{"id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy/zad/22","paper_id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy","number":"22","points":2,"ptype":"open","subject":"egzamin-maturalny","category":"informator-maturalny","year":2023,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 22. (0-2)\nZapoznaj się z poniższymi tekstami.\nSarmatyzm - wykształcona w końcu XVI w. formacja kulturowa obejmująca ideologię,\nobyczajowość i kulturę szlachty w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. […] geneza sarmatyzmu\nzwiązana jest z tzw. mitem sarmackim […]. Mit ten legł u podstaw ideału Sarmaty jako\nszlachcica-katolika i ziemianina, w którego światopoglądzie pierwszoplanową rolę grały takie\nwartości jak republikanizm i wolność, dawność rodu, wewnątrzstanowa równość, wiara\nkatolicka oraz swojskość.\nMichał Głowiński, Teresa Kostkiewiczowa, Aleksandra Okopień-Sławińska, Janusz Sławiński,\nSłownik terminów literackich, Wrocław 2000.\nJan Chryzostom Pasek\nPamiętniki\nWjeżdżając tedy Czarniecki do Lachowic w dzień Najświętszej Panny, wyszli przeciwko\nniemu processionaliter1 zakonnicy, szlachta, szlachcianki i kto tylko był w owym ciężkim\noblężeniu, „witaj!”, wołając, „zawitaj, niezwyciężony wodzu, niezwyciężony wojenniku, zawitaj\nod Boga nam zesłany obrońco!” Byli i tacy, osobliwie z białych głów, co wołali: „Zbawicielu\nnasz!” Zatulał uszy czapką, nie chcąc owego słuchać podchlebstwa. […] Zsiadał[o] tedy do\nkościoła rycerstwa siła i z naszego, i z litewskiego wojska. Dopieroż Te Deum laudamus2,\ndopiero tryumf! Z armat bito, aże ziemia drżała; a potem nabożeństwo śliczne, kazania,\ngratulacyje, dzięki Bogu za dobrodziejstwa i wszędy pełno radości, pomieszanej z płaczem;\nbo tam wszyscy magnatowie z księstwa litewskiego do tej fortece posprowadzali się byli.\nJan Pasek, Pamiętniki, Wrocław 1968.\n1 Processionaliter (łac.) - w procesji.\n2 Te Deum laudamus (łac.) - Ciebie Boga wysławiamy, wczesnochrześcijański hymn modlitewny.\nWykorzystując podaną definicję, określ dwie cechy postawy sarmackiej - obecne we\nfragmencie Pamiętników Jana Chryzostoma Paska - i zilustruj je przykładami z tekstu.\nCecha postawy sarmackiej\nPrzykład z tekstu\nWymagania ogólne\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n8. Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich i tekstów kultury na\nróżnych poziomach: dosłownym, metaforycznym, symbolicznym, aksjologicznym.\nIV. Samokształcenie.\n2. Doskonalenie umiejętności korzystania z różnych źródeł informacji […].\n146 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n1. Czytanie utworów literackich. Zdający:\n8) wykazuje się […] zrozumieniem treści utworów wskazanych w podstawie programowej\njako lektury obowiązkowe.\nIV. Samokształcenie.\n6) wybiera z tekstu odpowiednie cytaty i stosuje je w wypowiedzi.\nZasady oceniania\n2 pkt - za podanie dwóch cech postawy sarmackiej, obecnych we fragmencie Pamiętników\nPaska, zgodnych z podaną definicją oraz ilustrujących je stosownych przykładów\nz tekstu.\n1 pkt - za podanie jednej cechy postawy sarmackiej oraz przykładu z tekstu.\n0 pkt - odpowiedź niepełna lub błędna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowa odpowiedź oceniona na 2 pkt\nCecha postawy sarmackiej\nPrzykład z tekstu\nReligijność\nUdział we mszy świętej z okazji przybycia Czarnieckiego.\nUmiłowanie wolności\nPodziękowania dla Czarnieckiego, którego nazwano\n„Zbawicielem”.\nWewnątrzstanowa równość\n„Zsiadał[o] tedy do kościoła rycerstwa siła i z naszego,\ni z litewskiego wojska”.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"Cecha postawy sarmackiej | Przykład z tekstu\nReligijność (wiara katolicka) | Udział we mszy świętej (nabożeństwo, Te Deum laudamus) z okazji przybycia Czarnieckiego, „dzięki Bogu za dobrodziejstwa”.\nUmiłowanie wolności / uznanie dla obrońcy ojczyzny | Powitanie Czarnieckiego jako „niezwyciężonego wodza”, „zbawiciela”, dziękczynienie mu za uwolnienie kraju od najeźdźcy.\n\n(Możliwa też cecha: wewnątrzstanowa równość - „Zsiadł tedy do kościoła rycerstwa siła i z naszego, i z litewskiego wojska”).\n\nZasady oceniania: 2 pkt - podanie dwóch cech postawy sarmackiej, zgodnych z podaną definicją, wraz z przykładami z tekstu. 1 pkt - podanie jednej cechy postawy sarmackiej wraz z przykładem. 0 pkt - odpowiedź niepełna lub błędna albo brak odpowiedzi.","image":"img/informator-maturalny-jezyk-polski-2023-poziom-podstawowy/zad-22.