{"id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-rozszerzona/zad/10","paper_id":"jezyk-angielski-2019-maj-matura-rozszerzona","number":"10","points":13,"ptype":"open","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2019,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 10. (0-13)\nWypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200\ndo 250 słów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu.\nZaznacz temat, który wybrałeś(-aś), zakreślając jego numer.\n1. Coraz więcej firm umożliwia swoim pracownikom wykonywanie pracy zawodowej\nw domu, zamiast w siedzibie firmy. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz wady i zalety\ntakiego rozwiązania.\n2. Zwiedziłeś(-aś) wystawę fotograficzną, która dotyczyła problemu zaśmiecania środowiska\nnaturalnego plastikiem. Napisz artykuł na temat tej wystawy. W swoim artykule opisz\nzdjęcie z wystawy, które wywarło na Tobie największe wrażenie, i wyraź swoją opinię na\ntemat skuteczności takich wystaw w walce z tym problemem.\nCZYSTOPIS\nMJA-1R\nMJA-1R\nZgodność z poleceniem\nSpójność\ni logika\nZakres\nśrodków\njęzykowych\nPoprawność\nśrodków\njęzykowych\nRAZEM\n0-1-2-3-4-5\n0-1-2\n0-1-2-3\n0-1-2-3\nElementy treści (0-1-2)\nElementy formy (0-1)\n1\n2\n3\n4\n5\n1\n2\n3\n4\nMJA-1R\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"10. W przypadku obniżenia punktacji w zakresie środków językowych za usterki stylistyczne,\npod pracą zapisuje się „rażące uchybienia w stylu” i wskazuje rodzaj usterki. Samo użycie\nform skróconych nie jest traktowane jako rażące uchybienie.","solution":"**10.1.** ## Poprawna odpowiedź - rozprawka (Temat 1)\n\n**Temat:** Przedstaw wady i zalety pracy zdalnej z domu zamiast w siedzibie firmy.\n\n**Streszczenie:** Praca zdalna ma istotne zalety (elastyczność, oszczędność czasu, work-life balance), ale również poważne wady (izolacja, brak granic praca-dom, trudności w komunikacji zespołowej). Wzorcowa rozprawka pro-contra ~230 słów.\n\n## Sposób 1 - przykładowy wzorzec rozprawki (200-250 słów)\n\n**The Pros and Cons of Working from Home**\n\nIn recent years, an increasing number of companies have started allowing their employees to work remotely. Although this trend has clear advantages, it also brings significant drawbacks that should not be overlooked. This essay will examine both sides of the issue.\n\nOn the one hand, working from home offers undeniable benefits. Firstly, it provides flexibility, enabling employees to arrange their working hours according to their personal needs and family commitments. Moreover, remote workers save time and money that would otherwise be spent on daily commuting, which can be highly stressful in big cities. In addition, working in a familiar environment often boosts productivity, as there are fewer distractions from colleagues or unnecessary meetings.\n\nOn the other hand, this arrangement is not without its disadvantages. To begin with, working from home can lead to professional isolation, since employees lack face-to-face contact with their team. Furthermore, the boundary between work and private life often becomes blurred, which may result in overworking and burnout. What is more, virtual communication is less effective than personal interaction, especially when complex projects require quick decisions or creative brainstorming.\n\nIn conclusion, while working from home undoubtedly offers convenience and flexibility, it also poses serious challenges related to social interaction and work-life balance. In my opinion, the optimal solution is a hybrid model that combines the advantages of both arrangements while minimising their drawbacks.\n\n*(approx. 