{"id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2025-poziom-podstawowy/zad/40","paper_id":"informator-maturalny-jezyk-polski-2025-poziom-podstawowy","number":"40","points":1,"ptype":"open","subject":"egzamin-maturalny","category":"informator-maturalny","year":2025,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 40. (0-1)\nPrzeczytaj poniższy fragment utworu.\nCzesław Miłosz\nPiosenka o porcelanie\nRóżowe moje spodeczki,\nKwieciste filiżanki,\nLeżące na brzegu rzeczki,\nTam kędy przeszły tanki.\nWietrzyk nad wami polata,\nPuchy z pierzyny roni,\nNa czarny ślad opada\nZłamanej cień jabłoni.\nZiemia, gdzie spojrzysz, zasłana\nBryzgami kruchej piany.\nNiczego mi, proszę pana,\nTak nie żal jak porcelany. […]\nRównina do brzegu słońca\nMiazgą skorupek pokryta.\nIch warstwa rześko chrupiąca\nPod mymi butami zgrzyta.\nPrzykładowe zadania z rozwiązaniami 183\nO świecidełka wy płone,\nCo radowałyście barwą,\nTeraz ach zaplamione\nBrzydką zakrzepłą farbą.\nLeżą na świeżych kurhanach\nUszka i denka, i dzbany.\nNiczego mi, proszę pana,\nTak nie żal jak porcelany.\n[1947]\nCzesław Miłosz, Piosenka o porcelanie, [w:] tegoż, Wiersze wszystkie, Kraków 2018.\nWyjaśnij, czego symbolem jest porcelana w podanym fragmencie wiersza Czesława\nMiłosza.\nWymagania ogólne\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n8. Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich i tekstów kultury na\nróżnych poziomach [ ].\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n1. Czytanie utworów literackich. Zdający:\n5) interpretuje treści […] symboliczne […];\n14) wykorzystuje w interpretacji utworów […] potrzebne konteksty […].\nZasady oceniania\n1 pkt - trafne wyjaśnienie symbolicznego znaczenia porcelany w kontekście podanego\nfragmentu utworu.\n0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt\nPorcelana symbolizuje zniszczone zdobycze cywilizacji, podwaliny dalszego rozwoju,\nukazuje brak przywiązania do przedmiotów, gdy człowiek umiera, stają się\nbezużyteczne.\nPorcelana jest symbolem kruchego życia ludzkiego. Miłosz ukazuje małość człowieka\nw obliczu całego świata.\nPorcelana w wierszu Czesława Miłosza jest symbolem ludzi. Podczas wojny stają się jak\nona, gdyż na polu bitwy zostają z nich tylko kawałki. Masowość zagłady sprawia, że\nczłowiek w wyniku doświadczeń wojny, rozpada się na części tak jak delikatna i krucha\nporcelana.\n184 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025","answer":null,"answer_text":null,"solution":"Porcelana jest w wierszu symbolem kruchego, delikatnego świata ludzkiej cywilizacji i codzienności (dawnego, spokojnego życia), bezpowrotnie zniszczonego przez wojnę. Rozbite, zmiażdżone na kawałki naczynia symbolizują zarówno unicestwione dorobek cywilizacyjny i kulturowy, jak i – w sposób metaforyczny – kruchość samego ludzkiego życia, masowo unicestwianego podczas wojny, wobec którego człowiek okazuje się równie bezbronny i nietrwały jak delikatna porcelana.","image":"img/informator-maturalny-jezyk-polski-2025-poziom-podstawowy/zad-40.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":182,"source":"ai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"ai","text_source":"ocr","source_label":"Egzamin maturalny · Informator maturalny · 2025","subject_label":"egzamin-maturalny","category_label":"Informator maturalny","text_html":"

Zadanie 40. (0-1)
Przeczytaj poniższy fragment utworu.
Czesław Miłosz
Piosenka o porcelanie
Różowe moje spodeczki,
Kwieciste filiżanki,
Leżące na brzegu rzeczki,
Tam kędy przeszły tanki.
Wietrzyk nad wami polata,
Puchy z pierzyny roni,
Na czarny ślad opada
Złamanej cień jabłoni.
Ziemia, gdzie spojrzysz, zasłana
Bryzgami kruchej piany.
Niczego mi, proszę pana,
Tak nie żal jak porcelany. […]
Równina do brzegu słońca
Miazgą skorupek pokryta.
Ich warstwa rześko chrupiąca
Pod mymi butami zgrzyta.
Przykładowe zadania z rozwiązaniami 183
O świecidełka wy płone,
Co radowałyście barwą,
Teraz ach zaplamione
Brzydką zakrzepłą farbą.
Leżą na świeżych kurhanach
Uszka i denka, i dzbany.
Niczego mi, proszę pana,
Tak nie żal jak porcelany.
[1947]
Czesław Miłosz, Piosenka o porcelanie, [w:] tegoż, Wiersze wszystkie, Kraków 2018.
Wyjaśnij, czego symbolem jest porcelana w podanym fragmencie wiersza Czesława
Miłosza.
Wymagania ogólne
I. Kształcenie literackie i kulturowe.

\n
  1. Kształcenie umiejętności świadomego odbioru utworów literackich i tekstów kultury na
\n

różnych poziomach [ ].
Wymagania szczegółowe
I. Kształcenie literackie i kulturowe.

\n
  1. Czytanie utworów literackich. Zdający:
  2. interpretuje treści […] symboliczne […];
  3. wykorzystuje w interpretacji utworów […] potrzebne konteksty […].
\n

Zasady oceniania
1 pkt - trafne wyjaśnienie symbolicznego znaczenia porcelany w kontekście podanego
fragmentu utworu.
0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Przykładowe odpowiedzi ocenione na 1 pkt
Porcelana symbolizuje zniszczone zdobycze cywilizacji, podwaliny dalszego rozwoju,
ukazuje brak przywiązania do przedmiotów, gdy człowiek umiera, stają się
bezużyteczne.
Porcelana jest symbolem kruchego życia ludzkiego. Miłosz ukazuje małość człowieka
w obliczu całego świata.
Porcelana w wierszu Czesława Miłosza jest symbolem ludzi. Podczas wojny stają się jak
ona, gdyż na polu bitwy zostają z nich tylko kawałki. Masowość zagłady sprawia, że
człowiek w wyniku doświadczeń wojny, rozpada się na części tak jak delikatna i krucha
porcelana.
184 Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego od roku szkolnego 2024/2025

","solutions":[{"source":"ai","label":"AI","kind":"text","html":"

Porcelana jest w wierszu symbolem kruchego, delikatnego świata ludzkiej cywilizacji i codzienności (dawnego, spokojnego życia), bezpowrotnie zniszczonego przez wojnę. Rozbite, zmiażdżone na kawałki naczynia symbolizują zarówno unicestwione dorobek cywilizacyjny i kulturowy, jak i – w sposób metaforyczny – kruchość samego ludzkiego życia, masowo unicestwianego podczas wojny, wobec którego człowiek okazuje się równie bezbronny i nietrwały jak delikatna porcelana.

"}]}