\n1,5\nZawartość części palnych w popiele\n%\n0,7\n13,8\n13,5\n48,9\n13,8\n13,9\nStrata niezupełnego spalania - Sn\n%\n0,1\n1,4\n0,1\n0,3\n2,6\n0,3\nZawartość tlenku węgla w spalinach\nmg/m3\n35\n1\n2837\n247\n407\n4963\n535\nZawartość substancji organicznych w spalinach\nmg/m3\n80\n49\n54\n69\n155\n24\nStrata własna kotła - Sr\n%\n1,2\n1\n1\n1,5\n1,6\n1,2\n13\nObjętościowa zawartość dwutlenku węgla (wyrażona w %) nie jest uzyskiwana z bezpośrednich\npomiarów, lecz jest obliczana na podstawie zmierzonego stężenia tlenu [O2] i parametru dwutlenku\nwęgla CO2max, charakterystycznego dla danego paliwa. Wzór prezentuje zależność wg której\nanalizator oblicza objętościowe stężenie CO2\nCO2max dla węgla kamiennego 18,5 ÷ 18,8 przyjmujemy 18,5\nO2 w powietrzu przyjmujemy 20,95%\nNajważniejszym z tych parametrów jest ilość ciepła unoszonego przez spaliny do otoczenia - tzw.\n„strata kominowa SL” Strata kominowa obliczana jest wg wzoru empirycznego zwanego wzorem\nSiegerta:\nSL - strata kominowa - procentowa ilość ciepła wydzielonego w procesie spalania jaka zostaje\nuniesiona ze spalinami\nTgas - temperatura spalin\nTamb - temperatura powietrza wlotowego kotła (przez analizator przyjmowana jako temperatura\notoczenia) przyjmujemy - 21°C\nCO2 - obliczona (na podstawie zawartości tlenu O2 i dwutlenku węgla CO2max) ilość CO2 w spalinach,\nwyrażona w %\nA1, B - współczynnik Siegerta charakterystyczny dla danego paliwa\nDla węgla kamiennego:\nA1 = 0,69\nB = 0\nSprawność cieplna kotła:\nηk=100 - ΣS\nUwzględniamy następujące straty:\nΣS = SL + Sn + Sz + Sr\ngdzie:\nSL - strata kominowa, %\n14\nSn - strata niezupełnego spalania, %\nSz - strata niecałkowitego spalania, %\nSr - strata własna kotła, %\n15\nObliczenia\nKocioł 1\nSL\nηk\nKocioł 2\nSL\nηk\nKocioł 3\nSL\nηk\nKocioł 4\nSL\nηk\nKocioł 5\nSL\nηk\n16\nTabela 2. Analiza wykonanych obliczeń - przyczyny niskiej sprawności kotłów\nKocioł 6\nSL\nηk\nKocioł 1\nKocioł 2\nKocioł 3\nKocioł 4\n17\nCzas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.\nOcenie podlegać będą 3 rezultaty:\n wypełniona tabela 1.- strata kominowa kotłów,\n wypełniona tabela 1.- sprawność cieplna kotłów,\n wypełniona tabela 2.- przyczyny niskiej sprawności kotłów.\nKryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:\n obliczona stratę kominową kotłów;\n obliczoną sprawność cieplną kotłów;\n analizę wykonanych obliczeń - przyczyny niskiej sprawności kotłów.\nUmiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:\n1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\n14) sporządza dokumentację z wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych\ninstalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;\n15) kontroluje parametry instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;\n16) wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do wytwarzania energii\ncieplnej;\n18) dokonuje\nwpisów\nw\ndokumentacji\nwykonawczej\ni\ndokumentacji\ndopuszczającej\ndane urządzenie do użytkowania w zakresie wykonywanych czynności obsługowych.\nKocioł 5\nKocioł 6\n18\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji EE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do\nwytwarzania i przesyłania energii cieplnej mogą dotyczyć:\n określania zakresu przeglądów kotłów oraz wypełniania protokołów przeglądu kotłów\ni instalacji ciepłowniczych na podstawie instrukcji serwisowej i wyników przeglądu;\n określania parametrów oraz dobierania kotłów ze względu na zapotrzebowanie mocy\ncieplnej oraz rodzaj spalanego paliwa (korzystanie z katalogów);\n obliczania zapotrzebowania na paliwo w kotłowni, identyfikacji elementów instalacji\nciepłowniczej, doboru materiałów izolacyjnych w sieciach ciepłowniczych;\n obliczania wydajności pomp obiegowych centralnego ogrzewania oraz ciepłej wody\nużytkowej;\n doboru pomp obiegowych i armatury (np. zaworów bezpieczeństwa, naczyń wzbiorczych)\ncentralnego ogrzewania (na podstawie charakterystyk).\n19\nKwalifikacja K2\nEE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej\n1. Przykłady zadań do części pisemnej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji EE.25\nEksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej\n1.1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\nUmiejętność 1) rozpoznaje elementy budowy i parametry turbin, generatorów, transformatorów\ni wzbudnic, na przykład:\n rozpoznaje elementy budowy turbin na schematach, rysunkach i zdjęciach;\n rozpoznaje elementy budowy generatorów, transformatorów i wzbudnic na schematach,\nrysunkach i zdjęciach;\n określa parametry turbin na podstawie dokumentacji;\n określa parametry generatorów, transformatorów i wzbudnic na podstawie dokumentacji.\nPrzykładowe zadanie 1.\nUzwojenie biegunów wzbudnicy generatora synchronicznego zaznaczono na rysunku cyfrą\nA. 1\nB. 2\nC. 4\nD. 5\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nUmiejętność 2) wyjaśnia zasadę działania turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic, na\nprzykład:\n wyjaśnia zasadę działania turbin napędzających generatory;\n wyjaśnia zasadę działania generatorów stosowanych w elektroenergetyce;\n wyjaśnia zasadę działania transformatorów elektroenergetycznych;\n wyjaśnia zasadę działania wzbudnic.\n20\nPrzykładowe zadanie 2.\nRysunek przedstawia zasadę działania turbiny\nA. przeciwprężnej.\nB. kondensacyjnej.\nC. upustowo-przeciwprężnej.\nD. upustowo-kondensacyjnej.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nUmiejętność 3) rozpoznaje na schematach i dobiera rodzaje zabezpieczeń transformatorów\ni generatorów, na przykład:\n dobiera zabezpieczenia do różnych typów transformatorów stosowanych w energetyce\n(np. zabezpieczenia różnicowe, nadprądowe, odległościowe, Buchholza, przeciążeniowe);\n dobiera zabezpieczenia do generatorów stosowanych w energetyce w zależności od ich\nmocy, napędu, układu połączeń czy rodzaju wzbudzenia;\n rozpoznaje na schematach, rysunkach, zdjęciach, zabezpieczenia transformatorów;\n rozpoznaje na schematach, rysunkach, zdjęciach zabezpieczenia generatorów.\n21\nPrzykładowe zadanie 3.\nNa rysunku przedstawiono schemat zabezpieczenia\nA. nadprądowego bezzwłocznego.\nB. nadprądowego zwłocznego.\nC. gazowo-przepływowego.\nD. różnicowoprądowego.\nOdpowiedź prawidłowa: A.\n1.2. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej\nUmiejętność 1) rozpoznaje rodzaje sieci i stacje elektroenergetyczne, na przykład:\n rozpoznaje na schematach i rysunkach rodzaje sieci elektroenergetycznych w zależności od\nich struktury, konfiguracji i przeznaczenia;\n rozpoznaje na schematach i rysunkach rodzaje stacji elektroenergetycznych\nw zależności od liczby transformatorów, systemu szyn zbiorczych, rodzajów pól,\nwyposażenia i przeznaczenia.\nŹródło. www.instalacje.pl\n22\nPrzykładowe zadanie 4.\nRysunek przedstawia stację elektroenergetyczną\nA. jednotransformatorową.\nB. wielotransformatorową.\nC. dwutransformatorową.\nD. trójtransformatorową.\nOdpowiedź prawidłowa: A.\nUmiejętność 2) rozpoznaje i dobiera elementy i układy sieci elektroenergetycznych, na przykład:\n rozpoznaje\nna\nschematach\ni\nrysunkach\nelementy\nstosowane\nw\nsieciach\nelektroenergetycznych (np. linie napowietrzne i kablowe, konstrukcje wsporcze, izolatory,\naparaty łączeniowe);\n dobiera elementy sieciowe w zależności od typu sieci elektroenergetycznej i jej\nparametrów;\n dobiera układ sieci elektroenergetycznych w zależności od sposobu jej wykorzystania.\nŹródło. www.instalacje.pl\n23\nPrzykładowe zadanie 5.\nAparat\nłączeniowy,\nktórego\nsymbol\nna\nschemacie\npola\nliniowego\nstosowanego\nw rozdzielnicach średniego napięcia oznaczono cyfrą 1 jest\nA. uziemnikiem.\nB. odłącznikiem.\nC. wyłącznikiem.\nD. rozłącznikiem.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nUmiejętność 5) rozpoznaje i dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej, na\nprzykład:\n rozpoznaje\nna\nschematach\ni\nrysunkach\nelementy\nochrony\nodgromowej\ni przeciwprzepięciowej stosowane w sieciach elektroenergetycznych (np. uziomy,\nprzewody uziemiające, ograniczniki przepięć);\n dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej w zależności od typu\ni przeznaczenia sieci elektroenergetycznej (np. dobiera liczbę i rodzaj uziomów, rodzaj\nprzewodów uziemiających, liczbę i rodzaj ograniczników przepięć).\nPrzykładowe zadanie 6.\nOgranicznik przepięć jest oznaczony na schemacie literą\nhttp://ochrona.net.pl/pdf/Instalacja_6.pdf\nOdpowiedź prawidłowa: B.