{"id":"informatyka-2016-maj-matura-rozszerzona/zad/3.4","paper_id":"informatyka-2016-maj-matura-rozszerzona","number":"3.4","points":1,"ptype":"true_false","subject":"informatyka","category":"matura","year":2016,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3.4. (0-1)\n1.\nJednym z zadań systemu operacyjnego jest przydział pamięci\ndziałającym programom.\nP\nF\n2.\nNa jednym dysku twardym mogą być zainstalowane dwa systemy\noperacyjne.\nP\nF\n3.\nSystem operacyjny musi być przechowywany w pamięci ROM.\nP\nF\n4.\nSystem operacyjny musi być przechowywany na twardym dysku.\nP\nF\nWypełnia\negzaminator\nNr zadania\n3.1.\n3.2.\n3.3.\n3.4.\nMaks. liczba pkt.\n1\n1\n1\n1\nUzyskana liczba pkt.\nMIN_1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.4. (0-1)\nI. Bezpieczne posługiwanie się komputerem\ni jego oprogramowaniem, wykorzystanie\nsieci komputerowej; komunikowanie się\nza pomocą komputera i technologii\ninformacyjno-komunikacyjnych.\n1. Posługiwanie się komputerem i jego\noprogramowaniem, korzysta z sieci komputerowej.\nZdający:\n2) wyjaśnia funkcje systemu operacyjnego i korzysta\nz nich; opisuje różne systemy operacyjne.\nSchemat punktowania\n1 p. - za wskazanie czterech poprawnych odpowiedzi.\n0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.\nPoprawna odpowiedź\nP, P, F, F.\nCzęść II","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**1) P, 2) P, 3) F, 4) F**\n\n## Sposób 1 - analiza poszczególnych stwierdzeń\n\n### Stwierdzenie 1: Przydział pamięci → **P**\n\nJedną z głównych funkcji systemu operacyjnego (obok zarządzania procesami, plikami, urządzeniami) jest **zarządzanie pamięcią**:\n- Przydzielanie segmentów RAM uruchamianym programom.\n- Obsługa pamięci wirtualnej (mapowanie stron, swap).\n- Zwalnianie pamięci po zakończeniu procesu.\n- Ochrona pamięci (proces A nie może czytać pamięci procesu B bez zgody).\n\n**To podstawowe zadanie kernela.** Prawda.\n\n### Stwierdzenie 2: Dwa systemy operacyjne na jednym dysku → **P**\n\n**Tak, możliwe - to nazywa się multiboot (dual boot).** Dysk można podzielić na **partycje**, każda z osobnym systemem plików i własnym OS:\n- np. partycja C: Windows, partycja D: Linux\n- Bootloader (GRUB, Windows Boot Manager) wyświetla menu wyboru przy uruchamianiu.\n\nPrzykłady: Windows + Ubuntu, Windows + macOS (Boot Camp), itd. Prawda.\n\n### Stwierdzenie 3: OS musi być w pamięci ROM → **F**\n\n**Fałsz.** Pamięć ROM (Read-Only Memory) zawiera tylko **firmware** uruchamiany podczas startu komputera:\n- BIOS / UEFI - testowanie sprzętu (POST), inicjalizacja podzespołów, ładowanie bootloadera.\n\n**System operacyjny** (Windows, Linux, macOS) jest przechowywany **na dysku twardym, SSD, pendrive lub w sieci** - NIE w ROM. ROM jest za mała (zwykle kilka MB) na cały OS (kilka GB).\n\n### Stwierdzenie 4: OS musi być na dysku twardym → **F**\n\n**Fałsz.** OS można uruchomić z różnych nośników:\n- **Live USB / Live DVD** - Linux działa wprost z pendrive (Ubuntu Live, Tails, Kali Live).\n- **PXE boot** - sieciowe ładowanie OS przez TCP/IP (dystrybucje terminalowe).\n- **Karta SD** (Raspberry Pi, urządzenia embedded).\n- **NVMe / SSD** - nie są \"dyskami twardymi\" w klasycznym sensie HDD.\n- **Diskless workstations** - komputery bez dysku, OS w RAM lub przez sieć.\n\n## Sposób 2 - Reference informatyczny\n\n> Reference - System operacyjny:\n> - **Definicja**: oprogramowanie zarządzające zasobami sprzętowymi i dostarczające usług programom użytkownika.\n> - **Główne podsystemy**: zarządzanie procesami, pamięcią, plikami, urządzeniami I/O, siecią, bezpieczeństwem.\n> - **Stany procesu**: nowy, gotowy, wykonywany, oczekujący, zakończony.\n> - **Pamięć wirtualna**: każdy proces widzi ciągłą przestrzeń adresową, niezależnie od fizycznego rozłożenia w RAM.