{"id":"jezyk-angielski-2020-lipiec-matura-rozszerzona/zad/8","paper_id":"jezyk-angielski-2020-lipiec-matura-rozszerzona","number":"8","points":4,"ptype":"open","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2020,"month":"lipiec","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 8. (0-4)\nPrzeczytaj tekst. Uzupełnij każdą lukę (8.1.-8.4.), przekształcając jeden z wyrazów\nz ramki w taki sposób, aby powstał spójny i logiczny tekst. Wymagana jest pełna\npoprawność gramatyczna i ortograficzna wpisywanych wyrazów.\nUwaga: dwa wyrazy zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.\napprove\ninfect\nexpect\nlow\npersist\nrevolution\nSUPER-BANANAS\nVitamin A deficiency in developing countries causes many deaths among children. It also leads\nto blindness and increases the risk of severe 8.1. Luckily, there is\nsome hope for people suffering from the deficiency. Researchers from Queensland University\nof Technology have developed a 8.2. new food: super-bananas.\nThe fruit was created by fusing genes from a species of banana rich in pro-vitamin A, grown in\nPapua New Guinea, with the mass-produced bananas which most people are familiar with.\nScientists claim that the new super-bananas could 8.3. vulnerability\nto disease because they contain unusually high levels of beneficial vitamins.\nA group of researchers working under Professor J. Dales have already trialled growing the\nsuper-bananas in Australia, where the fruit exceeded their 8.4.\nby producing double the anticipated level of pro-vitamin A.\nadapted from www.standard.co.uk\nMJA-1R","answer":null,"answer_text":"8. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nMore and more people go to survival camps as\nthey want to learn how to survive in difficult\nconditions. Such camps have many advantages\nbut sometimes there are problems too.\nTeza zgodna z tematem, zapowiada\noczekiwaną strukturę rozprawki.\nSurvival camps are a fairly new idea, but they have\nalready become quite popular. I think it is great to\nbe able to spend holidays in such a way.\nTeza odbiegająca od tematu (nie\nzapowiada\noczekiwanej\nstruktury\nrozprawki).\nKeeping fit and healthy is becoming more and\nmore important in our lives. It can be good or bad.\nTeza niezgodna z tematem\nMany young people are keen on extreme sports.\nDoing\nsuch\nsports\nhas\nadvantages\nand\ndisadvantages. One of them may be survival\ncamps.\nTeza odbiegająca od tematu\nSurvival camps are gaining popularity.\nBrak tezy\nElementy tematu\n1. Elementami są: (1) zalety i (2) wady udziału w obozach przetrwania.\n2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny z\ntematem, nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element.\nZgodność z tematem\nObozy przetrwania (ang. survival camps), w czasie których uczestnicy nabywają umiejętności\npozwalające im przetrwać w ekstremalnych warunkach, stają się coraz bardziej popularne\nwśród młodzieży.\nNapisz rozprawkę, w której przedstawisz zalety i wady udziału w takich obozach.\n1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:\n• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)\n• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.\nfragmenty nie na temat\nfragmenty odbiegające od tematu\n„główka”\nelementy tematu\nC\nD\nX\nY\nA\nB\n- przyczyny rosnącej popularności takich obozów (jeśli nie wskazują na zalety lub\nwady), np. strach przed klęskami naturalnymi.\nFragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.\n2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:\n• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami\ntematu (X, Y), np.\n- znaczenie utrzymywania się w dobrej kondycji, bez odniesienia sią do obozów\nprzetrwania.\nTakie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli\nwystępują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.\nw Tabeli A.\n3. Fragmenty wypracowania nie na temat:\n• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.\n- przyczyny uprawiania sportów ekstremalnych.\nTakie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana\nna poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane\nw liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.\n4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany\nza odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,\nuznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).\n5. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany\nfragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam\nfragment\npracy\nnie\nmoże\nbyć\nrealizacją\nelementu\ntematu\noraz\nczęścią\nwstępu/zakończenia.\n6. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia\nz dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja\noceniana jest na 0.\n7. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, np. rescue camps, które jest\nkluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy\njest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).7.\nPodsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi\n1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej\nczęści pracy z rozwinięciem wypracowania.\n2. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie\nz przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest\nakceptowane jako zgodne z treścią i tematem.\nPrzykłady schematycznego zakończenia rozprawki\nPrzykłady zakończenia luźno\nzwiązanego z tematem\nAs mentioned above there are pros and cons of taking\npart in survival camps.\nIt is very important to spend\nholidays in an interesting way.\nAs you can see advantages outweigh drawbacks.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY\nTemat\nUczestniczyłeś(-aś) ostatnio w akcji sprzątania parku narodowego. Napisz artykuł do\nszkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tej akcji oraz przedstawisz swój pomysł\nna to, w jaki sposób zachęcić do udziału w takich akcjach więcej młodych ludzi.\nW artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska\nspołecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie\nomawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,\nkomentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować próbę\nkształtowania opinii czytelników.\nDobrze napisany artykuł:\n• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika\n• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,\nnp. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,\nużywając barwnego języka\n• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany\nw tekście.\nWstęp\n• Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający powinien odnieść się problemu\nzasygnalizowanego w temacie, np. konieczności ochrony środowiska, zaangażowania\nmłodych ludzi w takie akcje, znaczenia parków narodowych.\n• Zdający nie musi wspominać we wstępie o akcji, w której uczestniczył ani propozycji\nwłączenia do takich akcji większej liczby młodych ludzi.