{"id":"informator-maturalny-geografia-2008/zad/30","paper_id":"informator-maturalny-geografia-2008","number":"30","points":1,"ptype":"closed","subject":"geografia","category":"informator-maturalny","year":2008,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 30. (1 pkt)\nW tabeli przedstawiono wskaźniki społeczno-ekonomiczne wybranych krajów w 2003 r.\nKraj\nPKB\nw $ na osobę\nwedług parytetu siły\nnabywczej\nPrzyrost\nnaturalny\nw ‰\nZatrudnienie\nw rolnictwie\nw %\nStopa\nbezrobocia\nw %\nNiemcy\n26321\n-1,5\n1,6\n7,9\nPolska\n10309\n-0,1\n12,3\n18,2\nLitwa\n6980\n-3,2\n7,8\n17,0\nHiszpania\n21393\n+1,2\n4,0\n10,5\nCzechy\n14500\n-1,5\n5,2\n7,8\nSzwecja\n25972\n+0,1\n2,0\n4,0\nNa podstawie informacji zawartych w tabeli i na przykładzie podanych krajów\nprzedstaw dwie różnice między sytuacją społeczno-ekonomiczną w „starych” państwach\nUnii Europejskiej i tych, które w 2004 roku przystąpiły do tej organizacji.\n1\n2\n47\nOCENIANIE\nPOZIOM PODSTAWOWY\nNr\nzad.\nPrzykłady poprawnych odpowiedzi\nPunktacja\nKryteria zaliczenia odpowiedzi\n1.\n1. Przełęcz Sańba\n2. Wąwóz Gorczyński\n3. Kąty\n0-1\nZa rozpoznanie trzech obiektów\n1 pkt\n2.\na) Bratysława\nb) małopolskie\n0-1\nZa poprawną odpowiedź 1 pkt\n3.\nWysokość szczytu Piekiełko: 678 m n.p.m.\n678 m n.p.m. - 148 m = 530 m n.p.m.\nWysokość lustra wody: 530 m n.p.m.\n0-1\nZa wykonanie obliczenia\ni poprawny wynik 1 pkt\n4.\nD. 340°\n0-1\nZa poprawną odpowiedź 1 pkt\n5.\nKorzyści, np.:\n- zapobieganie powodziom\n- produkcja energii elektrycznej\nw elektrowni wodnej.\nZagrożenia, np.:\n- zaburzenie naturalnego ekosystemu\n(zmiany mikroklimatu oraz składu\ngatunkowego flory i fauny)\n- zalanie wsi położonych w dolinie Dunajca\nw czasie budowy zbiornika - konieczność\nbudowy nowych wsi, do których\nprzesiedlono ludność z terenów zalanych.\n0-2\nZa podanie:\ndwóch korzyści 1 pkt\ndwóch zagrożeń 1 pkt\nlub\nza podanie jednej korzyści\ni jednego zagrożenia 1 pkt\n6.\nB. lub 375 m\n0-1\nZa poprawną odpowiedź 1 pkt\n7.\na)\nWalory przyrodnicze, np.:\n- urozmaicona rzeźba terenu (skały, głazy,\njaskinie, groty i inne formy)\n- duża lesistość.\nb)\nWalory zagospodarowania turystycznego,\nnp.:\n- szlaki turystyczne\n- rozwinięta baza noclegowa - schroniska,\npola biwakowe, domy wycieczkowe.\n0-2\nZa podanie walorów:\ndwóch przyrodniczych 1 pkt\ndwóch zagospodarowania\nturystycznego 1 pkt\nlub\nza podanie:\njednego waloru przyrodniczego\ni jednego waloru\nzagospodarowania turystycznego\n1 pkt\n8.\n610 m n.p.m.\n0-1\nZa podanie wysokości 1 pkt\n9.\nc)\n0-1\nZa prawidłową odpowiedź\n1 pkt\n10.\nA - erozja boczna\nB - akumulacja rzeczna\n0-1\nZa poprawne oznaczenie miejsc\nerozji i akumulacji rzecznej\n1 pkt\n11.\nNp.:\n- niesprzyjająca rzeźba terenu (duże\ndeniwelacje i nachylenie stoków).\n0-1\nZa poprawną odpowiedź\n1 pkt\n48\n12.\nNp.:\n- hałas (narusza naturalne siedliska\nzwierząt)\n- zanieczyszczenie powietrza (negatywnie\nwpływa na florę i faunę Pienińskiego PN).\n0-1\nZa podanie dwóch zagrożeń\n1 pkt\n13.\nOkreślenia prawidłowe:\nA. wyższa\nB. niższa\nC. niższe\nD. niższa.\n0-2\nZa podanie poprawnych\nodpowiedzi:\ntrzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n14.\na)\nPrzyczyny przyrodnicze: C, E\n(w dowolnej kolejności)\nb)\nPrzyczyny antropogeniczne: B, D, F, H\n(w dowolnej kolejności)\nc)\nSkutek: G\n0-3\na) Za podanie dwóch przyczyn:\nprzyrodniczych 1 pkt\nb) Za podanie czterech przyczyn\nantropogenicznych 1 pkt\nc) Za podanie skutku 1 pkt\n15.\na)\nstacja A - klimat morski\nstacja B - klimat kontynentalny\nb)\namplituda roczna temperatury powietrza\nna stacji:\nA: 12ºC\nB: 37ºC\n0-2\na) Za poprawne podanie nazw\ntypów klimatu 1 pkt\nb) Za poprawne\nprzyporządkowanie amplitud\n1 pkt\n16.\n1. B\n2. A\n3. A\n0-2\nZa przyporządkowanie cech:\ndwóch 1 pkt\ntrzech 2 pkt\n17.\nHolandia\nIslandia\nBangladesz\nKanada\n0-2\nZa przyporządkowanie nazw\nkrajów:\ntrzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n18.\nKorzyści, np.:\n- zmniejszenie ilości śmieci\nna wysypiskach\n- wytwarzanie paliw - oleju i benzyny\n- nowe miejsca pracy\n- zyski ze sprzedaży technologii.\n0-2\nZa podanie korzyści:\ndwóch, trzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n19.\na) drewno\nb) węgiel kamienny\nc) gaz ziemny\nd) ropa naftowa.\n0-2\nZa podanie nazw surowców:\ndwóch, trzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n20.\nNp.:\n- zmniejszenie udziału węgla kamiennego,\nponieważ prowadzi to do spadku emisji\nCO2 i SO2 do atmosfery\n- wzrost udziału gazu ziemnego ze względu\nna jego dużą kaloryczność i mniejszą\nemisję SO2 podczas spalania.\n0-2\nZa podanie zmiany wraz\nz uzasadnieniem:\njednej 1 pkt\ndwóch 2 pkt\n49\n21.\n1. P\n2. F\n3. P\n4. F\n0-2\nZa właściwe oznaczenie zdań:\ntrzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n22.\nKonsekwencje starzenia się ludności,\nnp.:\n- wzrost wydatków na opiekę zdrowotną\n- zmniejszenie liczby szkół i przedszkoli\n- wzrost wydatków na emerytury i renty.\n0-2\nZa podanie konsekwencji:\ndwóch 1 pkt\ntrzech 2 pkt\n23.\nKonurbacja - C,1\nAglomeracja - B,2\nMegalopolis - A,3\n0-2\nZa każdą poprawnie wypełnioną\nkolumnę w tabeli 1 pkt\n24.\nNp.:\n- zróżnicowanie etniczne i religijne\nludności\n- sztucznie przeprowadzone granice\npaństw.