{"id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-przetworstwa-mleczarskiego-2012/zad/P9","paper_id":"informator-egzamin-zawodowy-technik-przetworstwa-mleczarskiego-2012","number":"P9","points":null,"ptype":"closed","subject":"egzamin-zawodowy","category":"informator-zawodowy","year":2012,"month":null,"level":null,"text":"Przykładowe zadanie 9.\nDo przewożenia półtusz wieprzowych z magazynu na halę produkcyjną służy\nA. rower składak.\nB. wózek paletowy.\nC. układnica regałowa.\nD. samochód cysterna.\nOdpowiedź prawidłowa: B.\nModuł 3\nStrona 5\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych\numiejętności\nz\nkwalifikacji\nT.2.\nProdukcja\nwyrobów\nspożywczych\nz wykorzystaniem maszyn i urządzeń\nKorzystając z płuczko-obieraczki oraz krajalnicy-kostkownicy przygotuj 10kg mieszanki\nwarzywnej marchwiowo-selerowej, przy czym 6kg mieszanki rozdrobnij w kostkę\no wymiarach 5mm x 5mm x 5mm, a 4kg mieszanki warzywnej rozdrobnij w słupki\no wymiarach 3mm x 3mm x 20mm. Udział marchwi w mieszance wynosi 60%, a selera 40%.\nOblicz ilość marchwi i selera, którą należy przygotować do rozdrabniania w kostkę i w paski,\nwyniki zapisz w tabeli M3.1 - obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej. Surowce\noraz stanowisko pracy masz przygotowane. Podczas wykonywania zadania przestrzegaj\nzasad organizacji pracy, bhp i przepisów przeciwpożarowych oraz ochrony środowiska.\nTabela M3.1. Obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej\nKształt rozdrobnionych\nskładników mieszanki\nMasa marchwi\nMasa selera\nkostka\nsłupki\nCzas na wykonanie zadania wynosi 180 minut.\nOcenie podlegać będzie\n obsługa płuczko-obieraczki;\n obsługa krajalnicy-kostkownicy;\n tabela M3.1. Obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej - rezultat 1;\n mieszanka warzywna rozdrobniona w kostkę oraz w paski - rezultat 2;\nKryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać\n stosowanie się do instrukcji obsługi urządzeń podczas produkcji mieszanki warzywnej;\n stopień\noczyszczenia\nwarzyw\nw\npłuczko-obieraczce,\nprzygotowanych\ndo rozdrabniania;\n jakość uzyskanych w wyniku rozdrabniania kostek i słupków z marchwi i selera\nw mieszance warzywnej;\n równomierność wymieszania surowców w mieszance warzywnej;\n racjonalne gospodarowanie surowcami.\nModuł 3\nStrona 6\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nUmiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym\n1. Przygotowywanie surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych\n1) dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów\nspożywczych;\n3) wykonuje czynności związane z przygotowywaniem surowców, dodatków do żywności\ni materiałów pomocniczych;\n4) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane do przygotowywania surowców, dodatków\ndo żywności i materiałów pomocniczych.\n2. Prowadzenie procesów produkcji wyrobów spożywczych\n2) dobiera parametry technologiczne do produkcji wyrobów spożywczych;\n4) wykonuje czynności związane z prowadzeniem procesów produkcji wyrobów\nspożywczych;\n5) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych.\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji T.2. Produkcja wyrobów spożywczych\nz wykorzystaniem maszyn i urządzeń mogą dotyczyć\n wytwarzania półproduktów i wyrobów gotowych z zastosowaniem maszyn\ni urządzeń;\n obsługiwania maszyn i urządzeń stosowanych do produkcji wyrobów spożywczych;\n magazynowania wyrobów gotowych z wykorzystaniem urządzeń magazynowych\ni środków transportu wewnętrznego.\nModuł 3\nStrona 7\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nKwalifikacja K2\nT.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\n1.Przykłady zadań do części pisemnej egzaminu dla wybranych umiejętności\nz kwalifikacji T.17.\nOrganizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów\nmleczarskich\n1.1. Organizowanie produkcji wyrobów mleczarskich\nUmiejętność 1) dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji\nposzczególnych wyrobów mleczarskich, na przykład:\n dobiera surowce do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: mleko do produkcji\njogurtu, śmietankę do produkcji masła, serwatkę do produkcji laktozy;\n dobiera dodatki do żywności do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: podpuszczkę\ndo produkcji sera, lecytynę do produkcji lodów, barwnik do masła;\n dobiera materiały pomocnicze do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: podchloryn\nsodu do dezynfekcji powierzchni masielnicy, butelkę z polipropylenu do zapakowania\nmaślanki.\nPrzykładowe zadanie 1.\nDodatkiem technologicznym stosowanym do produkcji sera jest\nA. laktoza.\nB. karoten.\nC. chloramina.\nD. podpuszczka.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nUmiejętność 3) dobiera operacje i procesy stosowane w produkcji wyrobów mleczarskich,\nna przykład:\n dobiera operacje stosowane do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: zagęszczanie\ndo produkcji mleka zagęszczonego, oczyszczanie mleka surowego;\n dobiera procesy do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: zaszczepianie mleka\ndo produkcji\nnapojów\nfermentowanych,\nkrystalizację\ndo\nprodukcji\nlaktozy\ntechnicznej.\nModuł 3\nStrona 8\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nPrzykładowe zadanie 2.\nFermentację mlekową wykorzystuje się do produkcji\nA. lodów.\nB. laktozy.\nC. jogurtu.\nD. śmietanki.\nOdpowiedź prawidłowa: C.\nUmiejętność 5) dobiera maszyny i urządzenia do produkcji wyrobów mleczarskich,\nna przykład;\n dobiera maszyny i urządzenia do procesów oraz operacji, np.: autoklaw do sterylizacji\nmleka zagęszczonego niesłodzonego, wyparkę do zagęszczania mleka;\n określa przeznaczenie maszyn i urządzeń, np.: wirówka służy do usuwania\nzanieczyszczeń z mleka, frezer służy do zamrażania mieszanki do produkcji lodów.\nPrzykładowe zadanie 3.\nCyklon służy do\nA. suszenia mleka.\nB. mieszania proszku.\nC. oddzielania tłuszczu.\nD. odpylania powietrza.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\n1.2. Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\nUmiejętność 1) monitoruje przebieg produkcji wyrobów mleczarskich pod kątem zgodności\nz systemami zapewnienia jakości, na przykład:\n określa monitorowane parametry technologiczne podczas produkcji wyrobów\nmleczarskich, np.: temperaturę pasteryzacji mleka, kwasowość jogurtu;\n dobiera sposób monitorowania punktów kontrolnych i krytycznych punktów\nkontrolnych, np.: monitorowanie ciśnienia podczas homogenizacji śmietanki,\nmonitorowanie\nobecności\nantybiotyków\nw\nmleku\npoprzez\nwykonanie\nspecjalistycznych testów.\nModuł 3\nStrona 9\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nPrzykładowe zadanie 4.\nPodczas pasteryzacji mleka należy monitorować\nA. lepkość.\nB. gęstość.\nC. temperaturę.\nD. kwasowość.\nOdpowiedź prawidłowa: C.\nUmiejętność 2) podejmuje działania korygujące w przypadku stwierdzenia niezgodności\nw procesie produkcji, na przykład:\n stwierdza niezgodność, np.: za niska temperatura pasteryzacji mleka, za wysoka\nkwasowość gęstwy serowarskiej;\n podejmuje działania w przypadku stwierdzenia niezgodności, np.: podwyższa\ntemperaturę, wstrzymuje produkcję, produkt niezgodny zutylizuje.\nPrzykładowe zadanie 5.\nKontrola międzyoperacyjna wykazała zbyt niską zawartość suchej masy w mleku\nzagęszczonym niesłodzonym. W opisanej sytuacji kierownik produkcji powinien zlecić\nA. dodanie wody.\nB. suszenie mleka.\nC. odwirowanie mleka.\nD. powtórne zagęszczenie.\nOdpowiedź prawidłowa: D.\nUmiejętność 5) dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności,\npółproduktów i wyrobów mleczarskich, na przykład:\n dobiera sprzęt do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów\nmleczarskich, np.: biuretę do miareczkowania, laktodensymetr do oznaczania gęstości;\n dobiera odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów\ni wyrobów mleczarskich, np.: wodorotlenek sodowy do oznaczania kwasowości mleka,\nalkohol izoamylowy do oznaczania zawartości tłuszczu.\nPrzykładowe zadanie 6.\nDo oznaczania zawartości tłuszczu w mleku metodą Gerbera stosuje się\nA. kwas siarkowy.\nB. oranż metylowy.\nC. alkohol etylowy.\nD. wodorotlenek sodu.\nOdpowiedź prawidłowa: A.\nModuł 3\nStrona 10\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\n2. Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych\numiejętności z kwalifikacji T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji\nwyrobów mleczarskich\nZgodnie z procedurami systemów jakości, w tym HACCP, laboratorium zakładowe\nzobowiązane jest do prowadzenia oceny jakości wyrobu gotowego. W oparciu o instrukcję\nlaboratoryjną oraz normę dla mleka spożywczego dokonaj oceny jakości mleka spożywczego\noraz sporządź ,,Protokół laboratoryjny”. W tym celu wypełnij formularz ,,Wykaz sprzętu\ni odczynników’’ niezbędnych do wykonania oceny oraz wykonaj obliczenia niezbędne\ndo sporządzenia roztworów odczynników o wymaganym stężeniu zgodnie z metodyką\noznaczeń. Stanowisko do przeprowadzenia oceny jakości mleka masz przygotowane.\nPodczas wykonywania zadania przestrzegaj zasad organizacji pracy, bhp i przepisów ochrony\nprzeciwpożarowej oraz ochrony środowiska.\nInstrukcja laboratoryjna - Mleko spożywcze (uproszczenie).\n1. Ocena organoleptyczna mleka. Podczas oceny należy przestrzegać ogólnie przyjętych\nzasad przeprowadzania badań organoleptycznych. Jednakże zapach należy ocenić\npo otwarciu opakowania, barwę mleka po wymieszaniu próbki mleka, a smak\npo doprowadzeniu próbki do temperatury 18-20°C.\n2. Oznaczanie gęstości mleka. Pomiaru dokonuje się przez zanurzenie w mleku czystego\ni suchego laktodensymetru oraz odczytanie wskazań przyrządu tzn. temperatury i stopni\nzanurzenia. Na podstawie odczytów należy określić gęstość mleka w odniesieniu\ndo temperatury mleka wynoszącej 20°C.\n3. Oznaczanie\nkwasowości\nmiareczkowej\nmleka.\nPomiar\nkwasowości\npolega\nna miareczkowaniu określonej porcji mleka, roztworem NaOH o stężeniu 0,25mol/dm3\nwobec 2% roztworu fenoloftaleiny, jako wskaźnika, do momentu otrzymania\njasnoróżowego zabarwienia utrzymującego się około 30s. Oznaczenie wykonać\nw 3 powtórzeniach. Wynik, jako średnia 3 oznaczeń, należy wyrazić w °SH.