\nPrzykłady wstępów zgodnych z tematem\ni ciekawych\nPrzykłady wstępów schematycznych\nA national park is a sanctuary for nature and\nfor humans who will accept nature on\nnature’s own terms. I have always wondered\nwhy some people are so careless. Is it so\ndifficult to remember that if you bring it in you\nbring it out? Don’t let our national parks\nbecome trashcans.\nPeople leave loads of rubbish behind them,\neven when they visit national parks. I’m sure\nyou have heard about such cases.\nIn my article I’ll tell you about an important\nevent that was held last weekend.\nElementy tematu\nElementami są:\n1) relacja z akcji sprzątania parku narodowego, w której autor artykułu brał udział.\nJeżeli zdający relacjonuje akcję ekologiczną polegającą na sprzątaniu otoczenia, ale nie\nwiadomo, że był to teren parku narodowego, taka realizacja pierwszego elementu tematu jest\nkwalifikowana na poziom niższy.\nJeżeli zdający relacjonuje akcję sprzątania parku narodowego, w której brała udział inna\nosoba, nie on sam, taka realizacja pierwszego elementu tematu jest kwalifikowana na poziom\nniższy.\n2) przedstawienie sposobu zachęcenia do udziału w takich akcjach więcej młodych ludzi.\nJeżeli zdający uzasadnia potrzebę popularyzacji tej idei wśród młodzieży, ale nie przedstawia\nkonkretnej propozycji, w jaki sposób to zrobić, realizacja tego elementu kwalifikowana jest na\npoziom niższy.\nJeśli z pracy nie wynika, że chodzi o zachęcenie do takich akcji młodych ludzi / młodzieży,\nrealizacja tego elementu kwalifikowana jest na poziom niższy.\nZgodność z tematem\nUczestniczyłeś(-aś) ostatnio w akcji sprzątania parku narodowego. Napisz artykuł do szkolnej\ngazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tej akcji\noraz przedstawisz swój pomysł na to, w jaki sposób zachęcić do udziału w takich akcjach\nwięcej młodych ludzi.\n1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:\n• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)\n• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.\n- opis przygotowań do wzięcia udziału w akcji sprzątania parku narodowego, np.\nuzyskanie zgody.\nFragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.\n2. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:\n• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami\ntematu (X, Y), np.\n- opis innej akcji ekologicznej, np. gaszenie światła na godzinę.\nTakie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli\nwystępują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.\nw Tabeli A.\n„główka”\nelement 1.\nelement 2.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\n3. Fragmenty wypracowania nie na temat:\n• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.\n- list o konieczności sprzątania środowiska bez odniesienia do sprzątania parków\nnarodowych.\nTakie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana\nna poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane\nw liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.\n4. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany\nza odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,\nuznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).\n5. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany\nfragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam\nfragment\npracy\nnie\nmoże\nbyć\nrealizacją\nelementu\ntematu\noraz\nczęścią\nwstępu/zakończenia.\n6. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia\nz dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentację\noceniamy na 0.\n7. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, np. national conservation, które\njest kluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy\njest kwalifikowana na poziom niższy.\nPodsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi\nRozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy bierze się pod uwagę zgodność tej części\npracy z rozwinięciem wypracowania.\nElementy charakterystyczne dla formy\nNie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające listy, np. Dear Readers / Hello /\nHi.\nSpójność i logika wypowiedzi\n2 p.\nwypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie\nzdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\n1 p.\nwypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie\nzdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\n0 p.\nwypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie\nzdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu\nJeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment pracy (np. dłuższe zdanie lub\n2-3 krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się\n0 punktów.\nW ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość\ndzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między\nzdaniami/akapitami tekstu.\nW ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest\nklarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski wynikają\nlogicznie z przesłanek).\nDodatkowe uwagi dotyczące spójności\n1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:\n• braku połączenia między częściami tekstu; odwoływanie się do czegoś, co nie jest\nwcześniej wspomniane\n• nieuzasadnionego\nużycia\nczasowników\nw\nróżnych\nczasach\ngramatycznych\n(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)\n• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się, czytając\ntekst\n• poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych\n• braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie\nprzyjętymi zasadami rozumowania. (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/\nkontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację danego podpunktu)\n2. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność i\nlogikę wypowiedzi.\n3. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać\n2 punkty w tym kryterium.\n4. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,\nczytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności\ni logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub\nwiększym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.\n5. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy, braku\nkluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest sprzeczne\nz zasadami logiki.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\n6. Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza\njako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu. Jeśli\nkomunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.\n7. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/\nniekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy\n(lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych\nzaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy językowe.\nZakres środków językowych\nW ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję\nśrodków leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.