\n0-1\nZa podanie dwóch przyczyn\n1 pkt\n25.\nB. Tworzenie „Listy dziedzictwa\nświatowego”.\n0-1\nZa podanie poprawnej\nodpowiedzi 1 pkt\n26.\na)\nA - Hiszpania\nB - Grecja\nC - Tunezja\nD - Chorwacja\nb)\nKraje oznaczone według mapy politycznej.\n0-4\na)\nZa rozpoznanie krajów:\ntrzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\nb)\nZa zaznaczenie na mapie\nopisanych w zadaniu krajów:\ntrzech 1 pkt\nczterech 2 pkt\n27.\na) -20 tys. osób\nb) Np.:\n- wyższy poziom rozwoju społeczno-\ngospodarczego w Polsce w porównaniu\nz krajami Europy Wschodniej, skąd\ngłównie wywodzą się imigranci\n- reemigracja emigrantów z lat 70. i 80.,\nktórzy wyjechali z przyczyn politycznych\ni ekonomicznych.\n0-2\na) Za podanie wielkości salda\nmigracji 1 pkt\nb) Za podanie dwóch przyczyn\n1 pkt\n28.\nPrzyczyny, np.:\n- tania siła robocza\n- Polacy są dobrze wykształconymi\npracownikami\n- ludność tych krajów starzeje się, rządy są\nzainteresowane napływem młodych ludzi.\n0-2\nZa podanie przyczyn:\ndwóch 1 pkt\ntrzech 2 pkt\n29.\nA. a), c)\nB. b), d)\n0-2\nZa przyporządkowanie dwóch\ncech dla każdej z grup krajów\npo 1 pkt\n50\n30.\nRóżnice, np.:\n- niższy poziom rozwoju gospodarczego\n(niższa wielkość PKB na jednego\nmieszkańca) w krajach „nowych”\n- wyższe zatrudnienie w rolnictwie\nw krajach „nowych” niż w krajach\n„starych”.\n0-1\nZa podanie dwóch różnic 1 pkt\n51\nEGZAMIN MATURALNY\nZ GEOGRAFII\nPOZIOM ROZSZERZONY\nCzas pracy 150 minut\nInstrukcja dla zdającego\n1. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 19 stron (zadania\nod 1 do 36) oraz barwną mapę. Ewentualny brak zgłoś\nprzewodniczącemu zespołu nadzorującego egzamin.\n2. W\nrozwiązaniach\nzadań\nprzedstaw\ntok\nrozumowania\nprowadzący do ostatecznego wyniku.\n3. Pisz czytelnie. Używaj długopisu/pióra tylko z czarnym\ntuszem/atramentem.\n4. Nie używaj korektora, a błędne zapisy wyraźnie przekreśl.\n5. Pamiętaj, że zapisy w brudnopisie nie podlegają ocenie.\n6. Podczas egzaminu możesz korzystać z ołówka i gumki\n(wyłącznie do rysunków), linijki, lupy oraz kalkulatora.\n7. Wypełnij tę część karty odpowiedzi, którą koduje zdający.\nNie wpisuj żadnych znaków w części przeznaczonej\ndla egzaminatora.\n8. Na karcie odpowiedzi wpisz swoją datę urodzenia i PESEL.\nZamaluj\npola odpowiadające cyfrom numeru PESEL.\nBłędne zaznaczenie otocz kółkiem\ni zaznacz właściwe.\nŻyczymy powodzenia!\nZa rozwiązanie\nwszystkich zadań\nmożna otrzymać\nłącznie\n60 punktów\nWypełnia zdający przed\nrozpoczęciem pracy\nPESEL ZDAJĄCEGO\nKOD\nZDAJĄCEGO\nMiejsce\nna naklejkę\nz kodem szkoły\n52\nZadania od 1. do 8. wykonaj na podstawie załączonej mapy fragmentu Pienin.\nZadanie 1. (1 pkt)\nPodaj nazwy kartograficznych metod, za pomocą których na mapie Pienin\nprzedstawiono:\na) obiekty noclegowe\nb) występowanie lasów\nc) głębokości w Jeziorze Czorsztyńskim i Sromowieckim\nZadanie 2. (2 pkt)\nMapa Pienin zawiera fragment Jeziora Czorsztyńskiego. Całkowita powierzchnia jeziora\nw skali tej mapy wynosi 168 cm2.\nOblicz całkowitą powierzchnię Jeziora Czorsztyńskiego, którą zajmuje ten zbiornik\nw terenie. Zapisz obliczenia. Wynik podaj w km2.\nMiejsce na obliczenia:\nOdpowiedź:\nZadanie 3. (2 pkt)\nOblicz średni spadek potoku, wypływającego ze źródła oznaczonego na mapie literą Z\ni wpadającego do Jeziora Czorsztyńskiego na wysokości 530 m n.p.m. Podaj wynik w %.\nZapisz obliczenia.\nMiejsce na obliczenia:\nOdpowiedź:\nZadanie 4. (1 pkt)\nNa rysunku przedstawiono zakole Dunajca u podnóża Macelowej Góry (804 m n.p.m.).\nskala 1: 25 000\nOdszukaj zakole na mapie i podaj nazwę dominującego procesu rzeźbotwórczego\nw miejscach oznaczonych na rysunku literami A i B.\nA\nB\n53\nZadanie 5. (2 pkt)\nOblicz temperaturę powietrza na szczycie Macelowej Góry w czasie, gdy na dnie\nWąwozu Gorczyńskiego na granicy Pienińskiego Parku Narodowego wynosiła +10°C.\nPrzyjmij, że gradient wilgotnoadiabatyczny wynosi 0,6°C na 100 m. Podaj wynik\nz dokładnością do 0,1°C. Zapisz obliczenia.\nMiejsce na obliczenia:\nOdpowiedź:\nZadanie 6. (1 pkt)\nWykorzystaj treść mapy oraz własną wiedzę i wymień trzy funkcje gospodarcze, które\npełni Jezioro Czorsztyńskie.\n1\n2\n3\nZadanie 7. (2 pkt)\nNa podstawie analizy treści mapy wymień trzy rodzaje turystyki lub rekreacji, które\nmożna uprawiać na obszarze przedstawionym na mapie. Podaj warunki szczególnie\nsprzyjające uprawianiu każdego z rodzajów turystyki lub rekreacji na tym obszarze.\n1\n2\n3\nZadanie 8. (1 pkt)\nZaznacz, w której z podanych poniżej miejscowości Słońce góruje najwcześniej.\nOdpowiedź uzasadnij.\na) Hałuszowa\nb) Sromowce Wyżne\nc) Niedzica\nd) Krośnica Niżna\nUzasadnienie:\n54\nZadanie 9. (1 pkt)\nDo podanych niżej miejscowości dobierz odpowiadającą im godzinę czasu słonecznego\nwiedząc, że w Warszawie (52o15′ N, 21o E) jest godzina 1000 czasu słonecznego.\n1\n2\nZadanie 10. (2 pkt)\na) Podaj, którą z form oznaczonych na rysunku literami A i B budują osady aluwialne.\nb) Wymień dwie przyrodnicze cechy Zatoki Gdańskiej sprzyjające powstawaniu\nformy A.\n1\n2\nZadanie 11. (1 pkt)\nW granicach polskiej części Mierzei Wiślanej projektowana jest budowa sztucznego przekopu\n(rysunek z zadania 10).