{"id":"jezyk-angielski-2016-maj-matura-rozszerzona/zad/7","paper_id":"jezyk-angielski-2016-maj-matura-rozszerzona","number":"7","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2016,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 7. (0-4)\nPrzeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny\ni gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl literę A, B, C albo D.\nCHEERLEADING\nThe New York Times states that cheerleading is the fastest growing girls’ sport, yet more than\nhalf of Americans do not believe it is a sport. In addition, they 7.1. to distinguish\nbetween sideline cheerleaders and competitive ones. Sideline cheerleading shouldn’t be\nconsidered a sport because the main 7.2. of the team is to entertain the crowd and lead\nthem in team cheers. However, competitive cheerleading demands lots of physical activity.\nLike gymnasts, competitors must learn to tumble. They often perform lifts and tosses.\nThe “fliers”, held by “bases” in different positions, 7.3. in the air. This requires\nstrength and cooperation with other teammates. Just as basketball and football have guidelines\nfor competitive play, so 7.4. competitive cheerleading. The whole routine has to be\ncompleted in less than three minutes and fifteen seconds and the cheerleaders are required to\nstay within a certain area.\nadapted from www.teenink.com\n7.1.\nA. fail\nB. regret\nC. deny\nD. reject\n7.2.\nA. support\nB. goal\nC. condition\nD. objection\n7.3.\nA. have thrown\nB. throw\nC. are thrown\nD. are throwing\n7.4.\nA. is\nB. does\nC. needs\nD. seems\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1R","answer":null,"answer_text":"7. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.\nThe city authorities organize New Year’s Eve concerts\nmore and more often. They pay stars a lot of money for\ntheir performances. Such events are a good way of\nentertaining people. However, it also has some\ndisadvantages.\nTeza\nzgodna\nz\ntematem,\nzapowiada oczekiwaną strukturę\nrozprawki.\nI’m writing to show you my idea about a New Year’s\nevent. This type of event has pluses and minuses.\nTeza odbiegająca od tematu (brak\ninformacji\no\norganizacji\nkoncertów w miastach).\nOrganising musical shows in cities is becoming\nfashionable. Mayors of cities invite a lot of artists. I\nthink it’s a good idea.\nTeza odbiegająca od tematu (nie\nzapowiada oczekiwanej struktury\nrozprawki)\nIn my opinion celebrating New Year is a great\ntradition. That is why many cities organize such\nfestivities in fresh air.\nBrak tezy.\nNew Year celebrations are a popular tradition. There\nare pros and cons of having parties on New Year’s Eve.\nTeza niezgodna z tematem.\nThere are many different events organised by city\nauthorities on New Year’s Eve, for instance open air\nconcerts. What are the advantages and disadvantages of\nsuch events?\nTeza\nzgodna\nz\ntematem,\nzapowiada oczekiwaną strukturę\nrozprawki.\nElementy tematu\n1. Elementami są: (1) dobre i (2) złe strony organizacji przez miasta koncertów gwiazd na\nświeżym powietrzu na powitanie Nowego Roku.\n2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (wada lub zaleta) jest sprzeczny z tematem,\nczyli organizowaniem przez miasta sylwestrowych koncertów gwiazd na świeżym\npowietrzu, nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element.\nnp. When people go to concerts and are squeezed like sardines in a building which is too\nsmall, a tragedy can happen. (argument nie odnosi się do koncertów organizowanych na\nświeżym powietrzu).\n3. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy\n(np. Sylvester Night zamiast New Year’s Eve), ale argumenty pasują do tematu, taka\nrealizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom\n1).\n4. Korzyści i problemy wynikające z organizowania tego typu imprez mogą być\nprzedstawione zarówno z punktu widzenia władz miasta, jak i uczestników takich imprez.\ngg\nfragmenty nie na\ntemat\nfragmenty odbiegające od tematu\nZgodność z tematem\nWładze wielu miast sponsorują koncerty gwiazd na świeżym powietrzu w noc sylwestrową.\nNapisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony organizacji takich imprez na\npowitanie Nowego Roku.\n1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:\n ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)\n ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.\n powody organizacji takich koncertów przez miasta (jeśli nie wskazują na ich zalety),\nnp. konkurencja między miastami\n opis miejsc, w których takie koncerty są organizowane.\nFragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.\n2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:\n luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami\ntematu (X, Y), np.\n relacja z występu obejrzanego w czasie takiej imprezy\n opis tradycji noworocznych w różnych krajach.\nTakie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli\nwystępują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.\nw Tabeli A.\n3. Fragmenty wypracowania nie na temat:\n w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.\n opis imprezy na świeżym powietrzu, która nie jest świętowaniem Nowego Roku, np.\nrekonstrukcji Bitwy pod Grunwaldem.\nTakie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana\nna poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane\nw liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.\n„główka”\nelementy tematu\nC\nD\nX\nY\nA\nB\n4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany\nza odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,\nuznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).\n5. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany\nfragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam\nfragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.\n6. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia\nz dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja\noceniana jest na 0.\nPodsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi\n1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej\nczęści pracy z rozwinięciem wypracowania.\n2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje wady i zalety, a w podsumowaniu pisze, zgodnie\nz przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest\nakceptowane jako zgodne z treścią i tematem.\nPrzykłady schematycznego zakończenia\nrozprawki\nPrzykłady zakończenia luźno związanego\nz tematem\nAs you can see there are advantages and\ndisadvantages of this decision.\nIt is important to keep our traditions alive\nand welcome New Year with your family\nand friends.\nTo sum up there are good and bad sides.\nEvery country celebrates New Year in a\ndifferent way and it’s good to travel and see\nwhat it is like in other places.\nARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY\nTemat\nOglądałeś(-aś) ostatnio mecz, podczas którego jeden z zawodników złamał zasady fair play.\nNapisz artykuł, w którym opiszesz tę sytuację, i uzasadnisz, dlaczego zwalczanie\nnieuczciwego zachowania sportowców jest niezbędne.\nW artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska\nspołecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie\nomawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,\nkomentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować\npróbę kształtowania opinii czytelników.\nDobrze napisany artykuł:\n ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika\n zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,\nnp. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania, używając\nbarwnego języka\n może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany\nw tekście.\nWstęp\n1. Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający powinien odnieść się do obejrzanego\nmeczu / problemu przestrzegania zasad fair play w sporcie / swojego zainteresowania\ntematem sportu w sposób zachęcający do dalszej lektury.\n2. Zdający nie musi odnosić się we wstępie do zaobserwowanej sytuacji związanej ze\nzłamaniem zasad fair play oraz do problemu nieuczciwości w sporcie.\nPrzykłady wstępów zgodnych z tematem\ni ciekawych\nPrzykłady wstępów schematycznych\nI have discovered recently that in the sport’s\nworld there is a lot of cheating. Do all\nsportsmen cheat? What do they think about\nfair play? And the most important question:\nshould we accept such corruptive methods\nof winning?\nI went to see a match yesterday. A very\nunpleasant situation took place there.\nAs George Orwell once said, football has\nnothing to do with fair play, it is filled with\nhatred and jealousy. In other words it is war\nminus the shooting. How far can we agree\nwith his words?\nI think sport is not fair. I will write about it\nin my article. Like many people I am\ninterested in sport so it is an interesting topic\nfor me.\nElementy tematu\nElementami są: (1) opis sytuacji, która miała miejsce podczas meczu i dotyczyła złamania\nzasad fair play przez zawodnika lub drużyny, której jest członkiem (wystarczy złamanie\njednej zasady); (2) uzasadnienie, dlaczego zwalczanie nieuczciwości sportowców jest\nkonieczne.\n(1) opis sytuacji\nPrzez przestrzeganie zasad fair play rozumie się uczciwe i godne zachowanie sportowców, np.\n szacunek dla przeciwników\n przestrzeganie przepisów gry danej dyscypliny sportu\n dążenie do zwycięstwa bez uciekania się do różnego rodzaju oszustw\n odrzucenie korzyści wynikających z błędów sędziego lub stosowania środków\ndopingujących.\nWymagane jest zrelacjonowanie wydarzenia, które miało miejsce podczas meczu, było\nzłamaniem zasad fair play, i w które zaangażowany był jeden z zawodników. Może to być np.\nprzedstawienie sytuacji zaobserwowanej w czasie meczu (np. faul na zawodniku drużyny\nprzeciwnej), lub odkrytej po jego zakończeniu (np. informacja o tym, że zawodnik w czasie\nmeczu był pod wpływem środków dopingujących).\nJeśli sytuacja ma miejsce podczas zawodów sportowych, które nie są meczem (np. maraton,\nwyścig kolarski), ale sytuacja jest związana ze złamaniem zasad fair play przez zawodnika,\ntaka realizacja tego elementu jest kwalifikowana na poziom niższy.\nJeżeli zdający opisuje okoliczności, w których doszło do złamania zasad fair play lub\nprzedstawia przebieg imprezy sportowej, w trakcie której doszło do złamania tych zasad, ale\nnie opisuje samego wydarzenia, które było złamaniem zasad fair play, taka realizacja tego\nelementu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.