\n3 p.\n• szeroki zakres środków językowych\n• w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością\ni różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych\n2 p.\n• zadowalający zakres środków językowych\n• w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością\ni różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,\njednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości\n1 p.\n• ograniczony zakres środków językowych\n• w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości\n0 p.\n• bardzo ograniczony zakres środków językowych\n• w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości\nJeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości\nstylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć\no 1 punkt (maksymalnie do zera).\nPrzez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania\nznaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli\nz wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim\nstopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.\nPrzez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych\ndo wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek\nleksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi potocznemu\nw odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne posługiwanie się\njednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione,\njeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity, jeżeli zdający miesza\nbez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki występują fragmenty\nnazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.\nZa zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza typu\n„za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych (uchybienia w\nstylu).\nPoprawność środków językowych\nW ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,\nleksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.\nPoprawność językowa\n(leksykalno-gramatyczna)\nPoprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)\nnieliczne błędy zapisu\nliczne LUB bardzo liczne\nbłędy zapisu\nnieliczne błędy językowe\n3 p.\n2 p.\nliczne błędy językowe\n2 p.\n1 p.\nbardzo liczne błędy językowe\n1 p.\n0 p.\n1. W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej\nlub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.\n2. Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.\n3. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych\nbłędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają\nkomunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często\nzakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.\nKwalifikowanie i oznaczanie błędów\nrodzaj błędu\nsposób oznaczenia\nprzykład\nbłąd językowy (leksykalny,\ngramatyczny)\npodkreślenie linią prostą\nMarek lubić czekoladę.\nbłąd językowy spowodowany\nbrakiem wyrazu\nznak √ w miejscu\nbrakującego wyrazu\nMarek √ czekoladę.\nbłąd ortograficzny\notoczenie słowa kołem\nSłońce gżeje.\nbłąd językowy i ortograficzny\nw jednym słowie\npodkreślenie linią prostą\ni otoczenie kołem\nSłońce gżać w lecie.\nbłędy w spójności / logice\npodkreślenie linią falistą\nZałożyłem kurtkę, bo było\ngorąco.\nfragment odbiegający od\ntematu\notaczamy nawiasami\nkwadratowymi\nFragment odbiegający od\ntematu\nfragment niezgodny z\ntematem\notaczamy chmurką\nFragment niezgodny\nz tematem\nbłędy interpunkcyjne\notoczenie zbędnego znaku\nkółkiem\nznak √ w kółku w miejscu\nbrakującego znaku\nByło ciepło , i deszczowo.\nZrobiłem to √ ponieważ…\nBłędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe\ni oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nUsterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane „pionową\nfalą” na marginesie.\nUwagi dodatkowe\n1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest\n• w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie\nodpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB\n• całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie\nniezgodna z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym\nkryterium) LUB\n• niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą\nzapisuje się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza\nsię 0 punktów w każdym kryterium).\n2. Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu\negzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego\nzdającego, jest uznawana za niesamodzielną.\n3. Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub\ncałkowicie nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę\ntekstu, są one otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie\nzakresu środków językowych i poprawności środków językowych.\n4. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 słów, przyznaje się 0 punktów za zakres\ni poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.\n5. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,\nwe wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.\n6. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),\nprzyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.\n7. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,\nwe wszystkich\npozostałych\nkryteriach\nmożna\nrównież\nprzyznać\nmaksymalnie\npo 1 punkcie.\n8. Słowa zapisane przy użyciu skrótów, np. 4U, bfr sql, należy oznaczyć jako błędy\nortograficzne.","solution":null,"image":"img/jezyk-angielski-2020-lipiec-matura-rozszerzona/zad-8.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":10,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · lipiec 2020 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 8. (0-4)
Przeczytaj tekst. Uzupełnij każdą lukę (8.1.-8.4.), przekształcając jeden z wyrazów
z ramki w taki sposób, aby powstał spójny i logiczny tekst. Wymagana jest pełna
poprawność gramatyczna i ortograficzna wpisywanych wyrazów.
Uwaga: dwa wyrazy zostały podane dodatkowo i nie pasują do żadnej luki.
approve
infect
expect
low
persist
revolution
SUPER-BANANAS
Vitamin A deficiency in developing countries causes many deaths among children. It also leads
to blindness and increases the risk of severe 8.1. Luckily, there is
some hope for people suffering from the deficiency. Researchers from Queensland University
of Technology have developed a 8.2. new food: super-bananas.
The fruit was created by fusing genes from a species of banana rich in pro-vitamin A, grown in
Papua New Guinea, with the mass-produced bananas which most people are familiar with.
Scientists claim that the new super-bananas could 8.3. vulnerability
to disease because they contain unusually high levels of beneficial vitamins.
A group of researchers working under Professor J. Dales have already trialled growing the
super-bananas in Australia, where the fruit exceeded their 8.4.
by producing double the anticipated level of pro-vitamin A.
adapted from www.standard.co.uk
MJA-1R