\nPodaj dwie korzyści gospodarcze, jakie ta inwestycja może przynieść gminom\npołożonym nad Zalewem Wiślanym.\n1\n2\n1. Madryt (3oW, 40oN)\n2. Brisbane (153oE, 27oS)\nA. 1848\nB. 824\nC. 200\nD. 1000\n55\nZadanie 12. (2 pkt)\nNa rysunku przedstawiono schematyczny przekrój geologiczny przez Tatry.\nKorzystając z rysunku, uszereguj podane niżej wydarzenia geologiczne od najstarszego\ndo najmłodszego, wpisując do ramki cyfry odpowiadające wydarzeniom.\n1. Fałdowanie osadów w wyniku nacisku płyt litosfery.\n2. Niszczenie osadów płaszczowinowych i trzonu granitowego przez czynniki zewnętrzne.\n3. Odrywanie płaszczowin od podłoża i przesuwanie w kierunku północnym.\n4. Intruzja magmowa.\n5. Gromadzenie osadów w zbiorniku morskim.\nWydarzenie najstarsze\nWydarzenie najmłodsze\nZadanie 13. (2 pkt)\nPodkreśl właściwe określenia w nawiasach, tak aby zdania przedstawiały zależności\nzachodzące między elementami środowiska.\na) Zamarzanie wsiąkającej w szczeliny skalne wody może doprowadzić do (rozpuszczania\nskał i powstawania nacieków / łuszczenia się skał i powstawania ostańców / rozpadu\nblokowego skał i powstawania gołoborzy).\nb) Sudety jako góry zrębowe powstały w wyniku (ruchów epejrogenicznych / intruzji\nmagmowych / ruchów tektonicznych).\nc) W Kotlinie Warszawskiej występują wody subartezyjskie, co uwarunkowane jest\n(antyklinalnym ułożeniem warstw skalnych / nieckowatym ułożeniem na przemian\nwarstw nieprzepuszczalnych i przepuszczalnych / położeniem obszaru w strefie granicy\nplatformy wschodnioeuropejskiej).\n56\nZadanie 14. (2 pkt)\nRysunki przedstawiają efekty działania dwóch rodzajów ruchów masowych.\nA B\na) Pod każdym z rysunków wpisz odpowiednią nazwę ruchu masowego.\nb) Zaproponuj dwa działania człowieka zapobiegające rozprzestrzenianiu się procesów\nprzedstawionych na rysunkach.\n1\n2\nZadanie 15. (2 pkt)\nUzupełnij tabelę, przyporządkowując poszczególnym typom genetycznym jezior\nwłaściwą im charakterystykę oraz odpowiedni przykład jeziora, dobierając je z niżej\npodanych.\nCharakterystyka jeziora:\n1. Jezioro charakteryzuje się dużą głębokością oraz wydłużonym kształtem. Strome brzegi\njeziora wynikają z położenia w dolinie ryftowej.\n2. Cechą charakterystyczną tego jeziora jest dość duża powierzchnia oraz silnie\nrozczłonkowana linia brzegowa z dużą ilością zatok i wysp. Wynika to z wypełnienia\nwodą nieregularnych zagłębień.\n3. Małe, ale głębokie jezioro, które powstało w miejscu występowania pola firnowego.\n4. Jezioro posiada dużą powierzchnię, ale niezbyt dużą głębokość. Woda może być słona,\nponieważ jest to pozostałość dawnego morza.\nPrzykłady jezior: A - Aralskie\nB - Czarny Staw nad Morskim Okiem\nC - Tanganika\nD - Mamry\nTyp genetyczny jeziora\nCharakterystyka\njeziora\nPrzykład jeziora\npolodowcowe cyrkowe\ntektoniczne\npolodowcowe morenowe\n57\nZadanie 16. (2 pkt)\nNa mapie przedstawiono rozmieszczenie stacji klimatycznych w Afryce.\na) Wyjaśnij, podając dwa argumenty, dlaczego opady w stacji A są mniejsze niż opady\nw stacji B, mimo że obie stacje leżą nad morzem.\nb) Wyjaśnij, podając dwa argumenty, dlaczego stacje C i D różnią się dobowymi\namplitudami temperatury powietrza.\n58\nZadanie 17. (3 pkt)\nNa mapie konturowej przedstawiono kraje basenu Morza Śródziemnego.\na) Na podstawie opisów rozpoznaj i wpisz nazwy krajów położonych w tym regionie.\nA. Turystów przyciągają do tego położonego na półwyspie kraju walory krajobrazowe,\nzwłaszcza wybrzeża wschodniego, archipelagi wysp oraz obiekty kultury materialnej:\nświątynie chrześcijańskie a także liczne zabytki będące świadectwem wcześniejszego\npanowania Arabów.\nKraj:\nB. Na atrakcyjność tego europejskiego kraju wpływa zróżnicowany krajobraz o przewadze\nterenów górzystych, występowanie licznych wysp na Morzu Egejskim, posiadających\nurozmaiconą linię brzegową, a także wiele zabytków cywilizacji starożytnej.\nKraj:\nC. Do tego kraju należy Przylądek Biały, najbardziej na północ wysunięty punkt w Afryce.\nTuryści w tym kraju zwiedzają między innymi ruiny starożytnej Kartaginy.\nKraj:\nD. Kraj położony nad Morzem Adriatyckim. Turystów urzekają krajobrazy z licznymi\nformami krasowymi oraz skaliste wybrzeże dalmatyńskie.\nKraj:\nb) Zaznacz na mapie cztery kraje opisane powyżej, wpisując na ich obszarach\nodpowiednio litery: A, B, C, D.\n59\nZadanie 18. (2 pkt)\nRysunek przedstawia całkowitą liczbę ofiar tsunami w krajach najsilniej dotkniętych tym\nkataklizmem w grudniu 2004 roku. Liczby uwzględniają ofiary śmiertelne oraz mieszkańców\npozbawionych dachu nad głową.\na) Podaj przyczynę trzęsień ziemi, których skutkiem jest występowanie tsunami\nna przedstawionym na rysunku obszarze.\nb) Podaj trzy cechy tsunami, które decydują o katastrofalnych zniszczeniach\nna obszarach występowania tego zjawiska.\n1\n2\n3\nZadanie 19. (2 pkt)\nUzupełnij brakujące elementy tabeli ilustrującej współzależność elementów środowiska.\nWykorzystaj niżej zamieszczone dane.\nKlimat: zwrotnikowy suchy, umiarkowany ciepły suchy, podzwrotnikowy śródziemnomorski\nRoślinność: tajga, tundra\nGleby: bielicowe, tundrowe, cynamonowe, czarnoziemy\nKlimat\nRoślinność\nGleby\nstep\nsubpolarny\nlasy dębowe i makia\n60\nZadanie 20. (1 pkt)\nNa fotografii przedstawiono terasową uprawę roślin.