\n24\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji\nEE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\nNa podstawie wyników pomiarów i protokołu oględzin dostarczonej do warsztatu uszkodzonej\nprądnicy wolnoobrotowej używanej w elektrowni wiatrowej oraz wyników pomiarów prądnicy po\nnaprawie:\n określ możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy,\n wyznacz charakterystyki biegu jałowego prądnicy,\n wyznacz charakterystykę zewnętrzną prądnicy,\n wypełnij protokół z porównania parametrów prądnicy,\n przedstaw wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego użytkowania\nprądnicy.\nObliczenia wartość sprawności prądnicy wykonaj dla maksymalnej mocy prądnicy.\nMoc silnika napędzającego prądnicę: Ps = Uf If cos(φ)\nSprawność silnika: ηs = 77,8%\nMoc jaka dostarczana jest do napędzania prądnicy: Pwe = Ps ηs\nSprawność prądnicy: ηp = (P/Pwe) 100%\nTabela 1. Dane producenta prądnicy trójfazowej\nTabela 2. Protokół oględzin prądnicy\n25\nTabela 3. Wyniki pomiarów rezystancji izolacji uzwojeń uszkodzonej prądnicy\nPomiar rezystancji izolacji uzwojeń prądnicy przeprowadzono miernikiem induktorowym\no napięciu 500 V.\nWyniki pomiarów prądnicy po naprawie\nRysunek 1. Schemat blokowy stanowiska pomiarowego\n1 - falownik, 2 - silnik elektryczny, 3 - badana prądnica, 4 - obciążenie.\nSprawność przemiennika częstotliwości η1 = 98%\nZnamionowa sprawność silnika η2 = 65% przy prędkości n = 250 obr./min\nRysunek 2. Schemat pomiarowy dla prądnicy trójfazowej dla wyznaczenia wartości napięć na\nzaciskach dla biegu jałowego.\n26\nRysunek 3. Schemat pomiarowy dla prądnicy trójfazowej dla wyznaczenia średniego napięcia\nwyprostowanego.\nRysunek 4. Schemat pomiarowy dla wyznaczenia charakterystyki zewnętrznej\nTabela 4. Charakterystyka biegu jałowego\n27\nTabela 5. Pomiar napięć na zaciskach prądnicy podczas pracy na biegu jałowym (z układem\nprostownika)\nTabela 6. Charakterystyka zewnętrzna\nTabela 7. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń\n28\nTabela 8. Możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy\nRysunek 5. Charakterystyka biegu jałowego: zależność średniego napięcia przemiennego\nz 3 faz\nUśr od prędkości obrotowej Uśr = f(n)\n29\nRysunek 6. Charakterystyka biegu jałowego: zależność napięcia wyprostowanego Upr od\nprędkości obrotowej Upr = f(n)\nRysunek 7. Charakterystyka zewnętrzna Uśr w funkcji Iśr dla prędkości n=250 obr./min\nUśr = f(Iśr) dla n=250 obr./min\n30\nTabela 9. Protokół z porównania parametrów prądnicy\nTabela 10. Wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego użytkowania\nprądnicy\n31\nCzas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 120 minut.\nOcenie podlegać będą 4 rezultaty:\n możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy - Tabela 8.\n charakterystyki biegu jałowego: Uśr = f(n) i Upr = f(n) oraz charakterystyka zewnętrzna\nUśr = f(Iśr),\n protokół z porównania parametrów prądnicy - tabela 9,\n wnioski\ndotyczące\nparametrów\npracy\noraz\nmożliwości\ndalszego\nużytkowania\nprądnicy - tabela 10.\nKryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:\n wypełnioną Tabelę 8. - Możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy;\n wyznaczone charakterystyki biegu jałowego i wyznaczona charakterystyka zewnętrzna;\n wypełnioną Tabele 9. - Protokół z porównania parametrów prądnicy;\n wypełnioną Tabelę 10. - Wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego\nużytkowania prądnicy.\nUmiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:\n1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\n6) ocenia stan techniczny instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na\npodstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;\n7) lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na\npodstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;\n8) dobiera narzędzia, materiały, elementy, podzespoły i zespoły do naprawy instalacji\ni urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;\n9) wykonuje prace związane z konserwacją instalacji i urządzeń do wytwarzania energii\nelektrycznej, korzystając z dokumentacji techniczno-ruchowej;\n10) sporządza\ndokumentację\nwykonanych\npomiarów\noraz\nprzeglądów,\nkonserwacji\ni napraw instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej.\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do\nwytwarzania i przesyłania energii elektrycznej mogą dotyczyć:\n badania sieci elektroenergetycznych napowietrznych i kablowych o napięciu powyżej\n1 kv w tym np. pomiar ciągłości żył kabli, pomiar rezystancji izolacji, pomiar rezystancji\nuziemień;\n rozpoznawania na schematach ideowych elementów systemu energetycznego ich typów\ni parametrów znamionowych;\n doboru podzespołów systemu energetycznego w oparciu o ich opisy lub dane zawarte na\ntabliczkach znamionowych;\n analizy pracy wybranych podzespołów systemu energetycznego decydująca o dalszej ich\neksploatacji.\n32\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ENERGETYK - 311307.\n1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nAbsolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik energetyk powinien być przygotowany do\nwykonywania następujących zadań zawodowych:\n1) wykonywania konserwacji, przeglądów i napraw instalacji i urządzeń energetycznych;\n2) wykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń energetycznych;\n3) nadzorowania i obsługiwania maszyn i urządzeń w elektrociepłowniach, elektrowniach\ni ciepłowniach.\n2. EFEKTY KSZTAŁCENIA\nDo wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych\nefektów kształcenia na które składają się:\n1) Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów\n(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy\nUczeń:\n1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,\nochroną środowiska i ergonomią;\n2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy\ni ochrony środowiska w Polsce;\n3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny\npracy;\n4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane\nz wykonywaniem zadań zawodowych;\n5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;\n6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;\n7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami\nbezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;\n9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące\nochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach\nzagrożenia zdrowia i życia.\n(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej\nUczeń:\n1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;\n2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz\nprzepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;\n3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;\n33\n4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;\n5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;\n6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;\n7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności\ngospodarczej;\n8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;\n9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające\nprowadzenie działalności gospodarczej;\n10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;\n11) planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;\n12) stosuje zasady normalizacji;\n13) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.\n(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo\nUczeń:\n1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych\noraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;\n2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych\nartykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;\n3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności\nzawodowych;\n4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające\nkomunikowanie się w środowisku pracy;\n5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.\n(KPS). Kompetencje personalne i społeczne\nUczeń:\n1) przestrzega zasad kultury i etyki;\n2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;\n3) potrafi planować działania i zarządzać czasem;\n4) przewiduje skutki podejmowanych działań;\n5) ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;\n6) jest otwarty na zmiany;\n7) stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;\n8) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;\n9) przestrzega tajemnicy zawodowej;\n10) negocjuje warunki porozumień;\n11) jest komunikatywny;\n12) stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;\n13) współpracuje w zespole.