\n4. Oznaczanie kwasowości czynnej mleka. Pomiar kwasowości polega na wykorzystaniu\npehametru, sprawdzonego wcześniej za pomocą buforów o pH, np.: 4 i 9. Oznaczenie\nwykonać w 3 powtórzeniach, w odstępach czasowych, z uwagi na stabilizację urządzenia.\nWynik średni pomiaru pH mleka podać z dokładnością do co najmniej 0,1 jednostki.\nModuł 3\nStrona 11\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nNorma zakładowa A - 123/2012 - Mleko spożywcze\nCechy\nWymagania\nWygląd\nKonsystencja płynna, jednolita.\nBarwa\nBiało-kremowa, jednolita\nSmak i zapach\nPrzyjemny, bez obcych posmaków i zapachów\nGęstość, w g/cm3\n1,028 -1,032\nKwasowość miareczkowa mleka,\nnie więcej niż, w °SH\n8\nKwasowość czynna mleka, pH\n6,4-6,8\nZawartość tłuszczu, w %\n3,2 +/-0,1\nOgólna liczba drobnoustrojów, nie\nwięcej niż, w 1 cm3\n10 000\nWykaz sprzętu i odczynników\nRodzaj analizy\nSprzęt i urządzenia\nOdczynniki\nOcena organoleptyczna\nGęstość\nKwasowość czynna\nKwasowość miareczkowa\nObliczenia\nProtokół laboratoryjny\nBadane cechy\nWyniki\nInterpretacja\nWygląd\nBarwa\nSmak i zapach\nGęstość, w g/cm3\nKwasowość miareczkowa mleka, w\n°SH\nKwasowość czynna mleka, w pH\nOznakowanie opakowania do mleka;\nwymagane informacje umieszczone\nna opakowaniu\nWniosek ogólny z oceny\nCzas na wykonanie zadania wynosi 180 minut.\nModuł 3\nStrona 12\nModuł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań\nOcenie podlegać będzie\n obliczenia do sporządzenia roztworów odczynników o wymaganym stężeniu zgodnie\nmetodyką oznaczeń;\n formularz ,,Wykaz sprzętu i odczynników - rezultat 1;\n protokół laboratoryjny - rezultat 2.\nKryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać\n sposób dochodzenia do rezultatu końcowego pod kątem technologii i metodologii;\n stosowanie się do zasad organizacji pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy,\nochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska podczas dokonywania oceny\njakości mleka w pracowni analitycznej.\nUmiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym\n1.2. Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\n3) pobiera do badań próbki surowców, dodatków do żywności, półproduktów\ni wyrobów mleczarskich;\n4) wykonuje analizy sensoryczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów\ni wyrobów mleczarskich;\n5) dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności,\npółproduktów i wyrobów mleczarskich;\n6) wykonuje czynności związane z przygotowywaniem i przechowywaniem odczynników\nstosowanych w analizie żywności;\n7) przeprowadza badania fizyczne, chemiczne surowców, dodatków do żywności,\npółproduktów i wyrobów mleczarskich;\n8) interpretuje wyniki badań fizykochemicznych wyrobów;\n9) stosuje przepisy sanitarno-epidemiologiczne i ochrony środowiska dotyczące badania\nżywności.\nInne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji\nwyrobów mleczarskich mogą dotyczyć\n planowania procesu produkcji wyrobów mleczarskich, którego efektem końcowym\njest opracowany przez ucznia dokument w postaci projektu technologicznego,\nzawierającego niezbędne wykazy, schematy, obliczenia;\n nadzorowania procesu produkcyjnego wyrobów mleczarskich, którego efektem\nkońcowym jest sporządzony przez ucznia raport produkcji, dziennik technologiczny,\ndokumentacja systemów jakości, w tym HACCP;\n obsługiwania maszyn i urządzeń stosowanych do produkcji wyrobów mleczarskich.\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 1\nZAŁĄCZNIKI\nZAŁĄCZNIK 1. Wykaz wybranych aktów prawnych\nZAŁĄCZNIK 2. Podstawa programowa kształcenia w zawodzie technik\nprzetwórstwa mleczarskiego\nZAŁĄCZNIK 3. Procedury przeprowadzania i organizowania egzaminu\npotwierdzającego kwalifikacje w zawodzie\nZAŁĄCZNIK 4. Wzór deklaracji przystąpienia do egzaminu\ndla ucznia/słuchacza/absolwenta\nZAŁĄCZNIK 5. Wzór wniosku o dopuszczenie do egzaminu eksternistycznego\nzawodowego\nZAŁĄCZNIK 6. Wykaz Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 2\nZAŁĄCZNIK 1. Wykaz wybranych aktów prawnych\n Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz\nniektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r, Nr 205, poz. 1206)\n Rozporządzenie MEN z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie klasyfikacji zawodów\nszkolnictwa zawodowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 7)\n Rozporządzenie MEN z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie podstawy programowej\nkształcenia w zawodach (Dz. U. z 2012 r., poz. 184)\n Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 stycznia 2012 r. w sprawie\negzaminów eksternistycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 188)\n Rozporządzenie MEN z dnia 24 lutego 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie\nwarunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy\noraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych\n(Dz. U. z 2012 r., poz. 262)\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 3\nZAŁĄCZNIK 2. Podstawa programowa kształcenia w zawodzie\nOpracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r.\ntechnik przetwórstwa mleczarskiego 314402\nCelem kształcenia zawodowego jest przygotowanie uczących się do życia w warunkach współczesnego świata,\nwykonywania pracy zawodowej i aktywnego funkcjonowania na zmieniającym się rynku pracy.\nZadania szkoły i innych podmiotów prowadzących kształcenie zawodowe oraz sposób ich realizacji są\nuwarunkowane zmianami zachodzącymi w otoczeniu gospodarczo-społecznym, na które wpływają\nw szczególności: idea gospodarki opartej na wiedzy, globalizacja procesów gospodarczych i społecznych,\nrosnący udział handlu międzynarodowego, mobilnośd geograficzna i zawodowa, nowe techniki i technologie,\na także wzrost oczekiwao pracodawców w zakresie poziomu wiedzy i umiejętności pracowników.\nW procesie kształcenia zawodowego ważne jest integrowanie i korelowanie kształcenia ogólnego\ni zawodowego, w tym doskonalenie kompetencji kluczowych nabytych w procesie kształcenia ogólnego,\nz uwzględnieniem niższych etapów edukacyjnych. Odpowiedni poziom wiedzy ogólnej powiązanej z wiedzą\nzawodową przyczyni się do podniesienia poziomu umiejętności zawodowych absolwentów szkół kształcących\nw zawodach, a tym samym zapewni im możliwośd sprostania wyzwaniom zmieniającego się rynku pracy.\nW procesie kształcenia zawodowego są podejmowane działania wspomagające rozwój każdego uczącego się,\nstosownie do jego potrzeb i możliwości, ze szczególnym uwzględnieniem indywidualnych ścieżek edukacji\ni kariery, możliwości podnoszenia poziomu wykształcenia i kwalifikacji zawodowych oraz zapobiegania\nprzedwczesnemu kooczeniu nauki.\nElastycznemu reagowaniu systemu kształcenia zawodowego na potrzeby rynku pracy, jego otwartości na\nuczenie się przez całe życie oraz mobilności edukacyjnej i zawodowej absolwentów ma służyd wyodrębnienie\nkwalifikacji w ramach poszczególnych zawodów wpisanych do klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego.\n1. CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nAbsolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego powinien byd przygotowany do\nwykonywania następujących zadao zawodowych:\n1) wytwarzania wyrobów mleczarskich;\n2) obsługiwania maszyn i urządzeo stosowanych do produkcji wyrobów mleczarskich;\n3) planowania procesu technologicznego produkcji wyrobów mleczarskich;\n4) oceniania jakości gotowego wyrobu mleczarskiego na podstawie przeprowadzonych badao laboratoryjnych\ni dokumentacji monitorującej parametry technologiczne.\n2. EFEKTY KSZTAŁCENIA\nDo wykonywania wyżej wymienionych zadao zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych efektów\nkształcenia, na które składają się:\n1) efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów;\n(BHP). Bezpieczeostwo i higiena pracy\nUczeo:\n1) rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeostwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową, ochroną\nśrodowiska i ergonomią;\n2) rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony\nśrodowiska w Polsce;\n3) określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeostwa i higieny pracy;\n4) przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem\nzadao zawodowych;\n5) określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;\n6) określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 4\n7) organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeostwa\ni higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n8) stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadao zawodowych;\n9) przestrzega zasad bezpieczeostwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony\nprzeciwpożarowej i ochrony środowiska;\n10) udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia\ni życia.\n(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej\nUczeo:\n1) stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;\n2) stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz przepisy prawa\npodatkowego i prawa autorskiego;\n3) stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;\n4) rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;\n5) analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;\n6) inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;\n7) przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej;\n8) prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;\n9) obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające prowadzenie działalności\ngospodarczej;\n10) planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;\n11) optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.\n(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo\nUczeo:\n1) posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz\nfonetycznych), umożliwiających realizację zadao zawodowych;\n2) interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli\ni wyraźnie, w standardowej odmianie języka;\n3) analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;\n4) formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się\nw środowisku pracy;\n5) korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.