\nNie jest realizacją tego elementu opisanie wydarzenia, które było złamaniem zasad fair play\nprzez inną osobę niż zawodnik, np. przez trenera lub sędziego. Opisanie zachowania trenera\nlub sędziego może być uzupełnieniem opisu złamania zasad fair play przez zawodnika.\n(2) uzasadnienie konieczności zwalczania nieuczciwego zachowania sportowców\nWymagane są wypowiedzi, w których zdający uznaje, że konieczne jest zwalczanie\nnieuczciwego zachowania sportowców i uzasadnia tę opinię.\nJeśli zdający uznaje, że konieczne jest zwalczanie nieuczciwego zachowania sportowców, ale\nnie podaje żadnego uzasadnienia, realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana na\npoziom 0.\nAkceptowane są wypowiedzi, w których zdający uzasadnia, dlaczego należy być uczciwym w\nsporcie / dlaczego uczciwość jest ważna w sporcie.\nZgodność z tematem\nOglądałeś(-aś) ostatnio mecz, podczas którego jeden z zawodników złamał zasady fair play.\nNapisz artykuł, w którym.\nopiszesz tę sytuację,\ni uzasadnisz, dlaczego zwalczanie nieuczciwego zachowania sportowców jest niezbędne.\n1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:\n ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)\n ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.\n wyjaśnienie dlaczego zwalczanie nieuczciwości wśród sportowców jest trudne\n opis konsekwencji, jakie powinny spotkać zawodnika, który nie przestrzegał zasad\nfair play zamiast uzasadnienia, dlaczego zwalczanie takiego zachowania w sporcie\njest konieczne.\nFragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.\n2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:\n luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami\ntematu (X, Y), np.\n zakwestionowanie konieczności zwalczania nieuczciwości wśród sportowców\n opis nieuczciwości działaczy, korupcji wśród działaczy sportowych\n opis przebiegu meczu, podczas którego nie doszło do żadnego incydentu.\nTakie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli\nwystępują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.\nw Tabeli A.\n3. Fragmenty wypracowania nie na temat:\n w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.\n opis sytuacji, która jest zakłóceniem meczu, ale nie dotyczy złamania zasad fair play\n(np. wandalizm wśród kibiców, przerwanie meczu w związku z wtargnięciem kibica\nna boisko).\nTakie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana\nna poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane\nw liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.\n4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany\nza odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,\nuznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).\n5. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany\nfragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam\nfragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.\n6. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia\nz dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentację\noceniamy na 0.\n„główka”\nelement 1.\nelement 2.\nPodsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi\nRozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy bierze się pod uwagę zgodność tej części\npracy z rozwinięciem wypracowania.\nPrzykłady schematycznego zakończenia\nartykułu\nPrzykład zakończenia luźno związanego\nz tematem\nAs you can see this problem is very serious.\nSport is an important element of our daily\nlife and everybody should care about it.\nI hope something will be done about it.\nElementy charakterystyczne dla formy\nNie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające listy, np. Dear Readers / Hello /\nHi.\nSpójność i logika wypowiedzi\n2 p.\nwypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie\nzdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\n1 p.\nwypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie\nzdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\n0 p.\nwypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na\npoziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\nJeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment (np. dłuższe zdanie lub\n2-3 krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się\n0 punktów.\nW ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość\ndzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między\nzdaniami/akapitami tekstu.\nW ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest\nklarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski\nwynikają logicznie z przesłanek).\nDodatkowe uwagi dotyczące spójności\n1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:\n braku połączenia między częściami tekstu; odwoływanie się do czegoś, co nie jest\nwcześniej wspomniane\n nieuzasadnionego\nużycia\nczasowników\nw\nróżnych\nczasach\ngramatycznych\n(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)\n błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się,\nczytając tekst\n poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych\n braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie\nprzyjętymi zasadami rozumowania. (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/\nkontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację polecenia).\n2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność\ni logikę wypowiedzi.\n3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać\n2 punkty w tym kryterium.\n4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,\nczytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności\ni logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub\nwiększym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.\n5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,\nbraku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest\nsprzeczne z zasadami logiki.\n6. Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza\njako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu.\nJeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.\n7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/\nniekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy\n(lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych\nzaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.\nZakres środków językowych\nW ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję\nśrodków leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.\n3 p.\n szeroki zakres środków językowych\n w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością\ni różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych\n2 p.\n zadowalający zakres środków językowych\n w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością\ni różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,\njednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości\n1 p.\n ograniczony zakres środków językowych\n w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości\n0 p.\n bardzo ograniczony zakres środków językowych\n w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości\nJeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości\nstylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć\no 1 punkt (maksymalnie do zera).\nPrzez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania\nznaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli\nz wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim\nstopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.\nPrzez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych\ndo wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych\ni jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski\nstylowi potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się\nkonsekwentne posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów\nwypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje\nsię za niejednolity, jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np.\nw tekście rozprawki występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.\nZa zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza\ntypu „za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych\n(uchybienia w stylu).\nPoprawność środków językowych\nW ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,\nleksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.\nPoprawność językowa\n(leksykalno-gramatyczna)\nPoprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)\nnieliczne błędy zapisu\nliczne LUB bardzo liczne\nbłędy zapisu\nnieliczne błędy językowe\n3 p.\n2 p.\nliczne błędy językowe\n2 p.\n1 p.\nbardzo liczne błędy językowe\n1 p.\n0 p.\n1. W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej\nlub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na\nkomunikację.\n2. Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.\n3. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych\nbłędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają\nkomunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często\nzakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.\nKwalifikowanie i oznaczanie błędów\nrodzaj błędu\nsposób oznaczenia\nprzykład\nbłąd językowy (leksykalny,\ngramatyczny)\npodkreślenie linią prostą\nMarek lubić czekoladę.\nbłąd językowy spowodowany\nbrakiem wyrazu\nznak √ w miejscu brakującego\nwyrazu\nMarek √ czekoladę.\nbłąd ortograficzny\notoczenie słowa kołem\nSłońce gżeje.\nbłąd językowy i ortograficzny\nw jednym słowie\npodkreślenie linią prostą\ni otoczenie kołem\nSłońce gżać w lecie.\nbłędy w spójności / logice\npodkreślenie linią falistą\nZałożyłem kurtkę bo było\ngorąco.\nfragment odbiegający od tematu otaczamy nawiasami\nkwadratowymi\nFragment odbiegający od\ntematu\nfragment niezgodny z tematem\notaczamy chmurką\nFragment niezgodny\nz tematem\nbłędy interpunkcyjne\notoczenie zbędnego znaku\nkółkiem\nznak √ w kółku w miejscu\nbrakującego znaku\nByło ciepło , i deszczowo.\nZrobiłem to √ ponieważ…\nBłędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe\ni oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.\nUsterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane\n„pionową falą” na marginesie.