{"id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-farmaceutyczny-2017/zad/P9","paper_id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-farmaceutyczny-2017","number":"P9","points":null,"ptype":"closed","subject":"egzamin-zawodowy","category":"informator-zawodowy","year":2017,"month":null,"level":null,"text":"Przykładowe zadanie 9.\nRecepta na antybiotyk jest ważna i możliwa do zrealizowania\nA. 2 tygodnie od daty wystawienia.\nB. przez cały czas trwania kuracji.\nC. 30 dni od daty wystawienia.\nD. 7 dni od daty wystawienia.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\n12\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji\nMS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami\nfarmaceutycznymi i materiałami medycznymi\nWykonaj na podstawie przedstawionej recepty lek recepturowy. Sprawdź poprawność przepisanych\ndawek oraz popraw ewentualne niezgodności. Dobierz właściwe opakowanie, wypełnij i dołącz\nodpowiednią sygnaturę. Wypełnij protokół z przeliczania i sprawdzania dawek oraz protokół\nz obliczeniami ilości substancji potrzebnymi do wykonania leku. Posługuj się Farmakopeą Polską\nprzygotowaną na stanowisku. Wykonany lek oraz wypełnione protokoły pozostaw na stanowisku do\noceny.\n13\nProtokół z przeliczania i sprawdzania dawek\n1. Substancje, których poprawność dawkowania należy sprawdzić:\na\nb\n2. Dawka jednorazowa, którą zażyje pacjent przyjmując lek wykonany na podstawie\nrecepty lekarskiej:\na. Substancja a\nb. Substancja b\n3. Dawka dobowa, którą zażyje pacjent przyjmując lek wykonany na podstawie recepty\nlekarskiej:\na. Substancja a\nb. Substancja b\n4. Porównanie obliczonych dawek z dawkami maksymalnymi z Farmakopei Polskiej:\na. Substancja a\nb. Substancja b\n5. Wnioski:\na. Substancja a\nb. Substancja b\nProtokół z obliczeń ilości substancji potrzebnych do wykonania leku\n1. Obliczenia:\n2. Zestawienie wyników ilości substancji potrzebnych do wykonania recepty\npo uwzględnieniu ewentualnych niezgodności:\nSubstancja 1- (nazwa substancji) (ilość w g)\nSubstancja 2- (nazwa substancji) (ilość w g)\nSubstancja 3- (nazwa substancji) (ilość w g)\nSubstancja 4- (nazwa substancji) (ilość w g)\nCzas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 120 minut.\nOcenie podlegać będą 3 rezultaty:\n gotowy lek z opisaną sygnaturą i wskazaniami dla pacjenta;\n protokół z przeliczania i sprawdzania dawek;\n protokół z obliczeń ilości substancji potrzebnych do wykonania leku\noraz przebieg wykonania leku.\n14\nKryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:\n zgodność masy całkowitej leku z receptą;\n jakość organoleptyczną leku;\n poprawność dobrania opakowania leku;\n poprawność doboru i wypełnienia sygnatury;\n dokładność i zachowanie bezpieczeństwa przy odważaniu substancji silnie działającej;\n poprawność obliczeń dotyczących dawkowania w zapisanej recepcie;\n weryfikację dawek z Farmakopeą Polską;\n poprawność obliczenia ilości składników potrzebnych do wykonania leku;\n poprawność obliczenia i przeliczenia ilości substancji powodujących niezgodności.\nUmiejętności sprawdzane testem praktycznym:\n1. Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych;\n2) rozróżnia substancje czynne i substancje pomocnicze oraz dobiera substancje pomocnicze\nstosowane przy sporządzaniu poszczególnych postaci leku;\n4) korzysta z Farmakopei Polskiej i Zasad Dobrej Praktyki Wytwarzania w celu wykonania leku\nrecepturowego i aptecznego;\n5) interpretuje zapis na recepcie lekarskiej i przepis farmakopealny w aspekcie wykonania leku\nrecepturowego i leku aptecznego;\n6) określa typy niezgodności recepturowych oraz stosuje techniki zapobiegania im;\n7) wykonuje obliczenia stężeń i dawek składników leku oraz kontroluje prawidłowość zapisu\nilości składników, dla których określono dawki i stężenia maksymalne;\n8) stosuje metody obliczeniowe w celu ustalenia ilości surowców farmaceutycznych\npotrzebnych do wykonania leku aptecznego i leku recepturowego;\n9) planuje przebieg prac związanych z wykonaniem leku aptecznego i leku recepturowego;\n10) dobiera metody i warunki wykonania leku recepturowego do zapisanej postaci leku;\n11) rozróżnia sprzęt i dobiera aparaturę, urządzenia i opakowania do wykonywanej postaci leku;\n12) planuje wykonywanie segmentów technologicznych w procesie produkcyjnym i dobiera\naparaturę potrzebną do zadanego procesu technologicznego;\n13) przygotowuje siebie, sprzęt i pomieszczenia recepturowe (w tym przeznaczone\ndo sporządzania jałowych postaci leku);\n14) obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt wykorzystywany w aptece i przemyśle\nfarmaceutycznym;\n15) wykonuje wszystkie postacie leków recepturowych i leków aptecznych zgodnie\nz uprawnieniami zawodowymi;\n16) przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki podczas wykonywania leków;\n17) wykonuje fasowanie leków i etykietowanie opakowań;\n18) wykonuje czynności pomocnicze w zakresie uprawnień zawodowych;\n19) sporządza niezbędną dokumentację dotyczącą wytwarzanych preparatów.\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji MS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów\nleczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami farmaceutycznymi i materiałami medycznymi\nmogą dotyczyć:\n sporządzania innych postaci leku;\n analizy postaci leku.\n15\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nPODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK FARMACEUTYCZNY - 321301.\n1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nAbsolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik farmaceutyczny powinien być przygotowany do\nwykonywania następujących zadań zawodowych:\n1) sporządzania i wytwarzania produktów leczniczych;\n2) wykonywania czynności związanych z obrotem produktami leczniczymi i wyrobami\nmedycznymi oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu na podstawie\nustawy - prawo farmaceutyczne, w szczególności wydawania tych produktów;\n3) uczestniczenia w analizach i procesie kontroli produktów leczniczych i wyrobów medycznych\nw laboratoriach.\n2. EFEKTY KSZTAŁCENIA\nDo wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych\nefektów kształcenia na które składają się:\n1) Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów\n(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy\nUczeń:\n1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,\nochroną środowiska i ergonomią;\n2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy\ni ochrony środowiska w Polsce;\n3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny\npracy;\n4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane\nz wykonywaniem zadań zawodowych;\n5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;\n6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;\n7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami\nbezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;\n9) przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące\nochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach\nzagrożenia zdrowia i życia.