\n(KPS). Kompetencje personalne i społeczne\nUczeo:\n1) przestrzega zasad kultury i etyki;\n2) jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadao;\n3) przewiduje skutki podejmowanych działao;\n4) jest otwarty na zmiany;\n5) potrafi radzid sobie ze stresem;\n6) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;\n7) przestrzega tajemnicy zawodowej;\n8) potrafi ponosid odpowiedzialnośd za podejmowane działania;\n9) potrafi negocjowad warunki porozumieo;\n10) współpracuje w zespole.\n(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów (wyłącznie dla zawodów nauczanych na poziomie technika)\nUczeo:\n1) planuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadao;\n2) dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadao;\n3) kieruje wykonaniem przydzielonych zadao;\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 5\n4) ocenia jakośd wykonania przydzielonych zadao;\n5) wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków i jakośd pracy;\n6) komunikuje się ze współpracownikami.\n2) efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru turystyczno-gastronomicznego, stanowiące\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów PKZ(T.b) i PKZ(T.i);\nPKZ(T.b) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn i urządzeo\nprzemysłu spożywczego, piekarz, cukiernik, wędliniarz, technik technologii żywności, technik przetwórstwa\nmleczarskiego\nUczeo:\n1) stosuje przepisy prawa dotyczące produkcji wyrobów spożywczych;\n2) określa wartośd odżywczą produktów spożywczych;\n3) wyjaśnia rolę drobnoustrojów w produkcji wyrobów spożywczych;\n4) charakteryzuje zmiany biochemiczne, fizykochemiczne i mikrobiologiczne zachodzące podczas produkcji\ni przechowywania wyrobów spożywczych;\n5) rozróżnia metody utrwalania żywności i określa ich wpływ na jakośd i trwałośd wyrobów spożywczych;\n6) interpretuje rysunki techniczne i schematy maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów\nspożywczych;\n7) rozróżnia części oraz zespoły maszyn i urządzeo;\n8) rozróżnia maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;\n9) posługuje się instrukcjami obsługi maszyn stosowanych w produkcji oraz dokumentacją technologiczną;\n10) rozpoznaje instalacje techniczne stosowane w zakładach przetwórstwa spożywczego;\n11) rozpoznaje urządzenia do uzdatniania wody, oczyszczania ścieków i powietrza oraz urządzenia\nenergetyczne;\n12) posługuje się aparaturą kontrolno-pomiarową stosowaną w przetwórstwie spożywczym;\n13) określa zagrożenia dla środowiska związane z przemysłowym przetwórstwem żywności i sposoby\nzapobiegania tym zagrożeniom;\n14) identyfikuje zagrożenia bezpieczeostwa żywności i monitoruje krytyczne punkty kontroli w procesach\nprodukcji oraz podejmuje działania korygujące zgodnie z zasadami GHP (ang. Good Hygiene Practice), zasadami\nGMP (ang. Good Manufacturing Practice) i systemem HACCP (ang. Hazard Analysis and Critical Control Point);\n15) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadao.\nPKZ(T.i) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: technik technologii żywności,\ntechnik przetwórstwa mleczarskiego\nUczeo:\n1) rozróżnia surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów spożywczych;\n2) rozróżnia operacje i procesy wykorzystywane w produkcji żywności;\n3) rozróżnia maszyny i urządzenia stosowane w procesach technologicznych produkcji wyrobów spożywczych,\nutrwalania żywności, pakowania i konfekcjonowania produktów spożywczych, mycia i dezynfekcji opakowao,\npomieszczeo, maszyn i urządzeo oraz urządzenia energetyczne, urządzenia do uzdatniania wody, oczyszczania\nścieków i powietrza stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;\n4) charakteryzuje procesy technologiczne produkcji wyrobów spożywczych;\n5) charakteryzuje systemy zapewnienia jakości i bezpieczeostwa zdrowotnego żywności;\n6) stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadao.\n3) efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego\nopisane w części II:\nT.2. Produkcja wyrobów spożywczych z wykorzystaniem maszyn i urządzeo\n1. Przygotowywanie surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych\nUczeo:\n1) dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów spożywczych;\n2) przeprowadza ocenę organoleptyczną surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych;\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 6\n3) wykonuje czynności związane z przygotowywaniem surowców, dodatków do żywności i materiałów\npomocniczych;\n4) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane do przygotowywania surowców, dodatków do żywności\ni materiałów pomocniczych;\n5) dokumentuje przebieg pracy maszyn i urządzeo zgodnie z procedurami systemu HACCP (ang. Hazard Analysis\nand Critical Control Point) w przemyśle spożywczym.\n2. Prowadzenie procesów produkcji wyrobów spożywczych\nUczeo:\n1) rozróżnia technologie produkcji wyrobów spożywczych;\n2) dobiera parametry technologiczne do produkcji wyrobów spożywczych;\n3) posługuje się dokumentacją technologiczną dotyczącą produkcji wyrobów spożywczych;\n4) wykonuje czynności związane z prowadzeniem procesów produkcji wyrobów spożywczych;\n5) użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;\n6) przeprowadza ocenę organoleptyczną półproduktów i wyrobów gotowych w poszczególnych fazach procesu\ntechnologicznego;\n7) prowadzi procesy technologiczne z zachowaniem Zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej GMP (ang. Good\nManufacturing Practice), Dobrej Praktyki Higienicznej GHP (ang. Good Hygiene Practice) oraz systemem HACCP\n(ang. Hazard Analysis and Critical Control Point).\n3. Magazynowanie wyrobów gotowych i przygotowanie ich do wysyłki\nUczeo:\n1) określa warunki magazynowania wyrobów gotowych;\n2) wykonuje czynności związane z magazynowaniem wyrobów gotowych;\n3) wykonuje czynności związane z ekspedycją wyrobów gotowych;\n4) użytkuje środki transportu wewnętrznego;\n5) przestrzega Zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej GMP (ang. Good Manufacturing Practice), Dobrej Praktyki\nHigienicznej GHP (ang. Good Hygiene Practice) oraz systemu HACCP (ang. Hazard Analysis and Critical Control\nPoint) podczas magazynowania wyrobów gotowych i przygotowania ich do wysyłki.\nT.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\n1. Organizowanie produkcji wyrobów mleczarskich\nUczeo:\n1) dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji poszczególnych wyrobów\nmleczarskich;\n2) posługuje się dokumentacją technologiczną i normami w produkcji wyrobów mleczarskich;\n3) dobiera operacje i procesy stosowane w produkcji wyrobów mleczarskich;\n4) ustala harmonogramy produkcji wyrobów mleczarskich;\n5) dobiera maszyny i urządzenia do produkcji wyrobów mleczarskich;\n6) dobiera środki transportu wewnętrznego w zakładach przetwórstwa mleczarskiego;\n7) rozlicza zużycie surowców, półproduktów i materiałów pomocniczych do produkcji wyrobów mleczarskich;\n8) określa wydajnośd produkcji wyrobów mleczarskich;\n9) planuje zagospodarowanie produktów ubocznych i odpadów produkcyjnych.\n2. Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\nUczeo:\n1) monitoruje przebieg produkcji wyrobów mleczarskich pod kątem zgodności z systemami zapewnienia\njakości;\n2) podejmuje działania korygujące w przypadku stwierdzenia niezgodności w procesie produkcji wyrobów\nmleczarskich;\n3) pobiera do badao próbki surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów mleczarskich;\n4) wykonuje analizy sensoryczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów mleczarskich;\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 7\n5) dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów\nmleczarskich;\n6) wykonuje czynności związane z przygotowywaniem i przechowywaniem odczynników stosowanych\nw analizie żywności;\n7) przeprowadza badania fizyczne, chemiczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów\nmleczarskich;\n8) interpretuje wyniki badao fizykochemicznych wyrobów;\n9) stosuje przepisy sanitarno-epidemiologiczne i ochrony środowiska dotyczące badania żywności.\n3. WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE\nSzkoła realizująca kształcenie w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego powinna posiadad następujące\npomieszczenia dydaktyczne:\n1) pracownię technologiczną, wyposażoną w: stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia)\nz pakietem programów biurowych, drukarki (po jednym urządzeniu na cztery stanowiska), stanowisko\nkomputerowe dla nauczyciela z drukarką, ze skanerem oraz z projektorem multimedialnym, części maszyn oraz\nmodele maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów spożywczych, przepisy obowiązujące w produkcji\nwyrobów spożywczych, rysunki techniczne i schematy maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów\nspożywczych, instrukcje obsługi i dokumentacje techniczno-ruchowe maszyn, aparaturę kontrolno-pomiarową\nstosowaną w przetwórstwie żywności, dokumentację techniczną i schematy instalacji technicznych zakładów\nprodukujących wyroby spożywcze, schematy i katalogi urządzeo: energetycznych, do uzdatniania wody,\noczyszczania ścieków i powietrza, schematy i plansze poglądowe dotyczące produkcji wyrobów mleczarskich;\n2) pracownię badania jakości, w której powinny byd zorganizowane:\na) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia) z pakietem programów biurowych oraz\ndrukarkami (po jednym urządzeniu na cztery stanowiska),\nb) stanowisko komputerowe dla nauczyciela z pakietem programów biurowych, z drukarką, ze skanerem oraz\nz projektorem multimedialnym,\nc) stanowiska laboratoryjne (jedno dla dwóch osób), wyposażone w: szkło laboratoryjne, drobny sprzęt\nlaboratoryjny i środki ochrony indywidualnej;\nponadto pracownia powinna byd wyposażona w: termostaty, suszarki, wagi, pH-metry, kolorymetry,\ntłuszczomierze, polarymetry, mikroskopy, termometry, zestawy do oceny stanu higieniczno-sanitarnego\nżywności, areometry, piknometry, refraktometry, spektrofotometry, analizatory składu mleka, łaźnie wodne,\nlodówki, wirówki, piece do spalao, odczynniki chemiczne.