{"id":"informatyka-2015-maj-matura-rozszerzona/zad/2.2","paper_id":"informatyka-2015-maj-matura-rozszerzona","number":"2.2","points":1,"ptype":"true_false","subject":"informatyka","category":"matura","year":2015,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nKompresja stratna w grafice\n1.\nma związek z plikami graficznymi w formacie BMP.\nP\nF\n2.\nma związek z plikami graficznymi w formacie JPG.\nP\nF\n3.\njest metodą zmniejszania rozmiaru pliku graficznego bez utraty\nszczegółów w obrazie.\nP\nF\n4.\nwykorzystuje algorytm szyfrowania RSA.\nP\nF\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n1.2.\n2.1.\n2.2.\nMaks. liczba pkt.\n3\n1\n1\nUzyskana liczba pkt.\nMIN_1R","answer":"F","answer_text":"Zadanie 2.2. (0-1)\nII. Wyszukiwanie, gromadzenie\ni przetwarzanie informacji z różnych źródeł;\nopracowywanie za pomocą komputera:\nrysunków, tekstów, danych liczbowych,\nmotywów, animacji, prezentacji\nmultimedialnych.\nZdający określa własności grafiki rastrowej\ni wektorowej oraz charakteryzuje podstawowe\nformaty plików graficznych, tworzy i edytuje obrazy\nrastrowe i wektorowe z uwzględnieniem warstw\ni przekształceń (4.2.).\nPoprawna odpowiedź\nF, P, F, F.\nSchemat punktowania\n1 p. - za wskazanie czterech poprawnych odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**F, P, F, F**\n\n## Sposób 1 - analiza pojęć z dziedziny grafiki komputerowej\n\n**Stwierdzenie 1: BMP**\n- BMP (Bitmap) to **format bezstratny** - przechowuje każdy piksel jako trójkę RGB(A) BEZ kompresji (lub z prostą kompresją RLE).\n- Pliki BMP są duże właśnie dlatego, że NIE używają kompresji stratnej.\n- → **F**\n\n**Stwierdzenie 2: JPG**\n- JPG (JPEG, Joint Photographic Experts Group) to **klasyczny format kompresji stratnej** - używa transformaty kosinusowej DCT, kwantyzacji i kodowania Huffmana.\n- Im wyższy poziom kompresji, tym więcej szczegółów obrazu jest tracone.\n- → **P**\n\n**Stwierdzenie 3: \"bez utraty szczegółów\"**\n- Definicja kompresji stratnej: zmniejsza rozmiar pliku **kosztem utraty części informacji** (szczegółów).\n- Stwierdzenie zaprzecza definicji - bez utraty = kompresja **bezstratna** (PNG, GIF, FLAC, ZIP).\n- → **F**\n\n**Stwierdzenie 4: RSA**\n- RSA to **algorytm szyfrowania asymetrycznego** (kryptografia klucza publicznego), NIE kompresji.\n- Kompresja stratna używa innych technik: DCT, kwantyzacja, kodowanie Huffmana, transformata falkowa.\n- → **F**\n\n## Sposób 2 - klasyfikacja formatów graficznych\n\n| Format | Typ kompresji | Zastosowanie |\n| BMP | bezstratna (rzadko RLE) lub brak | obrazy nieskompresowane |\n| PNG | bezstratna (DEFLATE) | grafiki z przezroczystością |\n| GIF | bezstratna (LZW), ograniczona paleta | animacje, proste obrazy |\n| TIFF | bezstratna (różne) | fotografia profesjonalna |\n| **JPG** | **stratna** (DCT + kwantyzacja) | **zdjęcia, web** |\n| WebP | stratna LUB bezstratna | web (nowy standard) |\n| HEIF | stratna (HEVC) | iOS, nowe telefony |\n\n## Reference informatyczny - kompresja\n\n> Reference - Kompresja stratna vs bezstratna:\n> - **Bezstratna** (lossless): odwracalna, można odtworzyć oryginał (PNG, ZIP, FLAC). Stosowana gdy strata = problem (kod, tekst, RTG medyczne).\n> - **Stratna** (lossy): nieodwracalna, traci szczegóły dla mniejszego rozmiaru (JPG, MP3, MP4). Stosowana dla obrazów/dźwięków, gdzie człowiek nie zauważy.