{"id":"jezyk-angielski-2017-maj-matura-rozszerzona/zad/6","paper_id":"jezyk-angielski-2017-maj-matura-rozszerzona","number":"6","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2017,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 6. (0-5)\nPrzeczytaj dwa teksty związane z diamentami. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą,\nzgodną z treścią tekstu. Zakreśl literę A, B, C albo D.\nTekst 1.\nTHE MINE\nMr F. led me across the long stretch of jungle and deserted hilly terrain. The earth trembled\nevery few minutes, with me on its surface. “You can see now why Krakatoa was always\nconsidered unfit to live on. That’s the peculiar thing about nature,” explained Mr F.\n“It guards its rarest treasures with the greatest care. This noisy and fearful volcano has a mine\nat its feet. I am now leading you there.” With considerable difficulty we reached the foot of\nthe volcano. We were suddenly standing on a piece of ground which didn’t move. At last!\nFeeling dizzy and weary, I was grateful to Mr F. for bringing me to a bench on this motionless\npiece of earth. I sat down and took a deep breath. The tension disappeared. Mr F. sat beside me\nfor a while and then suggested that we get going. It took us about ten minutes to get to\nan entrance in the wall of the mountain, the entrance covered up by an old wooden door from\na ship. Mr F. took out two pairs of glasses with dark lenses. “You’ll need these,” he explained,\n“and whatever you do, do not remove them while in the mines.”\nAs soon as I entered the mine, I understood why the ground above it was such a peaceful retreat\nin this rumbling landscape. The walls, the floor, the ceiling were hewn out of the hardest of all\nminerals: pure, dazzling diamond. I walked up to my ankles in diamond pebbles. The floor was\ncovered with diamonds as big as cobblestones, diamonds in their cleanest state, ready to be cut.\nIf the famous Jonkers’ diamond, one of the largest ever found, had been tossed on the brilliant\nfloor of the Krakatoa mine, it would have been as impossible to find as a grain of salt in a bag\nof sugar.\nI was naturally astounded. I had seen pictures of the famous salt mines of Poland and the crystal\ncaves of Bermuda. Here was a sight a thousand times more blinding, more awe-inspiring;\na sight to make reality of the most imaginative fairy tale.\nI greedily picked up some of the jewels letting the smaller ones slip through my fingers.\nI couldn’t resist taking the biggest diamond in my hands. It was the size of a baseball. I suddenly\nfelt like a small child let loose in a candy shop. I put the diamond away reluctantly.\n“May I have a handful of these?” I asked pointing to the diamond pebbles at my feet. My voice\nwas trembling.\n“Sure,” he said, “fill your pockets with them if you wish.”\nadapted from The Twenty-One Balloons by William Pène du Bois\nMJA-1R\n6.1. In the first paragraph, we learn that the narrator\nA. found Krakatoa more densely populated than he had expected.\nB. felt relieved after an exhausting trek in an unstable area.\nC. got sick because the bench he sat on was moving.\nD. took a rest by the door leading to the mine.\n6.2. Looking at the diamonds in the mine, the narrator\nA. imagined himself putting the biggest diamond in his pocket.\nB. remembered equally impressive mines he had been to.\nC. felt overwhelmed by their quality and quantity.\nD. hesitated whether or not he could touch them.\nMJA-1R\nTekst 2.\nARE DIAMONDS FOREVER?\nEverybody knows the slogan “A Diamond Is Forever”, but have you ever wondered about its\norigin? Here is the story.\nUntil the late nineteenth century, diamonds were found only in India and Brazil, and the entire\nworld production of gem diamonds amounted to a few pounds a year. In 1870, however, huge\ndiamond deposits were discovered in South Africa, where diamonds were soon being scooped\nout by the ton. The British financiers who had founded the South African mines quickly realized\nthat their investment was endangered. They knew that diamond prices depended almost entirely\non their scarcity so they feared that diamonds might become at best only semiprecious gems.\nThey needed something which would boost the demand for the stone. Help came in 1938\nfrom a leading diamond merchandiser who launched well-orchestrated advertising and\npublic-relations campaigns which aimed at creating emotional and romantic feelings towards\ndiamonds. The skilful marketing enhanced the notion that diamonds were a gift of love:\nthe larger and finer the diamond, the greater the love expressed. In three years diamond sales\nwere up by 50%, but the merchandiser still needed a slogan that would express both the theme\nof romance and legitimacy. In 1947 the now classic slogan “A Diamond Is Forever” was coined.\nThis immediately spurred even more sales. The implied durability of a diamond conveyed\nthe meaning that marriage is forever.\nThe expression “a diamond is forever” is, however, more than just a catchy marketing slogan.\nDiamonds undoubtedly are the hardest of all gemstones. They have incredibly strong atom\nbonds because they are made up of carbon. Being the smallest of the atoms that can be bonded,\ncarbon atoms fit together more tightly than atoms of any other element. Once these atoms have\nbeen compressed at high enough temperatures to form a diamond, they are literally bound\nforever, like marriage should be.\nadapted from www.thediamondauthority.org\nMJA-1R\n6.3. Which of the following sentences is TRUE?\nA. The promotional campaign managed to boost diamond sales effectively.\nB. The idea that diamonds are tokens of affection originated in the 19th century.\nC. British financiers took over the South African mines to limit the diamond supply.\nD. The discovery of diamond deposits in South Africa resulted in diamonds being\ndowngraded to semiprecious stones.\n6.4. The writer’s intention in the last paragraph is\nA. to outline scientific studies concerning the diamond market.\nB. to prove that there is a scientific explanation behind a popular phrase.\nC. to point to the difference between the hardness of carbon and a diamond.\nD. to question the similarity between diamond structure and bonds in marriage.\n6.5. Both texts\nA. explain why diamonds are so expensive.\nB. describe the diamond mines the authors have visited.\nC. trace the history of diamond mining.\nD. refer to human fascination with diamonds.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1R","answer":null,"answer_text":"6. Użycie zwrotów typu: Moim zdaniem, Według mnie nie wpływa na obniżenie jakości tezy\nw rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na wady i zalety danego\nzjawiska.","solution":"**6.