","answer_text_html":"
  1. Jeśli zdający nadaje tytuł rozprawce, nie bierze się go pod uwagę, oceniając pracę.
\n

Zasady oceniania rozwiązań zadań
More and more people go to survival camps as
they want to learn how to survive in difficult
conditions. Such camps have many advantages
but sometimes there are problems too.
Teza zgodna z tematem, zapowiada
oczekiwaną strukturę rozprawki.
Survival camps are a fairly new idea, but they have
already become quite popular. I think it is great to
be able to spend holidays in such a way.
Teza odbiegająca od tematu (nie
zapowiada
oczekiwanej
struktury
rozprawki).
Keeping fit and healthy is becoming more and
more important in our lives. It can be good or bad.
Teza niezgodna z tematem
Many young people are keen on extreme sports.
Doing
such
sports
has
advantages
and
disadvantages. One of them may be survival
camps.
Teza odbiegająca od tematu
Survival camps are gaining popularity.
Brak tezy
Elementy tematu

\n
  1. Elementami są: (1) zalety i (2) wady udziału w obozach przetrwania.
  2. Jeśli argument przedstawiony przez zdającego (zaleta lub wada) jest sprzeczny z
\n

tematem, nie bierze się tego argumentu pod uwagę, oceniając dany element.
Zgodność z tematem
Obozy przetrwania (ang. survival camps), w czasie których uczestnicy nabywają umiejętności
pozwalające im przetrwać w ekstremalnych warunkach, stają się coraz bardziej popularne
wśród młodzieży.
Napisz rozprawkę, w której przedstawisz zalety i wady udziału w takich obozach.

\n
  1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
\n

• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.
fragmenty nie na temat
fragmenty odbiegające od tematu
„główka”
elementy tematu
C
D
X
Y
A
B

\n\n

wady), np. strach przed klęskami naturalnymi.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

\n
  1. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
\n

• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.

\n\n

przetrwania.
Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.

\n
  1. Fragmenty wypracowania nie na temat:
\n

• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

\n\n

Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

\n
  1. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany
\n

za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

\n
  1. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
\n

fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam
fragment
pracy
nie
może
być
realizacją
elementu
tematu
oraz
częścią
wstępu/zakończenia.

\n
  1. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest wydzielenie wstępu/zakończenia
\n

z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentacja
oceniana jest na 0.

\n
  1. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, np. rescue camps, które jest
\n

kluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy
jest kwalifikowana na poziom niższy (maksymalnie poziom 1).7.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi

\n
  1. Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy, bierze się pod uwagę zgodność tej
\n

części pracy z rozwinięciem wypracowania.