\nOceń, czy sposób zagospodarowania obszaru przedstawiony na fotografii jest korzystny\ndla rolnictwa. Uzasadnij odpowiedź, podając dwa argumenty.\n1\n2\nZadanie 21. (2 pkt)\nPodaj, które z wymienionych niżej czynników rozwoju rolnictwa odnoszą się do Wyżyny\nLubelskiej, a które charakteryzują Nizinę Śląską.\nA. Okres wegetacji trwający 220-230 dni.\nB. Duże powierzchnie czarnoziemów i rędzin.\nC. Duże powierzchnie czarnych ziem i mad.\nD. Średni na tle kraju poziom kultury rolnej.\nE. Duży udział pracujących w rolnictwie w ogólnej liczbie ludności zawodowo czynnej.\nF. Zużycie nawozów sztucznych na 1 ha użytków rolnych wyższe niż średnio w kraju.\nWyżyna Lubelska: , ,\nNizina Śląska: , ,\n61\nZadanie 22. (2 pkt)\nMapa przedstawia rozmieszczenie hodowli bydła na świecie.\nDla każdego z regionów oznaczonych na mapie cyframi 1, 2, 3 podaj odpowiedni rodzaj\nhodowli bydła (intensywna, ekstensywna) oraz przedstaw główną przyczynę dużej\nkoncentracji zwierząt hodowlanych.\nRegion 1:\nRegion 2:\nRegion 3:\nZadanie 23. (2 pkt)\n„Struktura użytkowania ziemi na świecie ulega ciągłym zmianom” - uzasadnij\nto stwierdzenie, podając przykłady zmian w użytkowaniu ziemi na wskazanych\nobszarach.\n1. Amazonia\n2. Wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych\n3. Okolice Bełchatowa\n62\nZadanie 24. (2 pkt)\nWisła jest osią przemysłową Polski. Wzdłuż jej doliny zlokalizowano liczne ośrodki\nprzemysłowe, których przykłady i ilustruje załączona mapa.\nUzupełnij tabelę, wpisując po dwa przykłady ośrodków przemysłowych położonych\nnad Wisłą i reprezentujących wskazane w tabeli gałęzie lub branże przemysłu.\nPrzemysł metalurgiczny\nPrzemysł nawozów sztucznych\nZadanie 25. (1 pkt)\nPomimo zlokalizowania nad Wisłą licznych ośrodków przemysłowych, rzeka ta nie odgrywa\nznaczącej roli w żegludze śródlądowej Polski.\nPodaj dwie przyrodnicze przyczyny marginalnego znaczenia Wisły w transporcie\nwodnym.\n1\n2\n63\nZadanie 26. (1 pkt)\nW tabeli przedstawiono wydobycie ropy naftowej na Bliskim Wschodzie w 2002 roku.\nLp.\nKraj\nWielkość wydobycia\nw mln ton\nUdział w światowym\nwydobyciu\nw %\n1.\n2.\n3.\n4.\n5.\n6.\n7.\n8.\nArabia Saudyjska\nIran\nIrak\nKuwejt\nZjednoczone Emiraty Arabskie\nLibia\nEgipt\nKatar\n394\n181\n115\n101\n99\n66\n41\n33\n12,3\n5,5\n3,6\n3,1\n3,0\n2,0\n1,3\n1,0\nRazem\n1030\n31,8\nŚwiat\n3329\n100,0\nWykorzystując własną wiedzę oraz dane z tabeli wyjaśnij, dlaczego konflikt zbrojny\nw regionie Zatoki Perskiej może być niebezpieczny dla światowej gospodarki.\nUwzględnij w wyjaśnieniu dwa argumenty.\n1\n2\nZadanie 27. (1 pkt)\nSpośród podanych w tabeli (zadanie 26) krajów, wymień trzy kraje położone nad\nZatoką Perską, w których w końcu XX wieku miały miejsce konflikty zbrojne\nz sąsiadami.\n1 , 2 , 3\n64\nZadanie 28. (2 pkt)\nW tabeli przedstawiono obroty w handlu zagranicznym Polski w 2002 roku.\nMiejsce na obliczenia:\na) Oblicz saldo handlu zagranicznego Polski. Wynik obliczeń wpisz w odpowiednie\nmiejsce w tabeli.\nb) Tradycyjnym surowcem eksportowanym przez Polskę jest węgiel kamienny.\nZaznacz literę, którą oznaczono kraje należące obecnie, podobnie jak Polska,\ndo eksporterów węgla kamiennego.\nA. Niemcy, Brazylia, Wielka Brytania, Francja\nB. Australia, RPA, Stany Zjednoczone, Kanada\nC. Wielka Brytania, Ukraina, Francja, Szwecja\nD. Ukraina, Wielka Brytania, Argentyna, Zambia\nZadanie 29. (2 pkt)\nNa wykresie przedstawiono przyrost naturalny ludności Polski w latach 1946-2002.\nKorzystając z wykresu, sformułuj trzy wnioski odnoszące się do kształtowania się\nprzyrostu naturalnego ludności Polski w latach 1946-2002.\n1\n2\n3\nRok\nOgółem\nImport\nEksport\nSaldo\nw mln $ USA\n2002\n96123\n55113\n41010\n65\nZadanie 30. (2 pkt)\nNa mapie przedstawiono rozmieszczenie wybranych rodzin i grup językowych w Europie.\na) Napisz, która z grup krajów oznaczonych na mapie sygnaturami: A, B, C nie należy\ndo rodziny języków indoeuropejskich.\nOdpowiedź:\nb) Spośród krajów oznaczonych na mapie cyframi od 1 do 4 jeden należy do innej\ngrupy językowej niż pozostałe. Podaj nazwę tego kraju.\nOdpowiedź:\n66","answer":"b","answer_text":null,"solution":null,"image":"img/informator-maturalny-geografia-2008/zad-30.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":46,"source":"ocr","answer_source":"ocr","answer_text_source":null,"solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Geografia · Informator maturalny · 2008","subject_label":"Geografia","category_label":"Informator maturalny","text_html":"<p>Zadanie 30. (1 pkt)<br>W tabeli przedstawiono wskaźniki społeczno-ekonomiczne wybranych krajów w 2003 r.<br>Kraj<br>PKB<br>w $ na osobę<br>według parytetu siły<br>nabywczej<br>Przyrost<br>naturalny<br>w ‰<br>Zatrudnienie<br>w rolnictwie<br>w %<br>Stopa<br>bezrobocia<br>w %<br>Niemcy<br>26321<br>-1,5<br>1,6<br>7,9<br>Polska<br>10309<br>-0,1<br>12,3<br>18,2<br>Litwa<br>6980<br>-3,2<br>7,8<br>17,0<br>Hiszpania<br>21393<br>+1,2<br>4,0<br>10,5<br>Czechy<br>14500<br>-1,5<br>5,2<br>7,8<br>Szwecja<br>25972<br>+0,1<br>2,0<br>4,0<br>Na podstawie informacji zawartych w tabeli i na przykładzie podanych krajów<br>przedstaw dwie różnice między sytuacją społeczno-ekonomiczną w „starych” państwach<br>Unii Europejskiej i tych, które w 2004 roku przystąpiły do tej organizacji.