\n(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów\nUczeń:\n1) planuje i organizuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadań;\n34\n2) dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadań;\n3) kieruje wykonaniem przydzielonych zadań;\n4) monitoruje i ocenia jakość wykonania przydzielonych zadań;\n5) wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków\ni jakość pracy;\n6) stosuje metody motywacji do pracy;\n7) komunikuje się ze współpracownikami.\n2) Efekty\nkształcenia\nwspólne\ndla\nzawodów\nw\nramach\nobszaru\nelektryczno-elektronicznego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie\nlub grupie zawodów PKZ(EE.e), efekty kształcenia wspólne dla zawodów\nw ramach obszaru budowlanego, stanowiące podbudowę do kształcenia\nw zawodzie lub grupie zawodów PKZ(BD.g) oraz efekty kształcenia wspólne dla\nzawodów w ramach obszaru mechanicznego i górniczo-hutniczego, stanowiące\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów PKZ(MG.a)\nPKZ(EE.e) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie technik energetyk\nUczeń:\n1) posługuje się pojęciami z dziedziny mechaniki, elektrotechniki, termodynamiki;\n2) rozpoznaje elementy elektryczne i elektroniczne oraz instalacje i urządzenia energetyczne;\n3) stosuje prawa elektrotechniki do obliczania obwodów elektrycznych;\n4) wykorzystuje rachunek wektorowy do działań na przebiegach sinusoidalnych;\n5) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych;\n6) sporządza dokumentację wykonywanych pomiarów;\n7) określa rolę poszczególnych elementów i podzespołów stosowanych w instalacjach\ni urządzeniach energetycznych;\n8) rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne oraz określa ich zastosowanie;\n9) określa przyczyny i skutki zużycia instalacji i urządzeń energetycznych;\n10) dobiera elementy\ni\nukłady\nautomatyki\nzabezpieczeniowej\ninstalacji\ni urządzeń\nenergetycznych;\n11) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\nPKZ(BD.g) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: technik urządzeń\ni systemów energetyki odnawialnej, technik energetyk\nUczeń:\n1) określa źródła energii konwencjonalnej i niekonwencjonalnej;\n2) charakteryzuje zasoby energii w Polsce oraz możliwości ich wykorzystania;\n3) charakteryzuje procesy wytwarzania energii: elektrycznej, mechanicznej i cieplnej;\n4) rozróżnia obiekty energetyczne oraz określa ich wpływ na środowisko;\n5) charakteryzuje systemy energetyki odnawialnej;\n6) określa\nmożliwości\nzastosowania\nurządzeń\ni\nsystemów\nenergetyki\nodnawialnej\nw budownictwie;\n7) stosuje prawa z zakresu mechaniki płynów, elektrotechniki oraz spalania paliw;\n8) wykonuje obliczenia parametrów charakteryzujących przepływ cieczy i gazów;\n9) wykonuje pomiary wielkości fizycznych;\n10) przestrzega zasad wykonywania instalacji sanitarnych i elektrycznych;\n11) stosuje przepisy prawa budowlanego i prawa energetycznego;\n35\n12) wykonuje rysunki z wykorzystaniem specjalistycznych programów komputerowych;\n13) określa korzyści wynikające ze stosowania energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych;\n14) prowadzi racjonalną gospodarkę energią;\n15) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\nPKZ(MG.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: mechanik-operator\npojazdów i maszyn rolniczych, zegarmistrz, optyk-mechanik, mechanik precyzyjny, mechanik\nautomatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, mechanik-monter maszyn i urządzeń,\nmechanik pojazdów samochodowych, operator obrabiarek skrawających, ślusarz, kowal, monter\nkadłubów jednostek pływających, blacharz samochodowy, blacharz, lakiernik, technik optyk,\ntechnik mechanik lotniczy, technik mechanik okrętowy, technik budowy jednostek pływających,\ntechnik\npojazdów\nsamochodowych,\ntechnik\nmechanik,\nelektromechanik\npojazdów\nsamochodowych, technik transportu drogowego, technik energetyk, modelarz odlewniczy,\ntechnik wiertnik, wiertacz, technik górnictwa podziemnego, górnik eksploatacji podziemnej,\ntechnik\ngórnictwa\notworowego,\ngórnik\neksploatacji\notworowej,\ntechnik\ngórnictwa\nodkrywkowego, górnik odkrywkowej eksploatacji złóż, technik przeróbki kopalin stałych, technik\nodlewnik, technik hutnik, operator maszyn i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń\nhutniczych, operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, złotnik-jubiler,\nmechanik motocyklowy, technik chłodnictwa i klimatyzacji, technik urządzeń dźwigowych, technik\nmechanizacji rolnictwa i agrotroniki, kierowca mechanik, mechanik-operator maszyn do produkcji\ndrzewnej, szkutnik\nUczeń:\n1) przestrzega zasad sporządzania rysunku technicznego maszynowego;\n2) sporządza szkice części maszyn;\n3) sporządza rysunki techniczne z wykorzystaniem technik komputerowych;\n4) rozróżnia części maszyn i urządzeń;\n5) rozróżnia rodzaje połączeń;\n6) przestrzega zasad tolerancji i pasowań;\n7) rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;\n8) rozróżnia środki transportu wewnętrznego;\n9) dobiera sposoby transportu i składowania materiałów;\n10) rozpoznaje rodzaje korozji oraz określa sposoby ochrony przed korozją;\n11) rozróżnia techniki i metody wytwarzania części maszyn i urządzeń;\n12) rozróżnia maszyny, urządzenia i narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej;\n13) rozróżnia przyrządy pomiarowe stosowane podczas obróbki ręcznej i maszynowej;\n14) wykonuje pomiary warsztatowe;\n15) rozróżnia metody kontroli jakości wykonanych prac;\n16) określa budowę oraz przestrzega zasad działania maszyn i urządzeń;\n17) posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń oraz przestrzega norm\ndotyczących\nrysunku\ntechnicznego,\nczęści\nmaszyn,\nmateriałów\nkonstrukcyjnych\ni eksploatacyjnych;\n18) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\n36\n3) Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie technik\nenergetyk\nEE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej\n1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej\nUczeń:\n1) klasyfikuje kotły i urządzenia pomocnicze kotłów;\n2) rozpoznaje kotły i urządzenia pomocnicze kotłów na podstawie budowy, zasady działania\ni przeznaczenia;\n3) wyjaśnia działanie, zastosowanie oraz charakteryzuje parametry kotłów i urządzeń\npomocniczych kotłów;\n4) rozpoznaje układy kondensacyjne i regeneracyjne kotłów;\n5) dobiera elementy i układy automatycznej regulacji kotła;\n6) analizuje pracę kotła na podstawie obiegu wodnego i wodno-parowego;\n7) rozpoznaje na schematach obiegi paliwowe, wodne, spalinowe i wodno-parowe oraz\nsymbole graficzne elementów tych obiegów;\n8) charakteryzuje sposoby usuwania i oczyszczania spalin, popiołu i żużla;\n9) rozpoznaje elementy instalacji sprężonego powietrza;\n10) wyjaśnia działanie, zastosowanie oraz charakteryzuje parametry urządzeń przygotowania\npaliwa;\n11) wyjaśnia zastosowanie oraz dobiera parametry stacji uzdatniania wody;\n12) dobiera metody i przyrządy kontrolno-pomiarowe do przeprowadzania pomiarów wielkości\nelektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;\n13) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do\nwytwarzania energii cieplnej;\n14) sporządza dokumentację z wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych\ninstalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;\n15) kontroluje parametry instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;\n16) wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do wytwarzania energii\ncieplnej;\n17) wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do wytwarzania energii\ncieplnej;\n18) dokonuje wpisów w dokumentacji wykonawczej i dokumentacji dopuszczającej dane\nurządzenie do użytkowania w zakresie wykonanych czynności obsługowych;\n19) korzysta z instrukcji serwisowej podczas lokalizowania uszkodzeń instalacji i urządzeń do\nwytwarzania energii cieplnej.\n2. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej\nUczeń:\n1) rozpoznaje i dobiera pompy do sieci ciepłowniczych;\n2) rozpoznaje i dobiera sieci ciepłownicze oraz węzły ciepłownicze;\n3) wyjaśnia\ndziałanie,\nzastosowanie\noraz\ndobiera\nwymienniki\nciepła\ndo\nstacji\nredukcyjno-schładzających;\n4) dobiera materiały izolacyjne do instalacji ciepłowniczej;\n5) charakteryzuje sposoby układania instalacji ciepłowniczej oraz dobiera armaturę;\n6) podłącza i przeprowadza rozruch instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;\n7) rozpoznaje i dobiera sposoby regulacji i zabezpieczeń instalacji i urządzeń do przesyłania\nenergii cieplnej;\n37\n8) kontroluje na bieżąco pracę instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;\n9) określa zakres i terminy przeglądów, napraw, prób i pomiarów kontrolnych instalacji\ni urządzeń do przesyłania energii cieplnej;\n10) dobiera metody i przyrządy kontrolno-pomiarowe do przeprowadzania pomiarów wielkości\nelektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;\n11) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii cieplnej;\n12) wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do przesyłania energii cieplnej\ni usuwa je;\n13) dobiera narzędzia i wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii cieplnej;\n14) sporządza dokumentację wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych\ninstalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej oraz wykonanych przeglądów,\nkonserwacji i napraw;\n15) korzysta z instrukcji serwisowej podczas lokalizowania uszkodzeń instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii cieplnej.\nEE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej\n1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\nUczeń:\n1) rozpoznaje elementy budowy i parametry turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic;\n2) wyjaśnia zasadę działania turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic;\n3) rozpoznaje na schematach i dobiera rodzaje zabezpieczeń transformatorów i generatorów;\n4) dobiera przyrządy kontrolno-pomiarowe i metody pomiarowe do pomiarów wielkości\nelektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;\n5) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń\ndo wytwarzania energii elektrycznej;\n6) ocenia stan techniczny instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej\nna podstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;\n7) lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na podstawie\ndokumentacji techniczno-ruchowej;\n8) dobiera narzędzia, materiały, elementy, podzespoły i zespoły do naprawy instalacji\ni urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;\n9) wykonuje prace związane z konserwacją instalacji i urządzeń do wytwarzania energii\nelektrycznej, korzystając z dokumentacji techniczno-ruchowej;\n10) sporządza dokumentację wykonanych pomiarów oraz przeglądów, konserwacji i napraw\ninstalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;\n11) monitoruje pracę układów i przyrządów kontrolno-pomiarowych do pomiaru wielkości\nelektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej.\n2. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej\nUczeń:\n1) rozpoznaje rodzaje sieci i stacje elektroenergetyczne;\n2) rozpoznaje i dobiera elementy i układy sieci elektroenergetycznych;\n3) analizuje przyczyny i skutki cieplnych i dynamicznych oddziaływań prądów roboczych\ni zwarciowych;\n4) dobiera elementy i układy automatyki zabezpieczeniowej sieci elektroenergetycznych;\n5) rozpoznaje i dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej;\n6) podłącza i uruchamia instalacje i urządzenia do przesyłania energii elektrycznej;\n38\n7) określa zakres i terminy konserwacji, przeglądów i napraw instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii elektrycznej;\n8) dobiera przyrządy kontrolno-pomiarowe i metody pomiarowe do pomiarów wielkości\nelektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej;\n9) wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii elektrycznej;\n10) kontroluje na bieżąco pracę instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej;\n11) lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej na\npodstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;\n12) dobiera narzędzia i wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do\nprzesyłania energii elektrycznej;\n13) sporządza dokumentację wykonanych pomiarów oraz przeglądów, konserwacji i napraw\ninstalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej.\n3. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nSzkoła podejmująca kształcenie w zawodzie technik energetyk powinna posiadać następujące\npomieszczenia dydaktyczne:\n1) pracownię eksploatacji instalacji i urządzeń energetyki cieplnej, wyposażoną w: stanowiska\ndo obróbki ręcznej i mechanicznej metali i tworzyw sztucznych (jedno stanowisko dla dwóch\nuczniów); stanowiska do wykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń do\nwytwarzania i przesyłania energii cieplnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska\ndo wykonywania prac z zakresu montażu i eksploatacji instalacji i urządzeń do wytwarzania\ni przesyłania energii cieplnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); przyrządy\nkontrolno-pomiarowe wielkości elektrycznych i nieelektrycznych; elementy instalacji\nenergetycznych, modele i makiety urządzeń energetycznych, schematy i modele obiegów:\npaliwowego, wodnego, wodno-parowego, sprężonego powietrza; modele urządzeń do\nprzygotowania\npaliwa;\nprzykładowe\ndokumentacje\ntechniczno-ruchowe,\ninstrukcje\neksploatacji, katalogi oraz normy dotyczące instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania\nenergii cieplnej; stanowiska komputerowe dla uczniów (jedno stanowisko dla dwóch\nuczniów) wyposażone w oprogramowanie do projektowania i symulacji pracy instalacji\ni urządzeń energetyki cieplnej;\n2) pracownię eksploatacji instalacji i urządzeń elektroenergetyki, wyposażoną w: stanowiska do\nobróbki ręcznej i mechanicznej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska do\nwykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania\nenergii elektrycznej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska do montażu\ni eksploatacji instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej (jedno\nstanowisko dla dwóch uczniów); elementy, instalacje i urządzenia do wytwarzania\ni\nprzesyłania\nenergii\nelektrycznej;\nelementy\ni\nukłady\nautomatyki\nregulacyjnej\ni zabezpieczeniowej generatorów, transformatorów i sieci elektroenergetycznych, elementy\ni układy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej, przyrządy kontrolno-pomiarowe\nwielkości elektrycznych i nieelektrycznych; przykładowe dokumentacje techniczno-ruchowe\ninstalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej, instrukcje eksploatacji\nurządzeń elektroenergetycznych, katalogi i normy dotyczące kabli, generatorów, transforma-\ntorów, łączników SN i NN; stanowiska komputerowe dla uczniów (jedno stanowisko dla\ndwóch uczniów) wyposażone w oprogramowanie do projektowania i symulacji pracy\ninstalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej;\n3) ponadto każda pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla\nnauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem\n39\noraz z projektorem multimedialnym.\nKształcenie praktyczne może odbywać się w: pracowniach szkolnych, placówkach kształcenia\nustawicznego placówkach kształcenia praktycznego, przedsiębiorstwach energetyki cieplnej\ni elektroenergetyki oraz innych podmiotach stanowiących potencjalne miejsce zatrudnienia\nabsolwentów szkół kształcących w zawodzie.\nSzkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy\nwłaściwe dla nauczanego zawodu w wymiarze 4 tygodni (160 godzin).\n4. MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)\n1) W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach w sprawie\nramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły,\nzachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów kształcenia: wspólnych dla\nwszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia, stanowiących podbudowę do\nkształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie.\nEfekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne\ndla zawodów w ramach obszaru elektryczno-elektronicznego, stanowiące\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz obszaru\nmechanicznego i górniczo-hutniczego stanowiące podbudowę do kształcenia\nw zawodzie lub grupie zawodów\n450 godz.\nEE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej\n450 godz.\nEE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii\nelektrycznej\n450 godz.","answer":"C","answer_text":null,"solution":null,"image":"img/informator-egzamin-zawodowy-technik-energetyk-2017/zad-P6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Egzamin zawodowy · Informator zawodowy · 2017","subject_label":"egzamin-zawodowy","category_label":"Informator zawodowy","text_html":"

