{"id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy/zad/2.2","paper_id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy","number":"2.2","points":1,"ptype":"open","subject":"egzamin-maturalny","category":"informator-maturalny","year":2023,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nWyjaśnij znaczenie związku frazeologicznego hiobowe wieści.\nPrzykładowe zadania z rozwiązaniami 107\nWymagania ogólne\nIII. Kształcenie językowe.\n3. Funkcjonalne wykorzystanie wiedzy o języku w odczytaniu sensów zawartych\nw strukturze głębokiej tekstów literackich […].\n[szkoła podstawowa]\n2. Rozwijanie rozumienia twórczego i sprawczego charakteru działań językowych […].\nWymagania szczegółowe\nII. Kształcenie językowe.\n1. Gramatyka języka polskiego. Zdający:\n1) wykorzystuje wiedzę z dziedziny […] frazeologii […].\n2. Zróżnicowanie języka. Zdający:\n5) zna, rozumie […] biblizmy […].\n[szkoła podstawowa, klasy IV-VI]\nII. Kształcenie językowe.\n2. Zróżnicowanie języka. Zdający:\n5) rozpoznaje w wypowiedziach związki frazeologiczne, […] rozumie ich znaczenie […].\nZasady oceniania\n1 pkt - poprawne wyjaśnienie związku frazeologicznego.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt\n\nZła wiadomość, przynosząca smutek, cierpienie.\n\nHiobowe wieści to wiadomości tragiczne, zwiastujące cierpienie.\n\nZłe okrutne wieści wiążące się z cierpieniem.\nZadanie 3. (0-2)\nPrzeczytaj poniższy fragment psalmu.\nPsalm 57 (56)\nW cieniu Bożych skrzydeł\n2 Zmiłuj się nade mną, Boże, zmiłuj się nade mną,\nu Ciebie chronię swe życie:\nchronię się pod cień Twoich skrzydeł,\naż przejdzie klęska.\n[…]\n8 Serce moje jest mocne, Boże,\nmocne serce moje;\nzaśpiewam i zagram.\n9 Zbudź się, duszo moja,\nzbudź, harfo i cytro!\nChcę obudzić jutrzenkę.\n10 Wśród ludów będę chwalił Cię, Panie;\nzagram Ci wśród narodów,\n108 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023\n11 bo Twoja łaskawość aż do niebios,\na wierność Twoja po chmury!\n12 Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo,\na Twoja chwała ponad całą ziemię!\nKsięga Psalmów, [w:] Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Poznań 1989.\nUzupełnij tabelę. Wpisz nazwy dwóch środków językowych charakterystycznych dla\nstylu biblijnego i każdy z nich zilustruj przykładem z tekstu.\nŚrodek językowy charakterystyczny\ndla stylu biblijnego\nPrzykład z tekstu\nWymagania ogólne\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n5. Znajomość wybranych utworów z literatury […] światowej oraz umiejętność mówienia\no nich z wykorzystaniem potrzebnej terminologii.\nII. Kształcenie językowe.\n3. Funkcjonalne wykorzystanie wiedzy o języku […].\n[szkoła podstawowa]\n2. Rozwijanie rozumienia twórczego i sprawczego charakteru działań językowych […].\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n1. Czytanie utworów literackich. Uczeń:\n4) rozpoznaje w tekście literackim środki wyrazu artystycznego poznane w szkole\npodstawowej oraz środki znaczeniowe [ ], składniowe [ ], wersyfikacyjne […].\nII. Kształcenie językowe.\n2. Zróżnicowanie języka. Zdający:\n1) rozróżnia pojęcie stylu i stylizacji, rozumie ich znaczenie w tekście;\n2) rozróżnia style funkcjonalne polszczyzny oraz rozumie zasady ich stosowania.