\n(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej\nUczeń:\n1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;\n2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz\n16\nprzepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;\n3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;\n4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;\n5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;\n6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;\n7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności\ngospodarczej;\n8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;\n9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające\nprowadzenie działalności gospodarczej;\n10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;\n11) planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;\n12) stosuje zasady normalizacji;\n13) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.\n(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo\nUczeń:\n1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych\noraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;\n2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych\nartykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;\n3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności\nzawodowych;\n4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające\nkomunikowanie się w środowisku pracy;\n5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.\n(KPS). Kompetencje personalne i społeczne\nUczeń:\n1) przestrzega zasad kultury i etyki;\n2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;\n3) potrafi planować działania i zarządzać czasem;\n4) przewiduje skutki podejmowanych działań;\n5) ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;\n6) jest otwarty na zmiany;\n7) stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;\n8) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;\n9) przestrzega tajemnicy zawodowej;\n10) negocjuje warunki porozumień;\n11) jest komunikatywny;\n12) stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;\n13) współpracuje w zespole.\n17\n(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów\nUczeń:\n1) planuje i organizuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadań;\n2) dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadań;\n3) kieruje wykonaniem przydzielonych zadań;\n4) monitoruje i ocenia jakość wykonania przydzielonych zadań;\n5) wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków\ni jakość pracy;\n6) stosuje metody motywacji do pracy;\n7) komunikuje się ze współpracownikami.\n2) Efekty\nkształcenia\nwspólne\ndla\nzawodów\nw\nramach\nobszaru\nmedyczno-społecznego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub\ngrupie zawodów PKZ(MS.a)\nPKZ(MS.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: opiekun medyczny,\nterapeuta zajęciowy, ortoptystka, opiekunka dziecięca, technik masażysta, higienistka\nstomatologiczna, asystentka stomatologiczna, technik ortopeda, technik dentystyczny, protetyk\nsłuchu, technik farmaceutyczny, technik sterylizacji medycznej, technik elektroradiolog, technik\nelektroniki i informatyki medycznej\nUczeń:\n1) wyjaśnia ogólną budowę i funkcje organizmu człowieka;\n2) charakteryzuje podstawowe pojęcia z zakresu zdrowia oraz promocji i profilaktyki zdrowia;\n3) przestrzega zasad promocji zdrowia i zdrowego stylu życia;\n4) wyjaśnia pojęcia z zakresu patologii, charakteryzuje objawy i przyczyny zaburzeń oraz zmian\nchorobowych;\n5) przestrzega zasad postępowania w przypadku podejrzenia występowania przemocy;\n6) charakteryzuje stany nagłego zagrożenia życia;\n7) dokonuje oceny parametrów podstawowych funkcji życiowych;\n8) udziela, zgodnie z kompetencjami zawodowymi, pierwszej pomocy w stanach zagrożenia\nżycia i zdrowia;\n9) rozróżnia sposoby postępowania w razie bezpośredniego kontaktu z materiałem biologicznie\nskażonym;\n10) przestrzega zasad bezpieczeństwa związanych z materiałami biologicznie skażonymi;\n11) przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki;\n12) komunikuje się z pacjentem, jego rodziną i grupą społeczną;\n13) charakteryzuje prawne i etyczne uwarunkowania zawodu;\n14) identyfikuje miejsce i rolę zawodu w ramach organizacji systemu ochrony zdrowia na\npoziomie krajowym i europejskim;\n15) sporządza, prowadzi i archiwizuje dokumentację medyczną zgodnie z przepisami prawa;\n16) stosuje przepisy prawa dotyczące realizacji zadań zawodowych;\n17) współpracuje w zespole wielodyscyplinarnym zapewniającym ciągłość opieki nad pacjentem;\n18) charakteryzuje organizację ochrony zdrowia w Polsce;\n19) wyjaśnia zasady funkcjonowania systemu ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce;\n20) określa źródła i sposoby finansowania świadczeń zdrowotnych;\n21) wyjaśnia specyfikę rynku usług medycznych;\n22) przestrzega\nzasad\netycznego\npostępowania\nw\nstosunku\ndo\npacjentów\noraz\n18\nwspółpracowników;\n23) posługuje się językiem migowym (nie dotyczy zawodu technik masażysta nauczanego\nw technikum);\n24) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.\n3) Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie technik\nfarmaceutyczny\nMS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami\nfarmaceutycznymi i materiałami medycznymi\n1. Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych\nUczeń:\n1) rozróżnia surowce farmaceutyczne i metody ich pozyskiwania;\n2) rozróżnia substancje czynne i substancje pomocnicze oraz dobiera substancje pomocnicze\nstosowane przy sporządzaniu poszczególnych postaci leku;\n3) charakteryzuje postacie leków recepturowych i aptecznych;\n4) korzysta z farmakopei i Zasad Dobrej Praktyki Wytwarzania w celu wykonania leku\nrecepturowego i aptecznego;\n5) interpretuje zapis na recepcie lekarskiej i przepis farmakopealny w aspekcie wykonania leku\nrecepturowego i leku aptecznego;\n6) określa typy niezgodności recepturowych oraz stosuje techniki zapobiegania im;\n7) wykonuje obliczenia stężeń i dawek składników leku oraz kontroluje prawidłowość zapisu\nilości składników, dla których określono dawki i stężenia maksymalne;\n8) stosuje metody obliczeniowe w celu ustalenia ilości surowców farmaceutycznych\npotrzebnych do wykonania leku recepturowego i leku aptecznego;\n9) planuje przebieg prac związanych z wykonaniem leku aptecznego i leku recepturowego;\n10) dobiera metody i warunki wykonania leku recepturowego do zapisanej postaci leku;\n11) rozróżnia sprzęt i dobiera aparaturę, urządzenia i opakowania do wykonywanej postaci leku;\n12) planuje wykonywanie segmentów technologicznych w procesie produkcyjnym i dobiera\naparaturę potrzebną do zadanego procesu technologicznego;\n13) przygotowuje siebie, sprzęt i pomieszczenia recepturowe (w tym przeznaczone do\nsporządzania jałowych postaci leku);\n14) obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt wykorzystywany w aptece i przemyśle\nfarmaceutycznym;\n15) wykonuje wszystkie postacie leków recepturowych i leków aptecznych zgodnie\nz uprawnieniami zawodowymi;\n16) przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki podczas wykonywania leków;\n17) wykonuje fasowanie leków i etykietowanie opakowań;\n18) wykonuje czynności pomocnicze w zakresie uprawnień zawodowych;\n19) sporządza niezbędną dokumentację dotyczącą wytwarzanych preparatów.\n2. Przeprowadzanie analizy i kontroli produktów leczniczych oraz wyrobów medycznych\nUczeń:\n1) rozróżnia sprzęt, urządzenia i aparaturę laboratoryjną;\n2) dobiera metody i rodzaje badań produktów leczniczych i surowców roślinnych zgodne\nz przepisami farmakopealnymi;\n3) dobiera odczynniki, sprzęt, urządzenia i aparaturę do wykonywanych zadań;\n4) obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt w laboratorium;\n5) realizuje prace laboratoryjne związane z analizą i kontrolą produktów leczniczych i wyrobów\n19\nmedycznych;\n6) przeprowadza oznaczenia z zakresu analizy jakościowej i ilościowej substancji leczniczych,\nsurowców farmaceutycznych (w tym surowców roślinnych) i produktów leczniczych;\n7) wykonuje obliczenia z zakresu analizy jakościowej i ilościowej;\n8) charakteryzuje i interpretuje błędy analityczne;\n9) pobiera i przechowuje próbki archiwalne zgodnie z przepisami;\n10) sporządza dokumentację laboratoryjną;\n11) stosuje Zasady Dobrej Praktyki Laboratoryjnej w analizie i kontroli produktów leczniczych\ni wyrobów medycznych.\n3. Prowadzenie obrotu produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi\nUczeń:\n1) rozróżnia i stosuje nazwy polskie, łacińskie, międzynarodowe i synonimy nazw surowców\nfarmaceutycznych;\n2) posługuje się terminologią z zakresu fizjologii, patofizjologii, anatomii człowieka i biofarmacji\nw zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;\n3) identyfikuje grupy leków ze względu na właściwości farmakologiczne i określa zakres\ndziałania farmakologicznego produktów leczniczych;\n4) identyfikuje farmakologiczne interakcje leków;\n5) charakteryzuje postacie produktów leczniczych i rodzaje wyrobów medycznych;\n6) korzysta z Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych dopuszczonych do obrotu na\nterytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wykazu leków refundowanych;\n7) analizuje rynek w celu określenia zapotrzebowania na produkty lecznicze, wyroby medyczne\ni pozostałe produkty dopuszczone do obrotu na podstawie przepisów prawa;\n8) przygotowuje zamówienia produktów leczniczych i wyrobów medycznych;\n9) przestrzega zasad przyjmowania leków (znaczenie serii, terminu ważności);\n10) przyjmuje i magazynuje produkty lecznicze i wyroby medyczne, uwzględniając ich postać,\nskład i właściwości zgodnie z zaleceniami wytwórcy i inspekcji farmaceutycznej;\n11) ocenia zmiany zachodzące w lekach podczas ich przechowywania i przestrzega procedur\npostępowania z lekiem przeterminowanym;\n12) stosuje przepisy prawa dotyczące zasad wystawiania i realizacji recept;\n13) analizuje receptę pod względem formalno-prawnym;\n14) oblicza dawki i stężenia substancji czynnych w produktach leczniczych z uwzględnieniem\ndrogi podania i wieku pacjenta;\n15) określa składowe kosztu leku recepturowego i dokonuje jego wyceny;\n16) wydaje produkty lecznicze i wyroby medyczne oraz inne produkty dostępne w aptece\nzgodnie z uprawnieniami zawodowymi i obowiązującym prawem;\n17) informuje pacjenta o sposobie działania leków, możliwości wystąpienia działań\nniepożądanych, wpływie na sprawność psychofizyczną oraz warunkach przechowywania\ni sposobie użycia produktów leczniczych i wyrobów medycznych;\n18) przestrzega procedur wstrzymywania i wycofywania produktów leczniczych z obrotu\nw związku ze zgłoszeniem niepożądanego działania leku;\n19) rozróżnia rodzaje dokumentów aptecznych;\n20) obsługuje programy komputerowe przeznaczone do ewidencjonowania przychodu\ni rozchodu produktów leczniczych, w tym leków recepturowych i leków aptecznych.\n20\n3. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nSzkoła podejmująca kształcenie w zawodzie technik farmaceutyczny powinna posiadać następujące\npomieszczenia dydaktyczne:\n1) pracownię technologii postaci leków, wyposażoną w: stanowisko komputerowe (jedno\nstanowisko dla dwóch uczniów) z pakietem programów biurowych, oprogramowaniem do\newidencjonowania oraz wydawania produktów leczniczych i wyrobów medycznych,\nz drukarką, ze skanerem, z kasą fiskalną, z czytnikiem kodu paskowego; szafy na surowce\nfarmaceutyczne i odczynniki chemiczne, biblioteczkę wyposażoną w Farmakopeę Polską,\nUrzędowy Wykaz Produktów Leczniczych, instrukcje, regulaminy, zestaw przepisów prawa\ndotyczące\nfarmacji,\nreceptariusze,\nksiążki,\nczasopisma,\nstanowiska\nprzy\nstołach\nrecepturowych (jedno stanowisko dla jednego ucznia), gwarantujące prawidłowe wykonanie\nleków stanowisko do wykonania leku jałowego, wyposażone w lożę z laminarnym nawiewem\njałowego powietrza; stoły recepturowe z szafkami do przechowywania niezbędnego sprzętu\ni półkami na substancje, digestorium, zlewy kwasoodporne, zestaw sit, wagi apteczne\nproszkowe i do odważania płynów (jeden komplet na stanowisko), wagi, aerometry, łaźnię\nwodną, aparaturę do otrzymywania wody oczyszczonej, butle z wodą oczyszczoną, mikser\nrecepturowy do wykonywania maści i masy czopkowej, prasę do wytłaczania czopków,\nmaszynki do rozsypywania proszków, formy do czopków i globulek, sterylizator powietrzny\n(suszarkę) lub autoklaw, puszki sterylizacyjne (opakowania do sterylizacji), opakowania do\nwykonanych leków (butelki z zamknięciem, słoiki, pudełka do maści i do czopków, opłatki\nskrobiowe, torebki apteczne (papierowe) - białe i pomarańczowe, surowce