\nUwagi dodatkowe\n1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest\n w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie\nodpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB\n całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie\nniezgodna z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym\nkryterium) LUB\n niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą\nzapisuje się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza\nsię 0 punktów w każdym kryterium).\n2. Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu\negzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego\nzdającego, jest uznawana za niesamodzielną.\n3. Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub\ncałkowicie nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę\ntekstu, są one otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie\nzakresu środków językowych i poprawności środków językowych.\n4. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 słów, przyznaje się 0 punktów za zakres\ni poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.\n5. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,\nwe wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.\n6. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),\nprzyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.\n7. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,\nwe wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie po\n1 punkcie.","solution":"**7.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *fail* (fail to distinguish = nie potrafią rozróżnić).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu i kolokacji\n\n> Kontekst z tekstu *Cheerleading*:\n> \"The New York Times states that cheerleading is the fastest growing girls' sport, yet **more than half of Americans do not believe it is a sport. In addition, they 7.1. to distinguish between sideline cheerleaders and competitive ones.**\"\n\nLogika:\n- **PRZED luką:** \"do not believe it is a sport\" (nie uznają za sport)\n- **W luce:** czasownik + **\"to distinguish\"** (rozróżnić)\n- **\"In addition\"** = ponadto (dodanie)\n\nPotrzebujemy czasownika, który:\n1. ŁĄCZY SIĘ Z infinitive \"to V\"\n2. Sens: NIE POTRAFIĄ rozróżnić (kontynuacja niewiedzy)\n\n**Opcja A: fail to + V** = nie udaje się, nie potrafi\n- \"They FAIL to distinguish\" = nie potrafią rozróżnić ✓\n- Naturalna kolokacja\n\n**Wniosek:** Fail to + infinitive = nie udaje się zrobić → **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów (kolokacje z infinitive)\n\n**Opcja A: fail** ✓\n- KOLOKACJA: `fail to + V` = nie udaje się\n- Przykład: \"He failed to answer the question.\" = nie zdołał odpowiedzieć\n- Pasuje: \"fail to distinguish\" = nie potrafią rozróżnić\n\n**Opcja B: regret**\n- KOLOKACJA: `regret + V-ing` LUB `regret to + V`\n- Sens: \"regret to distinguish\" = z żalem rozróżniają - BEZSENS\n- BŁĄD znaczenia\n\n**Opcja C: deny**\n- KOLOKACJA: `deny + V-ing` (NIE z infinitive!)\n- Forma: \"deny distinguishing\" - niezgodne z konstrukcją w zdaniu\n- GRAMATYCZNY BŁĄD\n\n**Opcja D: reject**\n- KOLOKACJA: `reject + N/V-ing`\n- Forma: \"reject distinguishing\" - niezgodne z infinitive\n- BŁĄD gramatyczny i znaczenia\n\n## Reference gramatyczny - \"fail to + V\" + verb+infinitive vs verb+gerund\n\n> 📖 **\"Fail + to V\" (infinitive):**\n> Form: `S + fail + to + V`\n> Sens: nie udaje się, nie potrafić\n> Synonyms: be unable to, not manage to\n> Przykład: `She failed to convince him.` = nie zdołała go przekonać\n> Negacja: \"failed to\" już zawiera sens negatywny\n\n> 📖 **Verbs + infinitive (TO + V):**\n> fail, want, plan, decide, hope, refuse, promise, offer, agree, manage, afford, expect, learn, mean, choose\n> Tu: \"fail to distinguish\" = nie potrafią rozróżnić\n\n> 📖 **Verbs + gerund (V-ing):**\n> enjoy, avoid, finish, **deny**, mind, suggest, recommend, miss, postpone, practise, consider, admit, give up, keep on\n> Pułapka: \"deny\" wymaga V-ing, NIE \"to V\"\n> Tu: opcja C błędna gramatycznie\n\n> 📖 **\"Reject + N/V-ing\":**\n> Sens: odrzucić\n> Tu: \"reject distinguishing\" - bezsens (odrzucać rozróżnianie?)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A** (fail)\n> - **Wymaganie szczegółowe:** Use of English - kolokacja czasownik + infinitive.\n> - **Uzasadnienie:** \"Fail to + V\" = nie udaje się. Tu: nie potrafią rozróżnić sideline vs competitive cheerleaders.\n> - **0 pkt** - B (regret - bezsens), C (deny + V-ing nie infinitive), D (reject - błąd gram.).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **fail** | **POPRAWNA - fail to + V** | - |\n| B | regret | Bezsens znaczeniowy | Uczeń bierze \"sorry\" sens |\n| C | deny | Wymaga V-ing nie to + V | Uczeń ignoruje konstrukcję |\n| D | reject | Wymaga N/V-ing | Uczeń myli z \"refuse to\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **DENY + V-ing** (NIE \"deny to V\"). Pamiętaj: deny smoking, deny stealing, deny knowing. To klasyczna pułapka.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **FAIL + TO V** = nie udaje się. Natural kolokacja w PR. Synonim: \"be unable to\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Sprawdzaj zawsze KONSTRUKCJĘ czasownika z opcji - czy łączy się z to+V czy V-ing czy N. To eliminuje wiele dystraktorów.\n\n**7.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *goal* (main goal = główny cel).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu i kolokacji\n\n> Kontekst z tekstu *Cheerleading*:\n> \"Sideline cheerleading shouldn't be considered a sport **because the main 7.2. of the team is to entertain the crowd and lead them in team cheers.**\"\n\nLogika:\n- **PRZED luką:** \"the MAIN \" (główny )\n- **PO luce:** \"of the team IS TO ENTERTAIN\" ( zespołu jest zabawiać)\n- Brakuje rzeczownika oznaczającego CEL/ZADANIE\n\nKonstrukcja: \"the main + Noun + of + N + is + to + V\" = głównym [N] [kogoś] jest [robić X]\n\n**Opcja B: goal** = cel\n- \"The MAIN GOAL of the team is to entertain\" = głównym celem zespołu jest zabawiać ✓\n- Naturalna kolokacja\n\n**Wniosek:** Main goal = główny cel → **B**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A: support**\n- Sens: wsparcie, pomoc\n- \"The main SUPPORT of the team is to entertain\" = głównym wsparciem bezsens kontekstowy\n- Wsparcie ≠ cel/zadanie\n\n**Opcja B: goal** ✓\n- POPRAWNA: main goal = główny cel\n- Klasyczna kolokacja: \"main goal\", \"primary goal\", \"ultimate goal\"\n- Pasuje do \"is TO entertain\" (infinitive of purpose)\n\n**Opcja C: condition**\n- Sens: warunek, stan\n- \"The main CONDITION of the team is to entertain\" = głównym warunkiem niezgrabne semantycznie\n- Condition raczej z \"is that \" lub \"of doing X\"\n\n**Opcja D: objection**\n- Sens: sprzeciw, zastrzeżenie\n- \"The main OBJECTION of the team is to entertain\" = bezsens (zastrzeżenie nie jest zabawianiem)\n- Sprzeczne logicznie\n\n## Reference gramatyczny - \"main goal\" + infinitive of purpose\n\n> 📖 **\"Main goal / aim / objective\" (kolokacje):**\n> - **main goal** = główny cel (cel ogólny)\n> - **main aim** = główny zamiar (cel konkretny)\n> - **main objective** = główny cel (formalny)\n> - **main purpose** = główny cel (powód istnienia)\n> Tu: \"the main goal of the team\" = główny cel zespołu\n\n> 📖 **\"The + Noun + is + to + V\" (purpose definition):**\n> Form: `The + Noun + is + to + V`\n> Sens: [Noun] (cel/zadanie) jest [zrobić X]\n> Tu: \"The main goal is to entertain\" = głównym celem jest zabawiać\n> Infinitive of purpose: \"to entertain\" = aby zabawiać\n\n> 📖 **Vocabulary - synonyms of \"goal\":**\n> - goal = cel (szerokie)\n> - aim = zamiar (konkretny)\n> - objective = cel (formalny)\n> - target = cel (mierzalny)\n> - purpose = cel (powód)\n> - mission = misja (organizacyjny)\n\n> 📖 **\"Support\" vs \"Goal\":**\n> - support = wsparcie, podpora\n> - goal = cel (do osiągnięcia)\n> Te słowa NIE są synonimami\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B** (goal)\n> - **Wymaganie szczegółowe:** Use of English - kolokacja rzeczownik.\n> - **Uzasadnienie:** \"Main goal of the team is to entertain\" - klasyczna kolokacja \"main + goal\" + infinitive of purpose.\n> - **0 pkt** - A (support - bezsens), C (condition - niezgrabne), D (objection - sprzeczne).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | support | Wsparcie ≠ cel | Uczeń myli sens |\n| **B** | **goal** | **POPRAWNA - main goal** | - |\n| C | condition | Wymaga \"is that \" | Uczeń ignoruje kolokację |\n| D | objection | Sprzeciw - sprzeczne logicznie | Uczeń bierze podobne słowo |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Main + goal/aim/objective\"** - klasyczne kolokacje PR. Pamiętaj synonimy w hierarchii: aim (konkretny) → goal (ogólny) → objective (formalny).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Infinitive of purpose** \"to V\" oznacza CEL. Tu: \"to entertain\" = aby zabawiać. Pasuje do \"goal\" (cel).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Objection\"** = sprzeciw (jak w sądzie). NIE myl z \"objective\" (cel). Klasyczna pułapka leksykalna PR.\n\n**7.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *are thrown* (są rzucani - strona bierna Present Simple).\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu (strona bierna)\n\n> Kontekst z tekstu *Cheerleading*:\n> \"They often perform lifts and tosses. **The \"fliers\", held by \"bases\" in different positions, 7.3. in the air.** This requires strength and cooperation with other teammates.