235 words)*\n\n## Sposób 2 - analiza struktury\n\n**STRUKTURA rozprawki:**\n\n| Sekcja | Liczba słów | Treść |\n| Introduction | ~45 słów | Wprowadzenie tematu + teza (omówię obie strony) |\n| Body 1 - PROS | ~75 słów | 3 argumenty PRO (flexibility, save time/money, productivity) + przykłady |\n| Body 2 - CONS | ~75 słów | 3 argumenty CONTRA (isolation, blurred boundaries, communication) + przykłady |\n| Conclusion | ~40 słów | Podsumowanie + własna opinia (hybrid model) |\n\n## Sposób 3 - linking words obowiązkowe\n\n**Addition:** moreover, furthermore, in addition, what is more\n**Contrast:** on the one hand / on the other hand, however, although, despite\n**Cause-effect:** therefore, as a result, consequently\n**Example:** for instance, for example, such as\n**Sequence:** firstly, secondly, to begin with, finally\n**Conclusion:** in conclusion, to sum up, all in all\n\n## Reference gramatyczny - kluczowe konstrukcje w rozprawce\n\n> 📖 **Konstrukcje formalne:**\n> - `It is widely believed that ` = powszechnie uważa się\n> - `One could argue that ` = można argumentować\n> - `It can be claimed that ` = można twierdzić\n> - `Studies show that ` = badania pokazują\n\n> 📖 **Wyrażenia opinii:**\n> - `In my opinion / From my perspective / Personally`\n> - `I firmly believe that `\n> - `It seems to me that `\n\n> 📖 **Modal verbs (formalne):**\n> - `may` (możliwość)\n> - `could` (alternatywa)\n> - `should` (rekomendacja)\n> - `would` (hipotetyczne)\n\n> 📖 **Conditionals w argumentacji:**\n> - First Conditional: *If companies adopt remote work, productivity will increase.*\n> - Second Conditional: *If I were a manager, I would offer flexible hours.*\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 13 pkt):**\n> - **Treść (0-5 pkt):** wszystkie 3 elementy z polecenia (zalety, wady, podsumowanie/opinia)\n> - **Spójność i logika (0-2 pkt):** akapity, linkers, płynność wywodu\n> - **Zakres językowy (0-3 pkt):** różnorodność leksyki, struktury zaawansowane (passive, conditionals, modal verbs)\n> - **Poprawność językowa (0-3 pkt):** gramatyka, ortografia, interpunkcja\n> - **Długość:** 180-280 słów (poza tym zakresem - kary)\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** STRUKTURA - minimum 4 akapity (intro, body PRO, body CONTRA, conclusion). Brak struktury = utrata punktów w spójności.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** LINKING WORDS - minimum 6-8 w całej pracy. Bez nich praca brzmi prymitywnie i traci punkty za zakres.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** FORMALNY styl - bez skrótów (don't, can't → do not, cannot). Bez emocjonalnych zwrotów.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Długość 180-280 słów. Liczyć słowa! Mniej niż 180 = znaczna kara, więcej niż 280 = mniejsza kara.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Teza w introduction + powtórzenie w conclusion (z innym sformułowaniem) - kluczowy element rozprawki.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Każdy argument = uzasadnienie + przykład/dane. Nie wystarczy stwierdzenie.\n\n**10.2.** ## Poprawna odpowiedź - artykuł (Temat 2)\n\n**Temat:** Artykuł o wystawie fotograficznej dotyczącej zaśmiecania środowiska plastikiem. Opisz zdjęcie, które wywarło największe wrażenie, i wyraź opinię o skuteczności takich wystaw.\n\n**Streszczenie:** Wzorcowy artykuł z chwytliwym tytułem, opisem konkretnego zdjęcia (turtle/żółw z plastikiem) i opinią o roli wystaw w walce z plastikiem. ~240 słów.\n\n## Sposób 1 - przykładowy wzorzec artykułu (200-250 słów)\n\n**Plastic Tears: When Images Speak Louder than Words**\n\nHow many plastic bottles do you throw away every day? Last weekend, I visited an exhibition called *Drowning in Plastic* at the National Museum, which forced me to face the consequences of our throwaway lifestyle. The collection of haunting photographs left me speechless and made me question my own habits.\n\nThe image that affected me most was a black-and-white photograph of a sea turtle entangled in a plastic six-pack ring. Its tiny flippers were twisted unnaturally, and its eyes seemed to plead for help. In the background, the deep blue ocean was filled with floating bottles, bags and forgotten toys. The photographer had captured not only the suffering of a single creature but the silent tragedy of countless marine animals worldwide. I stood in front of that picture for nearly ten minutes, unable to look away.\n\nIn my opinion, exhibitions like this one are remarkably effective in raising awareness. Unlike statistics or scientific reports, photographs appeal directly to our emotions and stay in our memory long after we leave the gallery. As a result, visitors are far more likely to change their behaviour - bringing reusable bags, refusing plastic straws and recycling more carefully.\n\nUltimately, words may persuade, but images transform. If we want to save our oceans, we should support every initiative that confronts us with the truth - even when it is painful.