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *felt relieved after an exhausting trek in an unstable area* (poczuł ulgę po wyczerpującym marszu po niestabilnym terenie).\n\n## Sposób 1 - analiza reading passage akapit 1\n\n> \"Mr F. led me across the long stretch of jungle and deserted hilly terrain. **The earth trembled every few minutes**, with me on its surface. 'You can see now why Krakatoa was always considered unfit to live on. That's the peculiar thing about nature,' explained Mr F. 'It guards its rarest treasures with the greatest care. This noisy and fearful volcano has a mine at its feet. I am now leading you there.' **With considerable difficulty we reached the foot of the volcano.** **We were suddenly standing on a piece of ground which didn't move. At last! Feeling dizzy and weary, I was grateful to Mr F. for bringing me to a bench on this motionless piece of earth. I sat down and took a deep breath. The tension disappeared.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"The earth trembled every few minutes\"** → niestabilny teren (unstable area)\n2. **\"With considerable difficulty we reached\"** → wyczerpujący marsz (exhausting trek)\n3. **\"At last!\"** → wykrzyknik ulgi\n4. **\"Feeling dizzy and weary\"** → zmęczony (zawroty głowy, znużenie)\n5. **\"The tension disappeared\"** → ulga (relief)\n\n**Wniosek:** Narrator odczuł ulgę po trudnym marszu po niestabilnym terenie → **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza synonimów klucza\n\n**\"felt relieved\"** = poczuł ulgę\n- Cytaty: \"At last!\", \"The tension disappeared\", \"took a deep breath\"\n\n**\"exhausting trek\"** = wyczerpujący marsz\n- Cytaty: \"considerable difficulty we reached\", \"Feeling dizzy and weary\"\n\n**\"unstable area\"** = niestabilny obszar\n- Cytat: \"The earth trembled every few minutes\"\n- Synonim: shaking, trembling, unsteady\n\n## Sposób 3 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A (Krakatoa more populated):**\n- Wprost odrzucone: \"unfit to live on\" = nie nadające się do zamieszkania\n- Brak ludzi, BRAK populacji\n\n**Opcja B (felt relieved after exhausting trek):** ✓\n- Wszystkie 3 elementy klucza obecne\n\n**Opcja C (sick because bench was moving):**\n- Wprost odrzucone: \"bench on this MOTIONLESS piece of earth\"\n- Ławka NIE poruszała się\n\n**Opcja D (rest by door of mine):**\n- Wprost odrzucone: \"It took us about ten minutes to get to an entrance\"\n- Ławka była 10 MIN PRZED wejściem, NIE przy drzwiach\n\n## Reference gramatyczny - Present Participle + past tense narrative\n\n> 📖 **Present Participle \"Feeling dizzy\":**\n> `Feeling dizzy and weary, I was grateful ` = czując zawroty i znużenie, byłem wdzięczny\n> Form: `V-ing + main clause` (participle clause)\n> Synonim: While I was feeling dizzy, I was grateful\n\n> 📖 **Past Continuous \"earth trembled every few minutes\":**\n> Past Simple z \"every few minutes\" = częsta powtarzalność w przeszłości\n\n> 📖 **\"At last!\":**\n> Exclamation: `At last!` = wreszcie!\n> Funkcja: wyraz ulgi po długim oczekiwaniu\n\n> 📖 **\"With considerable difficulty\":**\n> Prep phrase: `with + (Adv) + difficulty` = z (znaczną) trudnością\n> Synonim: with great effort\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n> - **Uzasadnienie:** \"earth trembled\" (unstable) + \"considerable difficulty\" (exhausting trek) + \"At last\" + \"tension disappeared\" (relief).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Densely populated | \"unfit to live on\" |\n| **B** | **Felt relieved after trek** | **POPRAWNA - \"trembled\" + \"At last\" + \"tension disappeared\"** |\n| C | Bench moving | \"MOTIONLESS piece of earth\" |\n| D | Rest by mine door | 10 MIN przed drzwiami |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz: 3 elementy odpowiedzi (relieved + exhausting + unstable) muszą WSZYSTKIE być potwierdzone w tekście. To krytyczne dla R.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Motionless piece of earth\" wprost wyklucza opcję C (ławka MOVING).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"10 minutes to get to an entrance\" wprost wyklucza opcję D - ławka NIE jest przy drzwiach.\n\n**6.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *felt overwhelmed by their quality and quantity* (poczuł się przytłoczony jakością i ilością).\n\n## Sposób 1 - analiza reading passage akapit 2\n\n> \"As soon as I entered the mine, I understood why the ground above it was such a peaceful retreat in this rumbling landscape. The walls, the floor, the ceiling were hewn out of the hardest of all minerals: **pure, dazzling diamond**. **I walked up to my ankles in diamond pebbles. The floor was covered with diamonds as big as cobblestones, diamonds in their cleanest state**, ready to be cut. If the famous Jonkers' diamond, one of the largest ever found, had been tossed on the brilliant floor of the Krakatoa mine, it would have been as impossible to find as a grain of salt in a bag of sugar.\n>\n> I was naturally astounded. I had seen pictures of the famous salt mines of Poland and the crystal caves of Bermuda. **Here was a sight a thousand times more blinding, more awe-inspiring; a sight to make reality of the most imaginative fairy tale.**\"\n\nKluczowe wskazówki:\n\n**ILOŚĆ (quantity):**\n1. **\"up to my ankles in diamond pebbles\"** → diamenty po kostki = ogromna ilość\n2. **\"floor covered with diamonds\"** → cała podłoga\n3. **\"diamonds as big as cobblestones\"** → wielkość kostki brukowej (mnóstwo dużych)\n\n**JAKOŚĆ (quality):**\n4. **\"pure, dazzling diamond\"** → czyste, oślepiające diamenty\n5. **\"in their cleanest state\"** → najczystsze\n6. **\"a thousand times more blinding\"** → tysiąckrotnie bardziej olśniewające\n7. **\"more awe-inspiring\"** → bardziej zachwycające\n\n**PRZYTŁOCZENIE (overwhelmed):**\n8. **\"I was naturally astounded\"** → byłem oszołomiony\n9. **\"make reality of the most imaginative fairy tale\"** → urzeczywistnić bajkę\n\n**Wniosek:** Narrator przytłoczony jakością i ilością diamentów → **C**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A (imagined putting in pocket):**\n- Narrator NIE wyobrażał sobie wkładania do kieszeni\n- Następnie wprost prosi: \"May I have a handful of these?