{"id":"jezyk-angielski-2022-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2022-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-5)\nW zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych odpowiedzi (A-C) wybierz tę, która poprawnie\nuzupełnia obydwa zdania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\n9.1.\n We need to walk for two more hours before we the hostel.\n This shelf is too high for me to Could you help me, please?\nA. get\nB. take\nC. reach\n9.2.\n I don’t know how much this bag weighs, but it’s too for me to carry.\n Mark was late for work because of traffic in the city centre.\nA. hard\nB. heavy\nC. strong\n9.3.\n Don’t worry about finding cheap accommodation when you come to Poland this summer.\nMy neighbour has got a room to\n He’s only fourteen, so I’m afraid his parents won’t him travel to America on his own.\nA. allow\nB. rent\nC. let\n9.4.\n Walk the street, take the second turning on the left and you’ll see the bank.\n Yesterday he fell a hole and broke his arm.\nA. down\nB. at\nC. up\n9.5.\n Will you me a hand with my homework? I don’t know how to do it by myself.\n Sorry, but I can’t you a lift to the station. My car has broken down.\nA. give\nB. bring\nC. lend\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJAP-P0-100","answer":null,"answer_text":"9. Pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem (np. bardzo,\ndość, trochę) oraz zaimki nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego\npodpunktu polecenia.","solution":"**9.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *reach*\n\n- Zdanie 1: *We need to walk for two more hours before we the hostel.* → **reach the hostel** (dotrzemy do schroniska).\n- Zdanie 2: *This shelf is too high for me to * → **too high for me to reach** (zbyt wysoka, żebym dosięgła).\n\n## Sposób 1 - analiza obu zdań\n\n**Zdanie 1 (cel/dotarcie):**\n- *walk for two more hours before we the hostel*\n- = dotrzeć/osiągnąć schronisko\n- Czasownik *reach* = dotrzeć do, osiągnąć\n\n**Zdanie 2 (dosięgnąć fizycznie):**\n- *This shelf is too high for me to *\n- = dosięgnąć (półki)\n- Czasownik *reach* = sięgnąć ręką, dosięgnąć\n\n**Wniosek:** *reach* działa w OBU znaczeniach = **odpowiedź C**.\n\n## Sposób 2 - analiza czasowników\n\n**Reach (znaczenia):**\n- *reach + N (place)* = dotrzeć/osiągnąć (miejsce): *We reached the top.*\n- *reach for N* = sięgać po: *She reached for the book.*\n- *reach + N (height)* = dosięgnąć: *I can't reach the shelf.*\n\n**Get (znaczenia):**\n- *get to + N* = dotrzeć (wymaga *to*): *We got to the hostel.*\n- *get + N* = dostać, ale NIE PASUJE do *too high to get* (półka)\n\n**Take:**\n- *take + N* = wziąć (działa dla *take the shelf* w sensie zabrać, ale nie *too high to take*)\n- *take the hostel* niegramatyczne (nie wziąć schroniska)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (reach)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, B lub brak odpowiedzi\n> - Klucz: *reach* działa w obu zdaniach (dotrzeć + dosięgnąć).\n\n## Reference\n\n> 📖 **Reference - Wielo-znaczne czasowniki:**\n> - *reach* = dotrzeć do (miejsce); dosięgnąć (fizycznie); osiągnąć (cel/wiek/poziom)\n> - *get* = dostać; *get to* = dotrzeć\n> - *take* = wziąć; *take to* = polubić\n> - Klucz: szukaj wspólnego znaczenia, które działa w OBU zdaniach\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |\n| A (get) | *Get* samodzielnie nie pasuje do *the shelf* (*too high to get* niewłaściwe); *get to* wymaga *to* | Uczeń kojarzy *get* z dotarciem |\n| B (take) | *Take the hostel* niegramatyczne; *take the shelf* też niewłaściwe semantycznie | Uczeń kojarzy *take* z wzięciem |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Reach* ma kilka znaczeń: fizyczne dotrzeć/dosięgnąć i metaforyczne osiągnąć (cel, wiek, etap).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Zadania *both sentences* (9.1.-9.5.) wymagają jednego słowa pasującego do OBU kontekstów. Sprawdź, czy słowo działa w każdym zdaniu osobno.\n\n**9.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**B** - *heavy*\n\n- Zdanie 1: *it's too for me to carry* → **too heavy for me to carry** (za ciężka do niesienia).\n- Zdanie 2: *Mark was late for work because of traffic* → **heavy traffic** (wzmożony ruch).