\n\n*(approx. 240 words)*\n\n## Sposób 2 - analiza struktury artykułu\n\n**STRUKTURA artykułu:**\n\n| Sekcja | Liczba słów | Treść |\n| Title | krótki, chwytliwy | *Plastic Tears: When Images Speak Louder than Words* |\n| Introduction (~50 słów) | pytanie retoryczne + kontekst wystawy | \"How many plastic bottles do you throw away?\" |\n| Body 1 - opis zdjęcia (~85 słów) | konkretny opis fotografii + emocje | turtle, plastic six-pack ring, ocean, suffering |\n| Body 2 - opinia o skuteczności (~70 słów) | własna opinia + uzasadnienie | photographs > statistics, emotions, behaviour change |\n| Conclusion (~35 słów) | mocny zwrot / refleksja | \"words persuade, but images transform\" |\n\n## Sposób 3 - linking words i zwroty stylistyczne\n\n**Dla artykułu (mniej formalne niż rozprawka):**\n- Pytania retoryczne: *How many ? What if ? Have you ever ?*\n- Bezpośredni zwrot do czytelnika: *imagine, you, we*\n- Anegdoty osobiste: *Last weekend, I visited *\n\n**Linking words:**\n- *Furthermore, what's more, in addition*\n- *However, on the contrary, yet*\n- *As a result, therefore, consequently*\n- *For instance, such as, like*\n- *Ultimately, in the end, to conclude*\n\n## Reference gramatyczny - opis i wyrażanie opinii\n\n> 📖 **Czasy w opisie obrazu:**\n> - Past Simple - *The photograph showed * (opis tego, co było widoczne)\n> - Past Perfect - *The photographer had captured * (działanie wcześniejsze)\n> - Present - *In my opinion, exhibitions like this are effective *\n\n> 📖 **Strona bierna w opisie:**\n> `was entangled in plastic` = była zaplątana w plastik\n> `was filled with bottles` = był wypełniony butelkami\n> Form: `was/were + V3` (Past Simple Passive)\n\n> 📖 **Adjectives zmysłowe:**\n> - **haunting** = nawiedzające, niepokojące\n> - **devastating** = niszczycielskie\n> - **shocking** = szokujące\n> - **breathtaking** = zapierające dech\n> - **moving** = poruszające\n\n> 📖 **Wyrażenia opinii (article style):**\n> - *In my opinion / From my perspective*\n> - *I firmly believe that*\n> - *It seems to me that*\n> - *I would argue that*\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 13 pkt):**\n> - **Treść (0-5 pkt):** wszystkie 3 elementy: temat artykułu, opis zdjęcia, opinia o skuteczności\n> - **Spójność i logika (0-2 pkt):** akapity, linkers, ciągłość narracji\n> - **Zakres językowy (0-3 pkt):** różnorodność leksyki (emotions, environment, photography), struktury zaawansowane\n> - **Poprawność językowa (0-3 pkt):** gramatyka, ortografia\n> - **Długość:** 180-280 słów (poza zakresem - kary)\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Artykuł WYMAGA TYTUŁU - chwytliwego, krótkiego. Bez tytułu = utrata punktów za treść.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** OPIS ZDJĘCIA musi być KONKRETNY (kolor, kompozycja, emocje), nie ogólnikowy. Klucz: visualizable detail.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** OPINIA musi być JASNA - \"In my opinion\", \"I firmly believe\". Klucz: jednoznaczność.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Styl artykułu - mniej formalny niż rozprawka, ale bardziej niż list nieformalny. Można pytania retoryczne, ale BEZ slangu.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słownictwo środowiskowe: pollution, plastic waste, marine life, sustainable, eco-friendly, recycling, biodegradable.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tytuł nie liczy się do limitu słów (lub liczy bardzo mało) - nie zostawiaj go za bardzo rozbudowanym.","image":"img/jezyk-angielski-2019-maj-matura-rozszerzona/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2019 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 10. (0-13)<br>Wypowiedz się na jeden z poniższych tematów. Wypowiedź powinna zawierać od 200<br>do 250 słów i spełniać wszystkie wymogi typowe dla formy wskazanej w poleceniu.<br>Zaznacz temat, który wybrałeś(-aś), zakreślając jego numer.</p>\n<ol><li>Coraz więcej firm umożliwia swoim pracownikom wykonywanie pracy zawodowej</li></ol>\n<p>w domu, zamiast w siedzibie firmy. Napisz rozprawkę, w której przedstawisz wady i zalety<br>takiego rozwiązania.