{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych opcji wybierz tę, która jest tłumaczeniem\nfragmentu podanego w nawiasie, poprawnie uzupełniającym lukę w zdaniu. Zakreśl\njedną z liter: A, B albo C.\n9.1. We needn’t blame (siebie) for this mistake.\nA. our\nB. ours\nC. ourselves\n9.2. (Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.\nA. She went out\nB. She moved\nC. She left\n9.3. Why don’t you want (żeby ona opowiadała) about this event?\nA. her to talk\nB. she talked\nC. that she talks\n9.4. My parents didn’t let me (obejrzeć) a thriller late last night.\nA. watching\nB. to watch\nC. watch\n9.5. How much time (spędziłeś) with your cousin in London last summer?\nA. have you spent\nB. did you spend\nC. had you spent\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJA-1P","answer":null,"answer_text":"9. Zaimki oraz pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem\n(np. bardzo, dość, trochę) nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia.","solution":"**9.1.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (ourselves).\n\n## 2. Sposób 1 - analiza gramatyczna\n\n**Kontekst:** \"We needn't blame (siebie) for this mistake.\"\n\n- \"blame oneself\" = obwiniać siebie (zwrotny)\n- WE → ourselves\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja\n\n- A (our) - przymiotnik dzierżawczy (our + N)\n- B (ours) - zaimek dzierżawczy\n- **C (ourselves) - POPRAWNA**\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Reflexive pronouns:\n> - myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves\n> - blame oneself, hurt oneself, enjoy oneself\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - **C**\n> - **0 pkt** - A, B lub brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1.\n\n## 6. Reference - reflexive verbs\n\n> - \"blame oneself\" = obwiniać siebie\n> - \"enjoy oneself\" = bawić się\n> - \"hurt oneself\" = zranić się\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna |\n| A | przymiotnik dzierżawczy |\n| B | zaimek dzierżawczy |\n| **C** | **POPRAWNA** |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: \"Blame\" wymaga DOPEŁNIENIA. \"We blame ourselves\" = my obwiniamy siebie.\n\n> Uwaga: Polski \"siebie\" tłumaczy się różnie - zwrotnie po angielsku ourselves.\n\n**9.2.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (She left).\n\nPełne zdanie: *She left the restaurant to make a phone call.*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza składni czasownika \"leave\"\n\n**Kontekst:** \"(Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.\"\n\nCzasownik **leave** w znaczeniu \"opuścić jakieś miejsce\" jest TRANZYTYWNY (przechodni) - przyjmuje dopełnienie BEZ przyimka:\n\n> *She left the restaurant.* (POPRAWNIE - bez \"from\", bez \"out of\")\n\n- `leave + miejsce` = opuścić miejsce\n- `leave + osoba` = zostawić kogoś\n- `leave + rzecz + miejsce` = zostawić coś gdzieś\n\n**Wniosek:** \"She left the restaurant\" pasuje idealnie do polskiego \"Ona wyszła z restauracji\" → **C**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (She went out):**\n- *go out* = wyjść, ale w znaczeniu \"wyjść na zewnątrz\" lub \"iść na imprezę\"\n- Jeśli ma być \"wyjść Z restauracji\", potrzebne **\"out OF\"**: *She went out OF the restaurant*\n- Bez \"of\" jest gramatycznie niepoprawne w tym kontekście\n- *go out* też oznacza \"wyjść na randkę\" - wieloznaczność\n\n**Opcja B (She moved):**\n- *move* = poruszać się / przeprowadzać się\n- *She moved the restaurant* znaczyłoby \"przeniosła restaurację\" (jakby przeprowadzała budynek)\n- Nie pasuje semantycznie do \"wyjść z restauracji\"\n\n**Opcja C (She left):** poprawna - *leave* z bezpośrednim dopełnieniem to standardowy sposób wyrażenia opuszczenia miejsca\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Czasowniki ruchu opuszczania miejsca:\n> - **leave + place** = opuścić (tranzytywne, bez przyimka): *leave the room, leave home, leave the country*\n> - **go out of + place** = wyjść z (intranzytywne, wymaga \"of\"): *go out of the building*\n> - **exit + place** (formalne) = opuścić: *exit the theatre*\n> - **depart from + place** (formalne) = odjechać z: *depart from the station*\n\n> Reference - \"to\" + infinitive of purpose:\n> - *to make a phone call* = aby zatelefonować\n> - Konstrukcja: V + to + V (cel czynności)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (She left)**\n> - **0 pkt** - A (went out - wymaga \"of\"), B (moved - niewłaściwe znaczenie), lub brak odpowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - porównanie leave vs go out vs move\n\n> - **leave** - opuścić (focus: oddalenie od miejsca), tranzytywne\n> - **go out** - wyjść na zewnątrz / wyjść towarzysko, intranzytywne lub z \"of\"\n> - **move** - poruszać się / przeprowadzać się, różne konteksty\n> - **walk out (of)** - wyjść z (z poczucia obrazy lub protestu)\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | She went out | Brakuje \"of\" - *go out* wymaga przyimka dla miejsca | Uczeń tłumaczy dosłownie \"wyszła\" jako \"went out\" |\n| B | She moved | Niewłaściwe znaczenie - \"przeniosła restaurację\" | Mylenie *move* z opuszczaniem miejsca |\n| **C** | **She left** | **POPRAWNA - leave + miejsce (tranzytywne)** | - |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: KLUCZOWA różnica - *leave* jest TRANZYTYWNE: *leave the room* (bez \"from\"). NIE *leave from the room*.