\"\n- I bezpośrednio podnosi diamenty\n\n**Opcja B (remembered impressive mines):**\n- Wzmianka o \"salt mines of Poland\" i \"crystal caves of Bermuda\"\n- ALE: porównanie pokazuje, że KRAKATOA jest \"a thousand times more blinding\"\n- NIE są \"equally impressive\" - Krakatoa jest BARDZIEJ\n\n**Opcja C (overwhelmed by quality and quantity):** ✓\n- \"astounded\" + \"awe-inspiring\" + \"thousand times more\" + diamenty po kostki = przytłoczenie\n\n**Opcja D (hesitated whether to touch):**\n- Wprost odrzucone: \"I greedily picked up some of the jewels\"\n- NIE wahał się, bezpośrednio podniósł\n\n## Reference gramatyczny - comparative + Past Perfect\n\n> 📖 **Comparative \"a thousand times more X\":**\n> `a thousand times more blinding` = tysiąckrotnie bardziej olśniewający\n> Form: `[number] times + more + Adj`\n> Wzmocniony comparative\n\n> 📖 **\"Up to my ankles\":**\n> Idiom: `up to my ankles in X` = po kostki w X\n> Sens: ogromna ilość rozsypanego materiału\n> Compare: up to my knees, up to my neck (jeszcze więcej)\n\n> 📖 **\"As Adj as N\":**\n> `diamonds as big as cobblestones` = diamenty wielkości kostki brukowej\n> Form: `as + Adj + as + N` (porównanie)\n\n> 📖 **Past Perfect \"had seen\":**\n> `I had seen pictures of the famous salt mines` = wcześniej widziałem zdjęcia\n> Form: `had + V3` (wcześniejsza czynność wobec narracji)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C**\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n> - **Uzasadnienie:** \"up to my ankles in diamond pebbles\" (ilość) + \"pure, dazzling, cleanest state\" (jakość) + \"astounded, awe-inspiring\" (overwhelmed).\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Imagined pocket | Nie wyobrażał, dosłownie podniósł |\n| B | Equally impressive | Krakatoa \"thousand times more\" - bardziej, nie tak samo |\n| **C** | **Overwhelmed by quality and quantity** | **POPRAWNA - \"astounded\" + ilość + jakość** |\n| D | Hesitated | \"Greedily picked up\" - bez wahania |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz wymaga DWÓCH elementów (quality + quantity) - oba muszą być potwierdzone.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Awe-inspiring\" = wzbudzający trwogę/zachwyt = overwhelmed.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"A thousand times more\" - to silne wzmocnienie comparative, wskazujące przytłoczenie.\n\n**6.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *The promotional campaign managed to boost diamond sales effectively* (kampania promocyjna skutecznie zwiększyła sprzedaż diamentów).\n\n## Sposób 1 - analiza reading passage Tekst 2 (akapit 3)\n\n> \"They needed something which would boost the demand for the stone. Help came in 1938 from a leading diamond merchandiser who launched well-orchestrated advertising and public-relations campaigns which aimed at creating emotional and romantic feelings towards diamonds. The skilful marketing enhanced the notion that diamonds were a gift of love: the larger and finer the diamond, the greater the love expressed. **In three years diamond sales were up by 50%**, but the merchandiser still needed a slogan that would express both the theme of romance and legitimacy.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"In three years diamond sales were up by 50%\"** → 50% wzrost w 3 lata = SKUTECZNOŚĆ\n2. **\"skilful marketing enhanced the notion\"** → umiejętny marketing umocnił przekonanie\n3. **\"well-orchestrated advertising\"** → dobrze zorganizowana reklama\n\n**Wniosek:** Kampania PROMOCYJNA SKUTECZNIE zwiększyła sprzedaż → **A**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A (promotional campaign boosted sales):** ✓\n- \"sales were up by 50%\" = boost\n- \"skilful marketing\" = effective\n\n**Opcja B (diamonds as tokens of affection - 19th century):**\n- Pomysł powstał w **1938 roku**, slogan w **1947 roku** = 20. wiek\n- 19th century = XIX wiek (lata 1800-1899) - niezgodne\n- Dodatkowo: \"Until the late nineteenth century, diamonds were found only in India and Brazil\" = XIX wiek to początek odkryć, NIE marketingu\n\n**Opcja C (British took over South African mines to limit supply):**\n- Wprost odrzucone: \"British financiers who had **FOUNDED** the South African mines\" = ZAŁOŻYLI, nie przejęli\n- Cel: bali się o cenę z powodu nadprodukcji, NIE LIMIT supply\n\n**Opcja D (South African discovery downgraded diamonds):**\n- Wprost odrzucone: BALI SIĘ tego, ALE kampania marketingowa ZAPOBIEGŁA tej sytuacji\n- \"feared that diamonds might become at best only semiprecious gems\" = obawa, ale NIE rzeczywistość\n\n## Reference gramatyczny - Past Simple + measurement\n\n> 📖 **\"Sales were up by X%\":**\n> `In three years sales were up by 50%` = w 3 lata sprzedaż wzrosła o 50%\n> Form: `sales were up + by + %` (idiom finansowy)\n\n> 📖 **\"Manage to V\":**\n> `managed to boost sales` = zdołał zwiększyć sprzedaż\n> Form: `manage + to + V`\n> Sens: osiągnąć cel mimo trudności\n\n> 📖 **\"Boost\" (verb):**\n> `boost sales` = zwiększyć sprzedaż\n> Synonimy: increase, raise, drive up\n\n> 📖 **Past Perfect \"had founded\":**\n> `British financiers who HAD FOUNDED the mines` = brytyjscy finansiści, którzy ZAŁOŻYLI kopalnie\n> Form: `had + V3` (wcześniejsza czynność)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A**\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n> - **Uzasadnienie:** \"sales were up by 50% in three years\" = promotional campaign boosted sales effectively.\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| **A** | **Campaign boosted sales** | **POPRAWNA - \"sales up by 50%\"** |\n| B | 19th century affection | Marketing 1938-1947 = XX wiek |\n| C | Took over mines | \"FOUNDED\" - założyli, NIE przejęli |\n| D | Downgraded to semiprecious | BALI SIĘ, ale TO SIĘ NIE STAŁO |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka D: opcja mówi o tym, czego BAŁY SIĘ brytyjscy finansiści. Ale to były OBAWY, nie RZECZYWISTOŚĆ - kampania zapobiegła.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Daty: 19th century = 1800-1899; 20th century = 1900-1999. Wszystko po 1900 to XX wiek.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Found\" (znaleźć) vs \"Founded\" (założyć - past of \"to found\") - pułapka leksykalna. British FOUNDED (założyli) mines.\n\n**6.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *to prove that there is a scientific explanation behind a popular phrase* (udowodnić, że za popularnym powiedzeniem stoi naukowe wyjaśnienie).\n\n## Sposób 1 - analiza reading passage ostatni akapit\n\n> \"The expression 'a diamond is forever' is, however, **more than just a catchy marketing slogan**. **Diamonds undoubtedly are the hardest of all gemstones. They have incredibly strong atom bonds because they are made up of carbon. Being the smallest of the atoms that can be bonded, carbon atoms fit together more tightly than atoms of any other element. Once these atoms have been compressed at high enough temperatures to form a diamond, they are literally bound forever**, like marriage should be.