\nKształcenie praktyczne może odbywad się w pracowniach szkolnych oraz w przedsiębiorstwach produkujących\nwyroby mleczarskie.\nSzkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy właściwe dla\nnauczanego zawodu w wymiarze 7 tygodni (280 godzin).\n4. Minimalna liczba godzin kształcenia zawodowego1)\nEfekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne\ndla zawodów w ramach obszaru turystyczno-gastronomicznego stanowiące\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów\n410 godz.\nT.2. Produkcja wyrobów spożywczych z wykorzystaniem maszyn i urządzeo\n650 godz.\nT.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich\n170 godz.\n1) W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosowad do wymiaru godzin określonego\nw przepisach w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych, przewidzianego dla kształcenia\nzawodowego, zachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów kształcenia:\nwspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia stanowiących\npodbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionych\nw zawodzie.\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 8\nZAŁĄCZNIK 3. Procedury przeprowadzania i organizowania egzaminu\npotwierdzającego kwalifikacje w zawodzie\nAktualne procedury dotyczące przeprowadzania i organizowania egzaminu potwierdzającego\nkwalifikacje w zawodzie są dostępne na stronie internetowej Centralnej Komisji\nEgzaminacyjnej pod adresem http://www.cke.edu.pl.\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 9\nZAŁĄCZNIK 4. Wzór deklaracji przystąpienia do egzaminu\ndla ucznia/słuchacza/absolwenta\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 10\nZAŁĄCZNIK 5. Wzór wniosku o dopuszczenie do egzaminu eksternistycznego\nzawodowego\nZałączniki\nZałączniki\nStrona 11\nZAŁĄCZNIK 6. Wykaz Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Gdańsku\nhttp://www.oke.gda.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Jaworznie\nhttp://www.oke.jaworzno.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie\nhttp://www.oke.krakow.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Łomży\nhttp://www.oke.lomza.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Łodzi\nhttp://www.komisja.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu\nhttp://www.oke.poznan.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna w Warszawie\nhttp://www.oke.waw.pl/\nOkręgowa Komisja Egzaminacyjna we Wrocławiu\nhttp://www.oke.wroc.pl/\nSłownik pojęć\nSłownik\nStrona 1\nSŁOWNIK POJĘĆ\nSzkoła - należy przez to rozumieć trzy typy szkół ponadgimnazjalnych:\n- zasadniczą szkołę zawodową,\n- czteroletnie technikum,\n- szkołę policealną.\nPlacówka - należy przez to rozumieć placówkę kształcenia ustawicznego lub placówkę\nkształcenia praktycznego.\nDyrektor szkoły/placówki - należy przez to rozumieć dyrektora szkoły/placówki,\nw której jest realizowane kształcenie zawodowe.\nPracodawca - należy przez to rozumieć pracodawcę, u którego jest realizowane\nkształcenie zawodowe.\nOśrodek egzaminacyjny - należy przez to rozumieć szkołę, placówkę lub pracodawcę,\nupoważnione przez dyrektora komisji okręgowej do zorganizowania części praktycznej\negzaminu.\nEgzamin zawodowy - należy przez to rozumieć egzamin potwierdzający kwalifikacje\nw zawodzie przeprowadzany z zakresu danej kwalifikacji wyodrębnionej w tym zawodzie,\nzgodnie z klasyfikacją zawodów szkolnictwa zawodowego.\nKwalifikacja w zawodzie - wyodrębniony w danym zawodzie zestaw oczekiwanych\nefektów kształcenia, których osiągnięcie potwierdza świadectwo wydane przez okręgową\nkomisję egzaminacyjną, po zdaniu egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie\nw zakresie jednej kwalifikacji.\nPodstawa programowa kształcenia w zawodach - obowiązkowe zestawy celów\nkształcenia i treści nauczania opisanych w formie oczekiwanych efektów kształcenia: wiedzy,\numiejętności zawodowych oraz kompetencji personalnych i społecznych, niezbędnych dla\nzawodów lub kwalifikacji wyodrębnionych w zawodach, uwzględniane w programach\nnauczania i umożliwiające ustalenie kryteriów ocen szkolnych i wymagań egzaminacyjnych\noraz warunki realizacji kształcenia w zawodach, w tym zalecane wyposażenie w pomoce\ndydaktyczne i sprzęt oraz minimalna liczba godzin kształcenia zawodowego.\nSłownik pojęć\nSłownik\nStrona 2\nFormy pozaszkolne - należy przez to rozumieć formy uzyskiwania i uzupełniania wiedzy,\numiejętności i kwalifikacji zawodowych w placówkach i ośrodkach kształcenia ustawicznego\ni praktycznego, a także kwalifikacyjne kursy zawodowe.\nKwalifikacyjny kurs zawodowy - należy przez to rozumieć kurs, którego program\nnauczania uwzględnia podstawę programową kształcenia w zawodach, w zakresie jednej\nkwalifikacji, którego ukończenie umożliwia przystąpienie do egzaminu potwierdzającego\nkwalifikacje w zawodzie w zakresie tej kwalifikacji.\nCzęść pisemna egzaminu przeprowadzana w formie elektronicznej - należy\nprzez to rozumieć część pisemną egzaminu zawodowego przeprowadzaną z wykorzystaniem\nelektronicznego systemu przeprowadzania egzaminu.\nOperator lub operatorzy egzaminu - należy przez to rozumieć wskazaną przez\ndyrektora szkoły/placówki/pracodawcę osobę lub osoby odpowiedzialne za przygotowanie\ntechniczne szkoły/placówki/pracodawcy do przeprowadzenia części pisemnej egzaminu\nz wykorzystaniem elektronicznego systemu oraz za poprawność funkcjonowania w czasie\negzaminu\nsystemu\nelektronicznego\ni\nindywidualnych\nstanowisk\negzaminacyjnych\nwspomaganych elektronicznie.\nAsystent techniczny - należy przez to rozumieć osobę lub osoby przygotowujące\nstanowiska\negzaminacyjne\nwskazane\nprzez\nkierownika\nośrodka\negzaminacyjnego,\nodpowiedzialne za przygotowanie stanowisk egzaminacyjnych i zapewniających prawidłowe\nfunkcjonowanie stanowisk komputerowych, specjalistycznego sprzętu oraz maszyn\ni urządzeń\nwykorzystywanych\ndo\nwykonania\nzadań\negzaminacyjnych\nw\nczasie\nprzeprowadzania części praktycznej egzaminu zawodowego.\nNauczyciel wspomagający - należy przez to rozumieć specjalistę z zakresu danej\nniepełnosprawności, o którym mowa w komunikacie dyrektora CKE w sprawie szczegółowej\ninformacji o sposobach dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu\nzawodowego.\nOsoby posiadające świadectwa szkolne uzyskane za granicą - należy przez to\nrozumieć osoby posiadające świadectwa szkolne uzyskane za granicą, uznane za\nrównorzędne ze świadectwami ukończenia odpowiednich polskich szkół ponadgimnazjalnych\nlub szkół ponadpodstawowych.\nSłownik pojęć\nSłownik\nStrona 3\nZdający ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - należy przez to rozumieć:\n- uczniów,\n- słuchaczy,\n- absolwentów\nposiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego lub orzeczenie o potrzebie\nindywidualnego nauczania, lub opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni\nspecjalistycznej o specyficznych trudnościach w uczeniu się, lub zaświadczenie o stanie\nzdrowia wydane przez lekarza stwierdzające chorobę lub niesprawność czasową, lub opinię\nrady pedagogicznej wskazującą konieczność dostosowania warunków egzaminu ze względu\nna trudności adaptacyjne związane z wcześniejszym kształceniem za granicą, zaburzenia\nkomunikacji językowej, lub sytuację kryzysową lub traumatyczną - osoby niewidome,\nsłabowidzące, niesłyszące, słabosłyszące, z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją,\nz upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera,\nposiadające zaświadczenie lekarskie potwierdzające występowanie danej dysfunkcji,\nprzystępujące do egzaminu potwierdzającego kwalifikację w zawodzie na podstawie\nświadectwa szkolnego uzyskanego za granicą lub ukończonego kwalifikacyjnego kursu\nzawodowego lub decyzji dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej o dopuszczeniu do\negzaminu zawodowego eksternistycznego.","answer":"B","answer_text":null,"solution":null,"image":"img/informator-egzamin-zawodowy-technik-przetworstwa-mleczarskiego-2012/zad-P9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":23,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Egzamin zawodowy · Informator zawodowy · 2012","subject_label":"egzamin-zawodowy","category_label":"Informator zawodowy","text_html":"<p>Przykładowe zadanie 9.<br>Do przewożenia półtusz wieprzowych z magazynu na halę produkcyjną służy<br>A. rower składak.<br>B. wózek paletowy.<br>C. układnica regałowa.<br>D. samochód cysterna.<br>Odpowiedź prawidłowa: B.<br>Moduł 3<br>Strona 5<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań</p>\n<ol><li>Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych</li></ol>\n<p>umiejętności<br>z<br>kwalifikacji<br>T.2.<br>Produkcja<br>wyrobów<br>spożywczych<br>z wykorzystaniem maszyn i urządzeń<br>Korzystając z płuczko-obieraczki oraz krajalnicy-kostkownicy przygotuj 10kg mieszanki<br>warzywnej marchwiowo-selerowej, przy czym 6kg mieszanki rozdrobnij w kostkę<br>o wymiarach 5mm x 5mm x 5mm, a 4kg mieszanki warzywnej rozdrobnij w słupki<br>o wymiarach 3mm x 3mm x 20mm. Udział marchwi w mieszance wynosi 60%, a selera 40%.<br>Oblicz ilość marchwi i selera, którą należy przygotować do rozdrabniania w kostkę i w paski,<br>wyniki zapisz w tabeli M3.1 - obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej. Surowce<br>oraz stanowisko pracy masz przygotowane. Podczas wykonywania zadania przestrzegaj<br>zasad organizacji pracy, bhp i przepisów przeciwpożarowych oraz ochrony środowiska.<br>Tabela M3.1. Obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej<br>Kształt rozdrobnionych<br>składników mieszanki<br>Masa marchwi<br>Masa selera<br>kostka<br>słupki<br>Czas na wykonanie zadania wynosi 180 minut.