\n\n> Uwaga: *Go out* w znaczeniu \"wyjść z miejsca\" wymaga \"of\": *go out OF the building*. Inaczej znaczy \"wyjść towarzysko\" (*go out with friends*).\n\n> Uwaga: Polskie \"wyszła z restauracji\" tłumaczy się NAJPROŚCIEJ jako *she left the restaurant* - pamiętaj o tym wzorze.\n\n**9.3.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**A** (her to talk).\n\nPełne zdanie: *Why don't you want her to talk about this event?*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza konstrukcji \"want sb to V\"\n\n**Kontekst:** \"Why don't you want (żeby ona opowiadała) about this event?\"\n\nCzasownik **want** w angielskim NIE łączy się z that-clause! Wymaga konstrukcji **object + to-infinitive**:\n\n> *I want her to talk.* (POPRAWNIE - object: her + to + V: talk)\n> *I want that she talks.* (NIEPOPRAWNIE - kalka z polskiego)\n\nPo polsku \"chcę, żeby ona opowiadała\" tłumaczy się jako \"want her to talk\" - to konstrukcja BARDZO różna od polskiej składni.\n\n**Wniosek:** Polskie \"żeby ona opowiadała\" → angielskie \"her to talk\" → **A**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (her to talk):** poprawna\n- *want + object (her) + to + V (talk)* = chcieć, żeby ona mówiła\n- Standardowa konstrukcja po want, would like, expect, prefer\n\n**Opcja B (she talked):**\n- *want she talked* jest gramatycznie NIEPOPRAWNE\n- Nie ma takiej konstrukcji jak *want + subject + past tense*\n- Kalka z polskiego, ale brak \"that\" + nieodpowiedni czas\n\n**Opcja C (that she talks):**\n- *want that + clause* jest TYPOWYM polskim BŁĘDEM\n- Angielski czasownik *want* NIE bierze that-clause\n- Po polsku \"chcę, żeby \" prowadzi uczniów do kalki *want that * - to klasyczny błąd\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Konstrukcja \"want sb to V\" (object + infinitive):\n> - Form: `want + object pronoun + to + V`\n> - *I want him to leave.* = chcę, żeby on wyszedł\n> - *She wants me to help.* = ona chce, żebym pomógł\n> - *They want us to come.* = oni chcą, żebyśmy przyszli\n>\n> Inne czasowniki z TĄ SAMĄ konstrukcją:\n> - **expect** sb to V: *I expect you to be on time*\n> - **would like** sb to V: *I'd like her to call me*\n> - **ask** sb to V: *He asked me to wait*\n> - **tell** sb to V: *She told him to leave*\n> - **advise** sb to V: *They advised us to stay*\n> - **allow** sb to V: *He allowed her to enter*\n\n> Reference - Object pronouns:\n> - I → me, you → you, he → him, she → her, it → it, we → us, they → them\n> - W konstrukcji \"want sb\" → ZAWSZE forma object: *want HER* (nie *want SHE*)\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (her to talk)**\n> - **0 pkt** - B (niepoprawna składnia), C (niepoprawne \"want that \" - kalka z polskiego), brak odpowiedzi\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - wzorzec \"V + object + to + V\"\n\n> Wzorzec ten występuje w wielu czasownikach. Polskie \"żeby + S + V\" → angielskie \"object + to + V\":\n> - *I want him to come* (chcę, żeby przyszedł)\n> - *She expects me to call* (ona oczekuje, żebym zadzwonił)\n> - *He told her to stop* (powiedział jej, żeby przestała)\n>\n> Wyjątek: niektóre czasowniki BIERZE that-clause:\n> - *I think (that) he is right* - think + that\n> - *I believe (that) she's tired* - believe + that\n> - *I hope (that) they come* - hope + that\n>\n> Ale NIGDY: want, ask, tell, expect, would like.\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **her to talk** | **POPRAWNA - want + obj + to + V** | - |\n| B | she talked | Brak \"that\", zły czas, niepoprawna składnia | Uczeń próbuje zachować formę polską |\n| C | that she talks | *want* NIE bierze that-clause - typowa kalka | Polski \"żeby\" sugeruje \"that\" w głowie ucznia |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: TO JEST KLASYCZNY BŁĄD POLAKÓW: *I want that he comes* - NIE!! Poprawnie: *I want him to come*.\n\n> Uwaga: Po *want, ask, tell, expect, would like* używamy **object + to + V**, NIGDY that-clause.\n\n> Uwaga: Forma zaimka: \"want HER\" (object pronoun), nigdy \"want SHE\" (subject pronoun).\n\n**9.4.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**C** (watch).\n\nPełne zdanie: *My parents didn't let me watch a thriller late last night.*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza konstrukcji \"let sb V\" (bare infinitive)\n\n**Kontekst:** \"My parents didn't let me (obejrzeć) a thriller late last night.