\"\n\nKluczowe wskazówki:\n1. **\"more than just a catchy marketing slogan\"** → marketing PLUS coś więcej\n2. **\"undoubtedly the hardest of all gemstones\"** → naukowy fakt\n3. **\"incredibly strong atom bonds\"** → silne wiązania atomowe\n4. **\"made up of carbon\"** → struktura węglowa\n5. **\"compressed at high temperatures\"** → fizyka\n6. **\"literally bound forever\"** → naukowo TRWAŁE wiązania\n7. **\"like marriage should be\"** → łączy naukę z marketingowym sloganem\n\n**Wniosek:** Autor udowadnia, że slogan \"a diamond is forever\" ma podstawę naukową → **B**.\n\n## Sposób 2 - analiza intencji autora\n\nStruktura ostatniego akapitu:\n\n1. **Teza:** slogan ma głębsze znaczenie niż marketing\n2. **Argumenty naukowe:**\n- hardest of gemstones\n- strong atom bonds\n- smallest carbon atoms\n- tight bonds at high temp\n3. **Konkluzja:** \"literally bound forever, like marriage should be\"\n\nAutor PROVOKUJE: slogan = nie tylko reklama, ale NAUKOWY fakt. To **proves scientific explanation behind a popular phrase**.\n\n## Sposób 3 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A (scientific studies on diamond market):**\n- Tekst omawia FIZYKĘ diamentów, NIE rynek\n- Brak studiów rynkowych\n\n**Opcja B (scientific explanation behind popular phrase):** ✓\n- Slogan \"diamond is forever\" = popular phrase\n- Wiązania atomowe = scientific explanation\n\n**Opcja C (difference between carbon and diamond hardness):**\n- Wprost odrzucone: \"They have incredibly strong atom bonds because **they are made up of carbon**\"\n- Diament JEST z WĘGLA - nie ma różnicy\n- Diament to ZORGANIZOWANA forma węgla\n\n**Opcja D (question similarity between diamond and marriage):**\n- Wprost odrzucone: \"literally bound forever, like marriage **SHOULD BE**\"\n- Autor POTWIERDZA podobieństwo, NIE kwestionuje\n\n## Reference gramatyczny - \"more than just\" + impersonal passive\n\n> 📖 **\"More than just X\":**\n> `more than just a catchy slogan` = coś więcej niż tylko chwytliwy slogan\n> Form: `more + than + just + N`\n> Funkcja: podkreślenie głębi znaczenia\n\n> 📖 **Passive \"are bonded / been compressed\":**\n> `atoms that can be bonded` = atomy, które mogą się łączyć\n> `atoms have been compressed` = atomy zostały sprężone\n\n> 📖 **\"Being\" + V3 (reduced relative clause):**\n> `Being the smallest of the atoms that can be bonded, carbon atoms fit together ` = Będąc najmniejszymi z atomów, jakie się łączą, atomy węgla pasują do siebie\n> Form: `Being + N + main clause`\n\n> 📖 **\"Literally\":**\n> Adverb: `literally bound forever` = dosłownie związane na zawsze\n> Funkcja: emfaza realności (nie metafora)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B**\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.4) Zdający określa intencję autora.\n> - **Uzasadnienie:** \"more than just a catchy slogan\" + szczegóły o wiązaniach atomowych + \"literally bound forever\" = scientific explanation behind \"a diamond is forever\".\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Market studies | Brak studiów rynkowych |\n| **B** | **Scientific explanation** | **POPRAWNA - slogan + wiązania atomowe** |\n| C | Difference carbon/diamond | Diament JEST z węgla - brak różnicy |\n| D | Question similarity | Autor POTWIERDZA, nie kwestionuje |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz: wymaganie 3.4 (intencja autora) - trzeba zrozumieć CEL akapitu, nie tylko jego treść.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"More than just a catchy slogan\" = teza akapitu. To CEL: pokazać, że slogan ma podstawę naukową.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Like marriage should be\" = porównanie POTWIERDZAJĄCE, nie kwestionujące. To metafora podsumowująca naukową prawdę.\n\n**6.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**D** - *refer to human fascination with diamonds* (odnoszą się do ludzkiej fascynacji diamentami).\n\n## Sposób 1 - analiza obu tekstów\n\n**Tekst 1 (THE MINE):**\n- Narrator zachwycony diamentami: \"awe-inspiring\", \"thousand times more blinding\"\n- Porównanie: \"like a small child let loose in a candy shop\"\n- Fizyczne reakcje: \"my voice was trembling\", \"I couldn't resist taking the biggest diamond\"\n- = **OSOBISTA fascynacja**\n\n**Tekst 2 (ARE DIAMONDS FOREVER?):**\n- Kampania marketingowa: \"emotional and romantic feelings towards diamonds\"\n- Slogan: \"A Diamond Is Forever\"\n- Sprzedaż wzrosła o 50%\n- = **SPOŁECZNA fascynacja** (zbudowana marketingowo)\n\nWspólny wątek: **HUMAN FASCINATION** z diamentami - osobista (Tekst 1) i społeczna (Tekst 2).\n\n**Wniosek:** Oba teksty odnoszą się do ludzkiej fascynacji diamentami → **D**.\n\n## Sposób 2 - eliminacja dystraktorów\n\n**Opcja A (explain why diamonds are expensive):**\n- Tekst 1: nie wyjaśnia cen - to fikcyjne opowiadanie\n- Tekst 2: wyjaśnia marketing, ale nie ekonomię cen\n- NIE pasuje do OBU tekstów\n\n**Opcja B (describe mines authors visited):**\n- Tekst 1: TAK - narrator opisuje wizytę w kopalni Krakatoa (ale to FIKCJA z powieści)\n- Tekst 2: NIE - autor opisuje rynek diamentów, nie wizytuje kopalni\n- NIE pasuje do OBU\n\n**Opcja C (trace history of diamond mining):**\n- Tekst 1: TO JEST FIKCJA z powieści \"The Twenty-One Balloons\" - nie historia\n- Tekst 2: krótko historia odkryć w XIX wieku, ale GŁÓWNIE marketing XX wieku\n- NIE pasuje do OBU\n\n**Opcja D (human fascination with diamonds):** ✓\n- Tekst 1: osobiste oszołomienie\n- Tekst 2: marketing wykorzystujący emocje\n\n## Reference gramatyczny - fascination + diamonds collocations\n\n> 📖 **\"Fascination with X\":**\n> `fascination with diamonds` = fascynacja diamentami\n> Form: `fascination + with + N`\n> Synonim: obsession with, captivation by\n\n> 📖 **\"Refer to\":**\n> `Both texts refer to human fascination` = oba teksty odnoszą się do fascynacji\n> Form: `refer + to + N`\n> Synonim: deal with, discuss, address\n\n> 📖 **\"Diamonds in their cleanest state\":**\n> Kolokacja: `in their X state` = w X stanie\n> Compare: in their natural state, in their pure form\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **D**\n> - **Wymaganie szczegółowe:** 3.1) Zdający określa główną myśl tekstu (oba teksty).\n> - **Uzasadnienie:** Tekst 1: osobista fascynacja (\"awe-inspiring\", \"candy shop\"). Tekst 2: marketing budujący fascynację (\"emotional and romantic feelings\").\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | Why expensive | Brak wyjaśnienia cen |\n| B | Mines visited | Tylko Tekst 1 (FIKCJA) |\n| C | History of mining | Brak pełnej historii w obu |\n| **D** | **Human fascination** | **POPRAWNA - oba teksty o fascynacji** |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pytania o OBA TEKSTY (Both texts) wymagają wspólnego mianownika. Trzeba znaleźć temat, który pasuje do KAŻDEGO tekstu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tekst 1 = FIKCJA literacka (powieść Pène du Bois). Tekst 2 = artykuł informacyjny. Ich łączy nie historia, lecz EMOCJONALNY stosunek ludzi do diamentów.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Klucz pyta o INTENCJĘ POSZCZEGÓLNYCH tekstów (Tekst 1 wzbudza fascynację u czytelnika; Tekst 2 analizuje społeczną fascynację).","image":"img/jezyk-angielski-2017-maj-matura-rozszerzona/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2017 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 6. (0-5)