\n
  1. Jeśli w rozwinięciu zdający podaje zalety i wady, a w podsumowaniu pisze, zgodnie
\n

z przedstawioną argumentacją, że jest więcej zalet/wad, to takie zakończenie jest
akceptowane jako zgodne z treścią i tematem.
Przykłady schematycznego zakończenia rozprawki
Przykłady zakończenia luźno
związanego z tematem
As mentioned above there are pros and cons of taking
part in survival camps.
It is very important to spend
holidays in an interesting way.
As you can see advantages outweigh drawbacks.
Zasady oceniania rozwiązań zadań
ARTYKUŁ PUBLICYSTYCZNY
Temat
Uczestniczyłeś(-aś) ostatnio w akcji sprzątania parku narodowego. Napisz artykuł do
szkolnej gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tej akcji oraz przedstawisz swój pomysł
na to, w jaki sposób zachęcić do udziału w takich akcjach więcej młodych ludzi.
W artykule publicystycznym zdający wyraża swoje stanowisko wobec problemu/zjawiska
społecznego wskazanego w poleceniu. Celem artykułu jest rzeczowe przedstawienie
omawianej kwestii. Artykuł może zawierać elementy opisu, sprawozdania, recenzji,
komentarze odautorskie, ocenę faktów, elementy opinii oraz może również podejmować próbę
kształtowania opinii czytelników.
Dobrze napisany artykuł:
• ma tytuł przyciągający uwagę czytelnika
• zawiera wstęp, w którym autor stara się zachęcić czytelnika do przeczytania tekstu,
np. przywołując fakt lub anegdotę, sygnalizując temat artykułu w formie pytania,
używając barwnego języka
• może zawierać pytania zachęcające czytelnika do dalszych rozważań na temat poruszany
w tekście.
Wstęp
• Aby wstęp był uznany za zgodny z tematem, zdający powinien odnieść się problemu
zasygnalizowanego w temacie, np. konieczności ochrony środowiska, zaangażowania
młodych ludzi w takie akcje, znaczenia parków narodowych.
• Zdający nie musi wspominać we wstępie o akcji, w której uczestniczył ani propozycji
włączenia do takich akcji większej liczby młodych ludzi.
Przykłady wstępów zgodnych z tematem
i ciekawych
Przykłady wstępów schematycznych
A national park is a sanctuary for nature and
for humans who will accept nature on
nature’s own terms. I have always wondered
why some people are so careless. Is it so
difficult to remember that if you bring it in you
bring it out? Don’t let our national parks
become trashcans.
People leave loads of rubbish behind them,
even when they visit national parks. I’m sure
you have heard about such cases.
In my article I’ll tell you about an important
event that was held last weekend.
Elementy tematu
Elementami są:

\n
  1. relacja z akcji sprzątania parku narodowego, w której autor artykułu brał udział.
\n

Jeżeli zdający relacjonuje akcję ekologiczną polegającą na sprzątaniu otoczenia, ale nie
wiadomo, że był to teren parku narodowego, taka realizacja pierwszego elementu tematu jest
kwalifikowana na poziom niższy.
Jeżeli zdający relacjonuje akcję sprzątania parku narodowego, w której brała udział inna
osoba, nie on sam, taka realizacja pierwszego elementu tematu jest kwalifikowana na poziom
niższy.

\n
  1. przedstawienie sposobu zachęcenia do udziału w takich akcjach więcej młodych ludzi.
\n

Jeżeli zdający uzasadnia potrzebę popularyzacji tej idei wśród młodzieży, ale nie przedstawia
konkretnej propozycji, w jaki sposób to zrobić, realizacja tego elementu kwalifikowana jest na
poziom niższy.
Jeśli z pracy nie wynika, że chodzi o zachęcenie do takich akcji młodych ludzi / młodzieży,
realizacja tego elementu kwalifikowana jest na poziom niższy.
Zgodność z tematem
Uczestniczyłeś(-aś) ostatnio w akcji sprzątania parku narodowego. Napisz artykuł do szkolnej
gazetki, w którym zrelacjonujesz przebieg tej akcji
oraz przedstawisz swój pomysł na to, w jaki sposób zachęcić do udziału w takich akcjach
więcej młodych ludzi.

\n
  1. Fragmenty wypracowania zgodne z tematem:
\n

• ściśle związane z „główką” i elementami tematu (A, B)
• ściśle związane z „główką”, ale niezwiązane z elementami tematu (C, D), np.

\n\n

uzyskanie zgody.
Fragmenty C, D nie są uznawane za realizację pierwszego i drugiego elementu tematu.

\n
  1. Fragmenty wypracowania odbiegające od tematu:
\n

• luźno związane z „główką” oraz przedstawiające argumenty niezwiązane z elementami
tematu (X, Y), np.