<br>Ocenie podlegać będzie<br> obsługa płuczko-obieraczki;<br> obsługa krajalnicy-kostkownicy;<br> tabela M3.1. Obliczenia ilości składników mieszanki warzywnej - rezultat 1;<br> mieszanka warzywna rozdrobniona w kostkę oraz w paski - rezultat 2;<br>Kryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać<br> stosowanie się do instrukcji obsługi urządzeń podczas produkcji mieszanki warzywnej;<br> stopień<br>oczyszczenia<br>warzyw<br>w<br>płuczko-obieraczce,<br>przygotowanych<br>do rozdrabniania;<br> jakość uzyskanych w wyniku rozdrabniania kostek i słupków z marchwi i selera<br>w mieszance warzywnej;<br> równomierność wymieszania surowców w mieszance warzywnej;<br> racjonalne gospodarowanie surowcami.<br>Moduł 3<br>Strona 6<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Umiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym</p>\n<ol><li>Przygotowywanie surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych</li><li>dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów</li></ol>\n<p>spożywczych;</p>\n<ol><li>wykonuje czynności związane z przygotowywaniem surowców, dodatków do żywności</li></ol>\n<p>i materiałów pomocniczych;</p>\n<ol><li>użytkuje maszyny i urządzenia stosowane do przygotowywania surowców, dodatków</li></ol>\n<p>do żywności i materiałów pomocniczych.</p>\n<ol><li>Prowadzenie procesów produkcji wyrobów spożywczych</li><li>dobiera parametry technologiczne do produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>wykonuje czynności związane z prowadzeniem procesów produkcji wyrobów</li></ol>\n<p>spożywczych;</p>\n<ol><li>użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych.</li></ol>\n<p>Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji T.2. Produkcja wyrobów spożywczych<br>z wykorzystaniem maszyn i urządzeń mogą dotyczyć<br> wytwarzania półproduktów i wyrobów gotowych z zastosowaniem maszyn<br>i urządzeń;<br> obsługiwania maszyn i urządzeń stosowanych do produkcji wyrobów spożywczych;<br> magazynowania wyrobów gotowych z wykorzystaniem urządzeń magazynowych<br>i środków transportu wewnętrznego.<br>Moduł 3<br>Strona 7<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Kwalifikacja K2<br>T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich<br>1.Przykłady zadań do części pisemnej egzaminu dla wybranych umiejętności<br>z kwalifikacji T.17.<br>Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów<br>mleczarskich<br>1.1. Organizowanie produkcji wyrobów mleczarskich<br>Umiejętność 1) dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji<br>poszczególnych wyrobów mleczarskich, na przykład:<br> dobiera surowce do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: mleko do produkcji<br>jogurtu, śmietankę do produkcji masła, serwatkę do produkcji laktozy;<br> dobiera dodatki do żywności do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: podpuszczkę<br>do produkcji sera, lecytynę do produkcji lodów, barwnik do masła;<br> dobiera materiały pomocnicze do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: podchloryn<br>sodu do dezynfekcji powierzchni masielnicy, butelkę z polipropylenu do zapakowania<br>maślanki.<br>Przykładowe zadanie 1.<br>Dodatkiem technologicznym stosowanym do produkcji sera jest<br>A. laktoza.<br>B. karoten.<br>C. chloramina.<br>D. podpuszczka.<br>Odpowiedź prawidłowa: D.<br>Umiejętność 3) dobiera operacje i procesy stosowane w produkcji wyrobów mleczarskich,<br>na przykład:<br> dobiera operacje stosowane do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: zagęszczanie<br>do produkcji mleka zagęszczonego, oczyszczanie mleka surowego;<br> dobiera procesy do produkcji wyrobów mleczarskich, np.: zaszczepianie mleka<br>do produkcji<br>napojów<br>fermentowanych,<br>krystalizację<br>do<br>produkcji<br>laktozy<br>technicznej.<br>Moduł 3<br>Strona 8<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Przykładowe zadanie 2.<br>Fermentację mlekową wykorzystuje się do produkcji<br>A. lodów.<br>B. laktozy.<br>C. jogurtu.<br>D. śmietanki.<br>Odpowiedź prawidłowa: C.<br>Umiejętność 5) dobiera maszyny i urządzenia do produkcji wyrobów mleczarskich,<br>na przykład;<br> dobiera maszyny i urządzenia do procesów oraz operacji, np.: autoklaw do sterylizacji<br>mleka zagęszczonego niesłodzonego, wyparkę do zagęszczania mleka;<br> określa przeznaczenie maszyn i urządzeń, np.: wirówka służy do usuwania<br>zanieczyszczeń z mleka, frezer służy do zamrażania mieszanki do produkcji lodów.<br>Przykładowe zadanie 3.<br>Cyklon służy do<br>A. suszenia mleka.<br>B. mieszania proszku.<br>C. oddzielania tłuszczu.<br>D. odpylania powietrza.<br>Odpowiedź prawidłowa: D.<br>1.2. Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich<br>Umiejętność 1) monitoruje przebieg produkcji wyrobów mleczarskich pod kątem zgodności<br>z systemami zapewnienia jakości, na przykład:<br> określa monitorowane parametry technologiczne podczas produkcji wyrobów<br>mleczarskich, np.: temperaturę pasteryzacji mleka, kwasowość jogurtu;<br> dobiera sposób monitorowania punktów kontrolnych i krytycznych punktów<br>kontrolnych, np.: monitorowanie ciśnienia podczas homogenizacji śmietanki,<br>monitorowanie<br>obecności<br>antybiotyków<br>w<br>mleku<br>poprzez<br>wykonanie<br>specjalistycznych testów.<br>Moduł 3<br>Strona 9<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Przykładowe zadanie 4.<br>Podczas pasteryzacji mleka należy monitorować<br>A. lepkość.<br>B. gęstość.<br>C. temperaturę.<br>D. kwasowość.<br>Odpowiedź prawidłowa: C.<br>Umiejętność 2) podejmuje działania korygujące w przypadku stwierdzenia niezgodności<br>w procesie produkcji, na przykład:<br> stwierdza niezgodność, np.: za niska temperatura pasteryzacji mleka, za wysoka<br>kwasowość gęstwy serowarskiej;<br> podejmuje działania w przypadku stwierdzenia niezgodności, np.: podwyższa<br>temperaturę, wstrzymuje produkcję, produkt niezgodny zutylizuje.<br>Przykładowe zadanie 5.<br>Kontrola międzyoperacyjna wykazała zbyt niską zawartość suchej masy w mleku<br>zagęszczonym niesłodzonym. W opisanej sytuacji kierownik produkcji powinien zlecić<br>A. dodanie wody.<br>B. suszenie mleka.<br>C. odwirowanie mleka.<br>D. powtórne zagęszczenie.<br>Odpowiedź prawidłowa: D.<br>Umiejętność 5) dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności,<br>półproduktów i wyrobów mleczarskich, na przykład:<br> dobiera sprzęt do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów<br>mleczarskich, np.: biuretę do miareczkowania, laktodensymetr do oznaczania gęstości;<br> dobiera odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów<br>i wyrobów mleczarskich, np.: wodorotlenek sodowy do oznaczania kwasowości mleka,<br>alkohol izoamylowy do oznaczania zawartości tłuszczu.<br>Przykładowe zadanie 6.<br>Do oznaczania zawartości tłuszczu w mleku metodą Gerbera stosuje się<br>A. kwas siarkowy.<br>B. oranż metylowy.<br>C. alkohol etylowy.<br>D. wodorotlenek sodu.<br>Odpowiedź prawidłowa: A.<br>Moduł 3<br>Strona 10<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań</p>\n<ol><li>Przykład zadania do części praktycznej egzaminu dla wybranych</li></ol>\n<p>umiejętności z kwalifikacji T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji<br>wyrobów mleczarskich<br>Zgodnie z procedurami systemów jakości, w tym HACCP, laboratorium zakładowe<br>zobowiązane jest do prowadzenia oceny jakości wyrobu gotowego. W oparciu o instrukcję<br>laboratoryjną oraz normę dla mleka spożywczego dokonaj oceny jakości mleka spożywczego<br>oraz sporządź ,,Protokół laboratoryjny”. W tym celu wypełnij formularz ,,Wykaz sprzętu<br>i odczynników’’ niezbędnych do wykonania oceny oraz wykonaj obliczenia niezbędne<br>do sporządzenia roztworów odczynników o wymaganym stężeniu zgodnie z metodyką<br>oznaczeń. Stanowisko do przeprowadzenia oceny jakości mleka masz przygotowane.<br>Podczas wykonywania zadania przestrzegaj zasad organizacji pracy, bhp i przepisów ochrony<br>przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska.<br>Instrukcja laboratoryjna - Mleko spożywcze (uproszczenie).</p>\n<ol><li>Ocena organoleptyczna mleka. Podczas oceny należy przestrzegać ogólnie przyjętych</li></ol>\n<p>zasad przeprowadzania badań organoleptycznych. Jednakże zapach należy ocenić<br>po otwarciu opakowania, barwę mleka po wymieszaniu próbki mleka, a smak<br>po doprowadzeniu próbki do temperatury 18-20°C.</p>\n<ol><li>Oznaczanie gęstości mleka. Pomiaru dokonuje się przez zanurzenie w mleku czystego</li></ol>\n<p>i suchego laktodensymetru oraz odczytanie wskazań przyrządu tzn. temperatury i stopni<br>zanurzenia. Na podstawie odczytów należy określić gęstość mleka w odniesieniu<br>do temperatury mleka wynoszącej 20°C.</p>\n<ol><li>Oznaczanie</li></ol>\n<p>kwasowości<br>miareczkowej<br>mleka.<br>Pomiar<br>kwasowości<br>polega<br>na miareczkowaniu określonej porcji mleka, roztworem NaOH o stężeniu 0,25mol/dm3<br>wobec 2% roztworu fenoloftaleiny, jako wskaźnika, do momentu otrzymania<br>jasnoróżowego zabarwienia utrzymującego się około 30s. Oznaczenie wykonać<br>w 3 powtórzeniach. Wynik, jako średnia 3 oznaczeń, należy wyrazić w °SH.</p>\n<ol><li>Oznaczanie kwasowości czynnej mleka. Pomiar kwasowości polega na wykorzystaniu</li></ol>\n<p>pehametru, sprawdzonego wcześniej za pomocą buforów o pH, np.: 4 i 9. Oznaczenie<br>wykonać w 3 powtórzeniach, w odstępach czasowych, z uwagi na stabilizację urządzenia.<br>Wynik średni pomiaru pH mleka podać z dokładnością do co najmniej 0,1 jednostki.<br>Moduł 3<br>Strona 11<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Norma zakładowa A - 123/2012 - Mleko spożywcze<br>Cechy<br>Wymagania<br>Wygląd<br>Konsystencja płynna, jednolita.<br>Barwa<br>Biało-kremowa, jednolita<br>Smak i zapach<br>Przyjemny, bez obcych posmaków i zapachów<br>Gęstość, w g/cm3<br>1,028 -1,032<br>Kwasowość miareczkowa mleka,<br>nie więcej niż, w °SH<br>8<br>Kwasowość czynna mleka, pH<br>6,4-6,8<br>Zawartość tłuszczu, w %<br>3,2 +/-0,1<br>Ogólna liczba drobnoustrojów, nie<br>więcej niż, w 1 cm3<br>10 000<br>Wykaz sprzętu i odczynników<br>Rodzaj analizy<br>Sprzęt i urządzenia<br>Odczynniki<br>Ocena organoleptyczna<br>Gęstość<br>Kwasowość czynna<br>Kwasowość miareczkowa<br>Obliczenia<br>Protokół laboratoryjny<br>Badane cechy<br>Wyniki<br>Interpretacja<br>Wygląd<br>Barwa<br>Smak i zapach<br>Gęstość, w g/cm3<br>Kwasowość miareczkowa mleka, w<br>°SH<br>Kwasowość czynna mleka, w pH<br>Oznakowanie opakowania do mleka;<br>wymagane informacje umieszczone<br>na opakowaniu<br>Wniosek ogólny z oceny<br>Czas na wykonanie zadania wynosi 180 minut.