farmaceutyczne\n(substancje\nlecznicze\ni\npomocnicze,\nw\ntym:\npodłoża\nmaściowe\ni\nczopkowe,\nrozpuszczalniki - etanol, gliceryna, oleje) oraz leki gotowe wykorzystywane w recepturze,\nsygnatury leków, naklejki z poleceniami, sprzęt szklany (zlewki, lejki, bagietki, butelki ze szkła\noranżowego), sprzęt porcelanowy (moździerze, pistle, parownice, infuzorki), sprzęt gumowy\n(węże, recepturki), sprzęt metalowy (łączniki, łapy, statywy, kółka, lejki do sączenia na\ngorąco, palniki gazowe, łyżki), sprzęt z tworzyw sztucznych (łyżki, zakraplacze, nakrętki,\nzestawy do sączenia kropli i płynów do oczu, karty celuloidowe), w ilości gwarantującej\nindywidualne wykonanie leków;\n2) pracownię analizy leków, wyposażoną w: stanowiska przy stołach laboratoryjnych do\nwykonania analizy jakościowej i ilościowej miareczkowej oraz przygotowania prób do analizy\ninstrumentalnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), stanowisko do analizy\ninstrumentalnej, stanowiska do ważenia na wagach analitycznych, stanowisko do wykonania\nchromatografii cienkowarstwowej, zlewy kwasoodporne, digestorium, łaźnię wodną,\nwirówkę, aparat do otrzymywania wody oczyszczonej, suszarkę laboratoryjną, wagi\nanalityczne elektroniczne, butle z wodą oczyszczoną, okulary, rękawice ochronne sprzęt\nszklany (zlewki, kolbki stożkowe, kolby miarowe, pipety, biurety lejki, cylindry miarowe,\nprobówki, bagietki szklane, szkiełka zegarkowe), sprzęt metalowy (statywy, łączniki, łapy,\nkółka, trójnogi, szczypce, lejki do sączenia na gorąco, palniki gazowe), sprzęt porcelanowy\n(moździerze, pistle, parownice, łyżki), sprzęt gumowy (węże, korki), sprzęt z tworzyw\nsztucznych (łyżki, statywy do pipet, tace), sprzęt z drewna (łapy), sprzęt do chromatografii\ncienkowarstwowej: komory chromatograficzne, płytki chromatograficzne, aparat do\nwywoływania chromatogramów, pipety automatyczne, lampę kwarcową laboratoryjną,\naparaturę\ndo\nanalizy\ninstrumentalnej:\npH-metry,\nrefraktometry,\npolarymetry,\nspektrofotometry, aparaty do badania uwalniania substancji leczniczej z różnych postaci\nleków (z tabletek, maści), odczynniki chemiczne;\n3) pracownię farmakognozji, wyposażoną w: szafy na surowce roślinne i odczynniki chemiczne,\nbiblioteczkę zawierającą instrukcje do ćwiczeń, książki i czasopisma, stanowisko do pracy\n21\nz mikroskopem (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), stanowisko do badania mieszanek\nziołowych, stanowisko do badań fitochemicznych, digestorium, stoły laboratoryjne\nz szafkami na sprzęt, sprzęt do analizy chromatograficznej: komory chromatograficzne do\nchromatografii cienkowarstwowej (TLC), płytki do chromatografii cienkowarstwowej (TLC),\nsprzęt do sporządzania i badania wyciągów z surowców: kolby stożkowe, lejki, pipety,\nmikropipety, sprzęt do identyfikacji roślinnych surowców leczniczych: mikroskopy optyczne,\nszkiełka do badań mikroskopowych i szkiełka zegarkowe, lampki spirytusowe, materiały\ni surowce do identyfikowania surowców zielarskich: surowce roślinne suche (pocięte\ni sproszkowane), odczynniki chemiczne do wykonania reakcji charakterystycznych dla\nsubstancji czynnych występujących w surowcach zielarskich, mieszanki roślinne i leki gotowe\nzawierające w swoim składzie substancje pochodzenia roślinnego, materiały i surowce do\nwykonania podstawowych badań fitochemicznych surowców lub specyfików: substancje\nwzorcowe, rozpuszczalniki do sporządzania wyciągów i faz ruchomych oraz odczynniki do\nwywoływania chromatogramów, lampę UV o zakresie 254 nm i 366 nm;\n4) pracownię anatomiczną, wyposażoną w: tablice poglądowe, biblioteczkę na książki\ni czasopisma, modele i plansze anatomiczne, przezrocza, foliogramy, filmy dydaktyczne\nprogramy komputerowe dotyczące anatomii człowieka, atlasy i albumy anatomiczne, fantom\nczłowieka do ćwiczeń z zakresu anatomii, fantomy niemowlęcia, dziecka i osoby dorosłej do\nudzielania pierwszej pomocy w stanach zagrożenia zdrowia i życia, defibrylator\nautomatyczny, środki opatrunkowe.\nKształcenie praktyczne może odbywać się w: pracowniach szkolnych, aptekach wyposażonych\nw stanowisko do sporządzania leków recepturowych, aptekach szpitalnych, hurtowniach\ni przedsiębiorstwach przemysłu farmaceutycznego oraz innych podmiotach stanowiących\npotencjalne miejsce zatrudnienia absolwentów szkół kształcących w zawodzie.\nSzkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy\nwłaściwe dla nauczanego zawodu w wymiarze 4 tygodni (160 godzin).\n4. MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)\n1) W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach w sprawie\nramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły,\nzachowując, z wyjątkiem szkoły policealnej dla dorosłych, minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów\nkształcenia: wspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia, stanowiących\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie.\nEfekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia\nwspólne dla zawodów w ramach obszaru medyczno-społecznego stanowiące\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów\n430 godz.\nMS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu\nśrodkami farmaceutycznymi i materiałami medycznymi\n950 godz.","answer":"D","answer_text":null,"solution":null,"image":"img/informator-egzamin-zawodowy-technik-farmaceutyczny-2017/zad-P9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Egzamin zawodowy · Informator zawodowy · 2017","subject_label":"egzamin-zawodowy","category_label":"Informator zawodowy","text_html":"<p>Przykładowe zadanie 9.<br>Recepta na antybiotyk jest ważna i możliwa do zrealizowania<br>A. 2 tygodnie od daty wystawienia.<br>B. przez cały czas trwania kuracji.<br>C. 30 dni od daty wystawienia.<br>D. 7 dni od daty wystawienia.<br>Odpowiedź prawidłowa: D.<br>12</p>\n<ol><li>Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych umiejętności z kwalifikacji</li></ol>\n<p>MS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami<br>farmaceutycznymi i materiałami medycznymi<br>Wykonaj na podstawie przedstawionej recepty lek recepturowy. Sprawdź poprawność przepisanych<br>dawek oraz popraw ewentualne niezgodności. Dobierz właściwe opakowanie, wypełnij i dołącz<br>odpowiednią sygnaturę. Wypełnij protokół z przeliczania i sprawdzania dawek oraz protokół<br>z obliczeniami ilości substancji potrzebnymi do wykonania leku. Posługuj się Farmakopeą Polską<br>przygotowaną na stanowisku. Wykonany lek oraz wypełnione protokoły pozostaw na stanowisku do<br>oceny.