Przykładowe zadanie 6.
Pomiar impedancji pętli zwarcia w sieci z wykorzystaniem rezystora pomiarowego
i mierników, woltomierza i amperomierza, realizuje się metodą
A. kompensacyjną.
B. porównawczą.
C. techniczną.
D. mostkową.
Odpowiedź prawidłowa: C.
12

\n
  1. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji
\n

EE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej
Opracuj dokumentację związaną z przeprowadzeniem badań kontrolnych kotłów wodnych.
W oparciu o wyniki badań spalin, oblicz stratę kominową oraz sprawność cieplną kotłów
z dokładnością do ± 0,1%, wyniki obliczeń wpisz do Tabeli - Parametry kotłów. Po wyliczeniu
sprawności cieplnej kotłów, dokonaj analizy otrzymanych wyników. W Tabeli - Analiza wykonanych
obliczeń -przyczyny niskiej sprawności kotłów, dla:
 kotłów o sprawności niższej od 83% wpisz rodzaj dwóch strat które mają największy wpływ
na sprawność kotła i podaj prawdopodobne przyczyny ich niskiej sprawności,
 kotłów o sprawności wyższej od 83% wpisz „bez uwag”.
Tabela 1. Parametry kotłów.
Parametr
Jednostka
miary
Nr kotła
1
2
3
4
5
6
Strata kominowa - SL
%
Sprawność cieplna kotła - ηk
%
Temperatura spalin wylotowych - Tgas
°C
16
5
222
187
191
280
172
Zawartość tlenu w spalinach - O2
%
7,6
9,9
9
13
11
12,1
Współczynnik nadmiaru powietrza
1,5
1,9
1,7
2,6
2,1
2,3
Strata niecałkowitego spalania -Sz
%
0
1,8
0,9
5,5
1,8
1,5
Zawartość części palnych w popiele
%
0,7
13,8
13,5
48,9
13,8
13,9
Strata niezupełnego spalania - Sn
%
0,1
1,4
0,1
0,3
2,6
0,3
Zawartość tlenku węgla w spalinach
mg/m3
35
1
2837
247
407
4963
535
Zawartość substancji organicznych w spalinach
mg/m3
80
49
54
69
155
24
Strata własna kotła - Sr
%
1,2
1
1
1,5
1,6
1,2
13
Objętościowa zawartość dwutlenku węgla (wyrażona w %) nie jest uzyskiwana z bezpośrednich
pomiarów, lecz jest obliczana na podstawie zmierzonego stężenia tlenu [O2] i parametru dwutlenku
węgla CO2max, charakterystycznego dla danego paliwa. Wzór prezentuje zależność wg której
analizator oblicza objętościowe stężenie CO2
CO2max dla węgla kamiennego 18,5 ÷ 18,8 przyjmujemy 18,5
O2 w powietrzu przyjmujemy 20,95%
Najważniejszym z tych parametrów jest ilość ciepła unoszonego przez spaliny do otoczenia - tzw.
„strata kominowa SL” Strata kominowa obliczana jest wg wzoru empirycznego zwanego wzorem
Siegerta:
SL - strata kominowa - procentowa ilość ciepła wydzielonego w procesie spalania jaka zostaje
uniesiona ze spalinami
Tgas - temperatura spalin
Tamb - temperatura powietrza wlotowego kotła (przez analizator przyjmowana jako temperatura
otoczenia) przyjmujemy - 21°C
CO2 - obliczona (na podstawie zawartości tlenu O2 i dwutlenku węgla CO2max) ilość CO2 w spalinach,
wyrażona w %
A1, B - współczynnik Siegerta charakterystyczny dla danego paliwa
Dla węgla kamiennego:
A1 = 0,69
B = 0
Sprawność cieplna kotła:
ηk=100 - ΣS
Uwzględniamy następujące straty:
ΣS = SL + Sn + Sz + Sr
gdzie:
SL - strata kominowa, %
14
Sn - strata niezupełnego spalania, %
Sz - strata niecałkowitego spalania, %
Sr - strata własna kotła, %
15
Obliczenia
Kocioł 1
SL
ηk
Kocioł 2
SL
ηk
Kocioł 3
SL
ηk
Kocioł 4
SL
ηk
Kocioł 5
SL
ηk
16
Tabela 2. Analiza wykonanych obliczeń - przyczyny niskiej sprawności kotłów
Kocioł 6
SL
ηk
Kocioł 1
Kocioł 2
Kocioł 3
Kocioł 4
17
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 180 minut.
Ocenie podlegać będą 3 rezultaty:
 wypełniona tabela 1.- strata kominowa kotłów,
 wypełniona tabela 1.- sprawność cieplna kotłów,
 wypełniona tabela 2.- przyczyny niskiej sprawności kotłów.
Kryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:
 obliczona stratę kominową kotłów;
 obliczoną sprawność cieplną kotłów;
 analizę wykonanych obliczeń - przyczyny niskiej sprawności kotłów.
Umiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
  2. sporządza dokumentację z wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych
\n

instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;

\n
  1. kontroluje parametry instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;
  2. wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do wytwarzania energii
\n

cieplnej;

\n
  1. dokonuje
\n

wpisów
w
dokumentacji
wykonawczej
i
dokumentacji
dopuszczającej
dane urządzenie do użytkowania w zakresie wykonywanych czynności obsługowych.
Kocioł 5
Kocioł 6
18
Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji EE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do
wytwarzania i przesyłania energii cieplnej mogą dotyczyć:
 określania zakresu przeglądów kotłów oraz wypełniania protokołów przeglądu kotłów
i instalacji ciepłowniczych na podstawie instrukcji serwisowej i wyników przeglądu;
 określania parametrów oraz dobierania kotłów ze względu na zapotrzebowanie mocy
cieplnej oraz rodzaj spalanego paliwa (korzystanie z katalogów);
 obliczania zapotrzebowania na paliwo w kotłowni, identyfikacji elementów instalacji
ciepłowniczej, doboru materiałów izolacyjnych w sieciach ciepłowniczych;
 obliczania wydajności pomp obiegowych centralnego ogrzewania oraz ciepłej wody
użytkowej;
 doboru pomp obiegowych i armatury (np. zaworów bezpieczeństwa, naczyń wzbiorczych)
centralnego ogrzewania (na podstawie charakterystyk).
19
Kwalifikacja K2
EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej

\n
  1. Przykłady zadań do części pisemnej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji EE.25
\n

Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej
1.1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
Umiejętność 1) rozpoznaje elementy budowy i parametry turbin, generatorów, transformatorów
i wzbudnic, na przykład:
 rozpoznaje elementy budowy turbin na schematach, rysunkach i zdjęciach;
 rozpoznaje elementy budowy generatorów, transformatorów i wzbudnic na schematach,
rysunkach i zdjęciach;
 określa parametry turbin na podstawie dokumentacji;
 określa parametry generatorów, transformatorów i wzbudnic na podstawie dokumentacji.
Przykładowe zadanie 1.
Uzwojenie biegunów wzbudnicy generatora synchronicznego zaznaczono na rysunku cyfrą
A. 1
B. 2
C. 4
D. 5
Odpowiedź prawidłowa: D.
Umiejętność 2) wyjaśnia zasadę działania turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic, na
przykład:
 wyjaśnia zasadę działania turbin napędzających generatory;
 wyjaśnia zasadę działania generatorów stosowanych w elektroenergetyce;
 wyjaśnia zasadę działania transformatorów elektroenergetycznych;
 wyjaśnia zasadę działania wzbudnic.
20
Przykładowe zadanie 2.
Rysunek przedstawia zasadę działania turbiny
A. przeciwprężnej.
B. kondensacyjnej.
C. upustowo-przeciwprężnej.
D. upustowo-kondensacyjnej.
Odpowiedź prawidłowa: D.
Umiejętność 3) rozpoznaje na schematach i dobiera rodzaje zabezpieczeń transformatorów
i generatorów, na przykład:
 dobiera zabezpieczenia do różnych typów transformatorów stosowanych w energetyce
(np. zabezpieczenia różnicowe, nadprądowe, odległościowe, Buchholza, przeciążeniowe);
 dobiera zabezpieczenia do generatorów stosowanych w energetyce w zależności od ich
mocy, napędu, układu połączeń czy rodzaju wzbudzenia;
 rozpoznaje na schematach, rysunkach, zdjęciach, zabezpieczenia transformatorów;
 rozpoznaje na schematach, rysunkach, zdjęciach zabezpieczenia generatorów.
21
Przykładowe zadanie 3.
Na rysunku przedstawiono schemat zabezpieczenia
A. nadprądowego bezzwłocznego.
B. nadprądowego zwłocznego.
C. gazowo-przepływowego.
D. różnicowoprądowego.
Odpowiedź prawidłowa: A.
1.2. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej
Umiejętność 1) rozpoznaje rodzaje sieci i stacje elektroenergetyczne, na przykład:
 rozpoznaje na schematach i rysunkach rodzaje sieci elektroenergetycznych w zależności od
ich struktury, konfiguracji i przeznaczenia;
 rozpoznaje na schematach i rysunkach rodzaje stacji elektroenergetycznych
w zależności od liczby transformatorów, systemu szyn zbiorczych, rodzajów pól,
wyposażenia i przeznaczenia.
Źródło. www.instalacje.pl
22
Przykładowe zadanie 4.
Rysunek przedstawia stację elektroenergetyczną
A. jednotransformatorową.
B. wielotransformatorową.
C. dwutransformatorową.
D. trójtransformatorową.
Odpowiedź prawidłowa: A.
Umiejętność 2) rozpoznaje i dobiera elementy i układy sieci elektroenergetycznych, na przykład:
 rozpoznaje
na
schematach
i
rysunkach
elementy
stosowane
w
sieciach
elektroenergetycznych (np. linie napowietrzne i kablowe, konstrukcje wsporcze, izolatory,
aparaty łączeniowe);
 dobiera elementy sieciowe w zależności od typu sieci elektroenergetycznej i jej
parametrów;
 dobiera układ sieci elektroenergetycznych w zależności od sposobu jej wykorzystania.
Źródło. www.instalacje.pl
23
Przykładowe zadanie 5.
Aparat
łączeniowy,
którego
symbol
na
schemacie
pola
liniowego
stosowanego
w rozdzielnicach średniego napięcia oznaczono cyfrą 1 jest
A. uziemnikiem.
B. odłącznikiem.
C. wyłącznikiem.
D. rozłącznikiem.
Odpowiedź prawidłowa: D.
Umiejętność 5) rozpoznaje i dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej, na
przykład:
 rozpoznaje
na
schematach
i
rysunkach
elementy
ochrony
odgromowej
i przeciwprzepięciowej stosowane w sieciach elektroenergetycznych (np. uziomy,
przewody uziemiające, ograniczniki przepięć);
 dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej w zależności od typu
i przeznaczenia sieci elektroenergetycznej (np. dobiera liczbę i rodzaj uziomów, rodzaj
przewodów uziemiających, liczbę i rodzaj ograniczników przepięć).
Przykładowe zadanie 6.
Ogranicznik przepięć jest oznaczony na schemacie literą
http://ochrona.net.pl/pdf/Instalacja_6.pdf
Odpowiedź prawidłowa: B.
24