\"\n\nLogika:\n- **Podmiot:** \"the fliers\" (osoby rzucane w górę) - pasywni odbiorcy akcji\n- **Modyfikator:** \"held by 'bases'\" (trzymani przez bazowych) - passive participle\n- **W luce:** czasownik opisujący CO SIĘ Z NIMI DZIEJE w powietrzu\n- Fliers SĄ RZUCANI (przez bases), NIE rzucają sami\n\nWymagana **strona bierna Present Simple**: be + V3 → ARE THROWN\n\n**Wniosek:** Are thrown = są rzucani (strona bierna) → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów (formy gramatyczne)\n\n**Opcja A: have thrown** (Present Perfect, active)\n- BŁĄD: aktywna forma - \"fliers HAVE THROWN something\" = oni rzucili\n- W kontekście fliers SĄ rzucani, nie rzucają\n- Pomylenie strony czynnej i biernej\n\n**Opcja B: throw** (Present Simple, active)\n- BŁĄD: aktywna forma - \"fliers throw\" = rzucają\n- Niezgodne z kontekstem (fliers to obiekt akcji)\n\n**Opcja C: are thrown** (Present Simple Passive) ✓\n- POPRAWNA: be + V3 = passive\n- \"Fliers ARE THROWN in the air\" = fliers są rzucani w powietrze\n- Zgodne z poprzednim \"held by 'bases'\" (też passive participle)\n\n**Opcja D: are throwing** (Present Continuous, active)\n- BŁĄD: aktywna forma - \"fliers are throwing\" = oni właśnie rzucają\n- Niezgodne z kontekstem\n\n## Reference gramatyczny - Present Simple Passive + parallel construction\n\n> 📖 **Present Simple Passive:**\n> Form: `S + am/is/are + V3`\n> Sens: ktoś/coś jest [robiony] (regularnie, ogólnie)\n> Tu: \"Fliers are thrown in the air\" = fliers są rzucani\n> Klucz: be + Past Participle (V3)\n\n> 📖 **Passive structures w opisach procesów:**\n> Cheerleading: \"Fliers are HELD, are THROWN, are LIFTED\"\n> Wszystkie akcje wykonywane PRZEZ bases na fliers - passive natural\n> Typowe w opisach instrukcji, procesów technicznych\n\n> 📖 **Parallel structures w zdaniu:**\n> \"The fliers, **HELD by bases** (passive participle), **ARE THROWN in the air** (Present Passive)\"\n> Obie konstrukcje BIERNE - zachowanie paralelizmu\n> Pułapka: jeśli pierwszy element passive, dalszy też passive\n\n> 📖 **Active vs Passive - szybki test:**\n> - PYTANIE: kto wykonuje akcję?\n> - Fliers są CIAŁEM, które jest rzucane (przez bases)\n> - WYKONAWCA: bases\n> - ODBIORCA: fliers → passive: \"Fliers are thrown (by bases)\"\n\n> 📖 **\"Held by\" struktura:**\n> Form: `Noun + held + by + Agent`\n> Reduced passive participle (= \"who are held\")\n> Tu: \"The fliers, held by bases\" = fliers (którzy są trzymani przez bases)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C** (are thrown)\n> - **Wymaganie szczegółowe:** Use of English - strona bierna Present Simple.\n> - **Uzasadnienie:** Fliers są pasywnymi odbiorcami akcji (rzucani przez bases). Parallel z \"held by bases\" (też passive). Forma: be + V3.\n> - **0 pkt** - A (Present Perfect active), B (Present Simple active), D (Present Continuous active).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Forma gramatyczna | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | Present Perfect active | Aktywna - fliers nie wykonują | Uczeń ignoruje passive |\n| B | Present Simple active | Aktywna - niezgodne | Uczeń bierze najprostszą |\n| **C** | **Present Simple Passive** | **POPRAWNA - be + V3** | - |\n| D | Present Continuous active | Aktywna + niezgodny aspekt | Uczeń ignoruje passive |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Strona bierna Present Simple:** `am/is/are + V3` (przeszły imiesłów). Nie myl z Present Perfect (have/has + V3 - active).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz parallel: jeśli w zdaniu jest \"held BY\" (passive), kolejny czasownik też zwykle passive - zachowanie struktury.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Test: KTO WYKONUJE akcję? Jeśli wykonawca jest INNYM niż podmiot, używaj passive. Fliers nie rzucają siebie - są rzucani przez bases.\n\n**7.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *does* (so does X = inwersja po \"so\").\n\n## Sposób 1 - analiza kontekstu (inwersja po \"so\")\n\n> Kontekst z tekstu *Cheerleading*:\n> \"Just as basketball and football **have guidelines** for competitive play, **so 7.4. competitive cheerleading.** The whole routine has to be completed in less than three minutes and fifteen seconds \"\n\nLogika:\n- **Pierwsza część:** \"basketball and football HAVE guidelines\" (czasownik: HAVE)\n- **Druga część po \"so\":** \" competitive cheerleading\" (też ma guidelines)\n- Konstrukcja paralelna: \"As X have, so DOES Y\" (= podobnie Y ma)\n- Czasownik HAVE → operator pomocniczy = DOES (Present Simple, singular)\n\n**Reguła inwersji po \"so\":**\n`So + auxiliary + Subject` = również, podobnie\n\nDlaczego DOES, nie HAVE:\n- Pierwsze zdanie: \"basketball and football HAVE guidelines\" (Present Simple, czasownik główny = have)\n- W inwersji używamy **operatora pomocniczego Present Simple = DO/DOES**\n- \"Competitive cheerleading\" (singular) → DOES\n\n**Wniosek:** \"So does competitive cheerleading\" = podobnie cheerleading ma guidelines → **B**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A: is** (be)\n- BŁĄD: pierwsze zdanie używa HAVE (lexical verb)\n- \"So is competitive cheerleading\" = \"competitive cheerleading IS guidelines\" - bezsens\n- Nie pasuje do paralelizmu\n\n**Opcja B: does** ✓\n- POPRAWNA: \"have\" jako lexical verb → operator do/does\n- \"As X have, so does Y\" = jak X mają, tak Y ma\n- Singular subject (cheerleading) → DOES\n\n**Opcja C: needs**\n- BŁĄD: \"needs\" nie pasuje do paralelizmu \"have\"\n- \"As basketball HAVES, so NEEDS cheerleading\" - bezsens\n- Nie jest operator pomocniczy\n\n**Opcja D: seems**\n- BŁĄD: \"seems\" nie pasuje strukturalnie\n- Niezgodne z \"have\" (lexical verb)\n\n## Reference gramatyczny - inwersja po \"so\" + operatory pomocnicze\n\n> 📖 **Inwersja po \"so\" (parallel agreement):**\n> Form: `So + auxiliary + Subject`\n> Sens: również, podobnie\n> Tu: \"As basketball and football have guidelines, SO DOES competitive cheerleading\" = również ma\n> Klucz: operator pomocniczy DOPASOWANY do czasownika oryginalnego\n\n> 📖 **Wybór operatora w inwersji:**\n> | Original tense | Auxiliary po \"so\" |\n> |----------------|-------------------|\n> | Present Simple (lexical V) | do/does |\n> | Present Simple (be) | am/is/are |\n> | Past Simple (lexical V) | did |\n> | Past Simple (be) | was/were |\n> | Present Perfect | have/has |\n> | will + V | will |\n> | Modal | modal (can, must) |\n\n> 📖 **Przykłady inwersji po \"so\":**\n> - \"John works hard, so DOES Mary.\" (Present Simple, lexical V)\n> - \"He is tired, so AM I.\" (be)\n> - \"They went home, so DID we.\" (Past Simple, lexical V)\n> - \"She has finished, so HAVE I.\" (Present Perfect)\n> - \"Tom will come, so WILL Jane.\" (modal)\n\n> 📖 **\"Just as X, so Y\" (parallel construction):**\n> Form: `Just as + Sentence 1, so + Sentence 2`\n> Sens: tak samo jak X, tak Y\n> Tu: \"Just as basketball and football have guidelines, so does cheerleading\" = tak samo jak basketball\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B** (does)\n> - **Wymaganie szczegółowe:** Use of English - inwersja po \"so\" + operator pomocniczy.\n> - **Uzasadnienie:** Pierwsza część zdania: \"have guidelines\" (Present Simple, lexical V) → operator pomocniczy DOES (singular subject cheerleading).\n> - **0 pkt** - A (is - błędny operator dla \"have\"), C (needs - nie operator), D (seems - nie operator).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Forma | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | is | Operator dla \"be\", nie \"have\" | Uczeń bierze najprostszy operator |\n| **B** | **does** | **POPRAWNA - operator dla Present Simple lexical V** | - |\n| C | needs | Nie jest operatorem | Uczeń ignoruje funkcję |\n| D | seems | Nie jest operatorem | Uczeń próbuje pełny verb |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **Inwersja po \"so\"** wymaga operatora pomocniczego DOPASOWANEGO do czasownika z poprzedniego zdania. \"Have\" (lexical) → DO/DOES.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pamiętaj różnicę: **HAVE** jako auxiliary (Present Perfect: \"have eaten\") vs **HAVE** jako lexical V (Present Simple: \"have a car\"). Tu lexical → DO/DOES.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Subject-verb agreement: \"cheerleading\" (singular, uncountable as activity) → DOES, nie DO.","image":"img/jezyk-angielski-2016-maj-matura-rozszerzona/zad-7.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2016 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 7. (0-4)<br>Przeczytaj tekst. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, tak aby otrzymać logiczny<br>i gramatycznie poprawny tekst. Zakreśl literę A, B, C albo D.<br>CHEERLEADING<br>The New York Times states that cheerleading is the fastest growing girls’ sport, yet more than<br>half of Americans do not believe it is a sport. In addition, they 7.1. to distinguish<br>between sideline cheerleaders and competitive ones. Sideline cheerleading shouldn’t be<br>considered a sport because the main 7.2. of the team is to entertain the crowd and lead<br>them in team cheers. However, competitive cheerleading demands lots of physical activity.<br>Like gymnasts, competitors must learn to tumble. They often perform lifts and tosses.<br>The “fliers”, held by “bases” in different positions, 7.3. in the air. This requires<br>strength and cooperation with other teammates. Just as basketball and football have guidelines<br>for competitive play, so 7.4. competitive cheerleading. The whole routine has to be<br>completed in less than three minutes and fifteen seconds and the cheerleaders are required to<br>stay within a certain area.<br>adapted from www.teenink.com<br>7.1.<br>A. fail<br>B. regret<br>C. deny<br>D. reject<br>7.2.<br>A. support<br>B. goal<br>C. condition<br>D. objection<br>7.3.<br>A. have thrown<br>B. throw<br>C. are thrown<br>D. are throwing<br>7.4.<br>A. is<br>B. does<br>C. needs<br>D. seems<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>MJA-1R</p>","answer_text_html":"<ol><li>Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.</li></ol>\n<p>The city authorities organize New Year’s Eve concerts<br>more and more often. They pay stars a lot of money for<br>their performances. Such events are a good way of<br>entertaining people. However, it also has some<br>disadvantages.<br>Teza<br>zgodna<br>z<br>tematem,<br>zapowiada oczekiwaną strukturę<br>rozprawki.<br>I’m writing to show you my idea about a New Year’s<br>event. This type of event has pluses and minuses.<br>Teza odbiegająca od tematu (brak<br>informacji<br>o<br>organizacji<br>koncertów w miastach).<br>Organising musical shows in cities is becoming<br>fashionable. Mayors of cities invite a lot of artists. I<br>think it’s a good idea.<br>Teza odbiegająca od tematu (nie<br>zapowiada oczekiwanej struktury<br>rozprawki)<br>In my opinion celebrating New Year is a great<br>tradition. That is why many cities organize such<br>festivities in fresh air.<br>Brak tezy.<br>New Year celebrations are a popular tradition. There<br>are pros and cons of having parties on New Year’s Eve.<br>Teza niezgodna z tematem.<br>There are many different events organised by city<br>authorities on New Year’s Eve, for instance open air<br>concerts. What are the advantages and disadvantages of<br>such events?<br>Teza<br>zgodna<br>z<br>tematem,<br>zapowiada oczekiwaną strukturę<br>rozprawki.