<br>13<br>Protokół z przeliczania i sprawdzania dawek</p>\n<ol><li>Substancje, których poprawność dawkowania należy sprawdzić:</li></ol>\n<p>a<br>b</p>\n<ol><li>Dawka jednorazowa, którą zażyje pacjent przyjmując lek wykonany na podstawie</li></ol>\n<p>recepty lekarskiej:<br>a. Substancja a<br>b. Substancja b</p>\n<ol><li>Dawka dobowa, którą zażyje pacjent przyjmując lek wykonany na podstawie recepty</li></ol>\n<p>lekarskiej:<br>a. Substancja a<br>b. Substancja b</p>\n<ol><li>Porównanie obliczonych dawek z dawkami maksymalnymi z Farmakopei Polskiej:</li></ol>\n<p>a. Substancja a<br>b. Substancja b</p>\n<ol><li>Wnioski:</li></ol>\n<p>a. Substancja a<br>b. Substancja b<br>Protokół z obliczeń ilości substancji potrzebnych do wykonania leku</p>\n<ol><li>Obliczenia:</li><li>Zestawienie wyników ilości substancji potrzebnych do wykonania recepty</li></ol>\n<p>po uwzględnieniu ewentualnych niezgodności:<br>Substancja 1- (nazwa substancji) (ilość w g)<br>Substancja 2- (nazwa substancji) (ilość w g)<br>Substancja 3- (nazwa substancji) (ilość w g)<br>Substancja 4- (nazwa substancji) (ilość w g)<br>Czas przeznaczony na wykonanie zadania wynosi 120 minut.<br>Ocenie podlegać będą 3 rezultaty:<br> gotowy lek z opisaną sygnaturą i wskazaniami dla pacjenta;<br> protokół z przeliczania i sprawdzania dawek;<br> protokół z obliczeń ilości substancji potrzebnych do wykonania leku<br>oraz przebieg wykonania leku.<br>14<br>Kryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać:<br> zgodność masy całkowitej leku z receptą;<br> jakość organoleptyczną leku;<br> poprawność dobrania opakowania leku;<br> poprawność doboru i wypełnienia sygnatury;<br> dokładność i zachowanie bezpieczeństwa przy odważaniu substancji silnie działającej;<br> poprawność obliczeń dotyczących dawkowania w zapisanej recepcie;<br> weryfikację dawek z Farmakopeą Polską;<br> poprawność obliczenia ilości składników potrzebnych do wykonania leku;<br> poprawność obliczenia i przeliczenia ilości substancji powodujących niezgodności.<br>Umiejętności sprawdzane testem praktycznym:</p>\n<ol><li>Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych;</li><li>rozróżnia substancje czynne i substancje pomocnicze oraz dobiera substancje pomocnicze</li></ol>\n<p>stosowane przy sporządzaniu poszczególnych postaci leku;</p>\n<ol><li>korzysta z Farmakopei Polskiej i Zasad Dobrej Praktyki Wytwarzania w celu wykonania leku</li></ol>\n<p>recepturowego i aptecznego;</p>\n<ol><li>interpretuje zapis na recepcie lekarskiej i przepis farmakopealny w aspekcie wykonania leku</li></ol>\n<p>recepturowego i leku aptecznego;</p>\n<ol><li>określa typy niezgodności recepturowych oraz stosuje techniki zapobiegania im;</li><li>wykonuje obliczenia stężeń i dawek składników leku oraz kontroluje prawidłowość zapisu</li></ol>\n<p>ilości składników, dla których określono dawki i stężenia maksymalne;</p>\n<ol><li>stosuje metody obliczeniowe w celu ustalenia ilości surowców farmaceutycznych</li></ol>\n<p>potrzebnych do wykonania leku aptecznego i leku recepturowego;</p>\n<ol><li>planuje przebieg prac związanych z wykonaniem leku aptecznego i leku recepturowego;</li><li>dobiera metody i warunki wykonania leku recepturowego do zapisanej postaci leku;</li><li>rozróżnia sprzęt i dobiera aparaturę, urządzenia i opakowania do wykonywanej postaci leku;</li><li>planuje wykonywanie segmentów technologicznych w procesie produkcyjnym i dobiera</li></ol>\n<p>aparaturę potrzebną do zadanego procesu technologicznego;</p>\n<ol><li>przygotowuje siebie, sprzęt i pomieszczenia recepturowe (w tym przeznaczone</li></ol>\n<p>do sporządzania jałowych postaci leku);</p>\n<ol><li>obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt wykorzystywany w aptece i przemyśle</li></ol>\n<p>farmaceutycznym;</p>\n<ol><li>wykonuje wszystkie postacie leków recepturowych i leków aptecznych zgodnie</li></ol>\n<p>z uprawnieniami zawodowymi;</p>\n<ol><li>przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki podczas wykonywania leków;</li><li>wykonuje fasowanie leków i etykietowanie opakowań;</li><li>wykonuje czynności pomocnicze w zakresie uprawnień zawodowych;</li><li>sporządza niezbędną dokumentację dotyczącą wytwarzanych preparatów.</li></ol>\n<p>Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji MS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów<br>leczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami farmaceutycznymi i materiałami medycznymi<br>mogą dotyczyć:<br> sporządzania innych postaci leku;<br> analizy postaci leku.<br>15<br>PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE<br>PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE TECHNIK FARMACEUTYCZNY - 321301.</p>\n<ol><li>CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE</li></ol>\n<p>Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik farmaceutyczny powinien być przygotowany do<br>wykonywania następujących zadań zawodowych:</p>\n<ol><li>sporządzania i wytwarzania produktów leczniczych;</li><li>wykonywania czynności związanych z obrotem produktami leczniczymi i wyrobami</li></ol>\n<p>medycznymi oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu na podstawie<br>ustawy - prawo farmaceutyczne, w szczególności wydawania tych produktów;</p>\n<ol><li>uczestniczenia w analizach i procesie kontroli produktów leczniczych i wyrobów medycznych</li></ol>\n<p>w laboratoriach.</p>\n<ol><li>EFEKTY KSZTAŁCENIA</li></ol>\n<p>Do wykonywania wyżej wymienionych zadań zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych<br>efektów kształcenia na które składają się:</p>\n<ol><li>Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów</li></ol>\n<p>(BHP). Bezpieczeństwo i higiena pracy<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową,</li></ol>\n<p>ochroną środowiska i ergonomią;</p>\n<ol><li>rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy</li></ol>\n<p>i ochrony środowiska w Polsce;</p>\n<ol><li>określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny</li></ol>\n<p>pracy;</p>\n<ol><li>przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane</li></ol>\n<p>z wykonywaniem zadań zawodowych;</p>\n<ol><li>określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;</li><li>określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;</li><li>organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami</li></ol>\n<p>bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;</p>\n<ol><li>stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadań zawodowych;</li><li>przestrzega zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące</li></ol>\n<p>ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;</p>\n<ol><li>udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach</li></ol>\n<p>zagrożenia zdrowia i życia.