</p>\n<ol><li>Zwiedziłeś(-aś) wystawę fotograficzną, która dotyczyła problemu zaśmiecania środowiska</li></ol>\n<p>naturalnego plastikiem. Napisz artykuł na temat tej wystawy. W swoim artykule opisz<br>zdjęcie z wystawy, które wywarło na Tobie największe wrażenie, i wyraź swoją opinię na<br>temat skuteczności takich wystaw w walce z tym problemem.<br>CZYSTOPIS<br>MJA-1R<br>MJA-1R<br>Zgodność z poleceniem<br>Spójność<br>i logika<br>Zakres<br>środków<br>językowych<br>Poprawność<br>środków<br>językowych<br>RAZEM<br>0-1-2-3-4-5<br>0-1-2<br>0-1-2-3<br>0-1-2-3<br>Elementy treści (0-1-2)<br>Elementy formy (0-1)<br>1<br>2<br>3<br>4<br>5<br>1<br>2<br>3<br>4<br>MJA-1R<br>BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)</p>","answer_text_html":"<ol><li>W przypadku obniżenia punktacji w zakresie środków językowych za usterki stylistyczne,</li></ol>\n<p>pod pracą zapisuje się „rażące uchybienia w stylu” i wskazuje rodzaj usterki. Samo użycie<br>form skróconych nie jest traktowane jako rażące uchybienie.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>10.1.</strong> ## Poprawna odpowiedź - rozprawka (Temat 1)</p>\n<p><strong>Temat:</strong> Przedstaw wady i zalety pracy zdalnej z domu zamiast w siedzibie firmy.</p>\n<p><strong>Streszczenie:</strong> Praca zdalna ma istotne zalety (elastyczność, oszczędność czasu, work-life balance), ale również poważne wady (izolacja, brak granic praca-dom, trudności w komunikacji zespołowej). Wzorcowa rozprawka pro-contra ~230 słów.</p>\n<h4>Sposób 1 - przykładowy wzorzec rozprawki (200-250 słów)</h4>\n<p><strong>The Pros and Cons of Working from Home</strong></p>\n<p>In recent years, an increasing number of companies have started allowing their employees to work remotely. Although this trend has clear advantages, it also brings significant drawbacks that should not be overlooked. This essay will examine both sides of the issue.</p>\n<p>On the one hand, working from home offers undeniable benefits. Firstly, it provides flexibility, enabling employees to arrange their working hours according to their personal needs and family commitments. Moreover, remote workers save time and money that would otherwise be spent on daily commuting, which can be highly stressful in big cities. In addition, working in a familiar environment often boosts productivity, as there are fewer distractions from colleagues or unnecessary meetings.</p>\n<p>On the other hand, this arrangement is not without its disadvantages. To begin with, working from home can lead to professional isolation, since employees lack face-to-face contact with their team. Furthermore, the boundary between work and private life often becomes blurred, which may result in overworking and burnout. What is more, virtual communication is less effective than personal interaction, especially when complex projects require quick decisions or creative brainstorming.</p>\n<p>In conclusion, while working from home undoubtedly offers convenience and flexibility, it also poses serious challenges related to social interaction and work-life balance. In my opinion, the optimal solution is a hybrid model that combines the advantages of both arrangements while minimising their drawbacks.</p>\n<p><em>(approx. 235 words)</em></p>\n<h4>Sposób 2 - analiza struktury</h4>\n<p><strong>STRUKTURA rozprawki:</strong></p>\n<p>| Sekcja | Liczba słów | Treść |<br>| Introduction | ~45 słów | Wprowadzenie tematu + teza (omówię obie strony) |<br>| Body 1 - PROS | ~75 słów | 3 argumenty PRO (flexibility, save time/money, productivity) + przykłady |<br>| Body 2 - CONS | ~75 słów | 3 argumenty CONTRA (isolation, blurred boundaries, communication) + przykłady |<br>| Conclusion | ~40 słów | Podsumowanie + własna opinia (hybrid model) |</p>\n<h4>Sposób 3 - linking words obowiązkowe</h4>\n<p><strong>Addition:</strong> moreover, furthermore, in addition, what is more<br><strong>Contrast:</strong> on the one hand / on the other hand, however, although, despite<br><strong>Cause-effect:</strong> therefore, as a result, consequently<br><strong>Example:</strong> for instance, for example, such as<br><strong>Sequence:</strong> firstly, secondly, to begin with, finally<br><strong>Conclusion:</strong> in conclusion, to sum up, all in all</p>\n<h4>Reference gramatyczny - kluczowe konstrukcje w rozprawce</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Konstrukcje formalne:</strong><br>- <code>It is widely believed that </code> = powszechnie uważa