\n>\n> Reference - Rodzaje pamięci:\n> - **RAM** (Random Access Memory) - pamięć operacyjna, ulotna.\n> - **ROM** (Read-Only Memory) - pamięć tylko do odczytu; BIOS/UEFI/firmware.\n> - **HDD / SSD / NVMe** - pamięć masowa, trwała.\n> - **Cache** L1/L2/L3 - szybka pamięć w CPU.\n>\n> Reference - Bootowanie:\n> - **POST** (Power-On Self-Test) - sprawdza sprzęt.\n> - **BIOS/UEFI** - w ROM, ładuje **bootloader**.\n> - **Bootloader** (GRUB, NTLDR) - ładuje **kernel OS** z dysku/USB/sieci do RAM.\n> - **Kernel** - uruchamia procesy systemowe i interfejs użytkownika.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE (zadanie 3.4, max 1 pkt):\n> - **1 pkt** - wszystkie 4 odpowiedzi poprawne: P, P, F, F\n> - **0 pkt** - odpowiedź niepełna lub błędna\n\n## Typowe pułapki\n\n- **Mylenie ROM z RAM** - ROM jest mała i tylko-do-odczytu (firmware), RAM jest pamięcią roboczą.\n- **Sugerowanie, że OS musi być na HDD** - w rzeczywistości może być na USB, SSD, w sieci, w RAM-dysku.\n- **Niepamiętanie o multiboot** - Linux i Windows na jednym dysku to standard przy partycjonowaniu.\n- **Zaniedbanie roli OS w przydziale pamięci** - to JEST jego zadanie (malloc, virtual memory, page tables).\n- **\"Twardy dysk\" mylony z \"dyskiem w ogóle\"** - terminologicznie HDD oznacza klasyczny dysk talerzowy; SSD/NVMe to nie HDD.\n\n## Złożoność obliczeniowa\n\nN/A - zadanie teoretyczne z zakresu systemów operacyjnych.","image":"img/informatyka-2016-maj-matura-rozszerzona/zad-3.4.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Informatyka · Matura · maj 2016 (rozszerzona)","subject_label":"Informatyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 3.4. (0-1)<br>1.<br>Jednym z zadań systemu operacyjnego jest przydział pamięci<br>działającym programom.<br>P<br>F<br>2.<br>Na jednym dysku twardym mogą być zainstalowane dwa systemy<br>operacyjne.<br>P<br>F<br>3.<br>System operacyjny musi być przechowywany w pamięci ROM.<br>P<br>F<br>4.<br>System operacyjny musi być przechowywany na twardym dysku.<br>P<br>F<br>Wypełnia<br>egzaminator<br>Nr zadania<br>3.1.<br>3.2.<br>3.3.<br>3.4.<br>Maks. liczba pkt.<br>1<br>1<br>1<br>1<br>Uzyskana liczba pkt.<br>MIN_1R<br>BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 3.4. (0-1)<br>I. Bezpieczne posługiwanie się komputerem<br>i jego oprogramowaniem, wykorzystanie<br>sieci komputerowej; komunikowanie się<br>za pomocą komputera i technologii<br>informacyjno-komunikacyjnych.</p>\n<ol><li>Posługiwanie się komputerem i jego</li></ol>\n<p>oprogramowaniem, korzysta z sieci komputerowej.<br>Zdający:</p>\n<ol><li>wyjaśnia funkcje systemu operacyjnego i korzysta</li></ol>\n<p>z nich; opisuje różne systemy operacyjne.<br>Schemat punktowania<br>1 p. - za wskazanie czterech poprawnych odpowiedzi.<br>0 p. - za odpowiedź niepełną lub błędną albo za brak odpowiedzi.<br>Poprawna odpowiedź<br>P, P, F, F.<br>Część II</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>1) P, 2) P, 3) F, 4) F</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza poszczególnych stwierdzeń</h4>\n<h5>Stwierdzenie 1: Przydział pamięci → <strong>P</strong></h5>\n<p>Jedną z głównych funkcji systemu operacyjnego (obok zarządzania procesami, plikami, urządzeniami) jest <strong>zarządzanie pamięcią</strong>:</p>\n<ul><li>Przydzielanie segmentów RAM uruchamianym programom.</li><li>Obsługa pamięci wirtualnej (mapowanie stron, swap).</li><li>Zwalnianie pamięci po zakończeniu procesu.</li><li>Ochrona pamięci (proces A nie może czytać pamięci procesu B bez zgody).</li></ul>\n<p><strong>To podstawowe zadanie kernela.</strong> Prawda.</p>\n<h5>Stwierdzenie 2: Dwa systemy operacyjne na jednym dysku → <strong>P</strong></h5>\n<p><strong>Tak, możliwe - to nazywa się multiboot (dual boot).