\n
  1. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji
\n

EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
Na podstawie wyników pomiarów i protokołu oględzin dostarczonej do warsztatu uszkodzonej
prądnicy wolnoobrotowej używanej w elektrowni wiatrowej oraz wyników pomiarów prądnicy po
naprawie:
 określ możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy,
 wyznacz charakterystyki biegu jałowego prądnicy,
 wyznacz charakterystykę zewnętrzną prądnicy,
 wypełnij protokół z porównania parametrów prądnicy,
 przedstaw wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego użytkowania
prądnicy.
Obliczenia wartość sprawności prądnicy wykonaj dla maksymalnej mocy prądnicy.
Moc silnika napędzającego prądnicę: Ps = Uf If cos(φ)
Sprawność silnika: ηs = 77,8%
Moc jaka dostarczana jest do napędzania prądnicy: Pwe = Ps ηs
Sprawność prądnicy: ηp = (P/Pwe) 100%
Tabela 1. Dane producenta prądnicy trójfazowej
Tabela 2. Protokół oględzin prądnicy
25
Tabela 3. Wyniki pomiarów rezystancji izolacji uzwojeń uszkodzonej prądnicy
Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń prądnicy przeprowadzono miernikiem induktorowym
o napięciu 500 V.
Wyniki pomiarów prądnicy po naprawie
Rysunek 1. Schemat blokowy stanowiska pomiarowego
1 - falownik, 2 - silnik elektryczny, 3 - badana prądnica, 4 - obciążenie.
Sprawność przemiennika częstotliwości η1 = 98%
Znamionowa sprawność silnika η2 = 65% przy prędkości n = 250 obr./min
Rysunek 2. Schemat pomiarowy dla prądnicy trójfazowej dla wyznaczenia wartości napięć na
zaciskach dla biegu jałowego.
26
Rysunek 3. Schemat pomiarowy dla prądnicy trójfazowej dla wyznaczenia średniego napięcia
wyprostowanego.
Rysunek 4. Schemat pomiarowy dla wyznaczenia charakterystyki zewnętrznej
Tabela 4. Charakterystyka biegu jałowego
27
Tabela 5. Pomiar napięć na zaciskach prądnicy podczas pracy na biegu jałowym (z układem
prostownika)
Tabela 6. Charakterystyka zewnętrzna
Tabela 7. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń
28
Tabela 8. Możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy
Rysunek 5. Charakterystyka biegu jałowego: zależność średniego napięcia przemiennego
z 3 faz
Uśr od prędkości obrotowej Uśr = f(n)
29
Rysunek 6. Charakterystyka biegu jałowego: zależność napięcia wyprostowanego Upr od
prędkości obrotowej Upr = f(n)
Rysunek 7. Charakterystyka zewnętrzna Uśr w funkcji Iśr dla prędkości n=250 obr./min
Uśr = f(Iśr) dla n=250 obr./min
30
Tabela 9. Protokół z porównania parametrów prądnicy
Tabela 10. Wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego użytkowania
prądnicy
31
Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 120 minut.
Ocenie podlegać będą 4 rezultaty:
 możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy - Tabela 8.
 charakterystyki biegu jałowego: Uśr = f(n) i Upr = f(n) oraz charakterystyka zewnętrzna
Uśr = f(Iśr),
 protokół z porównania parametrów prądnicy - tabela 9,
 wnioski
dotyczące
parametrów
pracy
oraz
możliwości
dalszego
użytkowania
prądnicy - tabela 10.
Kryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:
 wypełnioną Tabelę 8. - Możliwe przyczyny niesprawności oraz sposób naprawy prądnicy;
 wyznaczone charakterystyki biegu jałowego i wyznaczona charakterystyka zewnętrzna;
 wypełnioną Tabele 9. - Protokół z porównania parametrów prądnicy;
 wypełnioną Tabelę 10. - Wnioski dotyczące parametrów pracy oraz możliwości dalszego
użytkowania prądnicy.
Umiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym:

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
  2. ocenia stan techniczny instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na
\n

podstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na
\n

podstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. dobiera narzędzia, materiały, elementy, podzespoły i zespoły do naprawy instalacji
\n

i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;

\n
  1. wykonuje prace związane z konserwacją instalacji i urządzeń do wytwarzania energii
\n

elektrycznej, korzystając z dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. sporządza
\n

dokumentację
wykonanych
pomiarów
oraz
przeglądów,
konserwacji
i napraw instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej.
Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do
wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej mogą dotyczyć:
 badania sieci elektroenergetycznych napowietrznych i kablowych o napięciu powyżej
1 kv w tym np. pomiar ciągłości żył kabli, pomiar rezystancji izolacji, pomiar rezystancji
uziemień;
 rozpoznawania na schematach ideowych elementów systemu energetycznego ich typów
i parametrów znamionowych;
 doboru podzespołów systemu energetycznego w oparciu o ich opisy lub dane zawarte na
tabliczkach znamionowych;
 analizy pracy wybranych podzespołów systemu energetycznego decydująca o dalszej ich
eksploatacji.
32
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK ENERGETYK - 311307.

\n
  1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
\n

Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik energetyk powinien być przygotowany do
wykonywania następujących zadań zawodowych:

\n
  1. wykonywania konserwacji, przeglądów i napraw instalacji i urządzeń energetycznych;
  2. wykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń energetycznych;
  3. nadzorowania i obsługiwania maszyn i urządzeń w elektrociepłowniach, elektrowniach
\n

i ciepłowniach.

\n
  1. EFEKTY KSZTAŁCENIA
\n

Do wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych
efektów kształcenia na które składają się:

\n
  1. Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów
\n

(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy
Uczeń:

\n
  1. rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,
\n

ochroną środowiska i ergonomią;

\n
  1. rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy
\n

i ochrony środowiska w Polsce;

\n
  1. określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny
\n

pracy;

\n
  1. przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane
\n

z wykonywaniem zadań zawodowych;

\n
  1. określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;
  2. określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;
  3. organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami
\n

bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;

\n
  1. stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;
  2. przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące
\n

ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;

\n
  1. udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach
\n

zagrożenia zdrowia i życia.
(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej
Uczeń:

\n
  1. stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;
  2. stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz
\n

przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;

\n
  1. stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;
\n

33

\n
  1. rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;
  2. analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;
  3. inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;
  4. przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności
\n

gospodarczej;

\n
  1. prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;
  2. obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające
\n

prowadzenie działalności gospodarczej;

\n
  1. planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;
  2. planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;
  3. stosuje zasady normalizacji;
  4. optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.
\n

(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo
Uczeń:

\n
  1. posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych
\n

oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;

\n
  1. interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych
\n

artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;

\n
  1. analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności
\n

zawodowych;

\n
  1. formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające
\n

komunikowanie się w środowisku pracy;

\n
  1. korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.
\n

(KPS). Kompetencje personalne i społeczne
Uczeń:

\n
  1. przestrzega zasad kultury i etyki;
  2. jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;
  3. potrafi planować działania i zarządzać czasem;
  4. przewiduje skutki podejmowanych działań;
  5. ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;
  6. jest otwarty na zmiany;
  7. stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;
  8. aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;
  9. przestrzega tajemnicy zawodowej;
  10. negocjuje warunki porozumień;
  11. jest komunikatywny;
  12. stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;
  13. współpracuje w zespole.
\n

(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów
Uczeń:

\n
  1. planuje i organizuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadań;
\n

34

\n
  1. dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadań;
  2. kieruje wykonaniem przydzielonych zadań;
  3. monitoruje i ocenia jakość wykonania przydzielonych zadań;
  4. wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków
\n

i jakość pracy;

\n
  1. stosuje metody motywacji do pracy;
  2. komunikuje się ze współpracownikami.
  3. Efekty
\n

kształcenia
wspólne
dla
zawodów
w
ramach
obszaru
elektryczno-elektronicznego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie
lub grupie zawodów PKZ(EE.e), efekty kształcenia wspólne dla zawodów
w ramach obszaru budowlanego, stanowiące podbudowę do kształcenia
w zawodzie lub grupie zawodów PKZ(BD.g) oraz efekty kształcenia wspólne dla
zawodów w ramach obszaru mechanicznego i górniczo-hutniczego, stanowiące
podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów PKZ(MG.a)
PKZ(EE.e) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie technik energetyk
Uczeń:

\n
  1. posługuje się pojęciami z dziedziny mechaniki, elektrotechniki, termodynamiki;
  2. rozpoznaje elementy elektryczne i elektroniczne oraz instalacje i urządzenia energetyczne;
  3. stosuje prawa elektrotechniki do obliczania obwodów elektrycznych;
  4. wykorzystuje rachunek wektorowy do działań na przebiegach sinusoidalnych;
  5. wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych;
  6. sporządza dokumentację wykonywanych pomiarów;
  7. określa rolę poszczególnych elementów i podzespołów stosowanych w instalacjach
\n

i urządzeniach energetycznych;

\n
  1. rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne oraz określa ich zastosowanie;
  2. określa przyczyny i skutki zużycia instalacji i urządzeń energetycznych;
  3. dobiera elementy
\n

i
układy
automatyki
zabezpieczeniowej
instalacji
i urządzeń
energetycznych;

\n
  1. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
\n

PKZ(BD.g) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: technik urządzeń
i systemów energetyki odnawialnej, technik energetyk
Uczeń:

\n
  1. określa źródła energii konwencjonalnej i niekonwencjonalnej;
  2. charakteryzuje zasoby energii w Polsce oraz możliwości ich wykorzystania;
  3. charakteryzuje procesy wytwarzania energii: elektrycznej, mechanicznej i cieplnej;
  4. rozróżnia obiekty energetyczne oraz określa ich wpływ na środowisko;
  5. charakteryzuje systemy energetyki odnawialnej;
  6. określa
\n

możliwości
zastosowania
urządzeń
i
systemów
energetyki
odnawialnej
w budownictwie;

\n
  1. stosuje prawa z zakresu mechaniki płynów, elektrotechniki oraz spalania paliw;
  2. wykonuje obliczenia parametrów charakteryzujących przepływ cieczy i gazów;
  3. wykonuje pomiary wielkości fizycznych;
  4. przestrzega zasad wykonywania instalacji sanitarnych i elektrycznych;
  5. stosuje przepisy prawa budowlanego i prawa energetycznego;
\n

35

\n
  1. wykonuje rysunki z wykorzystaniem specjalistycznych programów komputerowych;
  2. określa korzyści wynikające ze stosowania energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych;
  3. prowadzi racjonalną gospodarkę energią;
  4. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
\n

PKZ(MG.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: mechanik-operator
pojazdów i maszyn rolniczych, zegarmistrz, optyk-mechanik, mechanik precyzyjny, mechanik
automatyki przemysłowej i urządzeń precyzyjnych, mechanik-monter maszyn i urządzeń,
mechanik pojazdów samochodowych, operator obrabiarek skrawających, ślusarz, kowal, monter
kadłubów jednostek pływających, blacharz samochodowy, blacharz, lakiernik, technik optyk,
technik mechanik lotniczy, technik mechanik okrętowy, technik budowy jednostek pływających,
technik
pojazdów
samochodowych,
technik
mechanik,
elektromechanik
pojazdów
samochodowych, technik transportu drogowego, technik energetyk, modelarz odlewniczy,
technik wiertnik, wiertacz, technik górnictwa podziemnego, górnik eksploatacji podziemnej,
technik
górnictwa
otworowego,
górnik
eksploatacji
otworowej,
technik
górnictwa
odkrywkowego, górnik odkrywkowej eksploatacji złóż, technik przeróbki kopalin stałych, technik
odlewnik, technik hutnik, operator maszyn i urządzeń odlewniczych, operator maszyn i urządzeń
hutniczych, operator maszyn i urządzeń do przetwórstwa tworzyw sztucznych, złotnik-jubiler,
mechanik motocyklowy, technik chłodnictwa i klimatyzacji, technik urządzeń dźwigowych, technik
mechanizacji rolnictwa i agrotroniki, kierowca mechanik, mechanik-operator maszyn do produkcji
drzewnej, szkutnik
Uczeń:

\n
  1. przestrzega zasad sporządzania rysunku technicznego maszynowego;
  2. sporządza szkice części maszyn;
  3. sporządza rysunki techniczne z wykorzystaniem technik komputerowych;
  4. rozróżnia części maszyn i urządzeń;
  5. rozróżnia rodzaje połączeń;
  6. przestrzega zasad tolerancji i pasowań;
  7. rozróżnia materiały konstrukcyjne i eksploatacyjne;
  8. rozróżnia środki transportu wewnętrznego;
  9. dobiera sposoby transportu i składowania materiałów;
  10. rozpoznaje rodzaje korozji oraz określa sposoby ochrony przed korozją;
  11. rozróżnia techniki i metody wytwarzania części maszyn i urządzeń;
  12. rozróżnia maszyny, urządzenia i narzędzia do obróbki ręcznej i maszynowej;
  13. rozróżnia przyrządy pomiarowe stosowane podczas obróbki ręcznej i maszynowej;
  14. wykonuje pomiary warsztatowe;
  15. rozróżnia metody kontroli jakości wykonanych prac;
  16. określa budowę oraz przestrzega zasad działania maszyn i urządzeń;
  17. posługuje się dokumentacją techniczną maszyn i urządzeń oraz przestrzega norm
\n

dotyczących
rysunku
technicznego,
części
maszyn,
materiałów
konstrukcyjnych
i eksploatacyjnych;

\n
  1. stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.
\n

36

\n
  1. Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie technik
\n

energetyk
EE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej
\n

Uczeń:

\n
  1. klasyfikuje kotły i urządzenia pomocnicze kotłów;
  2. rozpoznaje kotły i urządzenia pomocnicze kotłów na podstawie budowy, zasady działania
\n

i przeznaczenia;

\n
  1. wyjaśnia działanie, zastosowanie oraz charakteryzuje parametry kotłów i urządzeń
\n

pomocniczych kotłów;

\n
  1. rozpoznaje układy kondensacyjne i regeneracyjne kotłów;
  2. dobiera elementy i układy automatycznej regulacji kotła;
  3. analizuje pracę kotła na podstawie obiegu wodnego i wodno-parowego;
  4. rozpoznaje na schematach obiegi paliwowe, wodne, spalinowe i wodno-parowe oraz
\n

symbole graficzne elementów tych obiegów;

\n
  1. charakteryzuje sposoby usuwania i oczyszczania spalin, popiołu i żużla;
  2. rozpoznaje elementy instalacji sprężonego powietrza;
  3. wyjaśnia działanie, zastosowanie oraz charakteryzuje parametry urządzeń przygotowania
\n

paliwa;

\n
  1. wyjaśnia zastosowanie oraz dobiera parametry stacji uzdatniania wody;
  2. dobiera metody i przyrządy kontrolno-pomiarowe do przeprowadzania pomiarów wielkości
\n

elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;

\n
  1. wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do
\n

wytwarzania energii cieplnej;

\n
  1. sporządza dokumentację z wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych
\n

instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;

\n
  1. kontroluje parametry instalacji i urządzeń do wytwarzania energii cieplnej;
  2. wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do wytwarzania energii
\n

cieplnej;

\n
  1. wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do wytwarzania energii
\n

cieplnej;

\n
  1. dokonuje wpisów w dokumentacji wykonawczej i dokumentacji dopuszczającej dane
\n

urządzenie do użytkowania w zakresie wykonanych czynności obsługowych;

\n
  1. korzysta z instrukcji serwisowej podczas lokalizowania uszkodzeń instalacji i urządzeń do
\n

wytwarzania energii cieplnej.