\n\n

Takie fragmenty są zaznaczone w pracy zdającego nawiasami kwadratowymi. Jeśli
występują w pracy, jest ona kwalifikowana na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5.
w Tabeli A.
„główka”
element 1.
element 2.
Zasady oceniania rozwiązań zadań

\n
  1. Fragmenty wypracowania nie na temat:
\n

• w żaden sposób nienawiązujące do „główki” tematu, np.

\n\n

narodowych.
Takie fragmenty są otaczane „chmurką”. Jeśli występują w pracy, jest ona kwalifikowana
na poziom 1 lub 0 zgodnie z punktem 5. w Tabeli A. Fragmenty te nie są uwzględniane
w liczbie słów ani brane pod uwagę w ocenie zakresu i poprawności środków językowych.

\n
  1. Jeżeli w wypracowaniu występuje fragment (1-2 zdania), który mógłby zostać uznany
\n

za odbiegający od tematu lub nie na temat, ale w pracy pełni funkcję logicznego łącznika,
uznaje się go za fragment zgodny z tematem (C, D).

\n
  1. Jeśli zdający realizuje jeden z elementów tematu we wstępie lub zakończeniu, to dany
\n

fragment pracy uznaje się za część rozwinięcia albo część wstępu/zakończenia. Ten sam
fragment
pracy
nie
może
być
realizacją
elementu
tematu
oraz
częścią
wstępu/zakończenia.

\n
  1. W uzasadnionych przypadkach dopuszczalne jest też wydzielenie wstępu/zakończenia
\n

z dłuższego fragmentu i uznanie tego za dwie oddzielne części, ale wtedy segmentację
oceniamy na 0.

\n
  1. Jeśli zdający konsekwentnie używa niewłaściwego słowa, np. national conservation, które
\n

jest kluczowe dla pracy, ale argumenty pasują do tematu, taka realizacja danej części pracy
jest kwalifikowana na poziom niższy.
Podsumowanie: właściwe i adekwatne do tematu zakończenie wypowiedzi
Rozpatrując zgodność zakończenia z treścią pracy bierze się pod uwagę zgodność tej części
pracy z rozwinięciem wypracowania.
Elementy charakterystyczne dla formy
Nie są akceptowane jako tytuł typowe zwroty rozpoczynające listy, np. Dear Readers / Hello /
Hi.
Spójność i logika wypowiedzi
2 p.
wypowiedź zawiera najwyżej 2 usterki w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
1 p.
wypowiedź zawiera od 3 do 5 usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
0 p.
wypowiedź zawiera 6 lub więcej usterek w spójności ORAZ/LUB logice na poziomie
zdania i/lub akapitu i/lub całego tekstu
Jeśli w pracy występuje dłuższy niekomunikatywny fragment pracy (np. dłuższe zdanie lub
2-3 krótkie zdania), przyznaje się 1 punkt; jeśli takich fragmentów jest więcej, przyznaje się
0 punktów.
W ocenie spójności bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu tekst funkcjonuje jako całość
dzięki jasnym powiązaniom (np. leksykalnym, gramatycznym) wewnątrz zdań oraz między
zdaniami/akapitami tekstu.
W ocenie logiki wypowiedzi bierze się pod uwagę, czy i w jakim stopniu wypowiedź jest
klarowna (np. czy nie jest jedynie zbiorem przypadkowo zebranych myśli, czy wnioski wynikają
logicznie z przesłanek).
Dodatkowe uwagi dotyczące spójności

\n
  1. Zaburzenie spójności i/lub logiki może wynikać na przykład z:
\n

• braku połączenia między częściami tekstu; odwoływanie się do czegoś, co nie jest
wcześniej wspomniane
• nieuzasadnionego
użycia
czasowników
w
różnych
czasach
gramatycznych
(„przeskakiwania” z jednego czasu gramatycznego na inny)
• błędów językowych i/lub ortograficznych, które powodują, że odbiorca gubi się, czytając
tekst
• poważnych zakłóceń komunikacji w tekście w wyniku błędów językowych
• braku logiki w tekście, np. przytoczenia argumentu, który jest sprzeczny z ogólnie
przyjętymi zasadami rozumowania. (jeśli nie ma w pracy żadnego uzasadnienia/
kontekstu, który tłumaczyłby taką właśnie realizację danego podpunktu)

\n
  1. Brak podziału na akapity nie prowadzi automatycznie do obniżenia punktacji za spójność i
\n

logikę wypowiedzi.

\n
  1. Jeżeli w pracy nie są zaznaczone żadne błędy w spójności/logice, należy przyznać
\n

2 punkty w tym kryterium.