\n> - **Algorytmy kompresji stratnej:** DCT (JPEG), wavelet (JPEG 2000), psychoakustyka (MP3).\n> - **RSA** to algorytm KRYPTOGRAFICZNY, nie kompresji.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE (zadanie 2.2, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - komplet 4 odpowiedzi\n> - **0 pkt** - niepełna lub błędna albo brak\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi błędne\n\n| Stwierdzenie | P/F | Uzasadnienie |\n| 1: BMP | **F** | BMP = bezstratny, nie ma związku z kompresją stratną |\n| 2: JPG | **P** | JPG = klasyk kompresji stratnej |\n| 3: bez utraty | **F** | Stratna z definicji TRACI szczegóły |\n| 4: RSA | **F** | RSA = szyfrowanie, nie kompresja |\n\n## Typowe pułapki\n\n- Mylenie BMP z JPG - BMP to bezstratny, JPG stratny.\n- Mylenie kompresji z szyfrowaniem (RSA, AES) - to dwie różne dziedziny.\n- Mylenie kompresji stratnej z \"żadnej straty\" - z definicji jest odwrotnie.\n- PNG to bezstratny - łatwo pomylić z JPG.\n\n## Złożoność obliczeniowa\n\n- DCT (JPEG): O(N² log N) (8x8 bloki).\n- Kompresja Huffmana: O(n log n).\n- Dekompresja: zwykle szybsza niż kompresja.","image":"img/informatyka-2015-maj-matura-rozszerzona/zad-2.2.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":5,"source":"ocr","answer_source":"maturazai","answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Informatyka · Matura · maj 2015 (rozszerzona)","subject_label":"Informatyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 2.2. (0-1)<br>Kompresja stratna w grafice<br>1.<br>ma związek z plikami graficznymi w formacie BMP.<br>P<br>F<br>2.<br>ma związek z plikami graficznymi w formacie JPG.<br>P<br>F<br>3.<br>jest metodą zmniejszania rozmiaru pliku graficznego bez utraty<br>szczegółów w obrazie.<br>P<br>F<br>4.<br>wykorzystuje algorytm szyfrowania RSA.<br>P<br>F<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>1.2.<br>2.1.<br>2.2.<br>Maks. liczba pkt.<br>3<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt.<br>MIN_1R</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 2.2. (0-1)<br>II. Wyszukiwanie, gromadzenie<br>i przetwarzanie informacji z różnych źródeł;<br>opracowywanie za pomocą komputera:<br>rysunków, tekstów, danych liczbowych,<br>motywów, animacji, prezentacji<br>multimedialnych.<br>Zdający określa własności grafiki rastrowej<br>i wektorowej oraz charakteryzuje podstawowe<br>formaty plików graficznych, tworzy i edytuje obrazy<br>rastrowe i wektorowe z uwzględnieniem warstw<br>i przekształceń (4.2.).<br>Poprawna odpowiedź<br>F, P, F, F.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za wskazanie czterech poprawnych odpowiedzi.<br>0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>F, P, F, F</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza pojęć z dziedziny grafiki komputerowej</h4>\n<p><strong>Stwierdzenie 1: BMP</strong></p>\n<ul><li>BMP (Bitmap) to <strong>format bezstratny</strong> - przechowuje każdy piksel jako trójkę RGB(A) BEZ kompresji (lub z prostą kompresją RLE).</li><li>Pliki BMP są duże właśnie dlatego, że NIE używają kompresji stratnej.</li><li>→ <strong>F</strong></li></ul>\n<p><strong>Stwierdzenie 2: JPG</strong></p>\n<ul><li>JPG (JPEG, Joint Photographic Experts Group) to <strong>klasyczny format kompresji stratnej</strong> - używa transformaty kosinusowej DCT, kwantyzacji i kodowania Huffmana.