Przeczytaj dwa teksty związane z diamentami. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą,
zgodną z treścią tekstu. Zakreśl literę A, B, C albo D.
Tekst 1.
THE MINE
Mr F. led me across the long stretch of jungle and deserted hilly terrain. The earth trembled
every few minutes, with me on its surface. “You can see now why Krakatoa was always
considered unfit to live on. That’s the peculiar thing about nature,” explained Mr F.
“It guards its rarest treasures with the greatest care. This noisy and fearful volcano has a mine
at its feet. I am now leading you there.” With considerable difficulty we reached the foot of
the volcano. We were suddenly standing on a piece of ground which didn’t move. At last!
Feeling dizzy and weary, I was grateful to Mr F. for bringing me to a bench on this motionless
piece of earth. I sat down and took a deep breath. The tension disappeared. Mr F. sat beside me
for a while and then suggested that we get going. It took us about ten minutes to get to
an entrance in the wall of the mountain, the entrance covered up by an old wooden door from
a ship. Mr F. took out two pairs of glasses with dark lenses. “You’ll need these,” he explained,
“and whatever you do, do not remove them while in the mines.”
As soon as I entered the mine, I understood why the ground above it was such a peaceful retreat
in this rumbling landscape. The walls, the floor, the ceiling were hewn out of the hardest of all
minerals: pure, dazzling diamond. I walked up to my ankles in diamond pebbles. The floor was
covered with diamonds as big as cobblestones, diamonds in their cleanest state, ready to be cut.
If the famous Jonkers’ diamond, one of the largest ever found, had been tossed on the brilliant
floor of the Krakatoa mine, it would have been as impossible to find as a grain of salt in a bag
of sugar.
I was naturally astounded. I had seen pictures of the famous salt mines of Poland and the crystal
caves of Bermuda. Here was a sight a thousand times more blinding, more awe-inspiring;
a sight to make reality of the most imaginative fairy tale.
I greedily picked up some of the jewels letting the smaller ones slip through my fingers.
I couldn’t resist taking the biggest diamond in my hands. It was the size of a baseball. I suddenly
felt like a small child let loose in a candy shop. I put the diamond away reluctantly.
“May I have a handful of these?” I asked pointing to the diamond pebbles at my feet. My voice
was trembling.
“Sure,” he said, “fill your pockets with them if you wish.”
adapted from The Twenty-One Balloons by William Pène du Bois
MJA-1R
6.1. In the first paragraph, we learn that the narrator
A. found Krakatoa more densely populated than he had expected.
B. felt relieved after an exhausting trek in an unstable area.
C. got sick because the bench he sat on was moving.
D. took a rest by the door leading to the mine.
6.2. Looking at the diamonds in the mine, the narrator
A. imagined himself putting the biggest diamond in his pocket.
B. remembered equally impressive mines he had been to.
C. felt overwhelmed by their quality and quantity.
D. hesitated whether or not he could touch them.
MJA-1R
Tekst 2.
ARE DIAMONDS FOREVER?
Everybody knows the slogan “A Diamond Is Forever”, but have you ever wondered about its
origin? Here is the story.
Until the late nineteenth century, diamonds were found only in India and Brazil, and the entire
world production of gem diamonds amounted to a few pounds a year. In 1870, however, huge
diamond deposits were discovered in South Africa, where diamonds were soon being scooped
out by the ton. The British financiers who had founded the South African mines quickly realized
that their investment was endangered. They knew that diamond prices depended almost entirely
on their scarcity so they feared that diamonds might become at best only semiprecious gems.
They needed something which would boost the demand for the stone. Help came in 1938
from a leading diamond merchandiser who launched well-orchestrated advertising and
public-relations campaigns which aimed at creating emotional and romantic feelings towards
diamonds. The skilful marketing enhanced the notion that diamonds were a gift of love:
the larger and finer the diamond, the greater the love expressed. In three years diamond sales
were up by 50%, but the merchandiser still needed a slogan that would express both the theme
of romance and legitimacy. In 1947 the now classic slogan “A Diamond Is Forever” was coined.
This immediately spurred even more sales. The implied durability of a diamond conveyed
the meaning that marriage is forever.
The expression “a diamond is forever” is, however, more than just a catchy marketing slogan.
Diamonds undoubtedly are the hardest of all gemstones. They have incredibly strong atom
bonds because they are made up of carbon. Being the smallest of the atoms that can be bonded,
carbon atoms fit together more tightly than atoms of any other element. Once these atoms have
been compressed at high enough temperatures to form a diamond, they are literally bound
forever, like marriage should be.
adapted from www.thediamondauthority.org
MJA-1R
6.3. Which of the following sentences is TRUE?
A. The promotional campaign managed to boost diamond sales effectively.
B. The idea that diamonds are tokens of affection originated in the 19th century.
C. British financiers took over the South African mines to limit the diamond supply.
D. The discovery of diamond deposits in South Africa resulted in diamonds being
downgraded to semiprecious stones.
6.4. The writer’s intention in the last paragraph is
A. to outline scientific studies concerning the diamond market.
B. to prove that there is a scientific explanation behind a popular phrase.
C. to point to the difference between the hardness of carbon and a diamond.
D. to question the similarity between diamond structure and bonds in marriage.
6.5. Both texts
A. explain why diamonds are so expensive.
B. describe the diamond mines the authors have visited.
C. trace the history of diamond mining.
D. refer to human fascination with diamonds.
PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!
MJA-1R