<br>Moduł 3<br>Strona 12<br>Moduł 3. Wymagania egzaminacyjne z przykładami zadań<br>Ocenie podlegać będzie<br> obliczenia do sporządzenia roztworów odczynników o wymaganym stężeniu zgodnie<br>metodyką oznaczeń;<br> formularz ,,Wykaz sprzętu i odczynników - rezultat 1;<br> protokół laboratoryjny - rezultat 2.<br>Kryteria oceniania wykonania zadania praktycznego będą uwzględniać<br> sposób dochodzenia do rezultatu końcowego pod kątem technologii i metodologii;<br> stosowanie się do zasad organizacji pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy,<br>ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska podczas dokonywania oceny<br>jakości mleka w pracowni analitycznej.<br>Umiejętności sprawdzane zadaniem praktycznym<br>1.2. Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich</p>\n<ol><li>pobiera do badań próbki surowców, dodatków do żywności, półproduktów</li></ol>\n<p>i wyrobów mleczarskich;</p>\n<ol><li>wykonuje analizy sensoryczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów</li></ol>\n<p>i wyrobów mleczarskich;</p>\n<ol><li>dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności,</li></ol>\n<p>półproduktów i wyrobów mleczarskich;</p>\n<ol><li>wykonuje czynności związane z przygotowywaniem i przechowywaniem odczynników</li></ol>\n<p>stosowanych w analizie żywności;</p>\n<ol><li>przeprowadza badania fizyczne, chemiczne surowców, dodatków do żywności,</li></ol>\n<p>półproduktów i wyrobów mleczarskich;</p>\n<ol><li>interpretuje wyniki badań fizykochemicznych wyrobów;</li><li>stosuje przepisy sanitarno-epidemiologiczne i ochrony środowiska dotyczące badania</li></ol>\n<p>żywności.<br>Inne zadania praktyczne z zakresu kwalifikacji T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji<br>wyrobów mleczarskich mogą dotyczyć<br> planowania procesu produkcji wyrobów mleczarskich, którego efektem końcowym<br>jest opracowany przez ucznia dokument w postaci projektu technologicznego,<br>zawierającego niezbędne wykazy, schematy, obliczenia;<br> nadzorowania procesu produkcyjnego wyrobów mleczarskich, którego efektem<br>końcowym jest sporządzony przez ucznia raport produkcji, dziennik technologiczny,<br>dokumentacja systemów jakości, w tym HACCP;<br> obsługiwania maszyn i urządzeń stosowanych do produkcji wyrobów mleczarskich.<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 1<br>ZAŁĄCZNIKI<br>ZAŁĄCZNIK 1. Wykaz wybranych aktów prawnych<br>ZAŁĄCZNIK 2. Podstawa programowa kształcenia w zawodzie technik<br>przetwórstwa mleczarskiego<br>ZAŁĄCZNIK 3. Procedury przeprowadzania i organizowania egzaminu<br>potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie<br>ZAŁĄCZNIK 4. Wzór deklaracji przystąpienia do egzaminu<br>dla ucznia/słuchacza/absolwenta<br>ZAŁĄCZNIK 5. Wzór wniosku o dopuszczenie do egzaminu eksternistycznego<br>zawodowego<br>ZAŁĄCZNIK 6. Wykaz Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 2<br>ZAŁĄCZNIK 1. Wykaz wybranych aktów prawnych<br> Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz<br>niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r, Nr 205, poz. 1206)<br> Rozporządzenie MEN z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie klasyfikacji zawodów<br>szkolnictwa zawodowego (Dz. U. z 2012 r., poz. 7)<br> Rozporządzenie MEN z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie podstawy programowej<br>kształcenia w zawodach (Dz. U. z 2012 r., poz. 184)<br> Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 stycznia 2012 r. w sprawie<br>egzaminów eksternistycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 188)<br> Rozporządzenie MEN z dnia 24 lutego 2012 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie<br>warunków i sposobu oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy<br>oraz przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów w szkołach publicznych<br>(Dz. U. z 2012 r., poz. 262)<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 3<br>ZAŁĄCZNIK 2. Podstawa programowa kształcenia w zawodzie<br>Opracowano na podstawie dokumentu z dnia 7 lutego 2012 r.<br>technik przetwórstwa mleczarskiego 314402<br>Celem kształcenia zawodowego jest przygotowanie uczących się do życia w warunkach współczesnego świata,<br>wykonywania pracy zawodowej i aktywnego funkcjonowania na zmieniającym się rynku pracy.<br>Zadania szkoły i innych podmiotów prowadzących kształcenie zawodowe oraz sposób ich realizacji są<br>uwarunkowane zmianami zachodzącymi w otoczeniu gospodarczo-społecznym, na które wpływają<br>w szczególności: idea gospodarki opartej na wiedzy, globalizacja procesów gospodarczych i społecznych,<br>rosnący udział handlu międzynarodowego, mobilnośd geograficzna i zawodowa, nowe techniki i technologie,<br>a także wzrost oczekiwao pracodawców w zakresie poziomu wiedzy i umiejętności pracowników.<br>W procesie kształcenia zawodowego ważne jest integrowanie i korelowanie kształcenia ogólnego<br>i zawodowego, w tym doskonalenie kompetencji kluczowych nabytych w procesie kształcenia ogólnego,<br>z uwzględnieniem niższych etapów edukacyjnych. Odpowiedni poziom wiedzy ogólnej powiązanej z wiedzą<br>zawodową przyczyni się do podniesienia poziomu umiejętności zawodowych absolwentów szkół kształcących<br>w zawodach, a tym samym zapewni im możliwośd sprostania wyzwaniom zmieniającego się rynku pracy.<br>W procesie kształcenia zawodowego są podejmowane działania wspomagające rozwój każdego uczącego się,<br>stosownie do jego potrzeb i możliwości, ze szczególnym uwzględnieniem indywidualnych ścieżek edukacji<br>i kariery, możliwości podnoszenia poziomu wykształcenia i kwalifikacji zawodowych oraz zapobiegania<br>przedwczesnemu kooczeniu nauki.<br>Elastycznemu reagowaniu systemu kształcenia zawodowego na potrzeby rynku pracy, jego otwartości na<br>uczenie się przez całe życie oraz mobilności edukacyjnej i zawodowej absolwentów ma służyd wyodrębnienie<br>kwalifikacji w ramach poszczególnych zawodów wpisanych do klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego.</p>\n<ol><li>CELE KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE</li></ol>\n<p>Absolwent szkoły kształcącej w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego powinien byd przygotowany do<br>wykonywania następujących zadao zawodowych:</p>\n<ol><li>wytwarzania wyrobów mleczarskich;</li><li>obsługiwania maszyn i urządzeo stosowanych do produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>planowania procesu technologicznego produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>oceniania jakości gotowego wyrobu mleczarskiego na podstawie przeprowadzonych badao laboratoryjnych</li></ol>\n<p>i dokumentacji monitorującej parametry technologiczne.</p>\n<ol><li>EFEKTY KSZTAŁCENIA</li></ol>\n<p>Do wykonywania wyżej wymienionych zadao zawodowych niezbędne jest osiągnięcie zakładanych efektów<br>kształcenia, na które składają się:</p>\n<ol><li>efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów;</li></ol>\n<p>(BHP). Bezpieczeostwo i higiena pracy<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>rozróżnia pojęcia związane z bezpieczeostwem i higieną pracy, ochroną przeciwpożarową, ochroną</li></ol>\n<p>środowiska i ergonomią;</p>\n<ol><li>rozróżnia zadania i uprawnienia instytucji oraz służb działających w zakresie ochrony pracy i ochrony</li></ol>\n<p>środowiska w Polsce;</p>\n<ol><li>określa prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie bezpieczeostwa i higieny pracy;</li><li>przewiduje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z wykonywaniem</li></ol>\n<p>zadao zawodowych;</p>\n<ol><li>określa zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy;</li><li>określa skutki oddziaływania czynników szkodliwych na organizm człowieka;</li></ol>\n<p>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 4</p>\n<ol><li>organizuje stanowisko pracy zgodnie z obowiązującymi wymaganiami ergonomii, przepisami bezpieczeostwa</li></ol>\n<p>i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska;</p>\n<ol><li>stosuje środki ochrony indywidualnej i zbiorowej podczas wykonywania zadao zawodowych;</li><li>przestrzega zasad bezpieczeostwa i higieny pracy oraz stosuje przepisy prawa dotyczące ochrony</li></ol>\n<p>przeciwpożarowej i ochrony środowiska;</p>\n<ol><li>udziela pierwszej pomocy poszkodowanym w wypadkach przy pracy oraz w stanach zagrożenia zdrowia</li></ol>\n<p>i życia.<br>(PDG). Podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>stosuje pojęcia z obszaru funkcjonowania gospodarki rynkowej;</li><li>stosuje przepisy prawa pracy, przepisy prawa dotyczące ochrony danych osobowych oraz przepisy prawa</li></ol>\n<p>podatkowego i prawa autorskiego;</p>\n<ol><li>stosuje przepisy prawa dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej;</li><li>rozróżnia przedsiębiorstwa i instytucje występujące w branży i powiązania między nimi;</li><li>analizuje działania prowadzone przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w branży;</li><li>inicjuje wspólne przedsięwzięcia z różnymi przedsiębiorstwami z branży;</li><li>przygotowuje dokumentację niezbędną do uruchomienia i prowadzenia działalności gospodarczej;</li><li>prowadzi korespondencję związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej;</li><li>obsługuje urządzenia biurowe oraz stosuje programy komputerowe wspomagające prowadzenie działalności</li></ol>\n<p>gospodarczej;</p>\n<ol><li>planuje i podejmuje działania marketingowe prowadzonej działalności gospodarczej;</li><li>optymalizuje koszty i przychody prowadzonej działalności gospodarczej.</li></ol>\n<p>(JOZ). Język obcy ukierunkowany zawodowo<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>posługuje się zasobem środków językowych (leksykalnych, gramatycznych, ortograficznych oraz</li></ol>\n<p>fonetycznych), umożliwiających realizację zadao zawodowych;</p>\n<ol><li>interpretuje wypowiedzi dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych artykułowane powoli</li></ol>\n<p>i wyraźnie, w standardowej odmianie języka;</p>\n<ol><li>analizuje i interpretuje krótkie teksty pisemne dotyczące wykonywania typowych czynności zawodowych;</li><li>formułuje krótkie i zrozumiałe wypowiedzi oraz teksty pisemne umożliwiające komunikowanie się</li></ol>\n<p>w środowisku pracy;</p>\n<ol><li>korzysta z obcojęzycznych źródeł informacji.