</strong> Dysk można podzielić na <strong>partycje</strong>, każda z osobnym systemem plików i własnym OS:</p>\n<ul><li>np. partycja C: Windows, partycja D: Linux</li><li>Bootloader (GRUB, Windows Boot Manager) wyświetla menu wyboru przy uruchamianiu.</li></ul>\n<p>Przykłady: Windows + Ubuntu, Windows + macOS (Boot Camp), itd. Prawda.</p>\n<h5>Stwierdzenie 3: OS musi być w pamięci ROM → <strong>F</strong></h5>\n<p><strong>Fałsz.</strong> Pamięć ROM (Read-Only Memory) zawiera tylko <strong>firmware</strong> uruchamiany podczas startu komputera:</p>\n<ul><li>BIOS / UEFI - testowanie sprzętu (POST), inicjalizacja podzespołów, ładowanie bootloadera.</li></ul>\n<p><strong>System operacyjny</strong> (Windows, Linux, macOS) jest przechowywany <strong>na dysku twardym, SSD, pendrive lub w sieci</strong> - NIE w ROM. ROM jest za mała (zwykle kilka MB) na cały OS (kilka GB).</p>\n<h5>Stwierdzenie 4: OS musi być na dysku twardym → <strong>F</strong></h5>\n<p><strong>Fałsz.</strong> OS można uruchomić z różnych nośników:</p>\n<ul><li><strong>Live USB / Live DVD</strong> - Linux działa wprost z pendrive (Ubuntu Live, Tails, Kali Live).</li><li><strong>PXE boot</strong> - sieciowe ładowanie OS przez TCP/IP (dystrybucje terminalowe).</li><li><strong>Karta SD</strong> (Raspberry Pi, urządzenia embedded).</li><li><strong>NVMe / SSD</strong> - nie są &quot;dyskami twardymi&quot; w klasycznym sensie HDD.</li><li><strong>Diskless workstations</strong> - komputery bez dysku, OS w RAM lub przez sieć.</li></ul>\n<h4>Sposób 2 - Reference informatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - System operacyjny:<br>- <strong>Definicja</strong>: oprogramowanie zarządzające zasobami sprzętowymi i dostarczające usług programom użytkownika.<br>- <strong>Główne podsystemy</strong>: zarządzanie procesami, pamięcią, plikami, urządzeniami I/O, siecią, bezpieczeństwem.<br>- <strong>Stany procesu</strong>: nowy, gotowy, wykonywany, oczekujący, zakończony.<br>- <strong>Pamięć wirtualna</strong>: każdy proces widzi ciągłą przestrzeń adresową, niezależnie od fizycznego rozłożenia w RAM.<br><br>Reference - Rodzaje pamięci:<br>- <strong>RAM</strong> (Random Access Memory) - pamięć operacyjna, ulotna.<br>- <strong>ROM</strong> (Read-Only Memory) - pamięć tylko do odczytu; BIOS/UEFI/firmware.<br>- <strong>HDD / SSD / NVMe</strong> - pamięć masowa, trwała.<br>- <strong>Cache</strong> L1/L2/L3 - szybka pamięć w CPU.<br><br>Reference - Bootowanie:<br>- <strong>POST</strong> (Power-On Self-Test) - sprawdza sprzęt.<br>- <strong>BIOS/UEFI</strong> - w ROM, ładuje <strong>bootloader</strong>.<br>- <strong>Bootloader</strong> (GRUB, NTLDR) - ładuje <strong>kernel OS</strong> z dysku/USB/sieci do RAM.<br>- <strong>Kernel</strong> - uruchamia procesy systemowe i interfejs użytkownika.</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE (zadanie 3.4, max 1 pkt):<br>- <strong>1 pkt</strong> - wszystkie 4 odpowiedzi poprawne: P, P, F, F<br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź niepełna lub błędna</blockquote>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<ul><li><strong>Mylenie ROM z RAM</strong> - ROM jest mała i tylko-do-odczytu (firmware), RAM jest pamięcią roboczą.</li><li><strong>Sugerowanie, że OS musi być na HDD</strong> - w rzeczywistości może być na USB, SSD, w sieci, w RAM-dysku.</li><li><strong>Niepamiętanie o multiboot</strong> - Linux i Windows na jednym dysku to standard przy partycjonowaniu.</li><li><strong>Zaniedbanie roli OS w przydziale pamięci</strong> - to JEST jego zadanie (malloc, virtual memory, page tables).</li><li><strong>&quot;Twardy dysk&quot; mylony z &quot;dyskiem w ogóle&quot;</strong> - terminologicznie HDD oznacza klasyczny dysk talerzowy; SSD/NVMe to nie HDD.</li></ul>\n<h4>Złożoność obliczeniowa</h4>\n<p>N/A - zadanie teoretyczne z zakresu systemów operacyjnych.</p>"}]}