się<br>- <code>One could argue that </code> = można argumentować<br>- <code>It can be claimed that </code> = można twierdzić<br>- <code>Studies show that </code> = badania pokazują</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Wyrażenia opinii:</strong><br>- <code>In my opinion / From my perspective / Personally</code><br>- <code>I firmly believe that </code><br>- <code>It seems to me that </code></blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Modal verbs (formalne):</strong><br>- <code>may</code> (możliwość)<br>- <code>could</code> (alternatywa)<br>- <code>should</code> (rekomendacja)<br>- <code>would</code> (hipotetyczne)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Conditionals w argumentacji:</strong><br>- First Conditional: <em>If companies adopt remote work, productivity will increase.</em><br>- Second Conditional: <em>If I were a manager, I would offer flexible hours.</em></blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 13 pkt):</strong><br>- <strong>Treść (0-5 pkt):</strong> wszystkie 3 elementy z polecenia (zalety, wady, podsumowanie/opinia)<br>- <strong>Spójność i logika (0-2 pkt):</strong> akapity, linkers, płynność wywodu<br>- <strong>Zakres językowy (0-3 pkt):</strong> różnorodność leksyki, struktury zaawansowane (passive, conditionals, modal verbs)<br>- <strong>Poprawność językowa (0-3 pkt):</strong> gramatyka, ortografia, interpunkcja<br>- <strong>Długość:</strong> 180-280 słów (poza tym zakresem - kary)</blockquote>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> STRUKTURA - minimum 4 akapity (intro, body PRO, body CONTRA, conclusion). Brak struktury = utrata punktów w spójności.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> LINKING WORDS - minimum 6-8 w całej pracy. Bez nich praca brzmi prymitywnie i traci punkty za zakres.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> FORMALNY styl - bez skrótów (don&#x27;t, can&#x27;t → do not, cannot). Bez emocjonalnych zwrotów.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Długość 180-280 słów. Liczyć słowa! Mniej niż 180 = znaczna kara, więcej niż 280 = mniejsza kara.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Teza w introduction + powtórzenie w conclusion (z innym sformułowaniem) - kluczowy element rozprawki.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Każdy argument = uzasadnienie + przykład/dane. Nie wystarczy stwierdzenie.</blockquote>\n<p><strong>10.2.</strong> ## Poprawna odpowiedź - artykuł (Temat 2)</p>\n<p><strong>Temat:</strong> Artykuł o wystawie fotograficznej dotyczącej zaśmiecania środowiska plastikiem. Opisz zdjęcie, które wywarło największe wrażenie, i wyraź opinię o skuteczności takich wystaw.</p>\n<p><strong>Streszczenie:</strong> Wzorcowy artykuł z chwytliwym tytułem, opisem konkretnego zdjęcia (turtle/żółw z plastikiem) i opinią o roli wystaw w walce z plastikiem. ~240 słów.</p>\n<h4>Sposób 1 - przykładowy wzorzec artykułu (200-250 słów)</h4>\n<p><strong>Plastic Tears: When Images Speak Louder than Words</strong></p>\n<p>How many plastic bottles do you throw away every day? Last weekend, I visited an exhibition called <em>Drowning in Plastic</em> at the National Museum, which forced me to face the consequences of our throwaway lifestyle. The collection of haunting photographs left me speechless and made me question my own habits.</p>\n<p>The image that affected me most was a black-and-white photograph of a sea turtle entangled in a plastic six-pack ring. Its tiny flippers were twisted unnaturally, and its eyes seemed to plead for help. In the background, the deep blue ocean was filled with floating bottles, bags and forgotten toys. The photographer had captured not only the suffering of a single creature but the silent tragedy of countless marine animals worldwide. I stood in front of that picture for nearly ten minutes, unable to look away.</p>\n<p>In my opinion, exhibitions like this one are remarkably effective in raising awareness. Unlike statistics or scientific reports, photographs appeal directly to our emotions and stay in our memory long after we leave the gallery. As a result, visitors are far more likely to change their behaviour - bringing reusable bags, refusing plastic straws and recycling more carefully.