{"id":"informator-maturalny-wos-2026/zad/18.2","paper_id":"informator-maturalny-wos-2026","number":"18.2","points":1,"ptype":"open","subject":"wos","category":"informator-maturalny","year":2026,"month":null,"level":null,"text":"Zadanie 18.2. (0-1)\nUzasadnij, że poglądy dotyczące praw i wolności człowieka przedstawione w tekstach\n1. i 2. są zbieżne.\nWymaganie ogólne\nIII. W aspekcie stosunku do życia, czyli osobistego zaangażowania, kształtowania zamierzeń\nwedług własnych pasji, zdolności oraz poczucia wspólnoty i służby. Zdający:\n3) buduje własne wypowiedzi na temat zagadnień życia społecznego, formułuje oceny\ni je uzasadnia […].\nWymagania szczegółowe\nX. Prawo. Zdający:\n3) wyjaśnia pojęcie praw człowieka oraz ich związek z dziedzictwem cywilizacji\nzachodniej;\n4) rozróżnia generacje praw człowieka, stosując pojęcia praw negatywnych\ni pozytywnych oraz wskazując na inny stopień ich ochrony; wymienia główne\ndokumenty dotyczące praw człowieka (z uwzględnieniem prawa krajowego\ni międzynarodowego, w tym tworzonego w ramach ONZ).\nZasady oceniania\n1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.\n0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.\n46\nInformator o egzaminie maturalnym z wiedzy o społeczeństwie: w liceum ogólnokształcącym od roku\nszkolnego 2025/2026 oraz w technikum od roku szkolnego 2026/2027\nPrzykładowa odpowiedź\nW tekście 2. jest mowa o zasadniczej różnicy między wolnością pozytywną i negatywną, przy\ntym tej pierwszej („wolności do”) autor się obawia. Z kolei w tekście 1. zastosowano nieco\ninną leksykę, zauważono napięcie między prawami wolnościowymi a socjalnymi i wskazano,\nże te drugie mogą dawać możliwość ingerowania władzy w prawa wolnościowe.","answer":null,"answer_text":null,"solution":"W tekście 2. I. Berlin przedstawia zasadniczą różnicę między wolnością pozytywną (\"wolnością do\") a negatywną (\"wolnością od\"), przy czym tej pierwszej się obawia, uznając ją za możliwą maskę tyranii. W tekście 1. - posługując się nieco inną terminologią - O. Höffe zauważa analogiczne napięcie między prawami wolnościowymi a prawami socjalnymi, wskazując, że te drugie dają prawodawcy i administracji nowe kompetencje, a więc możliwość ingerowania w dziedzinę osobistej wolności jednostki. Oba teksty wyrażają zatem zbieżną obawę przed nadmierną ingerencją władzy w wolność jednostki pod pozorem realizacji innych, \"pozytywnych\" celów.","image":"img/informator-maturalny-wos-2026/zad-18.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":45,"source":"ai","answer_source":null,"answer_text_source":null,"solution_source":"ai","text_source":"ocr","source_label":"WOS · Informator maturalny · 2026","subject_label":"WOS","category_label":"Informator maturalny","text_html":"<p>Zadanie 18.2. (0-1)<br>Uzasadnij, że poglądy dotyczące praw i wolności człowieka przedstawione w tekstach</p>\n<ol><li>i 2. są zbieżne.</li></ol>\n<p>Wymaganie ogólne<br>III. W aspekcie stosunku do życia, czyli osobistego zaangażowania, kształtowania zamierzeń<br>według własnych pasji, zdolności oraz poczucia wspólnoty i służby. Zdający:</p>\n<ol><li>buduje własne wypowiedzi na temat zagadnień życia społecznego, formułuje oceny</li></ol>\n<p>i je uzasadnia […].<br>Wymagania szczegółowe<br>X. Prawo. Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia pojęcie praw człowieka oraz ich związek z dziedzictwem cywilizacji</li></ol>\n<p>zachodniej;</p>\n<ol><li>rozróżnia generacje praw człowieka, stosując pojęcia praw negatywnych</li></ol>\n<p>i pozytywnych oraz wskazując na inny stopień ich ochrony; wymienia główne<br>dokumenty dotyczące praw człowieka (z uwzględnieniem prawa krajowego<br>i międzynarodowego, w tym tworzonego w ramach ONZ).<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - sformułowanie poprawnego uzasadnienia.<br>0 pkt - inna odpowiedź lub brak odpowiedzi.<br>46<br>Informator o egzaminie maturalnym z wiedzy o społeczeństwie: w liceum ogólnokształcącym od roku<br>szkolnego 2025/2026 oraz w technikum od roku szkolnego 2026/2027<br>Przykładowa odpowiedź<br>W tekście 2. jest mowa o zasadniczej różnicy między wolnością pozytywną i negatywną, przy<br>tym tej pierwszej („wolności do”) autor się obawia. Z kolei w tekście 1. zastosowano nieco<br>inną leksykę, zauważono napięcie między prawami wolnościowymi a socjalnymi i wskazano,<br>że te drugie mogą dawać możliwość ingerowania władzy w prawa wolnościowe.</p>","solutions":[{"source":"ai","label":"AI","kind":"text","html":"<p>W tekście 2. I. Berlin przedstawia zasadniczą różnicę między wolnością pozytywną (&quot;wolnością do&quot;) a negatywną (&quot;wolnością od&quot;), przy czym tej pierwszej się obawia, uznając ją za możliwą maskę tyranii. W tekście 1. - posługując się nieco inną terminologią - O. Höffe zauważa analogiczne napięcie między prawami wolnościowymi a prawami socjalnymi, wskazując, że te drugie dają prawodawcy i administracji nowe kompetencje, a więc możliwość ingerowania w dziedzinę osobistej wolności jednostki. Oba teksty wyrażają zatem zbieżną obawę przed nadmierną ingerencją władzy w wolność jednostki pod pozorem realizacji innych, &quot;pozytywnych&quot; celów.</p>"}]}