<br>Elementy tematu</p>\n<ol><li>Elementami są: (1) dobre i (2) złe strony organizacji przez miasta koncertów gwiazd na</li></ol>\n<p>świeżym powietrzu na powitanie Nowego Roku.</p>\n<ol><li>Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (wada lub zaleta) jest sprzeczny z tematem,</li></ol>\n<p>czyli organizowaniem przez miasta sylwestrowych koncertów gwiazd na świeżym<br>powietrzu, nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element.<br>np. When people go to concerts and are squeezed like sardines in a building which is too<br>small, a tragedy can happen. (argument nie odnosi się do koncertów organizowanych na<br>świeżym powietrzu).</p>\n<ol><li>Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, które jest kluczowe dla pracy</li></ol>\n<p>(np. Sylvester Night zamiast New Year’s Eve), ale argumenty pasują do tematu, taka<br>realizacja danej części pracy jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom<br>1).</p>\n<ol><li>Korzyści i problemy wynikające z organizowania tego typu imprez mogą być</li></ol>\n<p>przedstawione zarówno z punktu widzenia władz miasta, jak i uczestników takich imprez.<br>gg<br>fragmenty nie na<br>temat<br>fragmenty odbiegające od tematu<br>Zgodność z tematem<br>Władze wielu miast sponsorują koncerty gwiazd na świeżym powietrzu w noc sylwestrową.<br>Napisz rozprawkę, w której przedstawisz dobre i złe strony organizacji takich imprez na<br>powitanie Nowego Roku.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:</li></ol>\n<p> ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)<br> ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.<br> powody organizacji takich koncertów przez miasta (jeśli nie wskazują na ich zalety),<br>np. konkurencja między miastami<br> opis miejsc, w których takie koncerty są organizowane.<br>Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:</li></ol>\n<p> luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami<br>tematu (X, Y), np.<br> relacja z występu obejrzanego w czasie takiej imprezy<br> opis tradycji noworocznych w różnych krajach.<br>Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli<br>występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.<br>w Tabeli A.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania nie na temat:</li></ol>\n<p> w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.<br> opis imprezy na świeżym powietrzu, która nie jest świętowaniem Nowego Roku, np.<br>rekonstrukcji Bitwy pod Grunwaldem.<br>Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana<br>na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane<br>w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.<br>„główka”<br>elementy tematu<br>C<br>D<br>X<br>Y<br>A<br>B</p>\n<ol><li>Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany</li></ol>\n<p>za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,<br>uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).</p>\n<ol><li>Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany</li></ol>\n<p>fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam<br>fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.</p>\n<ol><li>W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia</li></ol>\n<p>z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja<br>oceniana jest na 0.<br>Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi</p>\n<ol><li>Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej</li></ol>\n<p>części pracy z rozwinięciem wypracowania.</p>\n<ol><li>Jeśli w rozwinięciu zdający podaje wady i zalety, a w podsumowaniu pisze, zgodnie</li></ol>\n<p>z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest<br>akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.<br>Przykłady schematycznego zakończenia<br>rozprawki<br>Przykłady zakończenia luźno związanego<br>z tematem<br>As you can see there are advantages and<br>disadvantages of this decision.<br>It is important to keep our traditions alive<br>and welcome New Year with your family<br>and friends.<br>To sum up there are good and bad sides.<br>Every country celebrates New Year in a<br>different way and it’s good to travel and see<br>what it is like in other places.<br>ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY<br>Temat<br>Oglądałeś(-aś) ostatnio mecz, podczas którego jeden z zawodników złamał zasady fair play.<br>Napisz artykuł, w którym opiszesz tę sytuację, i uzasadnisz, dlaczego zwalczanie<br>nieuczciwego zachowania sportowców jest niezbędne.<br>W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska<br>społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie<br>omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,<br>komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować<br>próbę kształtowania opinii czytelników.<br>Dobrze napisany artykuł:<br> ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika<br> zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,<br>np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania, używając<br>barwnego języka<br> może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany<br>w tekście.<br>Wstęp</p>\n<ol><li>Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający powinien odnieść się do obejrzanego</li></ol>\n<p>meczu / problemu przestrzegania zasad fair play w sporcie / swojego zainteresowania<br>tematem sportu w sposób zachęcający do dalszej lektury.</p>\n<ol><li>Zdający nie musi odnosić się we wstępie do zaobserwowanej sytuacji związanej ze</li></ol>\n<p>złamaniem zasad fair play oraz do problemu nieuczciwości w sporcie.<br>Przykłady wstępów zgodnych z tematem<br>i ciekawych<br>Przykłady wstępów schematycznych<br>I have discovered recently that in the sport’s<br>world there is a lot of cheating. Do all<br>sportsmen cheat? What do they think about<br>fair play? And the most important question:<br>should we accept such corruptive methods<br>of winning?<br>I went to see a match yesterday. A very<br>unpleasant situation took place there.<br>As George Orwell once said, football has<br>nothing to do with fair play, it is filled with<br>hatred and jealousy. In other words it is war<br>minus the shooting. How far can we agree<br>with his words?<br>I think sport is not fair. I will write about it<br>in my article. Like many people I am<br>interested in sport so it is an interesting topic<br>for me.<br>Elementy tematu<br>Elementami są: (1) opis sytuacji, która miała miejsce podczas meczu i dotyczyła złamania<br>zasad fair play przez zawodnika lub drużyny, której jest członkiem (wystarczy złamanie<br>jednej zasady); (2) uzasadnienie, dlaczego zwalczanie nieuczciwości sportowców jest<br>konieczne.<br>(1) opis sytuacji<br>Przez przestrzeganie zasad fair play rozumie się uczciwe i godne zachowanie sportowców, np.<br> szacunek dla przeciwników<br> przestrzeganie przepisów gry danej dyscypliny sportu<br> dążenie do zwycięstwa bez uciekania się do różnego rodzaju oszustw<br> odrzucenie korzyści wynikających z błędów sędziego lub stosowania środków<br>dopingujących.<br>Wymagane jest zrelacjonowanie wydarzenia, które miało miejsce podczas meczu, było<br>złamaniem zasad fair play, i w które zaangażowany był jeden z zawodników. Może to być np.<br>przedstawienie sytuacji zaobserwowanej w czasie meczu (np. faul na zawodniku drużyny<br>przeciwnej), lub odkrytej po jego zakończeniu (np. informacja o tym, że zawodnik w czasie<br>meczu był pod wpływem środków dopingujących).<br>Jeśli sytuacja ma miejsce podczas zawodów sportowych, które nie są meczem (np. maraton,<br>wyścig kolarski), ale sytuacja jest związana ze złamaniem zasad fair play przez zawodnika,<br>taka realizacja tego elementu jest kwalifikowana na poziom niższy.<br>Jeżeli zdający opisuje okoliczności, w których doszło do złamania zasad fair play lub<br>przedstawia przebieg imprezy sportowej, w trakcie której doszło do złamania tych zasad, ale<br>nie opisuje samego wydarzenia, które było złamaniem zasad fair play, taka realizacja tego<br>elementu jest kwalifikowana maksymalnie na poziom 1.<br>Nie jest realizacją tego elementu opisanie wydarzenia, które było złamaniem zasad fair play<br>przez inną osobę niż zawodnik, np. przez trenera lub sędziego. Opisanie zachowania trenera<br>lub sędziego może być uzupełnieniem opisu złamania zasad fair play przez zawodnika.<br>(2) uzasadnienie konieczności zwalczania nieuczciwego zachowania sportowców<br>Wymagane są wypowiedzi, w których zdający uznaje, że konieczne jest zwalczanie<br>nieuczciwego zachowania sportowców i uzasadnia tę opinię.<br>Jeśli zdający uznaje, że konieczne jest zwalczanie nieuczciwego zachowania sportowców, ale<br>nie podaje żadnego uzasadnienia, realizacja drugiego elementu tematu jest kwalifikowana na<br>poziom 0.<br>Akceptowane są wypowiedzi, w których zdający uzasadnia, dlaczego należy być uczciwym w<br>sporcie / dlaczego uczciwość jest ważna w sporcie.<br>Zgodność z tematem<br>Oglądałeś(-aś) ostatnio mecz, podczas którego jeden z zawodników złamał zasady fair play.<br>Napisz artykuł, w którym.<br>opiszesz tę sytuację,<br>i uzasadnisz, dlaczego zwalczanie nieuczciwego zachowania sportowców jest niezbędne.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:</li></ol>\n<p> ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)<br> ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.<br> wyjaśnienie dlaczego zwalczanie nieuczciwości wśród sportowców jest trudne<br> opis konsekwencji, jakie powinny spotkać zawodnika, który nie przestrzegał zasad<br>fair play zamiast uzasadnienia, dlaczego zwalczanie takiego zachowania w sporcie<br>jest konieczne.<br>Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:</li></ol>\n<p> luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami<br>tematu (X, Y), np.<br> zakwestionowanie konieczności zwalczania nieuczciwości wśród sportowców<br> opis nieuczciwości działaczy, korupcji wśród działaczy sportowych<br> opis przebiegu meczu, podczas którego nie doszło do żadnego incydentu.<br>Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli<br>występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.<br>w Tabeli A.</p>\n<ol><li>Fragmenty wypracowania nie na temat:</li></ol>\n<p> w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.<br> opis sytuacji, która jest zakłóceniem meczu, ale nie dotyczy złamania zasad fair play<br>(np. wandalizm wśród kibiców, przerwanie meczu w związku z wtargnięciem kibica<br>na boisko).