\n
  1. Jako usterki w spójności/logice egzaminator oznacza te fragmenty, w których gubi się,
\n

czytając tekst. Błędy językowe i ortograficzne mogą powodować zaburzenie spójności
i logiki, ale wiele zależy od kontekstu wypowiedzi. Ten sam błąd może w mniejszym lub
większym stopniu zaburzać zrozumienie tekstu.

\n
  1. Błędy logiczne mogą często wynikać z niewystarczającego kontekstu w treści pracy, braku
\n

kluczowego elementu do uzasadnienia stwierdzenia, które samo w sobie jest sprzeczne
z zasadami logiki.
Zasady oceniania rozwiązań zadań

\n
  1. Słowa napisane po polsku lub w języku innym niż język egzaminu egzaminator zaznacza
\n

jako błędy w spójności, jeśli w znacznym stopniu utrudniają zrozumienie komunikatu. Jeśli
komunikacja nie jest zaburzona, podkreśla je jedynie jako błędy językowe.

\n
  1. Jeśli praca (lub jej obszerne fragmenty) jest w znacznej większości niespójna/
\n

niekomunikatywna/niezrozumiała dla odbiorcy, egzaminator może zaznaczyć całość pracy
(lub dany fragment) „pionową falą” na marginesie i nie podkreślać poszczególnych
zaburzeń. Jednocześnie w takiej pracy oznacza się błędy językowe.
Zakres środków językowych
W ocenie zakresu środków językowych bierze się pod uwagę zróżnicowanie i precyzję
środków leksykalno-gramatycznych użytych w wypowiedzi.
3 p.
• szeroki zakres środków językowych
• w pracy występują dość liczne fragmenty charakteryzujące się naturalnością
i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych
2 p.
• zadowalający zakres środków językowych
• w pracy występuje kilka fragmentów charakteryzujących się naturalnością
i różnorodnością frazeologiczną oraz precyzją użytych środków językowych,
jednak w większości użyte są struktury o wysokim stopniu pospolitości
1 p.
• ograniczony zakres środków językowych
• w pracy użyte są głównie struktury o wysokim stopniu pospolitości
0 p.
• bardzo ograniczony zakres środków językowych
• w pracy użyte są wyłącznie struktury o wysokim stopniu pospolitości
Jeżeli w wypowiedzi występują rażące/liczne uchybienia w stosowności i/lub jednolitości
stylu, wówczas liczbę punktów przyznanych za zakres środków językowych można obniżyć
o 1 punkt (maksymalnie do zera).
Przez „naturalność” rozumie się charakterystyczny dla danego języka sposób wyrażania
znaczeń, natomiast przez „precyzyjne sformułowania” rozumie się wyrażanie myśli
z wykorzystaniem słownictwa swoistego dla tematu i unikanie słów oraz struktur o wysokim
stopniu pospolitości, takich jak miły, interesujący, fajny.
Przez „stosowność” stylu rozumie się dostosowanie przez zdającego środków językowych
do wybranej formy wypowiedzi, celowość zastosowanych konstrukcji składniowych i jednostek
leksykalnych. Styl niestosowny to np. styl zbyt metaforyczny lub zbyt bliski stylowi potocznemu
w odmianie mówionej. Przez „jednolitość” stylu rozumie się konsekwentne posługiwanie się
jednym, wybranym stylem. Mieszanie różnych stylów wypowiedzi uznaje się za uzasadnione,
jeśli jest funkcjonalne (tzn. czemuś służy). Styl uznaje się za niejednolity, jeżeli zdający miesza
bez uzasadnienia różne style wypowiedzi, np. w tekście rozprawki występują fragmenty
nazbyt potoczne, z wtrętami ze stylu urzędowego.
Za zbyt nieformalny język i/lub personalne rozważanie problemu w rozprawce, zwłaszcza typu
„za i przeciw”, egzaminator odejmuje punkty w zakresie środków językowych (uchybienia w
stylu).
Poprawność środków językowych
W ocenie poprawności środków językowych bierze się pod uwagę błędy gramatyczne,
leksykalne, ortograficzne i interpunkcyjne. Punkty przyznaje się zgodnie z poniższą tabelą.
Poprawność językowa
(leksykalno-gramatyczna)
Poprawność zapisu (ortograficzna, interpunkcyjna)
nieliczne błędy zapisu
liczne LUB bardzo liczne
błędy zapisu
nieliczne błędy językowe
3 p.
2 p.
liczne błędy językowe
2 p.
1 p.
bardzo liczne błędy językowe
1 p.
0 p.