<br>1<br>2<br>47<br>OCENIANIE<br>POZIOM PODSTAWOWY<br>Nr<br>zad.<br>Przykłady poprawnych odpowiedzi<br>Punktacja<br>Kryteria zaliczenia odpowiedzi<br>1.</p>\n<ol><li>Przełęcz Sańba</li><li>Wąwóz Gorczyński</li><li>Kąty</li></ol>\n<p>0-1<br>Za rozpoznanie trzech obiektów<br>1 pkt<br>2.<br>a) Bratysława<br>b) małopolskie<br>0-1<br>Za poprawną odpowiedź 1 pkt<br>3.<br>Wysokość szczytu Piekiełko: 678 m n.p.m.<br>678 m n.p.m. - 148 m = 530 m n.p.m.<br>Wysokość lustra wody: 530 m n.p.m.<br>0-1<br>Za wykonanie obliczenia<br>i poprawny wynik 1 pkt<br>4.<br>D. 340°<br>0-1<br>Za poprawną odpowiedź 1 pkt<br>5.<br>Korzyści, np.:</p>\n<ul><li>zapobieganie powodziom</li><li>produkcja energii elektrycznej</li></ul>\n<p>w elektrowni wodnej.<br>Zagrożenia, np.:</p>\n<ul><li>zaburzenie naturalnego ekosystemu</li></ul>\n<p>(zmiany mikroklimatu oraz składu<br>gatunkowego flory i fauny)</p>\n<ul><li>zalanie wsi położonych w dolinie Dunajca</li></ul>\n<p>w czasie budowy zbiornika - konieczność<br>budowy nowych wsi, do których<br>przesiedlono ludność z terenów zalanych.<br>0-2<br>Za podanie:<br>dwóch korzyści 1 pkt<br>dwóch zagrożeń 1 pkt<br>lub<br>za podanie jednej korzyści<br>i jednego zagrożenia 1 pkt<br>6.<br>B. lub 375 m<br>0-1<br>Za poprawną odpowiedź 1 pkt<br>7.<br>a)<br>Walory przyrodnicze, np.:</p>\n<ul><li>urozmaicona rzeźba terenu (skały, głazy,</li></ul>\n<p>jaskinie, groty i inne formy)</p>\n<ul><li>duża lesistość.</li></ul>\n<p>b)<br>Walory zagospodarowania turystycznego,<br>np.:</p>\n<ul><li>szlaki turystyczne</li><li>rozwinięta baza noclegowa - schroniska,</li></ul>\n<p>pola biwakowe, domy wycieczkowe.<br>0-2<br>Za podanie walorów:<br>dwóch przyrodniczych 1 pkt<br>dwóch zagospodarowania<br>turystycznego 1 pkt<br>lub<br>za podanie:<br>jednego waloru przyrodniczego<br>i jednego waloru<br>zagospodarowania turystycznego<br>1 pkt<br>8.<br>610 m n.p.m.<br>0-1<br>Za podanie wysokości 1 pkt<br>9.<br>c)<br>0-1<br>Za prawidłową odpowiedź<br>1 pkt<br>10.<br>A - erozja boczna<br>B - akumulacja rzeczna<br>0-1<br>Za poprawne oznaczenie miejsc<br>erozji i akumulacji rzecznej<br>1 pkt<br>11.<br>Np.:</p>\n<ul><li>niesprzyjająca rzeźba terenu (duże</li></ul>\n<p>deniwelacje i nachylenie stoków).<br>0-1<br>Za poprawną odpowiedź<br>1 pkt<br>48<br>12.<br>Np.:</p>\n<ul><li>hałas (narusza naturalne siedliska</li></ul>\n<p>zwierząt)</p>\n<ul><li>zanieczyszczenie powietrza (negatywnie</li></ul>\n<p>wpływa na florę i faunę Pienińskiego PN).<br>0-1<br>Za podanie dwóch zagrożeń<br>1 pkt<br>13.<br>Określenia prawidłowe:<br>A. wyższa<br>B. niższa<br>C. niższe<br>D. niższa.<br>0-2<br>Za podanie poprawnych<br>odpowiedzi:<br>trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>14.<br>a)<br>Przyczyny przyrodnicze: C, E<br>(w dowolnej kolejności)<br>b)<br>Przyczyny antropogeniczne: B, D, F, H<br>(w dowolnej kolejności)<br>c)<br>Skutek: G<br>0-3<br>a) Za podanie dwóch przyczyn:<br>przyrodniczych 1 pkt<br>b) Za podanie czterech przyczyn<br>antropogenicznych 1 pkt<br>c) Za podanie skutku 1 pkt<br>15.<br>a)<br>stacja A - klimat morski<br>stacja B - klimat kontynentalny<br>b)<br>amplituda roczna temperatury powietrza<br>na stacji:<br>A: 12ºC<br>B: 37ºC<br>0-2<br>a) Za poprawne podanie nazw<br>typów klimatu 1 pkt<br>b) Za poprawne<br>przyporządkowanie amplitud<br>1 pkt<br>16.</p>\n<ol><li>B</li><li>A</li><li>A</li></ol>\n<p>0-2<br>Za przyporządkowanie cech:<br>dwóch 1 pkt<br>trzech 2 pkt<br>17.<br>Holandia<br>Islandia<br>Bangladesz<br>Kanada<br>0-2<br>Za przyporządkowanie nazw<br>krajów:<br>trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>18.<br>Korzyści, np.:</p>\n<ul><li>zmniejszenie ilości śmieci</li></ul>\n<p>na wysypiskach</p>\n<ul><li>wytwarzanie paliw - oleju i benzyny</li><li>nowe miejsca pracy</li><li>zyski ze sprzedaży technologii.</li></ul>\n<p>0-2<br>Za podanie korzyści:<br>dwóch, trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>19.<br>a) drewno<br>b) węgiel kamienny<br>c) gaz ziemny<br>d) ropa naftowa.<br>0-2<br>Za podanie nazw surowców:<br>dwóch, trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>20.<br>Np.:</p>\n<ul><li>zmniejszenie udziału węgla kamiennego,</li></ul>\n<p>ponieważ prowadzi to do spadku emisji<br>CO2 i SO2 do atmosfery</p>\n<ul><li>wzrost udziału gazu ziemnego ze względu</li></ul>\n<p>na jego dużą kaloryczność i mniejszą<br>emisję SO2 podczas spalania.<br>0-2<br>Za podanie zmiany wraz<br>z uzasadnieniem:<br>jednej 1 pkt<br>dwóch 2 pkt<br>49<br>21.</p>\n<ol><li>P</li><li>F</li><li>P</li><li>F</li></ol>\n<p>0-2<br>Za właściwe oznaczenie zdań:<br>trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>22.<br>Konsekwencje starzenia się ludności,<br>np.:</p>\n<ul><li>wzrost wydatków na opiekę zdrowotną</li><li>zmniejszenie liczby szkół i przedszkoli</li><li>wzrost wydatków na emerytury i renty.</li></ul>\n<p>0-2<br>Za podanie konsekwencji:<br>dwóch 1 pkt<br>trzech 2 pkt<br>23.<br>Konurbacja - C,1<br>Aglomeracja - B,2<br>Megalopolis - A,3<br>0-2<br>Za każdą poprawnie wypełnioną<br>kolumnę w tabeli 1 pkt<br>24.<br>Np.:</p>\n<ul><li>zróżnicowanie etniczne i religijne</li></ul>\n<p>ludności</p>\n<ul><li>sztucznie przeprowadzone granice</li></ul>\n<p>państw.<br>0-1<br>Za podanie dwóch przyczyn<br>1 pkt<br>25.