</li></ol>\n<p>(KPS). Kompetencje personalne i społeczne<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>przestrzega zasad kultury i etyki;</li><li>jest kreatywny i konsekwentny w realizacji zadao;</li><li>przewiduje skutki podejmowanych działao;</li><li>jest otwarty na zmiany;</li><li>potrafi radzid sobie ze stresem;</li><li>aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;</li><li>przestrzega tajemnicy zawodowej;</li><li>potrafi ponosid odpowiedzialnośd za podejmowane działania;</li><li>potrafi negocjowad warunki porozumieo;</li><li>współpracuje w zespole.</li></ol>\n<p>(OMZ). Organizacja pracy małych zespołów (wyłącznie dla zawodów nauczanych na poziomie technika)<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>planuje pracę zespołu w celu wykonania przydzielonych zadao;</li><li>dobiera osoby do wykonania przydzielonych zadao;</li><li>kieruje wykonaniem przydzielonych zadao;</li></ol>\n<p>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 5</p>\n<ol><li>ocenia jakośd wykonania przydzielonych zadao;</li><li>wprowadza rozwiązania techniczne i organizacyjne wpływające na poprawę warunków i jakośd pracy;</li><li>komunikuje się ze współpracownikami.</li><li>efekty kształcenia wspólne dla zawodów w ramach obszaru turystyczno-gastronomicznego, stanowiące</li></ol>\n<p>podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów PKZ(T.b) i PKZ(T.i);<br>PKZ(T.b) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: operator maszyn i urządzeo<br>przemysłu spożywczego, piekarz, cukiernik, wędliniarz, technik technologii żywności, technik przetwórstwa<br>mleczarskiego<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>stosuje przepisy prawa dotyczące produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>określa wartośd odżywczą produktów spożywczych;</li><li>wyjaśnia rolę drobnoustrojów w produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>charakteryzuje zmiany biochemiczne, fizykochemiczne i mikrobiologiczne zachodzące podczas produkcji</li></ol>\n<p>i przechowywania wyrobów spożywczych;</p>\n<ol><li>rozróżnia metody utrwalania żywności i określa ich wpływ na jakośd i trwałośd wyrobów spożywczych;</li><li>interpretuje rysunki techniczne i schematy maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów</li></ol>\n<p>spożywczych;</p>\n<ol><li>rozróżnia części oraz zespoły maszyn i urządzeo;</li><li>rozróżnia maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>posługuje się instrukcjami obsługi maszyn stosowanych w produkcji oraz dokumentacją technologiczną;</li><li>rozpoznaje instalacje techniczne stosowane w zakładach przetwórstwa spożywczego;</li><li>rozpoznaje urządzenia do uzdatniania wody, oczyszczania ścieków i powietrza oraz urządzenia</li></ol>\n<p>energetyczne;</p>\n<ol><li>posługuje się aparaturą kontrolno-pomiarową stosowaną w przetwórstwie spożywczym;</li><li>określa zagrożenia dla środowiska związane z przemysłowym przetwórstwem żywności i sposoby</li></ol>\n<p>zapobiegania tym zagrożeniom;</p>\n<ol><li>identyfikuje zagrożenia bezpieczeostwa żywności i monitoruje krytyczne punkty kontroli w procesach</li></ol>\n<p>produkcji oraz podejmuje działania korygujące zgodnie z zasadami GHP (ang. Good Hygiene Practice), zasadami<br>GMP (ang. Good Manufacturing Practice) i systemem HACCP (ang. Hazard Analysis and Critical Control Point);</p>\n<ol><li>stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadao.</li></ol>\n<p>PKZ(T.i) Umiejętności stanowiące podbudowę do kształcenia w zawodach: technik technologii żywności,<br>technik przetwórstwa mleczarskiego<br>Uczeo:</p>\n<ol><li>rozróżnia surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>rozróżnia operacje i procesy wykorzystywane w produkcji żywności;</li><li>rozróżnia maszyny i urządzenia stosowane w procesach technologicznych produkcji wyrobów spożywczych,</li></ol>\n<p>utrwalania żywności, pakowania i konfekcjonowania produktów spożywczych, mycia i dezynfekcji opakowao,<br>pomieszczeo, maszyn i urządzeo oraz urządzenia energetyczne, urządzenia do uzdatniania wody, oczyszczania<br>ścieków i powietrza stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;</p>\n<ol><li>charakteryzuje procesy technologiczne produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>charakteryzuje systemy zapewnienia jakości i bezpieczeostwa zdrowotnego żywności;</li><li>stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zadao.</li><li>efekty kształcenia właściwe dla kwalifikacji wyodrębnionych w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego</li></ol>\n<p>opisane w części II:<br>T.2. Produkcja wyrobów spożywczych z wykorzystaniem maszyn i urządzeo</p>\n<ol><li>Przygotowywanie surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych</li></ol>\n<p>Uczeo:</p>\n<ol><li>dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>przeprowadza ocenę organoleptyczną surowców, dodatków do żywności i materiałów pomocniczych;</li></ol>\n<p>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 6</p>\n<ol><li>wykonuje czynności związane z przygotowywaniem surowców, dodatków do żywności i materiałów</li></ol>\n<p>pomocniczych;</p>\n<ol><li>użytkuje maszyny i urządzenia stosowane do przygotowywania surowców, dodatków do żywności</li></ol>\n<p>i materiałów pomocniczych;</p>\n<ol><li>dokumentuje przebieg pracy maszyn i urządzeo zgodnie z procedurami systemu HACCP (ang. Hazard Analysis</li></ol>\n<p>and Critical Control Point) w przemyśle spożywczym.</p>\n<ol><li>Prowadzenie procesów produkcji wyrobów spożywczych</li></ol>\n<p>Uczeo:</p>\n<ol><li>rozróżnia technologie produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>dobiera parametry technologiczne do produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>posługuje się dokumentacją technologiczną dotyczącą produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>wykonuje czynności związane z prowadzeniem procesów produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>użytkuje maszyny i urządzenia stosowane w produkcji wyrobów spożywczych;</li><li>przeprowadza ocenę organoleptyczną półproduktów i wyrobów gotowych w poszczególnych fazach procesu</li></ol>\n<p>technologicznego;</p>\n<ol><li>prowadzi procesy technologiczne z zachowaniem Zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej GMP (ang. Good</li></ol>\n<p>Manufacturing Practice), Dobrej Praktyki Higienicznej GHP (ang. Good Hygiene Practice) oraz systemem HACCP<br>(ang. Hazard Analysis and Critical Control Point).</p>\n<ol><li>Magazynowanie wyrobów gotowych i przygotowanie ich do wysyłki</li></ol>\n<p>Uczeo:</p>\n<ol><li>określa warunki magazynowania wyrobów gotowych;</li><li>wykonuje czynności związane z magazynowaniem wyrobów gotowych;</li><li>wykonuje czynności związane z ekspedycją wyrobów gotowych;</li><li>użytkuje środki transportu wewnętrznego;</li><li>przestrzega Zasad Dobrej Praktyki Produkcyjnej GMP (ang. Good Manufacturing Practice), Dobrej Praktyki</li></ol>\n<p>Higienicznej GHP (ang. Good Hygiene Practice) oraz systemu HACCP (ang. Hazard Analysis and Critical Control<br>Point) podczas magazynowania wyrobów gotowych i przygotowania ich do wysyłki.<br>T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich</p>\n<ol><li>Organizowanie produkcji wyrobów mleczarskich</li></ol>\n<p>Uczeo:</p>\n<ol><li>dobiera surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze do produkcji poszczególnych wyrobów</li></ol>\n<p>mleczarskich;</p>\n<ol><li>posługuje się dokumentacją technologiczną i normami w produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>dobiera operacje i procesy stosowane w produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>ustala harmonogramy produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>dobiera maszyny i urządzenia do produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>dobiera środki transportu wewnętrznego w zakładach przetwórstwa mleczarskiego;</li><li>rozlicza zużycie surowców, półproduktów i materiałów pomocniczych do produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>określa wydajnośd produkcji wyrobów mleczarskich;</li><li>planuje zagospodarowanie produktów ubocznych i odpadów produkcyjnych.</li><li>Nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich</li></ol>\n<p>Uczeo:</p>\n<ol><li>monitoruje przebieg produkcji wyrobów mleczarskich pod kątem zgodności z systemami zapewnienia</li></ol>\n<p>jakości;</p>\n<ol><li>podejmuje działania korygujące w przypadku stwierdzenia niezgodności w procesie produkcji wyrobów</li></ol>\n<p>mleczarskich;</p>\n<ol><li>pobiera do badao próbki surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów mleczarskich;</li><li>wykonuje analizy sensoryczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów mleczarskich;</li></ol>\n<p>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 7</p>\n<ol><li>dobiera sprzęt i odczynniki do badania surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów</li></ol>\n<p>mleczarskich;</p>\n<ol><li>wykonuje czynności związane z przygotowywaniem i przechowywaniem odczynników stosowanych</li></ol>\n<p>w analizie żywności;</p>\n<ol><li>przeprowadza badania fizyczne, chemiczne surowców, dodatków do żywności, półproduktów i wyrobów</li></ol>\n<p>mleczarskich;</p>\n<ol><li>interpretuje wyniki badao fizykochemicznych wyrobów;</li><li>stosuje przepisy sanitarno-epidemiologiczne i ochrony środowiska dotyczące badania żywności.