\nZasady oceniania\n2 pkt - poprawne wskazanie nazw dwóch środków językowych charakterystycznych dla stylu\nbiblijnego wraz z odpowiednimi przykładami.\n1 pkt - poprawne wskazanie nazwy jednego środka językowego charakterystycznego dla stylu\nbiblijnego wraz z odpowiednim przykładem.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe zadania z rozwiązaniami 109\nPrzykładowe odpowiedzi ocenione na 2 pkt\nŚrodek językowy\ncharakterystyczny dla stylu\nbiblijnego\nPrzykład z tekstu\nInwersja\n„Serce moje jest mocne, Boże, / mocne serce moje”\nAnafora\n„Zbudź się, duszo moja,\nzbudź harfo i cytro!”\nApostrofa\n„Zbudź się, duszo moja”\n„Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo”\nHiperbola\n„Twoja łaskawość aż do niebios”\nPowtórzenie\n„Zmiłuj się nade mną, Boże, zmiłuj się nade mną”\n„Serce moje jest mocne, Boże,\nmocne serce moje”\nWykrzyknienie\n„Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo,\na Twoja chwała ponad całą ziemię!”\nZadanie 4. (0-1)\nPrzeczytaj poniższy fragment wiersza Czesława Miłosza.\nCzesław Miłosz\nPiosenka\nAnnie Micińskiej\nJakakolwiek jest boleść, będzie więcej boleści.\nNoc jest czarna, ale będzie czarniejsza.\nDobrze takim, co żyli, ale w porę odeszli.\nTy więc nie bierz spraw ludzkich do serca.\n[…]\nGwiazda wzejdzie i zaraz przeminie.\nNa czekaniu puste lata zbiegną.\nCo upadło, zetleje w ruinie.\nI goryczą będzie ziemskie piękno.\n[1980]\nCzesław Miłosz, Piosenka, [w:] tegoż, Wiersze wszystkie, Kraków 2011.\n110 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023\nCzy przesłanie Piosenki Czesława Miłosza jest zgodne z motywem przemijania,\nobecnym w biblijnej Księdze Koheleta? Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do obu\ntekstów.\nWymagania ogólne\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n5. Znajomość wybranych utworów z literatury polskiej i światowej oraz umiejętność\nmówienia o nich z wykorzystaniem potrzebnej terminologii.\n7. Kształcenie umiejętności czytania, analizowania i interpretowania […].\n8. Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich na różnych\npoziomach: dosłownym, metaforycznym, symbolicznym […].\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n1. Czytanie utworów literackich. Zdający:\n5) interpretuje treści alegoryczne i symboliczne […];\n9) rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów […];\n11) rozumie pojęcie motywu literackiego i toposu […];\n13) porównuje utwory literackie i ich fragmenty, dostrzega kontynuacje i nawiązania\nw porównywanych tekstach, określa cechy wspólne i różne;\n15) wykorzystuje w interpretacji utworów […] potrzebne konteksty […].\nZasady oceniania\n1 pkt - odpowiedź poprawna, zawierająca stanowisko i uzasadnienie z odwołaniem się do obu\nutworów.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt\n\nTak, ponieważ zarówno Miłosz, jak i Kohelet zauważają, że wszystko przemija i nic nie\nma wiecznej wartości.\n\nTak, Księga Koheleta głosiła „Marność nad marnościami i wszystko marność”. Tak samo\nw wierszu Miłosza głównym przesłaniem jest fakt, że wszystko przemija, jest marne, nie\nma żadnej wartości.\nPrzykładowe zadania z rozwiązaniami 111\nZadanie 5. (0-2)\nZapoznaj się z fragmentem wiersza Zbigniewa Herberta i obrazem Hansa Memlinga.\nTekst 1.