<br>Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana<br>na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane<br>w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.</p>\n<ol><li>Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany</li></ol>\n<p>za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,<br>uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).</p>\n<ol><li>Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany</li></ol>\n<p>fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam<br>fragment pracy nie może być realizacją elementu tematu oraz częścią wstępu/zakończenia.</p>\n<ol><li>W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia</li></ol>\n<p>z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentację<br>oceniamy na 0.<br>„główka”<br>element 1.<br>element 2.<br>Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi<br>Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy bierze się pod uwagę zgodność tej części<br>pracy z rozwinięciem wypracowania.<br>Przykłady schematycznego zakończenia<br>artykułu<br>Przykład zakończenia luźno związanego<br>z tematem<br>As you can see this problem is very serious.<br>Sport is an important element of our daily<br>life and everybody should care about it.<br>I hope something will be done about it.<br>Elementy charakterystyczne dla formy<br>Nie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające listy, np. Dear Readers / Hello /<br>Hi.<br>Spójność i logika wypowiedzi<br>2 p.<br>wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie<br>zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu<br>1 p.<br>wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie<br>zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu<br>0 p.<br>wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na<br>poziomie zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu<br>Jeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment (np. dłuższe zdanie lub<br>2-3 krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się<br>0 punktów.<br>W ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość<br>dzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między<br>zdaniami/akapitami tekstu.<br>W ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest<br>klarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski<br>wynikają logicznie z przesłanek).<br>Dodatkowe uwagi dotyczące spójności</p>\n<ol><li>Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:</li></ol>\n<p> braku połączenia między częściami tekstu; odwoływanie się do czegoś, co nie jest<br>wcześniej wspomniane<br> nieuzasadnionego<br>użycia<br>czasowników<br>w<br>różnych<br>czasach<br>gramatycznych<br>(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)<br> błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się,<br>czytając tekst<br> poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych<br> braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie<br>przyjętymi zasadami rozumowania. (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/<br>kontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację polecenia).</p>\n<ol><li>Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność</li></ol>\n<p>i logikę wypowiedzi.</p>\n<ol><li>Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać</li></ol>\n<p>2 punkty w tym kryterium.</p>\n<ol><li>Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,</li></ol>\n<p>czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności<br>i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub<br>większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.</p>\n<ol><li>Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy,</li></ol>\n<p>braku kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest<br>sprzeczne z zasadami logiki.</p>\n<ol><li>Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza</li></ol>\n<p>jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu.<br>Jeśli komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.</p>\n<ol><li>Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/</li></ol>\n<p>niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy<br>(lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych<br>zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy.<br>Zakres środków językowych<br>W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję<br>środków leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.<br>3 p.<br> szeroki zakres środków językowych<br> w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością<br>i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych<br>2 p.<br> zadowalający zakres środków językowych<br> w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością<br>i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,<br>jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości<br>1 p.<br> ograniczony zakres środków językowych<br> w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości<br>0 p.<br> bardzo ograniczony zakres środków językowych<br> w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości<br>Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości<br>stylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć<br>o 1 punkt (maksymalnie do zera).<br>Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania<br>znaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli<br>z wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim<br>stopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.<br>Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych<br>do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych<br>i jednostek leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski<br>stylowi potocznemu w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się<br>konsekwentne posługiwanie się jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów<br>wypowiedzi uznaje się za uzasadnione, jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje<br>się za niejednolity, jeżeli zdający miesza bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np.<br>w tekście rozprawki występują fragmenty nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.<br>Za zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza<br>typu „za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych<br>(uchybienia w stylu).<br>Poprawność środków językowych<br>W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,<br>leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.<br>Poprawność językowa<br>(leksykalno-gramatyczna)<br>Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)<br>nieliczne błędy zapisu<br>liczne LUB bardzo liczne<br>błędy zapisu<br>nieliczne błędy językowe<br>3 p.<br>2 p.<br>liczne błędy językowe<br>2 p.<br>1 p.<br>bardzo liczne błędy językowe<br>1 p.<br>0 p.</p>\n<ol><li>W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej</li></ol>\n<p>lub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na<br>komunikację.</p>\n<ol><li>Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.</li><li>W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych</li></ol>\n<p>błędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają<br>komunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często<br>zakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.<br>Kwalifikowanie i oznaczanie błędów<br>rodzaj błędu<br>sposób oznaczenia<br>przykład<br>błąd językowy (leksykalny,<br>gramatyczny)<br>podkreślenie linią prostą<br>Marek lubić czekoladę.<br>błąd językowy spowodowany<br>brakiem wyrazu<br>znak √ w miejscu brakującego<br>wyrazu<br>Marek √ czekoladę.<br>błąd ortograficzny<br>otoczenie słowa kołem<br>Słońce gżeje.<br>błąd językowy i ortograficzny<br>w jednym słowie<br>podkreślenie linią prostą<br>i otoczenie kołem<br>Słońce gżać w lecie.<br>błędy w spójności / logice<br>podkreślenie linią falistą<br>Założyłem kurtkę bo było<br>gorąco.<br>fragment odbiegający od tematu otaczamy nawiasami<br>kwadratowymi<br>Fragment odbiegający od<br>tematu<br>fragment niezgodny z tematem<br>otaczamy chmurką<br>Fragment niezgodny<br>z tematem<br>błędy interpunkcyjne<br>otoczenie zbędnego znaku<br>kółkiem<br>znak √ w kółku w miejscu<br>brakującego znaku<br>Było ciepło , i deszczowo.<br>Zrobiłem to √ ponieważ…<br>Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe<br>i oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.<br>Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane<br>„pionową falą” na marginesie.<br>Uwagi dodatkowe</p>\n<ol><li>Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest</li></ol>\n<p> w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie<br>odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB<br> całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie<br>niezgodna z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym<br>kryterium) LUB<br> niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą<br>zapisuje się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza<br>się 0 punktów w każdym kryterium).</p>\n<ol><li>Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu</li></ol>\n<p>egzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego<br>zdającego, jest uznawana za niesamodzielną.</p>\n<ol><li>Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub</li></ol>\n<p>całkowicie nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę<br>tekstu, są one otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie<br>zakresu środków językowych i poprawności środków językowych.</p>\n<ol><li>Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 słów, przyznaje się 0 punktów za zakres</li></ol>\n<p>i poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.</p>\n<ol><li>Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,</li></ol>\n<p>we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.</p>\n<ol><li>Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),</li></ol>\n<p>przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.</p>\n<ol><li>Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,</li></ol>\n<p>we wszystkich pozostałych kryteriach można również przyznać maksymalnie po<br>1 punkcie.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>7.1.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>A</strong> - <em>fail</em> (fail to distinguish = nie potrafią rozróżnić).