<br>B. Tworzenie „Listy dziedzictwa<br>światowego”.<br>0-1<br>Za podanie poprawnej<br>odpowiedzi 1 pkt<br>26.<br>a)<br>A - Hiszpania<br>B - Grecja<br>C - Tunezja<br>D - Chorwacja<br>b)<br>Kraje oznaczone według mapy politycznej.<br>0-4<br>a)<br>Za rozpoznanie krajów:<br>trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>b)<br>Za zaznaczenie na mapie<br>opisanych w zadaniu krajów:<br>trzech 1 pkt<br>czterech 2 pkt<br>27.<br>a) -20 tys. osób<br>b) Np.:</p>\n<ul><li>wyższy poziom rozwoju społeczno-</li></ul>\n<p>gospodarczego w Polsce w porównaniu<br>z krajami Europy Wschodniej, skąd<br>głównie wywodzą się imigranci</p>\n<ul><li>reemigracja emigrantów z lat 70. i 80.,</li></ul>\n<p>którzy wyjechali z przyczyn politycznych<br>i ekonomicznych.<br>0-2<br>a) Za podanie wielkości salda<br>migracji 1 pkt<br>b) Za podanie dwóch przyczyn<br>1 pkt<br>28.<br>Przyczyny, np.:</p>\n<ul><li>tania siła robocza</li><li>Polacy są dobrze wykształconymi</li></ul>\n<p>pracownikami</p>\n<ul><li>ludność tych krajów starzeje się, rządy są</li></ul>\n<p>zainteresowane napływem młodych ludzi.<br>0-2<br>Za podanie przyczyn:<br>dwóch 1 pkt<br>trzech 2 pkt<br>29.<br>A. a), c)<br>B. b), d)<br>0-2<br>Za przyporządkowanie dwóch<br>cech dla każdej z grup krajów<br>po 1 pkt<br>50<br>30.<br>Różnice, np.:</p>\n<ul><li>niższy poziom rozwoju gospodarczego</li></ul>\n<p>(niższa wielkość PKB na jednego<br>mieszkańca) w krajach „nowych”</p>\n<ul><li>wyższe zatrudnienie w rolnictwie</li></ul>\n<p>w krajach „nowych” niż w krajach<br>„starych”.<br>0-1<br>Za podanie dwóch różnic 1 pkt<br>51<br>EGZAMIN MATURALNY<br>Z GEOGRAFII<br>POZIOM ROZSZERZONY<br>Czas pracy 150 minut<br>Instrukcja dla zdającego</p>\n<ol><li>Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 19 stron (zadania</li></ol>\n<p>od 1 do 36) oraz barwną mapę. Ewentualny brak zgłoś<br>przewodniczącemu zespołu nadzorującego egzamin.</p>\n<ol><li>W</li></ol>\n<p>rozwiązaniach<br>zadań<br>przedstaw<br>tok<br>rozumowania<br>prowadzący do ostatecznego wyniku.</p>\n<ol><li>Pisz czytelnie. Używaj długopisu/pióra tylko z czarnym</li></ol>\n<p>tuszem/atramentem.</p>\n<ol><li>Nie używaj korektora, a błędne zapisy wyraźnie przekreśl.</li><li>Pamiętaj, że zapisy w brudnopisie nie podlegają ocenie.</li><li>Podczas egzaminu możesz korzystać z ołówka i gumki</li></ol>\n<p>(wyłącznie do rysunków), linijki, lupy oraz kalkulatora.</p>\n<ol><li>Wypełnij tę część karty odpowiedzi, którą koduje zdający.</li></ol>\n<p>Nie wpisuj żadnych znaków w części przeznaczonej<br>dla egzaminatora.</p>\n<ol><li>Na karcie odpowiedzi wpisz swoją datę urodzenia i PESEL.</li></ol>\n<p>Zamaluj<br>pola odpowiadające cyfrom numeru PESEL.<br>Błędne zaznaczenie otocz kółkiem<br>i zaznacz właściwe.<br>Życzymy powodzenia!<br>Za rozwiązanie<br>wszystkich zadań<br>można otrzymać<br>łącznie<br>60 punktów<br>Wypełnia zdający przed<br>rozpoczęciem pracy<br>PESEL ZDAJĄCEGO<br>KOD<br>ZDAJĄCEGO<br>Miejsce<br>na naklejkę<br>z kodem szkoły<br>52<br>Zadania od 1. do 8. wykonaj na podstawie załączonej mapy fragmentu Pienin.<br>Zadanie 1. (1 pkt)<br>Podaj nazwy kartograficznych metod, za pomocą których na mapie Pienin<br>przedstawiono:<br>a) obiekty noclegowe<br>b) występowanie lasów<br>c) głębokości w Jeziorze Czorsztyńskim i Sromowieckim<br>Zadanie 2. (2 pkt)<br>Mapa Pienin zawiera fragment Jeziora Czorsztyńskiego. Całkowita powierzchnia jeziora<br>w skali tej mapy wynosi 168 cm2.<br>Oblicz całkowitą powierzchnię Jeziora Czorsztyńskiego, którą zajmuje ten zbiornik<br>w terenie. Zapisz obliczenia. Wynik podaj w km2.<br>Miejsce na obliczenia:<br>Odpowiedź:<br>Zadanie 3. (2 pkt)<br>Oblicz średni spadek potoku, wypływającego ze źródła oznaczonego na mapie literą Z<br>i wpadającego do Jeziora Czorsztyńskiego na wysokości 530 m n.p.m. Podaj wynik w %.<br>Zapisz obliczenia.<br>Miejsce na obliczenia:<br>Odpowiedź:<br>Zadanie 4. (1 pkt)<br>Na rysunku przedstawiono zakole Dunajca u podnóża Macelowej Góry (804 m n.p.m.).<br>skala 1: 25 000<br>Odszukaj zakole na mapie i podaj nazwę dominującego procesu rzeźbotwórczego<br>w miejscach oznaczonych na rysunku literami A i B.<br>A<br>B<br>53<br>Zadanie 5. (2 pkt)<br>Oblicz temperaturę powietrza na szczycie Macelowej Góry w czasie, gdy na dnie<br>Wąwozu Gorczyńskiego na granicy Pienińskiego Parku Narodowego wynosiła +10°C.<br>Przyjmij, że gradient wilgotnoadiabatyczny wynosi 0,6°C na 100 m. Podaj wynik<br>z dokładnością do 0,1°C. Zapisz obliczenia.<br>Miejsce na obliczenia:<br>Odpowiedź:<br>Zadanie 6. (1 pkt)<br>Wykorzystaj treść mapy oraz własną wiedzę i wymień trzy funkcje gospodarcze, które<br>pełni Jezioro Czorsztyńskie.<br>1<br>2<br>3<br>Zadanie 7. (2 pkt)<br>Na podstawie analizy treści mapy wymień trzy rodzaje turystyki lub rekreacji, które<br>można uprawiać na obszarze przedstawionym na mapie. Podaj warunki szczególnie<br>sprzyjające uprawianiu każdego z rodzajów turystyki lub rekreacji na tym obszarze.<br>1<br>2<br>3<br>Zadanie 8. (1 pkt)<br>Zaznacz, w której z podanych poniżej miejscowości Słońce góruje najwcześniej.<br>Odpowiedź uzasadnij.<br>a) Hałuszowa<br>b) Sromowce Wyżne<br>c) Niedzica<br>d) Krośnica Niżna<br>Uzasadnienie:<br>54<br>Zadanie 9. (1 pkt)<br>Do podanych niżej miejscowości dobierz odpowiadającą im godzinę czasu słonecznego<br>wiedząc, że w Warszawie (52o15′ N, 21o E) jest godzina 1000 czasu słonecznego.