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej
\n

Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje i dobiera pompy do sieci ciepłowniczych;
  2. rozpoznaje i dobiera sieci ciepłownicze oraz węzły ciepłownicze;
  3. wyjaśnia
\n

działanie,
zastosowanie
oraz
dobiera
wymienniki
ciepła
do
stacji
redukcyjno-schładzających;

\n
  1. dobiera materiały izolacyjne do instalacji ciepłowniczej;
  2. charakteryzuje sposoby układania instalacji ciepłowniczej oraz dobiera armaturę;
  3. podłącza i przeprowadza rozruch instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;
  4. rozpoznaje i dobiera sposoby regulacji i zabezpieczeń instalacji i urządzeń do przesyłania
\n

energii cieplnej;
37

\n
  1. kontroluje na bieżąco pracę instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;
  2. określa zakres i terminy przeglądów, napraw, prób i pomiarów kontrolnych instalacji
\n

i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;

\n
  1. dobiera metody i przyrządy kontrolno-pomiarowe do przeprowadzania pomiarów wielkości
\n

elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej;

\n
  1. wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii cieplnej;

\n
  1. wykrywa usterki i niesprawności w instalacjach i urządzeniach do przesyłania energii cieplnej
\n

i usuwa je;

\n
  1. dobiera narzędzia i wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii cieplnej;

\n
  1. sporządza dokumentację wykonanych pomiarów wielkości elektrycznych i nieelektrycznych
\n

instalacji i urządzeń do przesyłania energii cieplnej oraz wykonanych przeglądów,
konserwacji i napraw;

\n
  1. korzysta z instrukcji serwisowej podczas lokalizowania uszkodzeń instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii cieplnej.
EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
\n

Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje elementy budowy i parametry turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic;
  2. wyjaśnia zasadę działania turbin, generatorów, transformatorów i wzbudnic;
  3. rozpoznaje na schematach i dobiera rodzaje zabezpieczeń transformatorów i generatorów;
  4. dobiera przyrządy kontrolno-pomiarowe i metody pomiarowe do pomiarów wielkości
\n

elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;

\n
  1. wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń
\n

do wytwarzania energii elektrycznej;

\n
  1. ocenia stan techniczny instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej
\n

na podstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej na podstawie
\n

dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. dobiera narzędzia, materiały, elementy, podzespoły i zespoły do naprawy instalacji
\n

i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;

\n
  1. wykonuje prace związane z konserwacją instalacji i urządzeń do wytwarzania energii
\n

elektrycznej, korzystając z dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. sporządza dokumentację wykonanych pomiarów oraz przeglądów, konserwacji i napraw
\n

instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej;

\n
  1. monitoruje pracę układów i przyrządów kontrolno-pomiarowych do pomiaru wielkości
\n

elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do wytwarzania energii elektrycznej.

\n
  1. Eksploatacja instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej
\n

Uczeń:

\n
  1. rozpoznaje rodzaje sieci i stacje elektroenergetyczne;
  2. rozpoznaje i dobiera elementy i układy sieci elektroenergetycznych;
  3. analizuje przyczyny i skutki cieplnych i dynamicznych oddziaływań prądów roboczych
\n

i zwarciowych;

\n
  1. dobiera elementy i układy automatyki zabezpieczeniowej sieci elektroenergetycznych;
  2. rozpoznaje i dobiera elementy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej;
  3. podłącza i uruchamia instalacje i urządzenia do przesyłania energii elektrycznej;
\n

38

\n
  1. określa zakres i terminy konserwacji, przeglądów i napraw instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii elektrycznej;

\n
  1. dobiera przyrządy kontrolno-pomiarowe i metody pomiarowe do pomiarów wielkości
\n

elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej;

\n
  1. wykonuje pomiary wielkości elektrycznych i nieelektrycznych instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii elektrycznej;

\n
  1. kontroluje na bieżąco pracę instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej;
  2. lokalizuje uszkodzenia instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej na
\n

podstawie dokumentacji techniczno-ruchowej;

\n
  1. dobiera narzędzia i wykonuje przeglądy, konserwacje i naprawy instalacji i urządzeń do
\n

przesyłania energii elektrycznej;

\n
  1. sporządza dokumentację wykonanych pomiarów oraz przeglądów, konserwacji i napraw
\n

instalacji i urządzeń do przesyłania energii elektrycznej.

\n
  1. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE
\n

Szkoła podejmująca kształcenie w zawodzie technik energetyk powinna posiadać następujące
pomieszczenia dydaktyczne:

\n
  1. pracownię eksploatacji instalacji i urządzeń energetyki cieplnej, wyposażoną w: stanowiska
\n

do obróbki ręcznej i mechanicznej metali i tworzyw sztucznych (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów); stanowiska do wykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń do
wytwarzania i przesyłania energii cieplnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska
do wykonywania prac z zakresu montażu i eksploatacji instalacji i urządzeń do wytwarzania
i przesyłania energii cieplnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); przyrządy
kontrolno-pomiarowe wielkości elektrycznych i nieelektrycznych; elementy instalacji
energetycznych, modele i makiety urządzeń energetycznych, schematy i modele obiegów:
paliwowego, wodnego, wodno-parowego, sprężonego powietrza; modele urządzeń do
przygotowania
paliwa;
przykładowe
dokumentacje
techniczno-ruchowe,
instrukcje
eksploatacji, katalogi oraz normy dotyczące instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania
energii cieplnej; stanowiska komputerowe dla uczniów (jedno stanowisko dla dwóch
uczniów) wyposażone w oprogramowanie do projektowania i symulacji pracy instalacji
i urządzeń energetyki cieplnej;

\n
  1. pracownię eksploatacji instalacji i urządzeń elektroenergetyki, wyposażoną w: stanowiska do
\n

obróbki ręcznej i mechanicznej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska do
wykonywania pomiarów parametrów instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania
energii elektrycznej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów); stanowiska do montażu
i eksploatacji instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej (jedno
stanowisko dla dwóch uczniów); elementy, instalacje i urządzenia do wytwarzania
i
przesyłania
energii
elektrycznej;
elementy
i
układy
automatyki
regulacyjnej
i zabezpieczeniowej generatorów, transformatorów i sieci elektroenergetycznych, elementy
i układy ochrony odgromowej i przeciwprzepięciowej, przyrządy kontrolno-pomiarowe
wielkości elektrycznych i nieelektrycznych; przykładowe dokumentacje techniczno-ruchowe
instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej, instrukcje eksploatacji
urządzeń elektroenergetycznych, katalogi i normy dotyczące kabli, generatorów, transforma-
torów, łączników SN i NN; stanowiska komputerowe dla uczniów (jedno stanowisko dla
dwóch uczniów) wyposażone w oprogramowanie do projektowania i symulacji pracy
instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii elektrycznej;

\n
  1. ponadto każda pracownia powinna być wyposażona w stanowisko komputerowe dla
\n

nauczyciela podłączone do sieci lokalnej z dostępem do Internetu, z drukarką i ze skanerem
39
oraz z projektorem multimedialnym.
Kształcenie praktyczne może odbywać się w: pracowniach szkolnych, placówkach kształcenia
ustawicznego placówkach kształcenia praktycznego, przedsiębiorstwach energetyki cieplnej
i elektroenergetyki oraz innych podmiotach stanowiących potencjalne miejsce zatrudnienia
absolwentów szkół kształcących w zawodzie.
Szkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy
właściwe dla nauczanego zawodu w wymiarze 4 tygodni (160 godzin).

\n
  1. MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)
  2. W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach w sprawie
\n

ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły,
zachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów kształcenia: wspólnych dla
wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia, stanowiących podbudowę do
kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie.
Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne
dla zawodów w ramach obszaru elektryczno-elektronicznego, stanowiące
podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz obszaru
mechanicznego i górniczo-hutniczego stanowiące podbudowę do kształcenia
w zawodzie lub grupie zawodów
450 godz.
EE.24 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii cieplnej
450 godz.
EE.25 Eksploatacja instalacji i urządzeń do wytwarzania i przesyłania energii
elektrycznej
450 godz.

","solutions":[]}