","answer_text_html":"
  1. Użycie zwrotów typu: Moim zdaniem, Według mnie nie wpływa na obniżenie jakości tezy
\n

w rozprawce „za i przeciw”, jeśli zdający wskazuje w tezie na wady i zalety danego
zjawiska.

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

6.1. ## Poprawna odpowiedź

\n

B - felt relieved after an exhausting trek in an unstable area (poczuł ulgę po wyczerpującym marszu po niestabilnym terenie).

\n

Sposób 1 - analiza reading passage akapit 1

\n
"Mr F. led me across the long stretch of jungle and deserted hilly terrain. The earth trembled every few minutes, with me on its surface. 'You can see now why Krakatoa was always considered unfit to live on. That's the peculiar thing about nature,' explained Mr F. 'It guards its rarest treasures with the greatest care. This noisy and fearful volcano has a mine at its feet. I am now leading you there.' With considerable difficulty we reached the foot of the volcano. We were suddenly standing on a piece of ground which didn't move. At last! Feeling dizzy and weary, I was grateful to Mr F. for bringing me to a bench on this motionless piece of earth. I sat down and took a deep breath. The tension disappeared."
\n

Kluczowe wskazówki:

\n
  1. "The earth trembled every few minutes" → niestabilny teren (unstable area)
  2. "With considerable difficulty we reached" → wyczerpujący marsz (exhausting trek)
  3. "At last!" → wykrzyknik ulgi
  4. "Feeling dizzy and weary" → zmęczony (zawroty głowy, znużenie)
  5. "The tension disappeared" → ulga (relief)
\n

Wniosek: Narrator odczuł ulgę po trudnym marszu po niestabilnym terenie → B.

\n

Sposób 2 - analiza synonimów klucza

\n

"felt relieved" = poczuł ulgę

\n\n

"exhausting trek" = wyczerpujący marsz

\n\n

"unstable area" = niestabilny obszar

\n\n

Sposób 3 - eliminacja dystraktorów

\n

Opcja A (Krakatoa more populated):

\n\n

Opcja B (felt relieved after exhausting trek): ✓

\n\n

Opcja C (sick because bench was moving):

\n\n

Opcja D (rest by door of mine):

\n\n

Reference gramatyczny - Present Participle + past tense narrative

\n
📖 Present Participle "Feeling dizzy":
Feeling dizzy and weary, I was grateful = czując zawroty i znużenie, byłem wdzięczny
Form: V-ing + main clause (participle clause)
Synonim: While I was feeling dizzy, I was grateful
\n
📖 Past Continuous "earth trembled every few minutes":
Past Simple z "every few minutes" = częsta powtarzalność w przeszłości
\n
📖 "At last!":
Exclamation: At last! = wreszcie!
Funkcja: wyraz ulgi po długim oczekiwaniu
\n
📖 "With considerable difficulty":
Prep phrase: with + (Adv) + difficulty = z (znaczną) trudnością
Synonim: with great effort
\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.1, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: B
- Wymaganie szczegółowe: 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.
- Uzasadnienie: "earth trembled" (unstable) + "considerable difficulty" (exhausting trek) + "At last" + "tension disappeared" (relief).
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |
| A | Densely populated | "unfit to live on" |
| B | Felt relieved after trek | POPRAWNA - "trembled" + "At last" + "tension disappeared" |
| C | Bench moving | "MOTIONLESS piece of earth" |
| D | Rest by mine door | 10 MIN przed drzwiami |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Klucz: 3 elementy odpowiedzi (relieved + exhausting + unstable) muszą WSZYSTKIE być potwierdzone w tekście. To krytyczne dla R.
\n
⚠️ Uwaga: "Motionless piece of earth" wprost wyklucza opcję C (ławka MOVING).
\n
⚠️ Uwaga: "10 minutes to get to an entrance" wprost wyklucza opcję D - ławka NIE jest przy drzwiach.
\n

6.2. ## Poprawna odpowiedź

\n

C - felt overwhelmed by their quality and quantity (poczuł się przytłoczony jakością i ilością).

\n

Sposób 1 - analiza reading passage akapit 2

\n
"As soon as I entered the mine, I understood why the ground above it was such a peaceful retreat in this rumbling landscape. The walls, the floor, the ceiling were hewn out of the hardest of all minerals: pure, dazzling diamond. I walked up to my ankles in diamond pebbles. The floor was covered with diamonds as big as cobblestones, diamonds in their cleanest state, ready to be cut. If the famous Jonkers' diamond, one of the largest ever found, had been tossed on the brilliant floor of the Krakatoa mine, it would have been as impossible to find as a grain of salt in a bag of sugar.