</p>\n<p>Ultimately, words may persuade, but images transform. If we want to save our oceans, we should support every initiative that confronts us with the truth - even when it is painful.</p>\n<p><em>(approx. 240 words)</em></p>\n<h4>Sposób 2 - analiza struktury artykułu</h4>\n<p><strong>STRUKTURA artykułu:</strong></p>\n<p>| Sekcja | Liczba słów | Treść |<br>| Title | krótki, chwytliwy | <em>Plastic Tears: When Images Speak Louder than Words</em> |<br>| Introduction (~50 słów) | pytanie retoryczne + kontekst wystawy | &quot;How many plastic bottles do you throw away?&quot; |<br>| Body 1 - opis zdjęcia (~85 słów) | konkretny opis fotografii + emocje | turtle, plastic six-pack ring, ocean, suffering |<br>| Body 2 - opinia o skuteczności (~70 słów) | własna opinia + uzasadnienie | photographs &gt; statistics, emotions, behaviour change |<br>| Conclusion (~35 słów) | mocny zwrot / refleksja | &quot;words persuade, but images transform&quot; |</p>\n<h4>Sposób 3 - linking words i zwroty stylistyczne</h4>\n<p><strong>Dla artykułu (mniej formalne niż rozprawka):</strong></p>\n<ul><li>Pytania retoryczne: <em>How many ? What if ? Have you ever ?</em></li><li>Bezpośredni zwrot do czytelnika: <em>imagine, you, we</em></li><li>Anegdoty osobiste: *Last weekend, I visited *</li></ul>\n<p><strong>Linking words:</strong></p>\n<ul><li><em>Furthermore, what&#x27;s more, in addition</em></li><li><em>However, on the contrary, yet</em></li><li><em>As a result, therefore, consequently</em></li><li><em>For instance, such as, like</em></li><li><em>Ultimately, in the end, to conclude</em></li></ul>\n<h4>Reference gramatyczny - opis i wyrażanie opinii</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Czasy w opisie obrazu:</strong><br>- Past Simple - *The photograph showed * (opis tego, co było widoczne)<br>- Past Perfect - *The photographer had captured * (działanie wcześniejsze)<br>- Present - *In my opinion, exhibitions like this are effective *</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Strona bierna w opisie:</strong><br><code>was entangled in plastic</code> = była zaplątana w plastik<br><code>was filled with bottles</code> = był wypełniony butelkami<br>Form: <code>was/were + V3</code> (Past Simple Passive)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Adjectives zmysłowe:</strong><br>- <strong>haunting</strong> = nawiedzające, niepokojące<br>- <strong>devastating</strong> = niszczycielskie<br>- <strong>shocking</strong> = szokujące<br>- <strong>breathtaking</strong> = zapierające dech<br>- <strong>moving</strong> = poruszające</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Wyrażenia opinii (article style):</strong><br>- <em>In my opinion / From my perspective</em><br>- <em>I firmly believe that</em><br>- <em>It seems to me that</em><br>- <em>I would argue that</em></blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 13 pkt):</strong><br>- <strong>Treść (0-5 pkt):</strong> wszystkie 3 elementy: temat artykułu, opis zdjęcia, opinia o skuteczności<br>- <strong>Spójność i logika (0-2 pkt):</strong> akapity, linkers, ciągłość narracji<br>- <strong>Zakres językowy (0-3 pkt):</strong> różnorodność leksyki (emotions, environment, photography), struktury zaawansowane<br>- <strong>Poprawność językowa (0-3 pkt):</strong> gramatyka, ortografia<br>- <strong>Długość:</strong> 180-280 słów (poza zakresem - kary)</blockquote>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Artykuł WYMAGA TYTUŁU - chwytliwego, krótkiego. Bez tytułu = utrata punktów za treść.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> OPIS ZDJĘCIA musi być KONKRETNY (kolor, kompozycja, emocje), nie ogólnikowy. Klucz: visualizable detail.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> OPINIA musi być JASNA - &quot;In my opinion&quot;, &quot;I firmly believe&quot;. Klucz: jednoznaczność.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Styl artykułu - mniej formalny niż rozprawka, ale bardziej niż list nieformalny. Można pytania retoryczne, ale BEZ slangu.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Słownictwo środowiskowe: pollution, plastic waste, marine life, sustainable, eco-friendly, recycling, biodegradable.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Tytuł nie liczy się do limitu słów (lub liczy bardzo mało) - nie zostawiaj go za bardzo rozbudowanym.</blockquote>"}]}