\"\n\nCzasownik **let** w znaczeniu \"pozwolić\" wymaga **bezokolicznika BEZ \"to\"** (bare infinitive):\n\n> *Let me watch.* (POPRAWNIE - let + me + watch)\n> *Let me to watch.* (NIEPOPRAWNIE - \"to\" zakazane po let)\n> *Let me watching.* (NIEPOPRAWNIE - gerund nie po let)\n\nStruktura: **let + object + bare infinitive (V)**.\n\n**Wniosek:** Po \"didn't let me\" musi być sama forma czasownika: **watch** → **C**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (watching):**\n- Gerund (V-ing) NIE występuje po *let*\n- *let me watching* gramatycznie niepoprawne\n- Gerundy występują po enjoy, finish, avoid, ale NIE po let\n\n**Opcja B (to watch):**\n- Bezokolicznik z \"to\" NIE występuje po *let*\n- TYPOWY błąd - uczeń analogizuje do \"want sb TO V\" lub \"tell sb TO V\"\n- Po *let* zawsze BARE infinitive\n\n**Opcja C (watch):** poprawna - bare infinitive\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Czasowniki z bare infinitive (bez \"to\"):\n> 1. **let** sb V - pozwalać: *Let me go!*\n> 2. **make** sb V - zmuszać: *He made me cry.*\n> 3. **have** sb V (causative) - kazać: *I had him fix it.*\n> 4. **modale**: can, could, may, might, must, should, would, will + V (bez to): *I can swim*\n> 5. **see/hear/feel/watch + sb V** (cała czynność): *I saw him leave.* (vs *I saw him leaving* - w trakcie)\n\n> Reference - \"let\" warianty:\n> - *let sb V* = pozwalać komuś coś zrobić\n> - *let sb in/out* = wpuścić/wypuścić kogoś\n> - *let sb know* = poinformować kogoś\n> - **STRONA BIERNA jest INNA**: *I was allowed to V* (NIE *I was let to V*)\n\n> Reference - \"didn't let\" = nie pozwolił:\n> - Past Simple negative: *didn't + let* (let pozostaje, bo Past Simple użyte przez \"did\")\n> - Konstrukcja: *didn't let + sb + V*: *My mum didn't let me go.*\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (watch)**\n> - **0 pkt** - A (gerund po let niepoprawny), B (to-infinitive po let niepoprawny), brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - porównanie make/let/have vs allow/permit\n\n> Bare infinitive:\n> - **make sb V** = zmuszać: *He MAKES me LAUGH*\n> - **let sb V** = pozwalać: *They LET us LEAVE*\n> - **have sb V** = kazać (causative): *I HAD them FIX the car*\n>\n> To-infinitive:\n> - **allow sb to V** = pozwalać (formalniej): *They ALLOWED us TO LEAVE*\n> - **permit sb to V** = pozwalać (formalnie): *He PERMITTED me TO ENTER*\n> - **force sb to V** = zmuszać: *They FORCED him TO SIGN*\n>\n> Kluczowa różnica: *let* = bare, *allow* = to+V.\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | watching | Gerund nie po *let* | Uczeń myli z *enjoy watching* |\n| B | to watch | *let* wymaga BARE infinitive, nie *to* | Analogia do *want TO V*, *like TO V* |\n| **C** | **watch** | **POPRAWNA - let + sb + bare infinitive** | - |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: ZAPAMIĘTAJ listę czasowników z BARE infinitive: **let, make, have (causative), help (opcjonalnie), modale**. Po nich NIE używamy \"to\".\n\n> Uwaga: Strona bierna od *let* używa *allow*: *I was allowed to go* (NIE *I was let to go*).\n\n> Uwaga: *Help* może być z \"to\" lub bez: *He helped me (to) carry the bag* - obie formy poprawne.\n\n**9.5.** ## 1. Poprawna odpowiedź\n\n**B** (did you spend).\n\nPełne zdanie: *How much time did you spend with your cousin in London last summer?*\n\n## 2. Sposób 1 - analiza sygnałów czasowych\n\n**Kontekst:** \"How much time (spędziłeś) with your cousin in London **last summer**?\"\n\n**Sygnał krytyczny:** wyrażenie **\"last summer\"** - to konkretny, ZAKOŃCZONY moment w przeszłości.\n\nReguła: konkretny moment w przeszłości (yesterday, last week, last summer, in 2020, ago) → **PAST SIMPLE**.\n\n> *I went there last summer.* (Past Simple)\n> *I have been there.* (Present Perfect - bez konkretnego czasu)\n> *I had gone there before * (Past Perfect - z drugim punktem w przeszłości)\n\n**Wniosek:** \"last summer\" wymusza Past Simple → pytanie tworzymy z *did + you + V (base)*: **did you spend** → **B**.\n\n## 3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji\n\n**Opcja A (have you spent - Present Perfect):**\n- Present Perfect łączy przeszłość z teraźniejszością i NIE używa się z konkretnym czasem przeszłym\n- *Have you spent* + *last summer* = NIEPOPRAWNE (sprzeczne sygnały czasowe)\n- Akceptowalne: *Have you ever spent time in London?* (bez \"last summer\")\n\n**Opcja B (did you spend - Past Simple):** poprawna\n- Past Simple + \"last summer\" = klasyczny układ\n- Pytanie: *did + S + V*\n\n**Opcja C (had you spent - Past Perfect):**\n- Past Perfect używa się, gdy mamy DWIE czynności przeszłe, jedna wcześniejsza niż druga\n- Brak drugiego punktu w przeszłości w tym zdaniu\n- *Had you spent before ?* by działało, ale nie tu\n\n## 4. Reference gramatyczny\n\n> Reference - Past Simple vs Present Perfect vs Past Perfect:\n>\n> **Past Simple** (`V2 / did + V`):\n> - Konkretny moment przeszły: *yesterday, last week, in 2020, two hours ago*\n> - *I worked yesterday.