I was naturally astounded. I had seen pictures of the famous salt mines of Poland and the crystal caves of Bermuda. Here was a sight a thousand times more blinding, more awe-inspiring; a sight to make reality of the most imaginative fairy tale."
\n

Kluczowe wskazówki:

\n

ILOŚĆ (quantity):

\n
  1. "up to my ankles in diamond pebbles" → diamenty po kostki = ogromna ilość
  2. "floor covered with diamonds" → cała podłoga
  3. "diamonds as big as cobblestones" → wielkość kostki brukowej (mnóstwo dużych)
\n

JAKOŚĆ (quality):

\n
  1. "pure, dazzling diamond" → czyste, oślepiające diamenty
  2. "in their cleanest state" → najczystsze
  3. "a thousand times more blinding" → tysiąckrotnie bardziej olśniewające
  4. "more awe-inspiring" → bardziej zachwycające
\n

PRZYTŁOCZENIE (overwhelmed):

\n
  1. "I was naturally astounded" → byłem oszołomiony
  2. "make reality of the most imaginative fairy tale" → urzeczywistnić bajkę
\n

Wniosek: Narrator przytłoczony jakością i ilością diamentów → C.

\n

Sposób 2 - eliminacja dystraktorów

\n

Opcja A (imagined putting in pocket):

\n\n

Opcja B (remembered impressive mines):

\n\n

Opcja C (overwhelmed by quality and quantity): ✓

\n\n

Opcja D (hesitated whether to touch):

\n\n

Reference gramatyczny - comparative + Past Perfect

\n
📖 Comparative "a thousand times more X":
a thousand times more blinding = tysiąckrotnie bardziej olśniewający
Form: [number] times + more + Adj
Wzmocniony comparative
\n
📖 "Up to my ankles":
Idiom: up to my ankles in X = po kostki w X
Sens: ogromna ilość rozsypanego materiału
Compare: up to my knees, up to my neck (jeszcze więcej)
\n
📖 "As Adj as N":
diamonds as big as cobblestones = diamenty wielkości kostki brukowej
Form: as + Adj + as + N (porównanie)
\n
📖 Past Perfect "had seen":
I had seen pictures of the famous salt mines = wcześniej widziałem zdjęcia
Form: had + V3 (wcześniejsza czynność wobec narracji)
\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.2, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: C
- Wymaganie szczegółowe: 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.
- Uzasadnienie: "up to my ankles in diamond pebbles" (ilość) + "pure, dazzling, cleanest state" (jakość) + "astounded, awe-inspiring" (overwhelmed).
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |
| A | Imagined pocket | Nie wyobrażał, dosłownie podniósł |
| B | Equally impressive | Krakatoa "thousand times more" - bardziej, nie tak samo |
| C | Overwhelmed by quality and quantity | POPRAWNA - "astounded" + ilość + jakość |
| D | Hesitated | "Greedily picked up" - bez wahania |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Klucz wymaga DWÓCH elementów (quality + quantity) - oba muszą być potwierdzone.
\n
⚠️ Uwaga: "Awe-inspiring" = wzbudzający trwogę/zachwyt = overwhelmed.
\n
⚠️ Uwaga: "A thousand times more" - to silne wzmocnienie comparative, wskazujące przytłoczenie.
\n

6.3. ## Poprawna odpowiedź

\n

A - The promotional campaign managed to boost diamond sales effectively (kampania promocyjna skutecznie zwiększyła sprzedaż diamentów).

\n

Sposób 1 - analiza reading passage Tekst 2 (akapit 3)

\n
"They needed something which would boost the demand for the stone. Help came in 1938 from a leading diamond merchandiser who launched well-orchestrated advertising and public-relations campaigns which aimed at creating emotional and romantic feelings towards diamonds. The skilful marketing enhanced the notion that diamonds were a gift of love: the larger and finer the diamond, the greater the love expressed. In three years diamond sales were up by 50%, but the merchandiser still needed a slogan that would express both the theme of romance and legitimacy."
\n

Kluczowe wskazówki:

\n
  1. "In three years diamond sales were up by 50%" → 50% wzrost w 3 lata = SKUTECZNOŚĆ
  2. "skilful marketing enhanced the notion" → umiejętny marketing umocnił przekonanie
  3. "well-orchestrated advertising" → dobrze zorganizowana reklama
\n

Wniosek: Kampania PROMOCYJNA SKUTECZNIE zwiększyła sprzedaż → A.

\n

Sposób 2 - eliminacja dystraktorów

\n

Opcja A (promotional campaign boosted sales): ✓

\n\n

Opcja B (diamonds as tokens of affection - 19th century):

\n\n

Opcja C (British took over South African mines to limit supply):

\n\n

Opcja D (South African discovery downgraded diamonds):

\n\n

Reference gramatyczny - Past Simple + measurement

\n
📖 "Sales were up by X%":
In three years sales were up by 50% = w 3 lata sprzedaż wzrosła o 50%
Form: sales were up + by + % (idiom finansowy)
\n
📖 "Manage to V":
managed to boost sales = zdołał zwiększyć sprzedaż
Form: manage + to + V
Sens: osiągnąć cel mimo trudności
\n
📖 "Boost" (verb):
boost sales = zwiększyć sprzedaż
Synonimy: increase, raise, drive up
\n
📖 Past Perfect "had founded":
British financiers who HAD FOUNDED the mines = brytyjscy finansiści, którzy ZAŁOŻYLI kopalnie
Form: had + V3 (wcześniejsza czynność)
\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.3, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: A
- Wymaganie szczegółowe: 3.3) Zdający znajduje w tekście określone informacje.
- Uzasadnienie: "sales were up by 50% in three years" = promotional campaign boosted sales effectively.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |
| A | Campaign boosted sales | POPRAWNA - "sales up by 50%" |
| B | 19th century affection | Marketing 1938-1947 = XX wiek |
| C | Took over mines | "FOUNDED" - założyli, NIE przejęli |
| D | Downgraded to semiprecious | BALI SIĘ, ale TO SIĘ NIE STAŁO |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Pułapka D: opcja mówi o tym, czego BAŁY SIĘ brytyjscy finansiści. Ale to były OBAWY, nie RZECZYWISTOŚĆ - kampania zapobiegła.
\n
⚠️ Uwaga: Daty: 19th century = 1800-1899; 20th century = 1900-1999. Wszystko po 1900 to XX wiek.
\n
⚠️ Uwaga: "Found" (znaleźć) vs "Founded" (założyć - past of "to found") - pułapka leksykalna. British FOUNDED (założyli) mines.
\n

6.4. ## Poprawna odpowiedź

\n

B - to prove that there is a scientific explanation behind a popular phrase (udowodnić, że za popularnym powiedzeniem stoi naukowe wyjaśnienie).