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":145,"source":"ai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"ai","text_source":"ocr","source_label":"Egzamin maturalny · Informator maturalny · 2023","subject_label":"egzamin-maturalny","category_label":"Informator maturalny","text_html":"<p>Zadanie 22. (0-2)<br>Zapoznaj się z poniższymi tekstami.<br>Sarmatyzm - wykształcona w końcu XVI w. formacja kulturowa obejmująca ideologię,<br>obyczajowość i kulturę szlachty w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. […] geneza sarmatyzmu<br>związana jest z tzw. mitem sarmackim […]. Mit ten legł u podstaw ideału Sarmaty jako<br>szlachcica-katolika i ziemianina, w którego światopoglądzie pierwszoplanową rolę grały takie<br>wartości jak republikanizm i wolność, dawność rodu, wewnątrzstanowa równość, wiara<br>katolicka oraz swojskość.<br>Michał Głowiński, Teresa Kostkiewiczowa, Aleksandra Okopień-Sławińska, Janusz Sławiński,<br>Słownik terminów literackich, Wrocław 2000.<br>Jan Chryzostom Pasek<br>Pamiętniki<br>Wjeżdżając tedy Czarniecki do Lachowic w dzień Najświętszej Panny, wyszli przeciwko<br>niemu processionaliter1 zakonnicy, szlachta, szlachcianki i kto tylko był w owym ciężkim<br>oblężeniu, „witaj!”, wołając, „zawitaj, niezwyciężony wodzu, niezwyciężony wojenniku, zawitaj<br>od Boga nam zesłany obrońco!” Byli i tacy, osobliwie z białych głów, co wołali: „Zbawicielu<br>nasz!” Zatulał uszy czapką, nie chcąc owego słuchać podchlebstwa. […] Zsiadał[o] tedy do<br>kościoła rycerstwa siła i z naszego, i z litewskiego wojska. Dopieroż Te Deum laudamus2,<br>dopiero tryumf! Z armat bito, aże ziemia drżała; a potem nabożeństwo śliczne, kazania,<br>gratulacyje, dzięki Bogu za dobrodziejstwa i wszędy pełno radości, pomieszanej z płaczem;<br>bo tam wszyscy magnatowie z księstwa litewskiego do tej fortece posprowadzali się byli.<br>Jan Pasek, Pamiętniki, Wrocław 1968.<br>1 Processionaliter (łac.) - w procesji.<br>2 Te Deum laudamus (łac.) - Ciebie Boga wysławiamy, wczesnochrześcijański hymn modlitewny.<br>Wykorzystując podaną definicję, określ dwie cechy postawy sarmackiej - obecne we<br>fragmencie Pamiętników Jana Chryzostoma Paska - i zilustruj je przykładami z tekstu.<br>Cecha postawy sarmackiej<br>Przykład z tekstu<br>Wymagania ogólne<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich i tekstów kultury na</li></ol>\n<p>różnych poziomach: dosłownym, metaforycznym, symbolicznym, aksjologicznym.<br>IV. Samokształcenie.</p>\n<ol><li>Doskonalenie umiejętności korzystania z różnych źródeł informacji […].</li></ol>\n<p>146 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2022/2023<br>Wymagania szczegółowe<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.</p>\n<ol><li>Czytanie utworów literackich. Zdający:</li><li>wykazuje się […] zrozumieniem treści utworów wskazanych w podstawie programowej</li></ol>\n<p>jako lektury obowiązkowe.<br>IV. Samokształcenie.</p>\n<ol><li>wybiera z tekstu odpowiednie cytaty i stosuje je w wypowiedzi.</li></ol>\n<p>Zasady oceniania<br>2 pkt - za podanie dwóch cech postawy sarmackiej, obecnych we fragmencie Pamiętników<br>Paska, zgodnych z podaną definicją oraz ilustrujących je stosownych przykładów<br>z tekstu.<br>1 pkt - za podanie jednej cechy postawy sarmackiej oraz przykładu z tekstu.<br>0 pkt - odpowiedź niepełna lub błędna albo brak odpowiedzi.<br>Przykładowa odpowiedź oceniona na 2 pkt<br>Cecha postawy sarmackiej<br>Przykład z tekstu<br>Religijność<br>Udział we mszy świętej z okazji przybycia Czarnieckiego.<br>Umiłowanie wolności<br>Podziękowania dla Czarnieckiego, którego nazwano<br>„Zbawicielem”.<br>Wewnątrzstanowa równość<br>„Zsiadał[o] tedy do kościoła rycerstwa siła i z naszego,<br>i z litewskiego wojska”.</p>","solutions":[{"source":"ai","label":"AI","kind":"text","html":"<p>Cecha postawy sarmackiej | Przykład z tekstu<br>Religijność (wiara katolicka) | Udział we mszy świętej (nabożeństwo, Te Deum laudamus) z okazji przybycia Czarnieckiego, „dzięki Bogu za dobrodziejstwa”.<br>Umiłowanie wolności / uznanie dla obrońcy ojczyzny | Powitanie Czarnieckiego jako „niezwyciężonego wodza”, „zbawiciela”, dziękczynienie mu za uwolnienie kraju od najeźdźcy.</p>\n<p>(Możliwa też cecha: wewnątrzstanowa równość - „Zsiadł tedy do kościoła rycerstwa siła i z naszego, i z litewskiego wojska”).</p>\n<p>Zasady oceniania: 2 pkt - podanie dwóch cech postawy sarmackiej, zgodnych z podaną definicją, wraz z przykładami z tekstu. 1 pkt - podanie jednej cechy postawy sarmackiej wraz z przykładem. 0 pkt - odpowiedź niepełna lub błędna albo brak odpowiedzi.</p>"}]}