* / *Did you work yesterday?*\n>\n> **Present Perfect** (`have/has + V3`):\n> - Doświadczenie życiowe, czynność trwająca do teraz, niedawna z efektem teraz\n> - Sygnały: *ever, never, just, already, yet, since, for, recently*\n> - NIGDY z konkretnym czasem przeszłym: NIE *I have done it yesterday*\n>\n> **Past Perfect** (`had + V3`):\n> - Czynność wcześniejsza WOBEC innej przeszłej\n> - Sygnały: *before, after, by the time, already, when (S2 had V3)*\n> - *When I arrived, she had already left.*\n\n> Reference - Tworzenie pytań w Past Simple:\n> - Twierdząco: *S + V2*\n> - Pytająco: *Did + S + V (base form)?*\n> - *I spent time → Did you spend time?*\n> - *She went → Did she go?*\n\n## 5. Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B (did you spend)**\n> - **0 pkt** - A (Present Perfect sprzeczne z \"last summer\"), C (Past Perfect bez drugiego punktu), brak\n> - Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.\n\n## 6. Reference - \"How much\" + niepoliczalne\n\n> Reference - \"how much\" vs \"how many\":\n> - **how much** + niepoliczalne (mass nouns): *how much TIME, how much MONEY, how much WATER*\n> - **how many** + policzalne mnogie (count nouns): *how many DAYS, how many BOOKS, how many PEOPLE*\n>\n> *Time* w sensie czasu jest niepoliczalne → **how much time** (NIE *how many times* - to znaczy \"ile razy\").\n\n## 7. Dlaczego inne opcje są błędne\n\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | have you spent | Present Perfect nie łączy z \"last summer\" | Uczeń ignoruje sygnał czasowy |\n| **B** | **did you spend** | **POPRAWNA - Past Simple + last summer** | - |\n| C | had you spent | Past Perfect wymaga drugiego punktu przeszłego | Mylenie z konstrukcjami narracyjnymi |\n\n## 8. Typowe pułapki i uwaga\n\n> Uwaga: ZAWSZE szukaj SYGNAŁU CZASOWEGO. \"Last + something\" (last week, last year, last summer) → Past Simple, nigdy Present Perfect.\n\n> Uwaga: Częsta pomyłka - kalka z polskiego: \"Czy spędziłeś?\" → uczeń pisze *have you spent*. Ale po angielsku rozstrzyga SYGNAŁ CZASOWY, nie polski czas.\n\n> Uwaga: Pytanie w Past Simple: *did + S + V (bezokolicznik bez to)*. NIE *did you spent* (podwójna przeszłość).","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 9. (0-5)<br>W zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych opcji wybierz tę, która jest tłumaczeniem<br>fragmentu podanego w nawiasie, poprawnie uzupełniającym lukę w zdaniu. Zakreśl<br>jedną z liter: A, B albo C.<br>9.1. We needn’t blame (siebie) for this mistake.<br>A. our<br>B. ours<br>C. ourselves<br>9.2. (Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.<br>A. She went out<br>B. She moved<br>C. She left<br>9.3. Why don’t you want (żeby ona opowiadała) about this event?<br>A. her to talk<br>B. she talked<br>C. that she talks<br>9.4. My parents didn’t let me (obejrzeć) a thriller late last night.<br>A. watching<br>B. to watch<br>C. watch<br>9.5. How much time (spędziłeś) with your cousin in London last summer?<br>A. have you spent<br>B. did you spend<br>C. had you spent<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>MJA-1P</p>","answer_text_html":"<ol><li>Zaimki oraz pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem</li></ol>\n<p>(np. bardzo, dość, trochę) nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu<br>polecenia.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>9.1.</strong> ## 1. Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> (ourselves).</p>\n<h4>2. Sposób 1 - analiza gramatyczna</h4>\n<p><strong>Kontekst:</strong> &quot;We needn&#x27;t blame (siebie) for this mistake.&quot;</p>\n<ul><li>&quot;blame oneself&quot; = obwiniać siebie (zwrotny)</li><li>WE → ourselves</li></ul>\n<h4>3. Sposób 2 - eliminacja</h4>\n<ul><li>A (our) - przymiotnik dzierżawczy (our + N)</li><li>B (ours) - zaimek dzierżawczy</li><li><strong>C (ourselves) - POPRAWNA</strong></li></ul>\n<h4>4. Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Reflexive pronouns:<br>- myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves<br>- blame oneself, hurt oneself, enjoy oneself</blockquote>\n<h4>5. Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):<br>- <strong>1 pkt</strong> - <strong>C</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A, B lub brak<br>- Wymaganie szczegółowe: 1.</blockquote>\n<h4>6. Reference - reflexive verbs</h4>\n<blockquote>- &quot;blame oneself&quot; = obwiniać siebie<br>- &quot;enjoy oneself&quot; = bawić się<br>- &quot;hurt oneself&quot; = zranić się</blockquote>\n<h4>7. Dlaczego inne opcje są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna |<br>| A | przymiotnik dzierżawczy |<br>| B | zaimek dzierżawczy |<br>| <strong>C</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> |</p>\n<h4>8. Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>Uwaga: &quot;Blame&quot; wymaga DOPEŁNIENIA. &quot;We blame ourselves&quot; = my obwiniamy siebie.