\nZbigniew Herbert\nU wrót doliny\nPo deszczu gwiazd\nna łące popiołów\nzebrali się wszyscy pod strażą aniołów\nz ocalałego wzgórza\nmożna objąć okiem\ncałe beczące stado dwunogów\n[…]\njest to jak nam wyjaśniają\nkrzyk matek od których odłączają dzieci\ngdyż jak się okazuje\nbędziemy zbawieni pojedynczo\naniołowie stróże są bezwzględni\ni trzeba przyznać mają ciężką robotę\n[…]\nci którzy jak się zdaje\nbez bólu poddali się rozkazom\nidą spuściwszy głowy na znak pojednania\nale w zaciśniętych pięściach chowają\nstrzępy listów wstążki włosy ucięte\ni fotografie\nktóre jak sądzą naiwnie\nnie zostaną im odebrane\ntak to oni wyglądają\nna moment\nprzed ostatecznym podziałem\nna zgrzytających zębami\ni śpiewających psalmy\nZbigniew Herbert, U wrót doliny, [w:] tegoż, Wybór poezji, Wrocław 2019.\n112 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023\nTekst 2.\nHans Memling\nSąd Ostateczny [tryptyk]\nMuzeum Narodowe w Gdańsku,1467-1471.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"Związek frazeologiczny „hiobowe wieści” oznacza złe, tragiczne wiadomości, przynoszące smutek i cierpienie – informacje o nieszczęściu, klęsce lub stracie. Nawiązuje do biblijnej Księgi Hioba, w której bohater kolejno otrzymuje wiadomości o utracie majątku i śmierci dzieci.\n\nZasady oceniania: 1 pkt – poprawne wyjaśnienie związku frazeologicznego. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.","image":"img/informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":106,"source":"ai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"ai","text_source":"ocr","source_label":"Egzamin maturalny · Informator maturalny · 2023","subject_label":"egzamin-maturalny","category_label":"Informator maturalny","text_html":"<p>Zadanie 2.2. (0-1)<br>Wyjaśnij znaczenie związku frazeologicznego hiobowe wieści.<br>Przykładowe zadania z rozwiązaniami 107<br>Wymagania ogólne<br>III. Kształcenie językowe.</p>\n<ol><li>Funkcjonalne wykorzystanie wiedzy o języku w odczytaniu sensów zawartych</li></ol>\n<p>w strukturze głębokiej tekstów literackich […].<br>[szkoła podstawowa]</p>\n<ol><li>Rozwijanie rozumienia twórczego i sprawczego charakteru działań językowych […].</li></ol>\n<p>Wymagania szczegółowe<br>II. Kształcenie językowe.</p>\n<ol><li>Gramatyka języka polskiego. Zdający:</li><li>wykorzystuje wiedzę z dziedziny […] frazeologii […].</li><li>Zróżnicowanie języka. Zdający:</li><li>zna, rozumie […] biblizmy […].</li></ol>\n<p>[szkoła podstawowa, klasy IV-VI]<br>II. Kształcenie językowe.</p>\n<ol><li>Zróżnicowanie języka. Zdający:</li><li>rozpoznaje w wypowiedziach związki frazeologiczne, […] rozumie ich znaczenie […].</li></ol>\n<p>Zasady oceniania<br>1 pkt - poprawne wyjaśnienie związku frazeologicznego.<br>0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt<br><br>Zła wiadomość, przynosząca smutek, cierpienie.<br><br>Hiobowe wieści to wiadomości tragiczne, zwiastujące cierpienie.<br><br>Złe okrutne wieści wiążące się z cierpieniem.<br>Zadanie 3. (0-2)<br>Przeczytaj poniższy fragment psalmu.<br>Psalm 57 (56)<br>W cieniu Bożych skrzydeł<br>2 Zmiłuj się nade mną, Boże, zmiłuj się nade mną,<br>u Ciebie chronię swe życie:<br>chronię się pod cień Twoich skrzydeł,<br>aż przejdzie klęska.<br>[…]<br>8 Serce moje jest mocne, Boże,<br>mocne serce moje;<br>zaśpiewam i zagram.<br>9 Zbudź się, duszo moja,<br>zbudź, harfo i cytro!<br>Chcę obudzić jutrzenkę.