<br>(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;</li><li>stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz</li></ol>\n<p>16<br>przepisy prawa podatkowego i prawa autorskiego;</p>\n<ol><li>stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;</li><li>rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;</li><li>analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;</li><li>inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;</li><li>przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności</li></ol>\n<p>gospodarczej;</p>\n<ol><li>prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;</li><li>obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające</li></ol>\n<p>prowadzenie działalności gospodarczej;</p>\n<ol><li>planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;</li><li>planuje działania związane z wprowadzaniem innowacyjnych rozwiązań;</li><li>stosuje zasady normalizacji;</li><li>optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.</li></ol>\n<p>(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych</li></ol>\n<p>oraz fonetycznych), umożliwiających realizację zadań zawodowych;</p>\n<ol><li>interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych</li></ol>\n<p>artykułowane powoli i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;</p>\n<ol><li>analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności</li></ol>\n<p>zawodowych;</p>\n<ol><li>formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające</li></ol>\n<p>komunikowanie się w środowisku pracy;</p>\n<ol><li>korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.</li></ol>\n<p>(KPS). Kompetencje personalne i społeczne<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>przestrzega zasad kultury i etyki;</li><li>jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadań;</li><li>potrafi planować działania i zarządzać czasem;</li><li>przewiduje skutki podejmowanych działań;</li><li>ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania;</li><li>jest otwarty na zmiany;</li><li>stosuje techniki radzenia sobie ze stresem;</li><li>aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;</li><li>przestrzega tajemnicy zawodowej;</li><li>negocjuje warunki porozumień;</li><li>jest komunikatywny;</li><li>stosuje metody i techniki rozwiązywania problemów;</li><li>współpracuje w zespole.</li></ol>\n<p>17<br>(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>planuje i organizuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadań;</li><li>dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadań;</li><li>kieruje wykonaniem przydzielonych zadań;</li><li>monitoruje i ocenia jakość wykonania przydzielonych zadań;</li><li>wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków</li></ol>\n<p>i jakość pracy;</p>\n<ol><li>stosuje metody motywacji do pracy;</li><li>komunikuje się ze współpracownikami.</li><li>Efekty</li></ol>\n<p>kształcenia<br>wspólne<br>dla<br>zawodów<br>w<br>ramach<br>obszaru<br>medyczno-społecznego, stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodzie lub<br>grupie zawodów PKZ(MS.a)<br>PKZ(MS.a) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: opiekun medyczny,<br>terapeuta zajęciowy, ortoptystka, opiekunka dziecięca, technik masażysta, higienistka<br>stomatologiczna, asystentka stomatologiczna, technik ortopeda, technik dentystyczny, protetyk<br>słuchu, technik farmaceutyczny, technik sterylizacji medycznej, technik elektroradiolog, technik<br>elektroniki i informatyki medycznej<br>Uczeń:</p>\n<ol><li>wyjaśnia ogólną budowę i funkcje organizmu człowieka;</li><li>charakteryzuje podstawowe pojęcia z zakresu zdrowia oraz promocji i profilaktyki zdrowia;</li><li>przestrzega zasad promocji zdrowia i zdrowego stylu życia;</li><li>wyjaśnia pojęcia z zakresu patologii, charakteryzuje objawy i przyczyny zaburzeń oraz zmian</li></ol>\n<p>chorobowych;</p>\n<ol><li>przestrzega zasad postępowania w przypadku podejrzenia występowania przemocy;</li><li>charakteryzuje stany nagłego zagrożenia życia;</li><li>dokonuje oceny parametrów podstawowych funkcji życiowych;</li><li>udziela, zgodnie z kompetencjami zawodowymi, pierwszej pomocy w stanach zagrożenia</li></ol>\n<p>życia i zdrowia;</p>\n<ol><li>rozróżnia sposoby postępowania w razie bezpośredniego kontaktu z materiałem biologicznie</li></ol>\n<p>skażonym;</p>\n<ol><li>przestrzega zasad bezpieczeństwa związanych z materiałami biologicznie skażonymi;</li><li>przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki;</li><li>komunikuje się z pacjentem, jego rodziną i grupą społeczną;</li><li>charakteryzuje prawne i etyczne uwarunkowania zawodu;</li><li>identyfikuje miejsce i rolę zawodu w ramach organizacji systemu ochrony zdrowia na</li></ol>\n<p>poziomie krajowym i europejskim;</p>\n<ol><li>sporządza, prowadzi i archiwizuje dokumentację medyczną zgodnie z przepisami prawa;</li><li>stosuje przepisy prawa dotyczące realizacji zadań zawodowych;</li><li>współpracuje w zespole wielodyscyplinarnym zapewniającym ciągłość opieki nad pacjentem;</li><li>charakteryzuje organizację ochrony zdrowia w Polsce;</li><li>wyjaśnia zasady funkcjonowania systemu ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce;</li><li>określa źródła i sposoby finansowania świadczeń zdrowotnych;</li><li>wyjaśnia specyfikę rynku usług medycznych;</li><li>przestrzega</li></ol>\n<p>zasad<br>etycznego<br>postępowania<br>w<br>stosunku<br>do<br>pacjentów<br>oraz<br>18<br>współpracowników;</p>\n<ol><li>posługuje się językiem migowym (nie dotyczy zawodu technik masażysta nauczanego</li></ol>\n<p>w technikum);</p>\n<ol><li>stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadań.</li><li>Efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie technik</li></ol>\n<p>farmaceutyczny<br>MS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu środkami<br>farmaceutycznymi i materiałami medycznymi</p>\n<ol><li>Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych</li></ol>\n<p>Uczeń:</p>\n<ol><li>rozróżnia surowce farmaceutyczne i metody ich pozyskiwania;</li><li>rozróżnia substancje czynne i substancje pomocnicze oraz dobiera substancje pomocnicze</li></ol>\n<p>stosowane przy sporządzaniu poszczególnych postaci leku;</p>\n<ol><li>charakteryzuje postacie leków recepturowych i aptecznych;</li><li>korzysta z farmakopei i Zasad Dobrej Praktyki Wytwarzania w celu wykonania leku</li></ol>\n<p>recepturowego i aptecznego;</p>\n<ol><li>interpretuje zapis na recepcie lekarskiej i przepis farmakopealny w aspekcie wykonania leku</li></ol>\n<p>recepturowego i leku aptecznego;</p>\n<ol><li>określa typy niezgodności recepturowych oraz stosuje techniki zapobiegania im;</li><li>wykonuje obliczenia stężeń i dawek składników leku oraz kontroluje prawidłowość zapisu</li></ol>\n<p>ilości składników, dla których określono dawki i stężenia maksymalne;</p>\n<ol><li>stosuje metody obliczeniowe w celu ustalenia ilości surowców farmaceutycznych</li></ol>\n<p>potrzebnych do wykonania leku recepturowego i leku aptecznego;</p>\n<ol><li>planuje przebieg prac związanych z wykonaniem leku aptecznego i leku recepturowego;</li><li>dobiera metody i warunki wykonania leku recepturowego do zapisanej postaci leku;</li><li>rozróżnia sprzęt i dobiera aparaturę, urządzenia i opakowania do wykonywanej postaci leku;</li><li>planuje wykonywanie segmentów technologicznych w procesie produkcyjnym i dobiera</li></ol>\n<p>aparaturę potrzebną do zadanego procesu technologicznego;</p>\n<ol><li>przygotowuje siebie, sprzęt i pomieszczenia recepturowe (w tym przeznaczone do</li></ol>\n<p>sporządzania jałowych postaci leku);</p>\n<ol><li>obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt wykorzystywany w aptece i przemyśle</li></ol>\n<p>farmaceutycznym;</p>\n<ol><li>wykonuje wszystkie postacie leków recepturowych i leków aptecznych zgodnie</li></ol>\n<p>z uprawnieniami zawodowymi;</p>\n<ol><li>przestrzega zasad aseptyki i antyseptyki podczas wykonywania leków;</li><li>wykonuje fasowanie leków i etykietowanie opakowań;</li><li>wykonuje czynności pomocnicze w zakresie uprawnień zawodowych;</li><li>sporządza niezbędną dokumentację dotyczącą wytwarzanych preparatów.</li><li>Przeprowadzanie analizy i kontroli produktów leczniczych oraz wyrobów medycznych</li></ol>\n<p>Uczeń:</p>\n<ol><li>rozróżnia sprzęt, urządzenia i aparaturę laboratoryjną;</li><li>dobiera metody i rodzaje badań produktów leczniczych i surowców roślinnych zgodne</li></ol>\n<p>z przepisami farmakopealnymi;</p>\n<ol><li>dobiera odczynniki, sprzęt, urządzenia i aparaturę do wykonywanych zadań;</li><li>obsługuje aparaturę, urządzenia i sprzęt w laboratorium;</li><li>realizuje prace laboratoryjne związane z analizą i kontrolą produktów leczniczych i wyrobów</li></ol>\n<p>19<br>medycznych;</p>\n<ol><li>przeprowadza oznaczenia z zakresu analizy jakościowej i ilościowej substancji leczniczych,</li></ol>\n<p>surowców farmaceutycznych (w tym surowców roślinnych) i produktów leczniczych;</p>\n<ol><li>wykonuje obliczenia z zakresu analizy jakościowej i ilościowej;</li><li>charakteryzuje i interpretuje błędy analityczne;</li><li>pobiera i przechowuje próbki archiwalne zgodnie z przepisami;</li><li>sporządza dokumentację laboratoryjną;</li><li>stosuje Zasady Dobrej Praktyki Laboratoryjnej w analizie i kontroli produktów leczniczych</li></ol>\n<p>i wyrobów medycznych.</p>\n<ol><li>Prowadzenie obrotu produktami leczniczymi i wyrobami medycznymi</li></ol>\n<p>Uczeń:</p>\n<ol><li>rozróżnia i stosuje nazwy polskie, łacińskie, międzynarodowe i synonimy nazw surowców</li></ol>\n<p>farmaceutycznych;</p>\n<ol><li>posługuje się terminologią z zakresu fizjologii, patofizjologii, anatomii człowieka i biofarmacji</li></ol>\n<p>w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych;</p>\n<ol><li>identyfikuje grupy leków ze względu na właściwości farmakologiczne i określa zakres</li></ol>\n<p>działania farmakologicznego produktów leczniczych;</p>\n<ol><li>identyfikuje farmakologiczne interakcje leków;</li><li>charakteryzuje postacie produktów leczniczych i rodzaje wyrobów medycznych;</li><li>korzysta z Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych dopuszczonych do obrotu na</li></ol>\n<p>terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wykazu leków refundowanych;</p>\n<ol><li>analizuje rynek w celu określenia zapotrzebowania na produkty lecznicze, wyroby medyczne</li></ol>\n<p>i pozostałe produkty dopuszczone do obrotu na podstawie przepisów prawa;</p>\n<ol><li>przygotowuje zamówienia produktów leczniczych i wyrobów medycznych;</li><li>przestrzega zasad przyjmowania leków (znaczenie serii, terminu ważności);</li><li>przyjmuje i magazynuje produkty lecznicze i wyroby medyczne, uwzględniając ich postać,</li></ol>\n<p>skład i właściwości zgodnie z zaleceniami wytwórcy i inspekcji farmaceutycznej;</p>\n<ol><li>ocenia zmiany zachodzące w lekach podczas ich przechowywania i przestrzega procedur</li></ol>\n<p>postępowania z lekiem przeterminowanym;</p>\n<ol><li>stosuje przepisy prawa dotyczące zasad wystawiania i realizacji recept;</li><li>analizuje receptę pod względem formalno-prawnym;</li><li>oblicza dawki i stężenia substancji czynnych w produktach leczniczych z uwzględnieniem</li></ol>\n<p>drogi podania i wieku pacjenta;</p>\n<ol><li>określa składowe kosztu leku recepturowego i dokonuje jego wyceny;</li><li>wydaje produkty lecznicze i wyroby medyczne oraz inne produkty dostępne w aptece</li></ol>\n<p>zgodnie z uprawnieniami zawodowymi i obowiązującym prawem;</p>\n<ol><li>informuje pacjenta o sposobie działania leków, możliwości wystąpienia działań</li></ol>\n<p>niepożądanych, wpływie na sprawność psychofizyczną oraz warunkach przechowywania<br>i sposobie użycia produktów leczniczych i wyrobów medycznych;</p>\n<ol><li>przestrzega procedur wstrzymywania i wycofywania produktów leczniczych z obrotu</li></ol>\n<p>w związku ze zgłoszeniem niepożądanego działania leku;</p>\n<ol><li>rozróżnia rodzaje dokumentów aptecznych;</li><li>obsługuje programy komputerowe przeznaczone do ewidencjonowania przychodu</li></ol>\n<p>i rozchodu produktów leczniczych, w tym leków recepturowych i leków aptecznych.