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Polski &quot;siebie&quot; tłumaczy się różnie - zwrotnie po angielsku ourselves.</blockquote>\n<p><strong>9.2.</strong> ## 1. Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> (She left).</p>\n<p>Pełne zdanie: <em>She left the restaurant to make a phone call.</em></p>\n<h4>2. Sposób 1 - analiza składni czasownika &quot;leave&quot;</h4>\n<p><strong>Kontekst:</strong> &quot;(Ona wyszła z) the restaurant to make a phone call.&quot;</p>\n<p>Czasownik <strong>leave</strong> w znaczeniu &quot;opuścić jakieś miejsce&quot; jest TRANZYTYWNY (przechodni) - przyjmuje dopełnienie BEZ przyimka:</p>\n<blockquote><em>She left the restaurant.</em> (POPRAWNIE - bez &quot;from&quot;, bez &quot;out of&quot;)</blockquote>\n<ul><li><code>leave + miejsce</code> = opuścić miejsce</li><li><code>leave + osoba</code> = zostawić kogoś</li><li><code>leave + rzecz + miejsce</code> = zostawić coś gdzieś</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> &quot;She left the restaurant&quot; pasuje idealnie do polskiego &quot;Ona wyszła z restauracji&quot; → <strong>C</strong>.</p>\n<h4>3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p><strong>Opcja A (She went out):</strong></p>\n<ul><li><em>go out</em> = wyjść, ale w znaczeniu &quot;wyjść na zewnątrz&quot; lub &quot;iść na imprezę&quot;</li><li>Jeśli ma być &quot;wyjść Z restauracji&quot;, potrzebne <strong>&quot;out OF&quot;</strong>: <em>She went out OF the restaurant</em></li><li>Bez &quot;of&quot; jest gramatycznie niepoprawne w tym kontekście</li><li><em>go out</em> też oznacza &quot;wyjść na randkę&quot; - wieloznaczność</li></ul>\n<p><strong>Opcja B (She moved):</strong></p>\n<ul><li><em>move</em> = poruszać się / przeprowadzać się</li><li><em>She moved the restaurant</em> znaczyłoby &quot;przeniosła restaurację&quot; (jakby przeprowadzała budynek)</li><li>Nie pasuje semantycznie do &quot;wyjść z restauracji&quot;</li></ul>\n<p><strong>Opcja C (She left):</strong> poprawna - <em>leave</em> z bezpośrednim dopełnieniem to standardowy sposób wyrażenia opuszczenia miejsca</p>\n<h4>4. Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Czasowniki ruchu opuszczania miejsca:<br>- <strong>leave + place</strong> = opuścić (tranzytywne, bez przyimka): <em>leave the room, leave home, leave the country</em><br>- <strong>go out of + place</strong> = wyjść z (intranzytywne, wymaga &quot;of&quot;): <em>go out of the building</em><br>- <strong>exit + place</strong> (formalne) = opuścić: <em>exit the theatre</em><br>- <strong>depart from + place</strong> (formalne) = odjechać z: <em>depart from the station</em></blockquote>\n<blockquote>Reference - &quot;to&quot; + infinitive of purpose:<br>- <em>to make a phone call</em> = aby zatelefonować<br>- Konstrukcja: V + to + V (cel czynności)</blockquote>\n<h4>5. Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):<br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C (She left)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A (went out - wymaga &quot;of&quot;), B (moved - niewłaściwe znaczenie), lub brak odpowiedzi<br>- Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.</blockquote>\n<h4>6. Reference - porównanie leave vs go out vs move</h4>\n<blockquote>- <strong>leave</strong> - opuścić (focus: oddalenie od miejsca), tranzytywne<br>- <strong>go out</strong> - wyjść na zewnątrz / wyjść towarzysko, intranzytywne lub z &quot;of&quot;<br>- <strong>move</strong> - poruszać się / przeprowadzać się, różne konteksty<br>- <strong>walk out (of)</strong> - wyjść z (z poczucia obrazy lub protestu)</blockquote>\n<h4>7. Dlaczego inne opcje są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | She went out | Brakuje &quot;of&quot; - <em>go out</em> wymaga przyimka dla miejsca | Uczeń tłumaczy dosłownie &quot;wyszła&quot; jako &quot;went out&quot; |<br>| B | She moved | Niewłaściwe znaczenie - &quot;przeniosła restaurację&quot; | Mylenie <em>move</em> z opuszczaniem miejsca |<br>| <strong>C</strong> | <strong>She left</strong> | <strong>POPRAWNA - leave + miejsce (tranzytywne)</strong> | - |</p>\n<h4>8. Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>Uwaga: KLUCZOWA różnica - <em>leave</em> jest TRANZYTYWNE: <em>leave the room</em> (bez &quot;from&quot;). NIE <em>leave from the room</em>.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: <em>Go out</em> w znaczeniu &quot;wyjść z miejsca&quot; wymaga &quot;of&quot;: <em>go out OF the building</em>. Inaczej znaczy &quot;wyjść towarzysko&quot; (<em>go out with friends</em>).</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Polskie &quot;wyszła z restauracji&quot; tłumaczy się NAJPROŚCIEJ jako <em>she left the restaurant</em> - pamiętaj o tym wzorze.</blockquote>\n<p><strong>9.3.</strong> ## 1. Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>A</strong> (her to talk).