\n
  1. W przypadku wątpliwości w sytuacjach granicznych o zakwalifikowaniu pracy do niższej
\n

lub wyższej kategorii punktowej decyduje „waga” błędów oraz ich wpływ na komunikację.

\n
  1. Błędy interpunkcyjne traktowane są jako mniej istotne niż błędy ortograficzne.
  2. W wypowiedziach zdających ze stwierdzoną dysleksją w przypadku bardzo licznych
\n

błędów językowych, które nie zakłócają komunikacji lub sporadycznie zakłócają
komunikację, przyznaje się 1 punkt. Jeżeli błędy językowe są bardzo liczne i często
zakłócają komunikację, przyznaje się 0 punktów.
Kwalifikowanie i oznaczanie błędów
rodzaj błędu
sposób oznaczenia
przykład
błąd językowy (leksykalny,
gramatyczny)
podkreślenie linią prostą
Marek lubić czekoladę.
błąd językowy spowodowany
brakiem wyrazu
znak √ w miejscu
brakującego wyrazu
Marek √ czekoladę.
błąd ortograficzny
otoczenie słowa kołem
Słońce gżeje.
błąd językowy i ortograficzny
w jednym słowie
podkreślenie linią prostą
i otoczenie kołem
Słońce gżać w lecie.
błędy w spójności / logice
podkreślenie linią falistą
Założyłem kurtkę, bo było
gorąco.
fragment odbiegający od
tematu
otaczamy nawiasami
kwadratowymi
Fragment odbiegający od
tematu
fragment niezgodny z
tematem
otaczamy chmurką
Fragment niezgodny
z tematem
błędy interpunkcyjne
otoczenie zbędnego znaku
kółkiem
znak √ w kółku w miejscu
brakującego znaku
Było ciepło , i deszczowo.
Zrobiłem to √ ponieważ…
Błędy ortograficzne zmieniające znaczenie wyrazu są traktowane jako błędy językowe
i oznaczane poprzez podkreślenie wyrazu linią prostą.
Zasady oceniania rozwiązań zadań
Usterki w spójności i logice występujące pomiędzy akapitami mogą być zaznaczane „pionową
falą” na marginesie.
Uwagi dodatkowe

\n
  1. Wypowiedź jest oceniana na 0 punktów we wszystkich kryteriach, jeżeli jest
\n

• w całości nieczytelna (pod pracą zapisuje się „praca w całości nieczytelna”, a na karcie
odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym kryterium) LUB
• całkowicie niezgodna z poleceniem (pod pracą zapisuje się „praca całkowicie
niezgodna z poleceniem”, a na karcie odpowiedzi zaznacza się 0 punktów w każdym
kryterium) LUB
• niekomunikatywna dla odbiorcy, np. w całości napisana fonetycznie (pod pracą
zapisuje się „praca całkowicie niekomunikatywna”, a na karcie odpowiedzi zaznacza
się 0 punktów w każdym kryterium).

\n
  1. Praca, która zawiera fragmenty odtworzone z podręcznika, zadania zawartego w arkuszu
\n

egzaminacyjnym lub innego źródła, w tym internetowego, lub przepisane od innego
zdającego, jest uznawana za niesamodzielną.

\n
  1. Jeżeli praca zawiera fragmenty na zupełnie inny temat, wyuczone na pamięć lub
\n

całkowicie nienawiązujące do polecenia, a jednocześnie zaburzające spójność i logikę
tekstu, są one otaczane kołem i nie są brane pod uwagę przy liczeniu wyrazów i ocenie
zakresu środków językowych i poprawności środków językowych.

\n
  1. Jeżeli wypowiedź zawiera mniej niż 160 słów, przyznaje się 0 punktów za zakres
\n

i poprawność środków językowych. W takich pracach nie oznacza się błędów.

\n
  1. Jeżeli za wypowiedź przyznano 0 punktów w kryterium zgodności z poleceniem,
\n

we wszystkich pozostałych kryteriach przyznaje się 0 punktów.

\n
  1. Jeżeli wypowiedź nie zawiera w ogóle rozwinięcia (np. zdający napisał tylko wstęp),
\n

przyznaje się 0 punktów w każdym kryterium.

\n
  1. Jeżeli za wypowiedź przyznano 1 punkt w kryterium zgodności z poleceniem,
\n

we wszystkich
pozostałych
kryteriach
można
również
przyznać
maksymalnie
po 1 punkcie.

\n
  1. Słowa zapisane przy użyciu skrótów, np. 4U, bfr sql, należy oznaczyć jako błędy
\n

ortograficzne.

","solutions":[]}