</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza kontekstu i kolokacji</h4>\n<blockquote>Kontekst z tekstu <em>Cheerleading</em>:<br>&quot;The New York Times states that cheerleading is the fastest growing girls&#x27; sport, yet <strong>more than half of Americans do not believe it is a sport. In addition, they 7.1. to distinguish between sideline cheerleaders and competitive ones.</strong>&quot;</blockquote>\n<p>Logika:</p>\n<ul><li><strong>PRZED luką:</strong> &quot;do not believe it is a sport&quot; (nie uznają za sport)</li><li><strong>W luce:</strong> czasownik + <strong>&quot;to distinguish&quot;</strong> (rozróżnić)</li><li><strong>&quot;In addition&quot;</strong> = ponadto (dodanie)</li></ul>\n<p>Potrzebujemy czasownika, który:</p>\n<ol><li>ŁĄCZY SIĘ Z infinitive &quot;to V&quot;</li><li>Sens: NIE POTRAFIĄ rozróżnić (kontynuacja niewiedzy)</li></ol>\n<p><strong>Opcja A: fail to + V</strong> = nie udaje się, nie potrafi</p>\n<ul><li>&quot;They FAIL to distinguish&quot; = nie potrafią rozróżnić ✓</li><li>Naturalna kolokacja</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> Fail to + infinitive = nie udaje się zrobić → <strong>A</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja dystraktorów (kolokacje z infinitive)</h4>\n<p><strong>Opcja A: fail</strong> ✓</p>\n<ul><li>KOLOKACJA: <code>fail to + V</code> = nie udaje się</li><li>Przykład: &quot;He failed to answer the question.&quot; = nie zdołał odpowiedzieć</li><li>Pasuje: &quot;fail to distinguish&quot; = nie potrafią rozróżnić</li></ul>\n<p><strong>Opcja B: regret</strong></p>\n<ul><li>KOLOKACJA: <code>regret + V-ing</code> LUB <code>regret to + V</code></li><li>Sens: &quot;regret to distinguish&quot; = z żalem rozróżniają - BEZSENS</li><li>BŁĄD znaczenia</li></ul>\n<p><strong>Opcja C: deny</strong></p>\n<ul><li>KOLOKACJA: <code>deny + V-ing</code> (NIE z infinitive!)</li><li>Forma: &quot;deny distinguishing&quot; - niezgodne z konstrukcją w zdaniu</li><li>GRAMATYCZNY BŁĄD</li></ul>\n<p><strong>Opcja D: reject</strong></p>\n<ul><li>KOLOKACJA: <code>reject + N/V-ing</code></li><li>Forma: &quot;reject distinguishing&quot; - niezgodne z infinitive</li><li>BŁĄD gramatyczny i znaczenia</li></ul>\n<h4>Reference gramatyczny - &quot;fail to + V&quot; + verb+infinitive vs verb+gerund</h4>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Fail + to V&quot; (infinitive):</strong><br>Form: <code>S + fail + to + V</code><br>Sens: nie udaje się, nie potrafić<br>Synonyms: be unable to, not manage to<br>Przykład: <code>She failed to convince him.</code> = nie zdołała go przekonać<br>Negacja: &quot;failed to&quot; już zawiera sens negatywny</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Verbs + infinitive (TO + V):</strong><br>fail, want, plan, decide, hope, refuse, promise, offer, agree, manage, afford, expect, learn, mean, choose<br>Tu: &quot;fail to distinguish&quot; = nie potrafią rozróżnić</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Verbs + gerund (V-ing):</strong><br>enjoy, avoid, finish, <strong>deny</strong>, mind, suggest, recommend, miss, postpone, practise, consider, admit, give up, keep on<br>Pułapka: &quot;deny&quot; wymaga V-ing, NIE &quot;to V&quot;<br>Tu: opcja C błędna gramatycznie</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Reject + N/V-ing&quot;:</strong><br>Sens: odrzucić<br>Tu: &quot;reject distinguishing&quot; - bezsens (odrzucać rozróżnianie?)</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.1, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>A</strong> (fail)<br>- <strong>Wymaganie szczegółowe:</strong> Use of English - kolokacja czasownik + infinitive.<br>- <strong>Uzasadnienie:</strong> &quot;Fail to + V&quot; = nie udaje się. Tu: nie potrafią rozróżnić sideline vs competitive cheerleaders.<br>- <strong>0 pkt</strong> - B (regret - bezsens), C (deny + V-ing nie infinitive), D (reject - błąd gram.).</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| <strong>A</strong> | <strong>fail</strong> | <strong>POPRAWNA - fail to + V</strong> | - |<br>| B | regret | Bezsens znaczeniowy | Uczeń bierze &quot;sorry&quot; sens |<br>| C | deny | Wymaga V-ing nie to + V | Uczeń ignoruje konstrukcję |<br>| D | reject | Wymaga N/V-ing | Uczeń myli z &quot;refuse to&quot; |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>DENY + V-ing</strong> (NIE &quot;deny to V&quot;). Pamiętaj: deny smoking, deny stealing, deny knowing. To klasyczna pułapka.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>FAIL + TO V</strong> = nie udaje się. Natural kolokacja w PR. Synonim: &quot;be unable to&quot;.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Sprawdzaj zawsze KONSTRUKCJĘ czasownika z opcji - czy łączy się z to+V czy V-ing czy N. To eliminuje wiele dystraktorów.</blockquote>\n<p><strong>7.2.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> - <em>goal</em> (main goal = główny cel).</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza kontekstu i kolokacji</h4>\n<blockquote>Kontekst z tekstu <em>Cheerleading</em>:<br>&quot;Sideline cheerleading shouldn&#x27;t be considered a sport <strong>because the main 7.2. of the team is to entertain the crowd and lead them in team cheers.</strong>&quot;</blockquote>\n<p>Logika:</p>\n<ul><li><strong>PRZED luką:</strong> &quot;the MAIN &quot; (główny )</li><li><strong>PO luce:</strong> &quot;of the team IS TO ENTERTAIN&quot; ( zespołu jest zabawiać)</li><li>Brakuje rzeczownika oznaczającego CEL/ZADANIE</li></ul>\n<p>Konstrukcja: &quot;the main + Noun + of + N + is + to + V&quot; = głównym [N] [kogoś] jest [robić X]</p>\n<p><strong>Opcja B: goal</strong> = cel</p>\n<ul><li>&quot;The MAIN GOAL of the team is to entertain&quot; = głównym celem zespołu jest zabawiać ✓</li><li>Naturalna kolokacja</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> Main goal = główny cel → <strong>B</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja dystraktorów</h4>\n<p><strong>Opcja A: support</strong></p>\n<ul><li>Sens: wsparcie, pomoc</li><li>&quot;The main SUPPORT of the team is to entertain&quot; = głównym wsparciem bezsens kontekstowy</li><li>Wsparcie ≠ cel/zadanie</li></ul>\n<p><strong>Opcja B: goal</strong> ✓</p>\n<ul><li>POPRAWNA: main goal = główny cel</li><li>Klasyczna kolokacja: &quot;main goal&quot;, &quot;primary goal&quot;, &quot;ultimate goal&quot;</li><li>Pasuje do &quot;is TO entertain&quot; (infinitive of purpose)</li></ul>\n<p><strong>Opcja C: condition</strong></p>\n<ul><li>Sens: warunek, stan</li><li>&quot;The main CONDITION of the team is to entertain&quot; = głównym warunkiem niezgrabne semantycznie</li><li>Condition raczej z &quot;is that &quot; lub &quot;of doing X&quot;</li></ul>\n<p><strong>Opcja D: objection</strong></p>\n<ul><li>Sens: sprzeciw, zastrzeżenie</li><li>&quot;The main OBJECTION of the team is to entertain&quot; = bezsens (zastrzeżenie nie jest zabawianiem)</li><li>Sprzeczne logicznie</li></ul>\n<h4>Reference gramatyczny - &quot;main goal&quot; + infinitive of purpose</h4>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Main goal / aim / objective&quot; (kolokacje):</strong><br>- <strong>main goal</strong> = główny cel (cel ogólny)<br>- <strong>main aim</strong> = główny zamiar (cel konkretny)<br>- <strong>main objective</strong> = główny cel (formalny)<br>- <strong>main purpose</strong> = główny cel (powód istnienia)<br>Tu: &quot;the main goal of the team&quot; = główny cel zespołu</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;The + Noun + is + to + V&quot; (purpose definition):</strong><br>Form: <code>The + Noun + is + to + V</code><br>Sens: [Noun] (cel/zadanie) jest [zrobić X]<br>Tu: &quot;The main goal is to entertain&quot; = głównym celem jest zabawiać<br>Infinitive of purpose: &quot;to entertain&quot; = aby zabawiać</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Vocabulary - synonyms of &quot;goal&quot;:</strong><br>- goal = cel (szerokie)<br>- aim = zamiar (konkretny)<br>- objective = cel (formalny)<br>- target = cel (mierzalny)<br>- purpose = cel (powód)<br>- mission = misja (organizacyjny)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Support&quot; vs &quot;Goal&quot;:</strong><br>- support = wsparcie, podpora<br>- goal = cel (do osiągnięcia)<br>Te słowa NIE są synonimami</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.2, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B</strong> (goal)<br>- <strong>Wymaganie szczegółowe:</strong> Use of English - kolokacja rzeczownik.<br>- <strong>Uzasadnienie:</strong> &quot;Main goal of the team is to entertain&quot; - klasyczna kolokacja &quot;main + goal&quot; + infinitive of purpose.<br>- <strong>0 pkt</strong> - A (support - bezsens), C (condition - niezgrabne), D (objection - sprzeczne).</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | support | Wsparcie ≠ cel | Uczeń myli sens |<br>| <strong>B</strong> | <strong>goal</strong> | <strong>POPRAWNA - main goal</strong> | - |<br>| C | condition | Wymaga &quot;is that &quot; | Uczeń ignoruje kolokację |<br>| D | objection | Sprzeciw - sprzeczne logicznie | Uczeń bierze podobne słowo |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>&quot;Main + goal/aim/objective&quot;</strong> - klasyczne kolokacje PR. Pamiętaj synonimy w hierarchii: aim (konkretny) → goal (ogólny) → objective (formalny).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>Infinitive of purpose</strong> &quot;to V&quot; oznacza CEL. Tu: &quot;to entertain&quot; = aby zabawiać. Pasuje do &quot;goal&quot; (cel).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>&quot;Objection&quot;</strong> = sprzeciw (jak w sądzie). NIE myl z &quot;objective&quot; (cel). Klasyczna pułapka leksykalna PR.</blockquote>\n<p><strong>7.3.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> - <em>are thrown</em> (są rzucani - strona bierna Present Simple).</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza kontekstu (strona bierna)</h4>\n<blockquote>Kontekst z tekstu <em>Cheerleading</em>:<br>&quot;They often perform lifts and tosses. <strong>The &quot;fliers&quot;, held by &quot;bases&quot; in different positions, 7.3. in the air.</strong> This requires strength and cooperation with other teammates.