</p>\n<p>Pełne zdanie: <em>Why don&#x27;t you want her to talk about this event?</em></p>\n<h4>2. Sposób 1 - analiza konstrukcji &quot;want sb to V&quot;</h4>\n<p><strong>Kontekst:</strong> &quot;Why don&#x27;t you want (żeby ona opowiadała) about this event?&quot;</p>\n<p>Czasownik <strong>want</strong> w angielskim NIE łączy się z that-clause! Wymaga konstrukcji <strong>object + to-infinitive</strong>:</p>\n<blockquote><em>I want her to talk.</em> (POPRAWNIE - object: her + to + V: talk)<br><em>I want that she talks.</em> (NIEPOPRAWNIE - kalka z polskiego)</blockquote>\n<p>Po polsku &quot;chcę, żeby ona opowiadała&quot; tłumaczy się jako &quot;want her to talk&quot; - to konstrukcja BARDZO różna od polskiej składni.</p>\n<p><strong>Wniosek:</strong> Polskie &quot;żeby ona opowiadała&quot; → angielskie &quot;her to talk&quot; → <strong>A</strong>.</p>\n<h4>3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p><strong>Opcja A (her to talk):</strong> poprawna</p>\n<ul><li><em>want + object (her) + to + V (talk)</em> = chcieć, żeby ona mówiła</li><li>Standardowa konstrukcja po want, would like, expect, prefer</li></ul>\n<p><strong>Opcja B (she talked):</strong></p>\n<ul><li><em>want she talked</em> jest gramatycznie NIEPOPRAWNE</li><li>Nie ma takiej konstrukcji jak <em>want + subject + past tense</em></li><li>Kalka z polskiego, ale brak &quot;that&quot; + nieodpowiedni czas</li></ul>\n<p><strong>Opcja C (that she talks):</strong></p>\n<ul><li><em>want that + clause</em> jest TYPOWYM polskim BŁĘDEM</li><li>Angielski czasownik <em>want</em> NIE bierze that-clause</li><li>Po polsku &quot;chcę, żeby &quot; prowadzi uczniów do kalki *want that * - to klasyczny błąd</li></ul>\n<h4>4. Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Konstrukcja &quot;want sb to V&quot; (object + infinitive):<br>- Form: <code>want + object pronoun + to + V</code><br>- <em>I want him to leave.</em> = chcę, żeby on wyszedł<br>- <em>She wants me to help.</em> = ona chce, żebym pomógł<br>- <em>They want us to come.</em> = oni chcą, żebyśmy przyszli<br><br>Inne czasowniki z TĄ SAMĄ konstrukcją:<br>- <strong>expect</strong> sb to V: <em>I expect you to be on time</em><br>- <strong>would like</strong> sb to V: <em>I&#x27;d like her to call me</em><br>- <strong>ask</strong> sb to V: <em>He asked me to wait</em><br>- <strong>tell</strong> sb to V: <em>She told him to leave</em><br>- <strong>advise</strong> sb to V: <em>They advised us to stay</em><br>- <strong>allow</strong> sb to V: <em>He allowed her to enter</em></blockquote>\n<blockquote>Reference - Object pronouns:<br>- I → me, you → you, he → him, she → her, it → it, we → us, they → them<br>- W konstrukcji &quot;want sb&quot; → ZAWSZE forma object: <em>want HER</em> (nie <em>want SHE</em>)</blockquote>\n<h4>5. Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):<br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>A (her to talk)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - B (niepoprawna składnia), C (niepoprawne &quot;want that &quot; - kalka z polskiego), brak odpowiedzi<br>- Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.</blockquote>\n<h4>6. Reference - wzorzec &quot;V + object + to + V&quot;</h4>\n<blockquote>Wzorzec ten występuje w wielu czasownikach. Polskie &quot;żeby + S + V&quot; → angielskie &quot;object + to + V&quot;:<br>- <em>I want him to come</em> (chcę, żeby przyszedł)<br>- <em>She expects me to call</em> (ona oczekuje, żebym zadzwonił)<br>- <em>He told her to stop</em> (powiedział jej, żeby przestała)<br><br>Wyjątek: niektóre czasowniki BIERZE that-clause:<br>- <em>I think (that) he is right</em> - think + that<br>- <em>I believe (that) she&#x27;s tired</em> - believe + that<br>- <em>I hope (that) they come</em> - hope + that<br><br>Ale NIGDY: want, ask, tell, expect, would like.</blockquote>\n<h4>7. Dlaczego inne opcje są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| <strong>A</strong> | <strong>her to talk</strong> | <strong>POPRAWNA - want + obj + to + V</strong> | - |<br>| B | she talked | Brak &quot;that&quot;, zły czas, niepoprawna składnia | Uczeń próbuje zachować formę polską |<br>| C | that she talks | <em>want</em> NIE bierze that-clause - typowa kalka | Polski &quot;żeby&quot; sugeruje &quot;that&quot; w głowie ucznia |</p>\n<h4>8. Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>Uwaga: TO JEST KLASYCZNY BŁĄD POLAKÓW: <em>I want that he comes</em> - NIE!! Poprawnie: <em>I want him to come</em>.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Po <em>want, ask, tell, expect, would like</em> używamy <strong>object + to + V</strong>, NIGDY that-clause.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Forma zaimka: &quot;want HER&quot; (object pronoun), nigdy &quot;want SHE&quot; (subject pronoun).</blockquote>\n<p><strong>9.4.</strong> ## 1. Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> (watch).