<br>1<br>2<br>Zadanie 10. (2 pkt)<br>a) Podaj, którą z form oznaczonych na rysunku literami A i B budują osady aluwialne.<br>b) Wymień dwie przyrodnicze cechy Zatoki Gdańskiej sprzyjające powstawaniu<br>formy A.<br>1<br>2<br>Zadanie 11. (1 pkt)<br>W granicach polskiej części Mierzei Wiślanej projektowana jest budowa sztucznego przekopu<br>(rysunek z zadania 10).<br>Podaj dwie korzyści gospodarcze, jakie ta inwestycja może przynieść gminom<br>położonym nad Zalewem Wiślanym.<br>1<br>2</p>\n<ol><li>Madryt (3oW, 40oN)</li><li>Brisbane (153oE, 27oS)</li></ol>\n<p>A. 1848<br>B. 824<br>C. 200<br>D. 1000<br>55<br>Zadanie 12. (2 pkt)<br>Na rysunku przedstawiono schematyczny przekrój geologiczny przez Tatry.<br>Korzystając z rysunku, uszereguj podane niżej wydarzenia geologiczne od najstarszego<br>do najmłodszego, wpisując do ramki cyfry odpowiadające wydarzeniom.</p>\n<ol><li>Fałdowanie osadów w wyniku nacisku płyt litosfery.</li><li>Niszczenie osadów płaszczowinowych i trzonu granitowego przez czynniki zewnętrzne.</li><li>Odrywanie płaszczowin od podłoża i przesuwanie w kierunku północnym.</li><li>Intruzja magmowa.</li><li>Gromadzenie osadów w zbiorniku morskim.</li></ol>\n<p>Wydarzenie najstarsze<br>Wydarzenie najmłodsze<br>Zadanie 13. (2 pkt)<br>Podkreśl właściwe określenia w nawiasach, tak aby zdania przedstawiały zależności<br>zachodzące między elementami środowiska.<br>a) Zamarzanie wsiąkającej w szczeliny skalne wody może doprowadzić do (rozpuszczania<br>skał i powstawania nacieków / łuszczenia się skał i powstawania ostańców / rozpadu<br>blokowego skał i powstawania gołoborzy).<br>b) Sudety jako góry zrębowe powstały w wyniku (ruchów epejrogenicznych / intruzji<br>magmowych / ruchów tektonicznych).<br>c) W Kotlinie Warszawskiej występują wody subartezyjskie, co uwarunkowane jest<br>(antyklinalnym ułożeniem warstw skalnych / nieckowatym ułożeniem na przemian<br>warstw nieprzepuszczalnych i przepuszczalnych / położeniem obszaru w strefie granicy<br>platformy wschodnioeuropejskiej).<br>56<br>Zadanie 14. (2 pkt)<br>Rysunki przedstawiają efekty działania dwóch rodzajów ruchów masowych.<br>A B<br>a) Pod każdym z rysunków wpisz odpowiednią nazwę ruchu masowego.<br>b) Zaproponuj dwa działania człowieka zapobiegające rozprzestrzenianiu się procesów<br>przedstawionych na rysunkach.<br>1<br>2<br>Zadanie 15. (2 pkt)<br>Uzupełnij tabelę, przyporządkowując poszczególnym typom genetycznym jezior<br>właściwą im charakterystykę oraz odpowiedni przykład jeziora, dobierając je z niżej<br>podanych.<br>Charakterystyka jeziora:</p>\n<ol><li>Jezioro charakteryzuje się dużą głębokością oraz wydłużonym kształtem. Strome brzegi</li></ol>\n<p>jeziora wynikają z położenia w dolinie ryftowej.</p>\n<ol><li>Cechą charakterystyczną tego jeziora jest dość duża powierzchnia oraz silnie</li></ol>\n<p>rozczłonkowana linia brzegowa z dużą ilością zatok i wysp. Wynika to z wypełnienia<br>wodą nieregularnych zagłębień.</p>\n<ol><li>Małe, ale głębokie jezioro, które powstało w miejscu występowania pola firnowego.</li><li>Jezioro posiada dużą powierzchnię, ale niezbyt dużą głębokość. Woda może być słona,</li></ol>\n<p>ponieważ jest to pozostałość dawnego morza.<br>Przykłady jezior: A - Aralskie<br>B - Czarny Staw nad Morskim Okiem<br>C - Tanganika<br>D - Mamry<br>Typ genetyczny jeziora<br>Charakterystyka<br>jeziora<br>Przykład jeziora<br>polodowcowe cyrkowe<br>tektoniczne<br>polodowcowe morenowe<br>57<br>Zadanie 16. (2 pkt)<br>Na mapie przedstawiono rozmieszczenie stacji klimatycznych w Afryce.<br>a) Wyjaśnij, podając dwa argumenty, dlaczego opady w stacji A są mniejsze niż opady<br>w stacji B, mimo że obie stacje leżą nad morzem.<br>b) Wyjaśnij, podając dwa argumenty, dlaczego stacje C i D różnią się dobowymi<br>amplitudami temperatury powietrza.<br>58<br>Zadanie 17. (3 pkt)<br>Na mapie konturowej przedstawiono kraje basenu Morza Śródziemnego.<br>a) Na podstawie opisów rozpoznaj i wpisz nazwy krajów położonych w tym regionie.<br>A. Turystów przyciągają do tego położonego na półwyspie kraju walory krajobrazowe,<br>zwłaszcza wybrzeża wschodniego, archipelagi wysp oraz obiekty kultury materialnej:<br>świątynie chrześcijańskie a także liczne zabytki będące świadectwem wcześniejszego<br>panowania Arabów.<br>Kraj:<br>B. Na atrakcyjność tego europejskiego kraju wpływa zróżnicowany krajobraz o przewadze<br>terenów górzystych, występowanie licznych wysp na Morzu Egejskim, posiadających<br>urozmaiconą linię brzegową, a także wiele zabytków cywilizacji starożytnej.<br>Kraj:<br>C. Do tego kraju należy Przylądek Biały, najbardziej na północ wysunięty punkt w Afryce.<br>Turyści w tym kraju zwiedzają między innymi ruiny starożytnej Kartaginy.<br>Kraj:<br>D. Kraj położony nad Morzem Adriatyckim. Turystów urzekają krajobrazy z licznymi<br>formami krasowymi oraz skaliste wybrzeże dalmatyńskie.<br>Kraj:<br>b) Zaznacz na mapie cztery kraje opisane powyżej, wpisując na ich obszarach<br>odpowiednio litery: A, B, C, D.<br>59<br>Zadanie 18. (2 pkt)<br>Rysunek przedstawia całkowitą liczbę ofiar tsunami w krajach najsilniej dotkniętych tym<br>kataklizmem w grudniu 2004 roku. Liczby uwzględniają ofiary śmiertelne oraz mieszkańców<br>pozbawionych dachu nad głową.