</li><li>WARUNKI REALIZACJI KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE</li></ol>\n<p>Szkoła realizująca kształcenie w zawodzie technik przetwórstwa mleczarskiego powinna posiadad następujące<br>pomieszczenia dydaktyczne:</p>\n<ol><li>pracownię technologiczną, wyposażoną w: stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia)</li></ol>\n<p>z pakietem programów biurowych, drukarki (po jednym urządzeniu na cztery stanowiska), stanowisko<br>komputerowe dla nauczyciela z drukarką, ze skanerem oraz z projektorem multimedialnym, części maszyn oraz<br>modele maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów spożywczych, przepisy obowiązujące w produkcji<br>wyrobów spożywczych, rysunki techniczne i schematy maszyn i urządzeo stosowanych w produkcji wyrobów<br>spożywczych, instrukcje obsługi i dokumentacje techniczno-ruchowe maszyn, aparaturę kontrolno-pomiarową<br>stosowaną w przetwórstwie żywności, dokumentację techniczną i schematy instalacji technicznych zakładów<br>produkujących wyroby spożywcze, schematy i katalogi urządzeo: energetycznych, do uzdatniania wody,<br>oczyszczania ścieków i powietrza, schematy i plansze poglądowe dotyczące produkcji wyrobów mleczarskich;</p>\n<ol><li>pracownię badania jakości, w której powinny byd zorganizowane:</li></ol>\n<p>a) stanowiska komputerowe (jedno stanowisko dla jednego ucznia) z pakietem programów biurowych oraz<br>drukarkami (po jednym urządzeniu na cztery stanowiska),<br>b) stanowisko komputerowe dla nauczyciela z pakietem programów biurowych, z drukarką, ze skanerem oraz<br>z projektorem multimedialnym,<br>c) stanowiska laboratoryjne (jedno dla dwóch osób), wyposażone w: szkło laboratoryjne, drobny sprzęt<br>laboratoryjny i środki ochrony indywidualnej;<br>ponadto pracownia powinna byd wyposażona w: termostaty, suszarki, wagi, pH-metry, kolorymetry,<br>tłuszczomierze, polarymetry, mikroskopy, termometry, zestawy do oceny stanu higieniczno-sanitarnego<br>żywności, areometry, piknometry, refraktometry, spektrofotometry, analizatory składu mleka, łaźnie wodne,<br>lodówki, wirówki, piece do spalao, odczynniki chemiczne.<br>Kształcenie praktyczne może odbywad się w pracowniach szkolnych oraz w przedsiębiorstwach produkujących<br>wyroby mleczarskie.<br>Szkoła organizuje praktyki zawodowe w podmiocie zapewniającym rzeczywiste warunki pracy właściwe dla<br>nauczanego zawodu w wymiarze 7 tygodni (280 godzin).</p>\n<ol><li>Minimalna liczba godzin kształcenia zawodowego1)</li></ol>\n<p>Efekty kształcenia wspólne dla wszystkich zawodów oraz efekty kształcenia wspólne<br>dla zawodów w ramach obszaru turystyczno-gastronomicznego stanowiące<br>podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów<br>410 godz.<br>T.2. Produkcja wyrobów spożywczych z wykorzystaniem maszyn i urządzeo<br>650 godz.<br>T.17. Organizacja i nadzorowanie produkcji wyrobów mleczarskich<br>170 godz.</p>\n<ol><li>W szkole liczbę godzin kształcenia zawodowego należy dostosowad do wymiaru godzin określonego</li></ol>\n<p>w przepisach w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych, przewidzianego dla kształcenia<br>zawodowego, zachowując minimalną liczbę godzin wskazanych w tabeli odpowiednio dla efektów kształcenia:<br>wspólnych dla wszystkich zawodów i wspólnych dla zawodów w ramach obszaru kształcenia stanowiących<br>podbudowę do kształcenia w zawodzie lub grupie zawodów oraz właściwych dla kwalifikacji wyodrębnionych<br>w zawodzie.<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 8<br>ZAŁĄCZNIK 3. Procedury przeprowadzania i organizowania egzaminu<br>potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie<br>Aktualne procedury dotyczące przeprowadzania i organizowania egzaminu potwierdzającego<br>kwalifikacje w zawodzie są dostępne na stronie internetowej Centralnej Komisji<br>Egzaminacyjnej pod adresem http://www.cke.edu.pl.<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 9<br>ZAŁĄCZNIK 4. Wzór deklaracji przystąpienia do egzaminu<br>dla ucznia/słuchacza/absolwenta<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 10<br>ZAŁĄCZNIK 5. Wzór wniosku o dopuszczenie do egzaminu eksternistycznego<br>zawodowego<br>Załączniki<br>Załączniki<br>Strona 11<br>ZAŁĄCZNIK 6. Wykaz Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Gdańsku<br>http://www.oke.gda.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Jaworznie<br>http://www.oke.jaworzno.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Krakowie<br>http://www.oke.krakow.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Łomży<br>http://www.oke.lomza.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Łodzi<br>http://www.komisja.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu<br>http://www.oke.poznan.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Warszawie<br>http://www.oke.waw.pl/<br>Okręgowa Komisja Egzaminacyjna we Wrocławiu<br>http://www.oke.wroc.pl/<br>Słownik pojęć<br>Słownik<br>Strona 1<br>SŁOWNIK POJĘĆ<br>Szkoła - należy przez to rozumieć trzy typy szkół ponadgimnazjalnych:</p>\n<ul><li>zasadniczą szkołę zawodową,</li><li>czteroletnie technikum,</li><li>szkołę policealną.</li></ul>\n<p>Placówka - należy przez to rozumieć placówkę kształcenia ustawicznego lub placówkę<br>kształcenia praktycznego.<br>Dyrektor szkoły/placówki - należy przez to rozumieć dyrektora szkoły/placówki,<br>w której jest realizowane kształcenie zawodowe.<br>Pracodawca - należy przez to rozumieć pracodawcę, u którego jest realizowane<br>kształcenie zawodowe.<br>Ośrodek egzaminacyjny - należy przez to rozumieć szkołę, placówkę lub pracodawcę,<br>upoważnione przez dyrektora komisji okręgowej do zorganizowania części praktycznej<br>egzaminu.<br>Egzamin zawodowy - należy przez to rozumieć egzamin potwierdzający kwalifikacje<br>w zawodzie przeprowadzany z zakresu danej kwalifikacji wyodrębnionej w tym zawodzie,<br>zgodnie z klasyfikacją zawodów szkolnictwa zawodowego.<br>Kwalifikacja w zawodzie - wyodrębniony w danym zawodzie zestaw oczekiwanych<br>efektów kształcenia, których osiągnięcie potwierdza świadectwo wydane przez okręgową<br>komisję egzaminacyjną, po zdaniu egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie<br>w zakresie jednej kwalifikacji.<br>Podstawa programowa kształcenia w zawodach - obowiązkowe zestawy celów<br>kształcenia i treści nauczania opisanych w formie oczekiwanych efektów kształcenia: wiedzy,<br>umiejętności zawodowych oraz kompetencji personalnych i społecznych, niezbędnych dla<br>zawodów lub kwalifikacji wyodrębnionych w zawodach, uwzględniane w programach<br>nauczania i umożliwiające ustalenie kryteriów ocen szkolnych i wymagań egzaminacyjnych<br>oraz warunki realizacji kształcenia w zawodach, w tym zalecane wyposażenie w pomoce<br>dydaktyczne i sprzęt oraz minimalna liczba godzin kształcenia zawodowego.<br>Słownik pojęć<br>Słownik<br>Strona 2<br>Formy pozaszkolne - należy przez to rozumieć formy uzyskiwania i uzupełniania wiedzy,<br>umiejętności i kwalifikacji zawodowych w placówkach i ośrodkach kształcenia ustawicznego<br>i praktycznego, a także kwalifikacyjne kursy zawodowe.<br>Kwalifikacyjny kurs zawodowy - należy przez to rozumieć kurs, którego program<br>nauczania uwzględnia podstawę programową kształcenia w zawodach, w zakresie jednej<br>kwalifikacji, którego ukończenie umożliwia przystąpienie do egzaminu potwierdzającego<br>kwalifikacje w zawodzie w zakresie tej kwalifikacji.<br>Część pisemna egzaminu przeprowadzana w formie elektronicznej - należy<br>przez to rozumieć część pisemną egzaminu zawodowego przeprowadzaną z wykorzystaniem<br>elektronicznego systemu przeprowadzania egzaminu.<br>Operator lub operatorzy egzaminu - należy przez to rozumieć wskazaną przez<br>dyrektora szkoły/placówki/pracodawcę osobę lub osoby odpowiedzialne za przygotowanie<br>techniczne szkoły/placówki/pracodawcy do przeprowadzenia części pisemnej egzaminu<br>z wykorzystaniem elektronicznego systemu oraz za poprawność funkcjonowania w czasie<br>egzaminu<br>systemu<br>elektronicznego<br>i<br>indywidualnych<br>stanowisk<br>egzaminacyjnych<br>wspomaganych elektronicznie.<br>Asystent techniczny - należy przez to rozumieć osobę lub osoby przygotowujące<br>stanowiska<br>egzaminacyjne<br>wskazane<br>przez<br>kierownika<br>ośrodka<br>egzaminacyjnego,<br>odpowiedzialne za przygotowanie stanowisk egzaminacyjnych i zapewniających prawidłowe<br>funkcjonowanie stanowisk komputerowych, specjalistycznego sprzętu oraz maszyn<br>i urządzeń<br>wykorzystywanych<br>do<br>wykonania<br>zadań<br>egzaminacyjnych<br>w<br>czasie<br>przeprowadzania części praktycznej egzaminu zawodowego.<br>Nauczyciel wspomagający - należy przez to rozumieć specjalistę z zakresu danej<br>niepełnosprawności, o którym mowa w komunikacie dyrektora CKE w sprawie szczegółowej<br>informacji o sposobach dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu<br>zawodowego.<br>Osoby posiadające świadectwa szkolne uzyskane za granicą - należy przez to<br>rozumieć osoby posiadające świadectwa szkolne uzyskane za granicą, uznane za<br>równorzędne ze świadectwami ukończenia odpowiednich polskich szkół ponadgimnazjalnych<br>lub szkół ponadpodstawowych.<br>Słownik pojęć<br>Słownik<br>Strona 3<br>Zdający ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - należy przez to rozumieć:</p>\n<ul><li>uczniów,</li><li>słuchaczy,</li><li>absolwentów</li></ul>\n<p>posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego lub orzeczenie o potrzebie<br>indywidualnego nauczania, lub opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni<br>specjalistycznej o specyficznych trudnościach w uczeniu się, lub zaświadczenie o stanie<br>zdrowia wydane przez lekarza stwierdzające chorobę lub niesprawność czasową, lub opinię<br>rady pedagogicznej wskazującą konieczność dostosowania warunków egzaminu ze względu<br>na trudności adaptacyjne związane z wcześniejszym kształceniem za granicą, zaburzenia<br>komunikacji językowej, lub sytuację kryzysową lub traumatyczną - osoby niewidome,<br>słabowidzące, niesłyszące, słabosłyszące, z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją,<br>z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera,<br>posiadające zaświadczenie lekarskie potwierdzające występowanie danej dysfunkcji,<br>przystępujące do egzaminu potwierdzającego kwalifikację w zawodzie na podstawie<br>świadectwa szkolnego uzyskanego za granicą lub ukończonego kwalifikacyjnego kursu<br>zawodowego lub decyzji dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej o dopuszczeniu do<br>egzaminu zawodowego eksternistycznego.</p>","solutions":[]}