</p>\n<p>Pełne zdanie: <em>My parents didn&#x27;t let me watch a thriller late last night.</em></p>\n<h4>2. Sposób 1 - analiza konstrukcji &quot;let sb V&quot; (bare infinitive)</h4>\n<p><strong>Kontekst:</strong> &quot;My parents didn&#x27;t let me (obejrzeć) a thriller late last night.&quot;</p>\n<p>Czasownik <strong>let</strong> w znaczeniu &quot;pozwolić&quot; wymaga <strong>bezokolicznika BEZ &quot;to&quot;</strong> (bare infinitive):</p>\n<blockquote><em>Let me watch.</em> (POPRAWNIE - let + me + watch)<br><em>Let me to watch.</em> (NIEPOPRAWNIE - &quot;to&quot; zakazane po let)<br><em>Let me watching.</em> (NIEPOPRAWNIE - gerund nie po let)</blockquote>\n<p>Struktura: <strong>let + object + bare infinitive (V)</strong>.</p>\n<p><strong>Wniosek:</strong> Po &quot;didn&#x27;t let me&quot; musi być sama forma czasownika: <strong>watch</strong> → <strong>C</strong>.</p>\n<h4>3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p><strong>Opcja A (watching):</strong></p>\n<ul><li>Gerund (V-ing) NIE występuje po <em>let</em></li><li><em>let me watching</em> gramatycznie niepoprawne</li><li>Gerundy występują po enjoy, finish, avoid, ale NIE po let</li></ul>\n<p><strong>Opcja B (to watch):</strong></p>\n<ul><li>Bezokolicznik z &quot;to&quot; NIE występuje po <em>let</em></li><li>TYPOWY błąd - uczeń analogizuje do &quot;want sb TO V&quot; lub &quot;tell sb TO V&quot;</li><li>Po <em>let</em> zawsze BARE infinitive</li></ul>\n<p><strong>Opcja C (watch):</strong> poprawna - bare infinitive</p>\n<h4>4. Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Czasowniki z bare infinitive (bez &quot;to&quot;):<br>1. <strong>let</strong> sb V - pozwalać: <em>Let me go!</em><br>2. <strong>make</strong> sb V - zmuszać: <em>He made me cry.</em><br>3. <strong>have</strong> sb V (causative) - kazać: <em>I had him fix it.</em><br>4. <strong>modale</strong>: can, could, may, might, must, should, would, will + V (bez to): <em>I can swim</em><br>5. <strong>see/hear/feel/watch + sb V</strong> (cała czynność): <em>I saw him leave.</em> (vs <em>I saw him leaving</em> - w trakcie)</blockquote>\n<blockquote>Reference - &quot;let&quot; warianty:<br>- <em>let sb V</em> = pozwalać komuś coś zrobić<br>- <em>let sb in/out</em> = wpuścić/wypuścić kogoś<br>- <em>let sb know</em> = poinformować kogoś<br>- <strong>STRONA BIERNA jest INNA</strong>: <em>I was allowed to V</em> (NIE <em>I was let to V</em>)</blockquote>\n<blockquote>Reference - &quot;didn&#x27;t let&quot; = nie pozwolił:<br>- Past Simple negative: <em>didn&#x27;t + let</em> (let pozostaje, bo Past Simple użyte przez &quot;did&quot;)<br>- Konstrukcja: <em>didn&#x27;t let + sb + V</em>: <em>My mum didn&#x27;t let me go.</em></blockquote>\n<h4>5. Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):<br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C (watch)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A (gerund po let niepoprawny), B (to-infinitive po let niepoprawny), brak<br>- Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.</blockquote>\n<h4>6. Reference - porównanie make/let/have vs allow/permit</h4>\n<blockquote>Bare infinitive:<br>- <strong>make sb V</strong> = zmuszać: <em>He MAKES me LAUGH</em><br>- <strong>let sb V</strong> = pozwalać: <em>They LET us LEAVE</em><br>- <strong>have sb V</strong> = kazać (causative): <em>I HAD them FIX the car</em><br><br>To-infinitive:<br>- <strong>allow sb to V</strong> = pozwalać (formalniej): <em>They ALLOWED us TO LEAVE</em><br>- <strong>permit sb to V</strong> = pozwalać (formalnie): <em>He PERMITTED me TO ENTER</em><br>- <strong>force sb to V</strong> = zmuszać: <em>They FORCED him TO SIGN</em><br><br>Kluczowa różnica: <em>let</em> = bare, <em>allow</em> = to+V.</blockquote>\n<h4>7. Dlaczego inne opcje są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | watching | Gerund nie po <em>let</em> | Uczeń myli z <em>enjoy watching</em> |<br>| B | to watch | <em>let</em> wymaga BARE infinitive, nie <em>to</em> | Analogia do <em>want TO V</em>, <em>like TO V</em> |<br>| <strong>C</strong> | <strong>watch</strong> | <strong>POPRAWNA - let + sb + bare infinitive</strong> | - |</p>\n<h4>8. Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>Uwaga: ZAPAMIĘTAJ listę czasowników z BARE infinitive: <strong>let, make, have (causative), help (opcjonalnie), modale</strong>. Po nich NIE używamy &quot;to&quot;.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Strona bierna od <em>let</em> używa <em>allow</em>: <em>I was allowed to go</em> (NIE <em>I was let to go</em>).</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: <em>Help</em> może być z &quot;to&quot; lub bez: <em>He helped me (to) carry the bag</em> - obie formy poprawne.</blockquote>\n<p><strong>9.5.</strong> ## 1. Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> (did you spend).</p>\n<p>Pełne zdanie: <em>How much time did you spend with your cousin in London last summer?