<br>10 Wśród ludów będę chwalił Cię, Panie;<br>zagram Ci wśród narodów,<br>108 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023<br>11 bo Twoja łaskawość aż do niebios,<br>a wierność Twoja po chmury!<br>12 Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo,<br>a Twoja chwała ponad całą ziemię!<br>Księga Psalmów, [w:] Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Poznań 1989.<br>Uzupełnij tabelę. Wpisz nazwy dwóch środków językowych charakterystycznych dla<br>stylu biblijnego i każdy z nich zilustruj przykładem z tekstu.<br>Środek językowy charakterystyczny<br>dla stylu biblijnego<br>Przykład z tekstu<br>Wymagania ogólne<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Znajomość wybranych utworów z literatury […] światowej oraz umiejętność mówienia</li></ol>\n<p>o nich z wykorzystaniem potrzebnej terminologii.<br>II. Kształcenie językowe.</p>\n<ol><li>Funkcjonalne wykorzystanie wiedzy o języku […].</li></ol>\n<p>[szkoła podstawowa]</p>\n<ol><li>Rozwijanie rozumienia twórczego i sprawczego charakteru działań językowych […].</li></ol>\n<p>Wymagania szczegółowe<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Czytanie utworów literackich. Uczeń:</li><li>rozpoznaje w tekście literackim środki wyrazu artystycznego poznane w szkole</li></ol>\n<p>podstawowej oraz środki znaczeniowe [ ], składniowe [ ], wersyfikacyjne […].<br>II. Kształcenie językowe.</p>\n<ol><li>Zróżnicowanie języka. Zdający:</li><li>rozróżnia pojęcie stylu i stylizacji, rozumie ich znaczenie w tekście;</li><li>rozróżnia style funkcjonalne polszczyzny oraz rozumie zasady ich stosowania.</li></ol>\n<p>Zasady oceniania<br>2 pkt - poprawne wskazanie nazw dwóch środków językowych charakterystycznych dla stylu<br>biblijnego wraz z odpowiednimi przykładami.<br>1 pkt - poprawne wskazanie nazwy jednego środka językowego charakterystycznego dla stylu<br>biblijnego wraz z odpowiednim przykładem.<br>0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.<br>Przykładowe zadania z rozwiązaniami 109<br>Przykładowe odpowiedzi ocenione na 2 pkt<br>Środek językowy<br>charakterystyczny dla stylu<br>biblijnego<br>Przykład z tekstu<br>Inwersja<br>„Serce moje jest mocne, Boże, / mocne serce moje”<br>Anafora<br>„Zbudź się, duszo moja,<br>zbudź harfo i cytro!”<br>Apostrofa<br>„Zbudź się, duszo moja”<br>„Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo”<br>Hiperbola<br>„Twoja łaskawość aż do niebios”<br>Powtórzenie<br>„Zmiłuj się nade mną, Boże, zmiłuj się nade mną”<br>„Serce moje jest mocne, Boże,<br>mocne serce moje”<br>Wykrzyknienie<br>„Bądź wywyższony, Boże, ponad niebo,<br>a Twoja chwała ponad całą ziemię!”<br>Zadanie 4. (0-1)<br>Przeczytaj poniższy fragment wiersza Czesława Miłosza.<br>Czesław Miłosz<br>Piosenka<br>Annie Micińskiej<br>Jakakolwiek jest boleść, będzie więcej boleści.<br>Noc jest czarna, ale będzie czarniejsza.<br>Dobrze takim, co żyli, ale w porę odeszli.<br>Ty więc nie bierz spraw ludzkich do serca.<br>[…]<br>Gwiazda wzejdzie i zaraz przeminie.<br>Na czekaniu puste lata zbiegną.<br>Co upadło, zetleje w ruinie.<br>I goryczą będzie ziemskie piękno.<br>[1980]<br>Czesław Miłosz, Piosenka, [w:] tegoż, Wiersze wszystkie, Kraków 2011.<br>110 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023<br>Czy przesłanie Piosenki Czesława Miłosza jest zgodne z motywem przemijania,<br>obecnym w biblijnej Księdze Koheleta? Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do obu<br>tekstów.<br>Wymagania ogólne<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Znajomość wybranych utworów z literatury polskiej i światowej oraz umiejętność</li></ol>\n<p>mówienia o nich z wykorzystaniem potrzebnej terminologii.</p>\n<ol><li>Kształcenie umiejętności czytania, analizowania i interpretowania […].</li><li>Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich na różnych</li></ol>\n<p>poziomach: dosłownym, metaforycznym, symbolicznym […].<br>Wymagania szczegółowe<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Czytanie utworów literackich. Zdający:</li><li>interpretuje treści alegoryczne i symboliczne […];</li><li>rozpoznaje tematykę i problematykę poznanych tekstów […];</li><li>rozumie pojęcie motywu literackiego i toposu […];</li><li>porównuje utwory literackie i ich fragmenty, dostrzega kontynuacje i nawiązania</li></ol>\n<p>w porównywanych tekstach, określa cechy wspólne i różne;</p>\n<ol><li>wykorzystuje w interpretacji utworów […] potrzebne konteksty […].</li></ol>\n<p>Zasady oceniania<br>1 pkt - odpowiedź poprawna, zawierająca stanowisko i uzasadnienie z odwołaniem się do obu<br>utworów.<br>0 pkt - odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt<br><br>Tak, ponieważ zarówno Miłosz, jak i Kohelet zauważają, że wszystko przemija i nic nie<br>ma wiecznej wartości.<br><br>Tak, Księga Koheleta głosiła „Marność nad marnościami i wszystko marność”. Tak samo<br>w wierszu Miłosza głównym przesłaniem jest fakt, że wszystko przemija, jest marne, nie<br>ma żadnej wartości.<br>Przykładowe zadania z rozwiązaniami 111<br>Zadanie 5. (0-2)<br>Zapoznaj się z fragmentem wiersza Zbigniewa Herberta i obrazem Hansa Memlinga.<br>Tekst 1.<br>Zbigniew Herbert<br>U wrót doliny<br>Po deszczu gwiazd<br>na łące popiołów<br>zebrali się wszyscy pod strażą aniołów<br>z ocalałego wzgórza<br>można objąć okiem<br>całe beczące stado dwunogów<br>[…]<br>jest to jak nam wyjaśniają<br>krzyk matek od których odłączają dzieci<br>gdyż jak się okazuje<br>będziemy zbawieni pojedynczo<br>aniołowie stróże są bezwzględni<br>i trzeba przyznać mają ciężką robotę<br>[…]<br>ci którzy jak się zdaje<br>bez bólu poddali się rozkazom<br>idą spuściwszy głowy na znak pojednania<br>ale w zaciśniętych pięściach chowają<br>strzępy listów wstążki włosy ucięte<br>i fotografie<br>które jak sądzą naiwnie<br>nie zostaną im odebrane<br>tak to oni wyglądają<br>na moment<br>przed ostatecznym podziałem<br>na zgrzytających zębami<br>i śpiewających psalmy<br>Zbigniew Herbert, U wrót doliny, [w:] tegoż, Wybór poezji, Wrocław 2019.<br>112 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023<br>Tekst 2.<br>Hans Memling<br>Sąd Ostateczny [tryptyk]<br>Muzeum Narodowe w Gdańsku,1467-1471.</p>","solutions":[{"source":"ai","label":"AI","kind":"text","html":"<p>Związek frazeologiczny „hiobowe wieści” oznacza złe, tragiczne wiadomości, przynoszące smutek i cierpienie – informacje o nieszczęściu, klęsce lub stracie. Nawiązuje do biblijnej Księgi Hioba, w której bohater kolejno otrzymuje wiadomości o utracie majątku i śmierci dzieci.</p>\n<p>Zasady oceniania: 1 pkt – poprawne wyjaśnienie związku frazeologicznego. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.</p>"}]}