\n

Sposób 1 - analiza reading passage ostatni akapit

\n
"The expression 'a diamond is forever' is, however, more than just a catchy marketing slogan. Diamonds undoubtedly are the hardest of all gemstones. They have incredibly strong atom bonds because they are made up of carbon. Being the smallest of the atoms that can be bonded, carbon atoms fit together more tightly than atoms of any other element. Once these atoms have been compressed at high enough temperatures to form a diamond, they are literally bound forever, like marriage should be."
\n

Kluczowe wskazówki:

\n
  1. "more than just a catchy marketing slogan" → marketing PLUS coś więcej
  2. "undoubtedly the hardest of all gemstones" → naukowy fakt
  3. "incredibly strong atom bonds" → silne wiązania atomowe
  4. "made up of carbon" → struktura węglowa
  5. "compressed at high temperatures" → fizyka
  6. "literally bound forever" → naukowo TRWAŁE wiązania
  7. "like marriage should be" → łączy naukę z marketingowym sloganem
\n

Wniosek: Autor udowadnia, że slogan "a diamond is forever" ma podstawę naukową → B.

\n

Sposób 2 - analiza intencji autora

\n

Struktura ostatniego akapitu:

\n
  1. Teza: slogan ma głębsze znaczenie niż marketing
  2. Argumenty naukowe:
\n\n
  1. Konkluzja: "literally bound forever, like marriage should be"
\n

Autor PROVOKUJE: slogan = nie tylko reklama, ale NAUKOWY fakt. To proves scientific explanation behind a popular phrase.

\n

Sposób 3 - eliminacja dystraktorów

\n

Opcja A (scientific studies on diamond market):

\n\n

Opcja B (scientific explanation behind popular phrase): ✓

\n\n

Opcja C (difference between carbon and diamond hardness):

\n\n

Opcja D (question similarity between diamond and marriage):

\n\n

Reference gramatyczny - "more than just" + impersonal passive

\n
📖 "More than just X":
more than just a catchy slogan = coś więcej niż tylko chwytliwy slogan
Form: more + than + just + N
Funkcja: podkreślenie głębi znaczenia
\n
📖 Passive "are bonded / been compressed":
atoms that can be bonded = atomy, które mogą się łączyć
atoms have been compressed = atomy zostały sprężone
\n
📖 "Being" + V3 (reduced relative clause):
Being the smallest of the atoms that can be bonded, carbon atoms fit together = Będąc najmniejszymi z atomów, jakie się łączą, atomy węgla pasują do siebie
Form: Being + N + main clause
\n
📖 "Literally":
Adverb: literally bound forever = dosłownie związane na zawsze
Funkcja: emfaza realności (nie metafora)
\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.4, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: B
- Wymaganie szczegółowe: 3.4) Zdający określa intencję autora.
- Uzasadnienie: "more than just a catchy slogan" + szczegóły o wiązaniach atomowych + "literally bound forever" = scientific explanation behind "a diamond is forever".
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |
| A | Market studies | Brak studiów rynkowych |
| B | Scientific explanation | POPRAWNA - slogan + wiązania atomowe |
| C | Difference carbon/diamond | Diament JEST z węgla - brak różnicy |
| D | Question similarity | Autor POTWIERDZA, nie kwestionuje |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Klucz: wymaganie 3.4 (intencja autora) - trzeba zrozumieć CEL akapitu, nie tylko jego treść.
\n
⚠️ Uwaga: "More than just a catchy slogan" = teza akapitu. To CEL: pokazać, że slogan ma podstawę naukową.
\n
⚠️ Uwaga: "Like marriage should be" = porównanie POTWIERDZAJĄCE, nie kwestionujące. To metafora podsumowująca naukową prawdę.
\n

6.5. ## Poprawna odpowiedź

\n

D - refer to human fascination with diamonds (odnoszą się do ludzkiej fascynacji diamentami).

\n

Sposób 1 - analiza obu tekstów

\n

Tekst 1 (THE MINE):

\n\n

Tekst 2 (ARE DIAMONDS FOREVER?):

\n\n

Wspólny wątek: HUMAN FASCINATION z diamentami - osobista (Tekst 1) i społeczna (Tekst 2).

\n

Wniosek: Oba teksty odnoszą się do ludzkiej fascynacji diamentami → D.

\n

Sposób 2 - eliminacja dystraktorów

\n

Opcja A (explain why diamonds are expensive):

\n\n

Opcja B (describe mines authors visited):

\n\n

Opcja C (trace history of diamond mining):

\n\n

Opcja D (human fascination with diamonds): ✓

\n\n

Reference gramatyczny - fascination + diamonds collocations

\n
📖 "Fascination with X":
fascination with diamonds = fascynacja diamentami
Form: fascination + with + N
Synonim: obsession with, captivation by
\n
📖 "Refer to":
Both texts refer to human fascination = oba teksty odnoszą się do fascynacji
Form: refer + to + N
Synonim: deal with, discuss, address
\n
📖 "Diamonds in their cleanest state":
Kolokacja: in their X state = w X stanie
Compare: in their natural state, in their pure form
\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 6.5, max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: D
- Wymaganie szczegółowe: 3.1) Zdający określa główną myśl tekstu (oba teksty).
- Uzasadnienie: Tekst 1: osobista fascynacja ("awe-inspiring", "candy shop"). Tekst 2: marketing budujący fascynację ("emotional and romantic feelings").
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |
| A | Why expensive | Brak wyjaśnienia cen |
| B | Mines visited | Tylko Tekst 1 (FIKCJA) |
| C | History of mining | Brak pełnej historii w obu |
| D | Human fascination | POPRAWNA - oba teksty o fascynacji |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Pytania o OBA TEKSTY (Both texts) wymagają wspólnego mianownika. Trzeba znaleźć temat, który pasuje do KAŻDEGO tekstu.
\n
⚠️ Uwaga: Tekst 1 = FIKCJA literacka (powieść Pène du Bois). Tekst 2 = artykuł informacyjny. Ich łączy nie historia, lecz EMOCJONALNY stosunek ludzi do diamentów.
\n
⚠️ Uwaga: Klucz pyta o INTENCJĘ POSZCZEGÓLNYCH tekstów (Tekst 1 wzbudza fascynację u czytelnika; Tekst 2 analizuje społeczną fascynację).
"}]}