</li><li>Im wyższy poziom kompresji, tym więcej szczegółów obrazu jest tracone.</li><li>→ <strong>P</strong></li></ul>\n<p><strong>Stwierdzenie 3: &quot;bez utraty szczegółów&quot;</strong></p>\n<ul><li>Definicja kompresji stratnej: zmniejsza rozmiar pliku <strong>kosztem utraty części informacji</strong> (szczegółów).</li><li>Stwierdzenie zaprzecza definicji - bez utraty = kompresja <strong>bezstratna</strong> (PNG, GIF, FLAC, ZIP).</li><li>→ <strong>F</strong></li></ul>\n<p><strong>Stwierdzenie 4: RSA</strong></p>\n<ul><li>RSA to <strong>algorytm szyfrowania asymetrycznego</strong> (kryptografia klucza publicznego), NIE kompresji.</li><li>Kompresja stratna używa innych technik: DCT, kwantyzacja, kodowanie Huffmana, transformata falkowa.</li><li>→ <strong>F</strong></li></ul>\n<h4>Sposób 2 - klasyfikacja formatów graficznych</h4>\n<p>| Format | Typ kompresji | Zastosowanie |<br>| BMP | bezstratna (rzadko RLE) lub brak | obrazy nieskompresowane |<br>| PNG | bezstratna (DEFLATE) | grafiki z przezroczystością |<br>| GIF | bezstratna (LZW), ograniczona paleta | animacje, proste obrazy |<br>| TIFF | bezstratna (różne) | fotografia profesjonalna |<br>| <strong>JPG</strong> | <strong>stratna</strong> (DCT + kwantyzacja) | <strong>zdjęcia, web</strong> |<br>| WebP | stratna LUB bezstratna | web (nowy standard) |<br>| HEIF | stratna (HEVC) | iOS, nowe telefony |</p>\n<h4>Reference informatyczny - kompresja</h4>\n<blockquote>Reference - Kompresja stratna vs bezstratna:<br>- <strong>Bezstratna</strong> (lossless): odwracalna, można odtworzyć oryginał (PNG, ZIP, FLAC). Stosowana gdy strata = problem (kod, tekst, RTG medyczne).<br>- <strong>Stratna</strong> (lossy): nieodwracalna, traci szczegóły dla mniejszego rozmiaru (JPG, MP3, MP4). Stosowana dla obrazów/dźwięków, gdzie człowiek nie zauważy.<br>- <strong>Algorytmy kompresji stratnej:</strong> DCT (JPEG), wavelet (JPEG 2000), psychoakustyka (MP3).<br>- <strong>RSA</strong> to algorytm KRYPTOGRAFICZNY, nie kompresji.</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zadanie 2.2, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - komplet 4 odpowiedzi<br>- <strong>0 pkt</strong> - niepełna lub błędna albo brak</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi błędne</h4>\n<p>| Stwierdzenie | P/F | Uzasadnienie |<br>| 1: BMP | <strong>F</strong> | BMP = bezstratny, nie ma związku z kompresją stratną |<br>| 2: JPG | <strong>P</strong> | JPG = klasyk kompresji stratnej |<br>| 3: bez utraty | <strong>F</strong> | Stratna z definicji TRACI szczegóły |<br>| 4: RSA | <strong>F</strong> | RSA = szyfrowanie, nie kompresja |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<ul><li>Mylenie BMP z JPG - BMP to bezstratny, JPG stratny.</li><li>Mylenie kompresji z szyfrowaniem (RSA, AES) - to dwie różne dziedziny.</li><li>Mylenie kompresji stratnej z &quot;żadnej straty&quot; - z definicji jest odwrotnie.</li><li>PNG to bezstratny - łatwo pomylić z JPG.</li></ul>\n<h4>Złożoność obliczeniowa</h4>\n<ul><li>DCT (JPEG): O(N² log N) (8x8 bloki).</li><li>Kompresja Huffmana: O(n log n).</li><li>Dekompresja: zwykle szybsza niż kompresja.</li></ul>"}]}