</em></p>\n<h4>2. Sposób 1 - analiza sygnałów czasowych</h4>\n<p><strong>Kontekst:</strong> &quot;How much time (spędziłeś) with your cousin in London <strong>last summer</strong>?&quot;</p>\n<p><strong>Sygnał krytyczny:</strong> wyrażenie <strong>&quot;last summer&quot;</strong> - to konkretny, ZAKOŃCZONY moment w przeszłości.</p>\n<p>Reguła: konkretny moment w przeszłości (yesterday, last week, last summer, in 2020, ago) → <strong>PAST SIMPLE</strong>.</p>\n<blockquote><em>I went there last summer.</em> (Past Simple)<br><em>I have been there.</em> (Present Perfect - bez konkretnego czasu)<br>*I had gone there before * (Past Perfect - z drugim punktem w przeszłości)</blockquote>\n<p><strong>Wniosek:</strong> &quot;last summer&quot; wymusza Past Simple → pytanie tworzymy z <em>did + you + V (base)</em>: <strong>did you spend</strong> → <strong>B</strong>.</p>\n<h4>3. Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p><strong>Opcja A (have you spent - Present Perfect):</strong></p>\n<ul><li>Present Perfect łączy przeszłość z teraźniejszością i NIE używa się z konkretnym czasem przeszłym</li><li><em>Have you spent</em> + <em>last summer</em> = NIEPOPRAWNE (sprzeczne sygnały czasowe)</li><li>Akceptowalne: <em>Have you ever spent time in London?</em> (bez &quot;last summer&quot;)</li></ul>\n<p><strong>Opcja B (did you spend - Past Simple):</strong> poprawna</p>\n<ul><li>Past Simple + &quot;last summer&quot; = klasyczny układ</li><li>Pytanie: <em>did + S + V</em></li></ul>\n<p><strong>Opcja C (had you spent - Past Perfect):</strong></p>\n<ul><li>Past Perfect używa się, gdy mamy DWIE czynności przeszłe, jedna wcześniejsza niż druga</li><li>Brak drugiego punktu w przeszłości w tym zdaniu</li><li><em>Had you spent before ?</em> by działało, ale nie tu</li></ul>\n<h4>4. Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Past Simple vs Present Perfect vs Past Perfect:<br><br><strong>Past Simple</strong> (<code>V2 / did + V</code>):<br>- Konkretny moment przeszły: <em>yesterday, last week, in 2020, two hours ago</em><br>- <em>I worked yesterday.</em> / <em>Did you work yesterday?</em><br><br><strong>Present Perfect</strong> (<code>have/has + V3</code>):<br>- Doświadczenie życiowe, czynność trwająca do teraz, niedawna z efektem teraz<br>- Sygnały: <em>ever, never, just, already, yet, since, for, recently</em><br>- NIGDY z konkretnym czasem przeszłym: NIE <em>I have done it yesterday</em><br><br><strong>Past Perfect</strong> (<code>had + V3</code>):<br>- Czynność wcześniejsza WOBEC innej przeszłej<br>- Sygnały: <em>before, after, by the time, already, when (S2 had V3)</em><br>- <em>When I arrived, she had already left.</em></blockquote>\n<blockquote>Reference - Tworzenie pytań w Past Simple:<br>- Twierdząco: <em>S + V2</em><br>- Pytająco: <em>Did + S + V (base form)?</em><br>- <em>I spent time → Did you spend time?</em><br>- <em>She went → Did she go?</em></blockquote>\n<h4>5. Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):<br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B (did you spend)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A (Present Perfect sprzeczne z &quot;last summer&quot;), C (Past Perfect bez drugiego punktu), brak<br>- Wymaganie szczegółowe: 1. Zdający posługuje się w miarę rozwiniętym zasobem środków językowych.</blockquote>\n<h4>6. Reference - &quot;How much&quot; + niepoliczalne</h4>\n<blockquote>Reference - &quot;how much&quot; vs &quot;how many&quot;:<br>- <strong>how much</strong> + niepoliczalne (mass nouns): <em>how much TIME, how much MONEY, how much WATER</em><br>- <strong>how many</strong> + policzalne mnogie (count nouns): <em>how many DAYS, how many BOOKS, how many PEOPLE</em><br><br><em>Time</em> w sensie czasu jest niepoliczalne → <strong>how much time</strong> (NIE <em>how many times</em> - to znaczy &quot;ile razy&quot;).</blockquote>\n<h4>7. Dlaczego inne opcje są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | have you spent | Present Perfect nie łączy z &quot;last summer&quot; | Uczeń ignoruje sygnał czasowy |<br>| <strong>B</strong> | <strong>did you spend</strong> | <strong>POPRAWNA - Past Simple + last summer</strong> | - |<br>| C | had you spent | Past Perfect wymaga drugiego punktu przeszłego | Mylenie z konstrukcjami narracyjnymi |</p>\n<h4>8. Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>Uwaga: ZAWSZE szukaj SYGNAŁU CZASOWEGO. &quot;Last + something&quot; (last week, last year, last summer) → Past Simple, nigdy Present Perfect.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Częsta pomyłka - kalka z polskiego: &quot;Czy spędziłeś?&quot; → uczeń pisze <em>have you spent</em>. Ale po angielsku rozstrzyga SYGNAŁ CZASOWY, nie polski czas.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Pytanie w Past Simple: <em>did + S + V (bezokolicznik bez to)</em>. NIE <em>did you spent</em> (podwójna przeszłość).</blockquote>"}]}