&quot;</blockquote>\n<p>Logika:</p>\n<ul><li><strong>Podmiot:</strong> &quot;the fliers&quot; (osoby rzucane w górę) - pasywni odbiorcy akcji</li><li><strong>Modyfikator:</strong> &quot;held by &#x27;bases&#x27;&quot; (trzymani przez bazowych) - passive participle</li><li><strong>W luce:</strong> czasownik opisujący CO SIĘ Z NIMI DZIEJE w powietrzu</li><li>Fliers SĄ RZUCANI (przez bases), NIE rzucają sami</li></ul>\n<p>Wymagana <strong>strona bierna Present Simple</strong>: be + V3 → ARE THROWN</p>\n<p><strong>Wniosek:</strong> Are thrown = są rzucani (strona bierna) → <strong>C</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja dystraktorów (formy gramatyczne)</h4>\n<p><strong>Opcja A: have thrown</strong> (Present Perfect, active)</p>\n<ul><li>BŁĄD: aktywna forma - &quot;fliers HAVE THROWN something&quot; = oni rzucili</li><li>W kontekście fliers SĄ rzucani, nie rzucają</li><li>Pomylenie strony czynnej i biernej</li></ul>\n<p><strong>Opcja B: throw</strong> (Present Simple, active)</p>\n<ul><li>BŁĄD: aktywna forma - &quot;fliers throw&quot; = rzucają</li><li>Niezgodne z kontekstem (fliers to obiekt akcji)</li></ul>\n<p><strong>Opcja C: are thrown</strong> (Present Simple Passive) ✓</p>\n<ul><li>POPRAWNA: be + V3 = passive</li><li>&quot;Fliers ARE THROWN in the air&quot; = fliers są rzucani w powietrze</li><li>Zgodne z poprzednim &quot;held by &#x27;bases&#x27;&quot; (też passive participle)</li></ul>\n<p><strong>Opcja D: are throwing</strong> (Present Continuous, active)</p>\n<ul><li>BŁĄD: aktywna forma - &quot;fliers are throwing&quot; = oni właśnie rzucają</li><li>Niezgodne z kontekstem</li></ul>\n<h4>Reference gramatyczny - Present Simple Passive + parallel construction</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Present Simple Passive:</strong><br>Form: <code>S + am/is/are + V3</code><br>Sens: ktoś/coś jest [robiony] (regularnie, ogólnie)<br>Tu: &quot;Fliers are thrown in the air&quot; = fliers są rzucani<br>Klucz: be + Past Participle (V3)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Passive structures w opisach procesów:</strong><br>Cheerleading: &quot;Fliers are HELD, are THROWN, are LIFTED&quot;<br>Wszystkie akcje wykonywane PRZEZ bases na fliers - passive natural<br>Typowe w opisach instrukcji, procesów technicznych</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Parallel structures w zdaniu:</strong><br>&quot;The fliers, <strong>HELD by bases</strong> (passive participle), <strong>ARE THROWN in the air</strong> (Present Passive)&quot;<br>Obie konstrukcje BIERNE - zachowanie paralelizmu<br>Pułapka: jeśli pierwszy element passive, dalszy też passive</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Active vs Passive - szybki test:</strong><br>- PYTANIE: kto wykonuje akcję?<br>- Fliers są CIAŁEM, które jest rzucane (przez bases)<br>- WYKONAWCA: bases<br>- ODBIORCA: fliers → passive: &quot;Fliers are thrown (by bases)&quot;</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Held by&quot; struktura:</strong><br>Form: <code>Noun + held + by + Agent</code><br>Reduced passive participle (= &quot;who are held&quot;)<br>Tu: &quot;The fliers, held by bases&quot; = fliers (którzy są trzymani przez bases)</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.3, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C</strong> (are thrown)<br>- <strong>Wymaganie szczegółowe:</strong> Use of English - strona bierna Present Simple.<br>- <strong>Uzasadnienie:</strong> Fliers są pasywnymi odbiorcami akcji (rzucani przez bases). Parallel z &quot;held by bases&quot; (też passive). Forma: be + V3.<br>- <strong>0 pkt</strong> - A (Present Perfect active), B (Present Simple active), D (Present Continuous active).</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Forma gramatyczna | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | Present Perfect active | Aktywna - fliers nie wykonują | Uczeń ignoruje passive |<br>| B | Present Simple active | Aktywna - niezgodne | Uczeń bierze najprostszą |<br>| <strong>C</strong> | <strong>Present Simple Passive</strong> | <strong>POPRAWNA - be + V3</strong> | - |<br>| D | Present Continuous active | Aktywna + niezgodny aspekt | Uczeń ignoruje passive |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>Strona bierna Present Simple:</strong> <code>am/is/are + V3</code> (przeszły imiesłów). Nie myl z Present Perfect (have/has + V3 - active).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Klucz parallel: jeśli w zdaniu jest &quot;held BY&quot; (passive), kolejny czasownik też zwykle passive - zachowanie struktury.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Test: KTO WYKONUJE akcję? Jeśli wykonawca jest INNYM niż podmiot, używaj passive. Fliers nie rzucają siebie - są rzucani przez bases.</blockquote>\n<p><strong>7.4.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> - <em>does</em> (so does X = inwersja po &quot;so&quot;).</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza kontekstu (inwersja po &quot;so&quot;)</h4>\n<blockquote>Kontekst z tekstu <em>Cheerleading</em>:<br>&quot;Just as basketball and football <strong>have guidelines</strong> for competitive play, <strong>so 7.4. competitive cheerleading.</strong> The whole routine has to be completed in less than three minutes and fifteen seconds &quot;</blockquote>\n<p>Logika:</p>\n<ul><li><strong>Pierwsza część:</strong> &quot;basketball and football HAVE guidelines&quot; (czasownik: HAVE)</li><li><strong>Druga część po &quot;so&quot;:</strong> &quot; competitive cheerleading&quot; (też ma guidelines)</li><li>Konstrukcja paralelna: &quot;As X have, so DOES Y&quot; (= podobnie Y ma)</li><li>Czasownik HAVE → operator pomocniczy = DOES (Present Simple, singular)</li></ul>\n<p><strong>Reguła inwersji po &quot;so&quot;:</strong><br><code>So + auxiliary + Subject</code> = również, podobnie</p>\n<p>Dlaczego DOES, nie HAVE:</p>\n<ul><li>Pierwsze zdanie: &quot;basketball and football HAVE guidelines&quot; (Present Simple, czasownik główny = have)</li><li>W inwersji używamy <strong>operatora pomocniczego Present Simple = DO/DOES</strong></li><li>&quot;Competitive cheerleading&quot; (singular) → DOES</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> &quot;So does competitive cheerleading&quot; = podobnie cheerleading ma guidelines → <strong>B</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja dystraktorów</h4>\n<p><strong>Opcja A: is</strong> (be)</p>\n<ul><li>BŁĄD: pierwsze zdanie używa HAVE (lexical verb)</li><li>&quot;So is competitive cheerleading&quot; = &quot;competitive cheerleading IS guidelines&quot; - bezsens</li><li>Nie pasuje do paralelizmu</li></ul>\n<p><strong>Opcja B: does</strong> ✓</p>\n<ul><li>POPRAWNA: &quot;have&quot; jako lexical verb → operator do/does</li><li>&quot;As X have, so does Y&quot; = jak X mają, tak Y ma</li><li>Singular subject (cheerleading) → DOES</li></ul>\n<p><strong>Opcja C: needs</strong></p>\n<ul><li>BŁĄD: &quot;needs&quot; nie pasuje do paralelizmu &quot;have&quot;</li><li>&quot;As basketball HAVES, so NEEDS cheerleading&quot; - bezsens</li><li>Nie jest operator pomocniczy</li></ul>\n<p><strong>Opcja D: seems</strong></p>\n<ul><li>BŁĄD: &quot;seems&quot; nie pasuje strukturalnie</li><li>Niezgodne z &quot;have&quot; (lexical verb)</li></ul>\n<h4>Reference gramatyczny - inwersja po &quot;so&quot; + operatory pomocnicze</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Inwersja po &quot;so&quot; (parallel agreement):</strong><br>Form: <code>So + auxiliary + Subject</code><br>Sens: również, podobnie<br>Tu: &quot;As basketball and football have guidelines, SO DOES competitive cheerleading&quot; = również ma<br>Klucz: operator pomocniczy DOPASOWANY do czasownika oryginalnego</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Wybór operatora w inwersji:</strong><br>| Original tense | Auxiliary po &quot;so&quot; |<br>|----------------|-------------------|<br>| Present Simple (lexical V) | do/does |<br>| Present Simple (be) | am/is/are |<br>| Past Simple (lexical V) | did |<br>| Past Simple (be) | was/were |<br>| Present Perfect | have/has |<br>| will + V | will |<br>| Modal | modal (can, must) |</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Przykłady inwersji po &quot;so&quot;:</strong><br>- &quot;John works hard, so DOES Mary.&quot; (Present Simple, lexical V)<br>- &quot;He is tired, so AM I.&quot; (be)<br>- &quot;They went home, so DID we.&quot; (Past Simple, lexical V)<br>- &quot;She has finished, so HAVE I.&quot; (Present Perfect)<br>- &quot;Tom will come, so WILL Jane.&quot; (modal)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>&quot;Just as X, so Y&quot; (parallel construction):</strong><br>Form: <code>Just as + Sentence 1, so + Sentence 2</code><br>Sens: tak samo jak X, tak Y<br>Tu: &quot;Just as basketball and football have guidelines, so does cheerleading&quot; = tak samo jak basketball</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 7.4, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B</strong> (does)<br>- <strong>Wymaganie szczegółowe:</strong> Use of English - inwersja po &quot;so&quot; + operator pomocniczy.<br>- <strong>Uzasadnienie:</strong> Pierwsza część zdania: &quot;have guidelines&quot; (Present Simple, lexical V) → operator pomocniczy DOES (singular subject cheerleading).<br>- <strong>0 pkt</strong> - A (is - błędny operator dla &quot;have&quot;), C (needs - nie operator), D (seems - nie operator).</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Forma | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | is | Operator dla &quot;be&quot;, nie &quot;have&quot; | Uczeń bierze najprostszy operator |<br>| <strong>B</strong> | <strong>does</strong> | <strong>POPRAWNA - operator dla Present Simple lexical V</strong> | - |<br>| C | needs | Nie jest operatorem | Uczeń ignoruje funkcję |<br>| D | seems | Nie jest operatorem | Uczeń próbuje pełny verb |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>Inwersja po &quot;so&quot;</strong> wymaga operatora pomocniczego DOPASOWANEGO do czasownika z poprzedniego zdania. &quot;Have&quot; (lexical) → DO/DOES.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pamiętaj różnicę: <strong>HAVE</strong> jako auxiliary (Present Perfect: &quot;have eaten&quot;) vs <strong>HAVE</strong> jako lexical V (Present Simple: &quot;have a car&quot;). Tu lexical → DO/DOES.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Subject-verb agreement: &quot;cheerleading&quot; (singular, uncountable as activity) → DOES, nie DO.</blockquote>"}]}