<br>20</p>\n<ol><li>WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE</li></ol>\n<p>Szkoła podejmująca kształcenie w zawodzie technik farmaceutyczny powinna posiadać następujące<br>pomieszczenia dydaktyczne:</p>\n<ol><li>pracownię technologii postaci leków, wyposażoną w: stanowisko komputerowe (jedno</li></ol>\n<p>stanowisko dla dwóch uczniów) z pakietem programów biurowych, oprogramowaniem do<br>ewidencjonowania oraz wydawania produktów leczniczych i wyrobów medycznych,<br>z drukarką, ze skanerem, z kasą fiskalną, z czytnikiem kodu paskowego; szafy na surowce<br>farmaceutyczne i odczynniki chemiczne, biblioteczkę wyposażoną w Farmakopeę Polską,<br>Urzędowy Wykaz Produktów Leczniczych, instrukcje, regulaminy, zestaw przepisów prawa<br>dotyczące<br>farmacji,<br>receptariusze,<br>książki,<br>czasopisma,<br>stanowiska<br>przy<br>stołach<br>recepturowych (jedno stanowisko dla jednego ucznia), gwarantujące prawidłowe wykonanie<br>leków stanowisko do wykonania leku jałowego, wyposażone w lożę z laminarnym nawiewem<br>jałowego powietrza; stoły recepturowe z szafkami do przechowywania niezbędnego sprzętu<br>i półkami na substancje, digestorium, zlewy kwasoodporne, zestaw sit, wagi apteczne<br>proszkowe i do odważania płynów (jeden komplet na stanowisko), wagi, aerometry, łaźnię<br>wodną, aparaturę do otrzymywania wody oczyszczonej, butle z wodą oczyszczoną, mikser<br>recepturowy do wykonywania maści i masy czopkowej, prasę do wytłaczania czopków,<br>maszynki do rozsypywania proszków, formy do czopków i globulek, sterylizator powietrzny<br>(suszarkę) lub autoklaw, puszki sterylizacyjne (opakowania do sterylizacji), opakowania do<br>wykonanych leków (butelki z zamknięciem, słoiki, pudełka do maści i do czopków, opłatki<br>skrobiowe, torebki apteczne (papierowe) - białe i pomarańczowe, surowce farmaceutyczne<br>(substancje<br>lecznicze<br>i<br>pomocnicze,<br>w<br>tym:<br>podłoża<br>maściowe<br>i<br>czopkowe,<br>rozpuszczalniki - etanol, gliceryna, oleje) oraz leki gotowe wykorzystywane w recepturze,<br>sygnatury leków, naklejki z poleceniami, sprzęt szklany (zlewki, lejki, bagietki, butelki ze szkła<br>oranżowego), sprzęt porcelanowy (moździerze, pistle, parownice, infuzorki), sprzęt gumowy<br>(węże, recepturki), sprzęt metalowy (łączniki, łapy, statywy, kółka, lejki do sączenia na<br>gorąco, palniki gazowe, łyżki), sprzęt z tworzyw sztucznych (łyżki, zakraplacze, nakrętki,<br>zestawy do sączenia kropli i płynów do oczu, karty celuloidowe), w ilości gwarantującej<br>indywidualne wykonanie leków;</p>\n<ol><li>pracownię analizy leków, wyposażoną w: stanowiska przy stołach laboratoryjnych do</li></ol>\n<p>wykonania analizy jakościowej i ilościowej miareczkowej oraz przygotowania prób do analizy<br>instrumentalnej (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), stanowisko do analizy<br>instrumentalnej, stanowiska do ważenia na wagach analitycznych, stanowisko do wykonania<br>chromatografii cienkowarstwowej, zlewy kwasoodporne, digestorium, łaźnię wodną,<br>wirówkę, aparat do otrzymywania wody oczyszczonej, suszarkę laboratoryjną, wagi<br>analityczne elektroniczne, butle z wodą oczyszczoną, okulary, rękawice ochronne sprzęt<br>szklany (zlewki, kolbki stożkowe, kolby miarowe, pipety, biurety lejki, cylindry miarowe,<br>probówki, bagietki szklane, szkiełka zegarkowe), sprzęt metalowy (statywy, łączniki, łapy,<br>kółka, trójnogi, szczypce, lejki do sączenia na gorąco, palniki gazowe), sprzęt porcelanowy<br>(moździerze, pistle, parownice, łyżki), sprzęt gumowy (węże, korki), sprzęt z tworzyw<br>sztucznych (łyżki, statywy do pipet, tace), sprzęt z drewna (łapy), sprzęt do chromatografii<br>cienkowarstwowej: komory chromatograficzne, płytki chromatograficzne, aparat do<br>wywoływania chromatogramów, pipety automatyczne, lampę kwarcową laboratoryjną,<br>aparaturę<br>do<br>analizy<br>instrumentalnej:<br>pH-metry,<br>refraktometry,<br>polarymetry,<br>spektrofotometry, aparaty do badania uwalniania substancji leczniczej z różnych postaci<br>leków (z tabletek, maści), odczynniki chemiczne;</p>\n<ol><li>pracownię farmakognozji, wyposażoną w: szafy na surowce roślinne i odczynniki chemiczne,</li></ol>\n<p>biblioteczkę zawierającą instrukcje do ćwiczeń, książki i czasopisma, stanowisko do pracy<br>21<br>z mikroskopem (jedno stanowisko dla dwóch uczniów), stanowisko do badania mieszanek<br>ziołowych, stanowisko do badań fitochemicznych, digestorium, stoły laboratoryjne<br>z szafkami na sprzęt, sprzęt do analizy chromatograficznej: komory chromatograficzne do<br>chromatografii cienkowarstwowej (TLC), płytki do chromatografii cienkowarstwowej (TLC),<br>sprzęt do sporządzania i badania wyciągów z surowców: kolby stożkowe, lejki, pipety,<br>mikropipety, sprzęt do identyfikacji roślinnych surowców leczniczych: mikroskopy optyczne,<br>szkiełka do badań mikroskopowych i szkiełka zegarkowe, lampki spirytusowe, materiały<br>i surowce do identyfikowania surowców zielarskich: surowce roślinne suche (pocięte<br>i sproszkowane), odczynniki chemiczne do wykonania reakcji charakterystycznych dla<br>substancji czynnych występujących w surowcach zielarskich, mieszanki roślinne i leki gotowe<br>zawierające w swoim składzie substancje pochodzenia roślinnego, materiały i surowce do<br>wykonania podstawowych badań fitochemicznych surowców lub specyfików: substancje<br>wzorcowe, rozpuszczalniki do sporządzania wyciągów i faz ruchomych oraz odczynniki do<br>wywoływania chromatogramów, lampę UV o zakresie 254 nm i 366 nm;</p>\n<ol><li>pracownię anatomiczną, wyposażoną w: tablice poglądowe, biblioteczkę na książki</li></ol>\n<p>i czasopisma, modele i plansze anatomiczne, przezrocza, foliogramy, filmy dydaktyczne<br>programy komputerowe dotyczące anatomii człowieka, atlasy i albumy anatomiczne, fantom<br>człowieka do ćwiczeń z zakresu anatomii, fantomy niemowlęcia, dziecka i osoby dorosłej do<br>udzielania pierwszej pomocy w stanach zagrożenia zdrowia i życia, defibrylator<br>automatyczny, środki opatrunkowe.<br>Kształcenie praktyczne może odbywać się w: pracowniach szkolnych, aptekach wyposażonych<br>w stanowisko do sporządzania leków recepturowych, aptekach szpitalnych, hurtowniach<br>i przedsiębiorstwach przemysłu farmaceutycznego oraz innych podmiotach stanowiących<br>potencjalne miejsce zatrudnienia absolwentów szkół kształcących w zawodzie.<br>Szkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy<br>właściwe dla nauczanego zawodu w wymiarze 4 tygodni (160 godzin).</p>\n<ol><li>MINIMALNA LICZBA GODZIN KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO1)</li><li>W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosować do wymiaru godzin określonego w przepisach w sprawie</li></ol>\n<p>ramowych planów nauczania dla publicznych szkół, przewidzianego dla kształcenia zawodowego w danym typie szkoły,<br>zachowując, z wyjątkiem szkoły policealnej dla dorosłych, minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów<br>kształcenia: wspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia, stanowiących<br>podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionej w zawodzie.<br>Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia<br>wspólne dla zawodów w ramach obszaru medyczno-społecznego stanowiące<br>podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów<br>430 godz.<br>MS.17 Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu<br>środkami farmaceutycznymi i materiałami medycznymi<br>950 godz.</p>","solutions":[]}