<br>a) Podaj przyczynę trzęsień ziemi, których skutkiem jest występowanie tsunami<br>na przedstawionym na rysunku obszarze.<br>b) Podaj trzy cechy tsunami, które decydują o katastrofalnych zniszczeniach<br>na obszarach występowania tego zjawiska.<br>1<br>2<br>3<br>Zadanie 19. (2 pkt)<br>Uzupełnij brakujące elementy tabeli ilustrującej współzależność elementów środowiska.<br>Wykorzystaj niżej zamieszczone dane.<br>Klimat: zwrotnikowy suchy, umiarkowany ciepły suchy, podzwrotnikowy śródziemnomorski<br>Roślinność: tajga, tundra<br>Gleby: bielicowe, tundrowe, cynamonowe, czarnoziemy<br>Klimat<br>Roślinność<br>Gleby<br>step<br>subpolarny<br>lasy dębowe i makia<br>60<br>Zadanie 20. (1 pkt)<br>Na fotografii przedstawiono terasową uprawę roślin.<br>Oceń, czy sposób zagospodarowania obszaru przedstawiony na fotografii jest korzystny<br>dla rolnictwa. Uzasadnij odpowiedź, podając dwa argumenty.<br>1<br>2<br>Zadanie 21. (2 pkt)<br>Podaj, które z wymienionych niżej czynników rozwoju rolnictwa odnoszą się do Wyżyny<br>Lubelskiej, a które charakteryzują Nizinę Śląską.<br>A. Okres wegetacji trwający 220-230 dni.<br>B. Duże powierzchnie czarnoziemów i rędzin.<br>C. Duże powierzchnie czarnych ziem i mad.<br>D. Średni na tle kraju poziom kultury rolnej.<br>E. Duży udział pracujących w rolnictwie w ogólnej liczbie ludności zawodowo czynnej.<br>F. Zużycie nawozów sztucznych na 1 ha użytków rolnych wyższe niż średnio w kraju.<br>Wyżyna Lubelska: , ,<br>Nizina Śląska: , ,<br>61<br>Zadanie 22. (2 pkt)<br>Mapa przedstawia rozmieszczenie hodowli bydła na świecie.<br>Dla każdego z regionów oznaczonych na mapie cyframi 1, 2, 3 podaj odpowiedni rodzaj<br>hodowli bydła (intensywna, ekstensywna) oraz przedstaw główną przyczynę dużej<br>koncentracji zwierząt hodowlanych.<br>Region 1:<br>Region 2:<br>Region 3:<br>Zadanie 23. (2 pkt)<br>„Struktura użytkowania ziemi na świecie ulega ciągłym zmianom” - uzasadnij<br>to stwierdzenie, podając przykłady zmian w użytkowaniu ziemi na wskazanych<br>obszarach.</p>\n<ol><li>Amazonia</li><li>Wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych</li><li>Okolice Bełchatowa</li></ol>\n<p>62<br>Zadanie 24. (2 pkt)<br>Wisła jest osią przemysłową Polski. Wzdłuż jej doliny zlokalizowano liczne ośrodki<br>przemysłowe, których przykłady i ilustruje załączona mapa.<br>Uzupełnij tabelę, wpisując po dwa przykłady ośrodków przemysłowych położonych<br>nad Wisłą i reprezentujących wskazane w tabeli gałęzie lub branże przemysłu.<br>Przemysł metalurgiczny<br>Przemysł nawozów sztucznych<br>Zadanie 25. (1 pkt)<br>Pomimo zlokalizowania nad Wisłą licznych ośrodków przemysłowych, rzeka ta nie odgrywa<br>znaczącej roli w żegludze śródlądowej Polski.<br>Podaj dwie przyrodnicze przyczyny marginalnego znaczenia Wisły w transporcie<br>wodnym.<br>1<br>2<br>63<br>Zadanie 26. (1 pkt)<br>W tabeli przedstawiono wydobycie ropy naftowej na Bliskim Wschodzie w 2002 roku.<br>Lp.<br>Kraj<br>Wielkość wydobycia<br>w mln ton<br>Udział w światowym<br>wydobyciu<br>w %<br>1.<br>2.<br>3.<br>4.<br>5.<br>6.<br>7.<br>8.<br>Arabia Saudyjska<br>Iran<br>Irak<br>Kuwejt<br>Zjednoczone Emiraty Arabskie<br>Libia<br>Egipt<br>Katar<br>394<br>181<br>115<br>101<br>99<br>66<br>41<br>33<br>12,3<br>5,5<br>3,6<br>3,1<br>3,0<br>2,0<br>1,3<br>1,0<br>Razem<br>1030<br>31,8<br>Świat<br>3329<br>100,0<br>Wykorzystując własną wiedzę oraz dane z tabeli wyjaśnij, dlaczego konflikt zbrojny<br>w regionie Zatoki Perskiej może być niebezpieczny dla światowej gospodarki.<br>Uwzględnij w wyjaśnieniu dwa argumenty.<br>1<br>2<br>Zadanie 27. (1 pkt)<br>Spośród podanych w tabeli (zadanie 26) krajów, wymień trzy kraje położone nad<br>Zatoką Perską, w których w końcu XX wieku miały miejsce konflikty zbrojne<br>z sąsiadami.<br>1 , 2 , 3<br>64<br>Zadanie 28. (2 pkt)<br>W tabeli przedstawiono obroty w handlu zagranicznym Polski w 2002 roku.<br>Miejsce na obliczenia:<br>a) Oblicz saldo handlu zagranicznego Polski. Wynik obliczeń wpisz w odpowiednie<br>miejsce w tabeli.<br>b) Tradycyjnym surowcem eksportowanym przez Polskę jest węgiel kamienny.<br>Zaznacz literę, którą oznaczono kraje należące obecnie, podobnie jak Polska,<br>do eksporterów węgla kamiennego.<br>A. Niemcy, Brazylia, Wielka Brytania, Francja<br>B. Australia, RPA, Stany Zjednoczone, Kanada<br>C. Wielka Brytania, Ukraina, Francja, Szwecja<br>D. Ukraina, Wielka Brytania, Argentyna, Zambia<br>Zadanie 29. (2 pkt)<br>Na wykresie przedstawiono przyrost naturalny ludności Polski w latach 1946-2002.<br>Korzystając z wykresu, sformułuj trzy wnioski odnoszące się do kształtowania się<br>przyrostu naturalnego ludności Polski w latach 1946-2002.<br>1<br>2<br>3<br>Rok<br>Ogółem<br>Import<br>Eksport<br>Saldo<br>w mln $ USA<br>2002<br>96123<br>55113<br>41010<br>65<br>Zadanie 30. (2 pkt)<br>Na mapie przedstawiono rozmieszczenie wybranych rodzin i grup językowych w Europie.<br>a) Napisz, która z grup krajów oznaczonych na mapie sygnaturami: A, B, C nie należy<br>do rodziny języków indoeuropejskich.<br>Odpowiedź:<br>b) Spośród krajów oznaczonych na mapie cyframi od 1 do 4 jeden należy do innej<br>grupy językowej niż pozostałe. Podaj nazwę tego kraju.<br>Odpowiedź:<br>66</p>","solutions":[]}