\n\n## Sposób 1 - analiza obu zdań\n\n**Zdanie 1 (waga torby):**\n- *I don't know how much this bag weighs, but it's too for me to carry*\n- = ciężka (waga)\n- *heavy* = ciężki\n\n**Zdanie 2 (ruch uliczny):**\n- *Mark was late for work because of traffic in the city centre*\n- = wzmożony / duży\n- *heavy traffic* = wzmożony ruch (kolokacja angielska)\n\n**Wniosek:** *heavy* w obu znaczeniach (waga + intensywność) = **odpowiedź B**.\n\n## Sposób 2 - analiza kolokacji\n\n**Heavy (kolokacje):**\n- *heavy bag* = ciężka torba\n- *heavy rain* = ulewa\n- *heavy traffic* = wzmożony ruch\n- *heavy smoker* = nałogowy palacz\n- *heavy meal* = ciężki posiłek\n\n**Hard (kolokacje):**\n- *hard work* = ciężka praca (mentalnie)\n- *hard exam* = trudny egzamin\n- *hard rock* = twardy kamień / hard rock muzyka\n- *hard traffic* ✗ NIEGRAMATYCZNE\n\n**Strong (kolokacje):**\n- *strong wind* = silny wiatr\n- *strong coffee* = mocna kawa\n- *strong person* = silna osoba\n- *strong traffic* ✗ NIEGRAMATYCZNE\n- *strong bag* możliwe ale niespecyficznie\n\n**Eliminacja:**\n- A (*hard*) ✗ - *hard traffic* niegramatyczne\n- **B (*heavy*) ✓** - działa w obu kontekstach\n- C (*strong*) ✗ - *strong traffic* niegramatyczne\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **B (heavy)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, C lub brak odpowiedzi\n> - Klucz: *heavy bag* (ciężka torba) + *heavy traffic* (wzmożony ruch).\n\n## Reference\n\n> 📖 **Reference - Kolokacje z 'heavy':**\n> - *heavy* (waga) + bag, suitcase, box\n> - *heavy* (intensywność) + rain, traffic, snow, smoker\n> - Klucz: *heavy* dla NATĘŻENIA (ruch, opady, palenie)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |\n| A (hard) | *Hard traffic* niegramatyczne | Uczeń kojarzy *hard* z trudnościami |\n| C (strong) | *Strong traffic* niegramatyczne | Uczeń kojarzy *strong* z intensywnością |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Heavy traffic* (wzmożony ruch) to KOLOKACJA - kombinacja słów, którą trzeba znać. Naucz się kolokacji z *heavy*: heavy rain, heavy traffic, heavy meal, heavy snow.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Hard* = TRUDNY (mentalnie/wysiłkowo) lub TWARDY (fizyka). NIE pasuje do INTENSYWNOŚCI ruchu.\n\n**9.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**C** - *let*\n\n- Zdanie 1: *My neighbour has got a room to * → **a room to let** (pokój do wynajęcia - BrE).\n- Zdanie 2: *his parents won't him travel to America on his own* → **won't let him travel** (nie pozwolą mu podróżować).\n\n## Sposób 1 - analiza obu zdań\n\n**Zdanie 1 (wynajem):**\n- *a room to * (pokój do CZEGOŚ)\n- BrE: *a room to let* = pokój do wynajęcia (standardowa fraza na tablicach z ofertami)\n- Synonim: *for rent* (AmE)\n\n**Zdanie 2 (pozwolenie):**\n- *parents won't him travel*\n- Konstrukcja *let + sb + V (bare infinitive)* = pozwolić komuś coś robić\n- *won't let him travel* = nie pozwolą mu podróżować\n\n**Wniosek:** *let* w obu znaczeniach (wynająć + pozwolić) = **odpowiedź C**.\n\n## Sposób 2 - analiza gramatyczna\n\n**Czasowniki z dopełnieniem + bezokolicznik:**\n- **let + sb + V** (bare infinitive - bez 'to'): *Let him go.*\n- *allow + sb + to V* (z 'to'): *Allow him to go.*\n- *make + sb + V* (bare infinitive): *Make him work.*\n- *help + sb + (to) V* (z lub bez 'to'): *Help him (to) study.*\n\n**Eliminacja:**\n- A (*allow*) ✗ - wymaga *to* (*allow him TO travel*), niezgodne z *him travel*\n- B (*rent*) ✗ - *to rent* możliwe (pokój do wynajęcia), ale *rent him travel* niegramatyczne\n- **C (*let*) ✓** - *to let* (BrE, do wynajęcia) + *let him travel* (bez 'to')\n\n**Uwaga:** *let* używamy z bare infinitive (BEZ *to*). To kluczowa różnica vs *allow*.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **C (let)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź A, B lub brak odpowiedzi\n> - Klucz: *to let* (pokój do wynajęcia) + *let him travel* (pozwolić mu).\n\n## Reference\n\n> 📖 **Reference - Konstrukcje z 'let':**\n> - *let + sb + V (bare inf.)* = pozwolić komuś coś zrobić (BEZ to)\n> - *let* (BrE) = wynająć (np. nieruchomość); *rent* = wynająć (uniwersalne)\n> - *a room to let* (BrE) = pokój do wynajęcia\n> - *to be let* = być wynajętym\n> - Porównanie: *let X V* vs *allow X to V* - różne struktury!\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |\n| A (allow) | *Allow* wymaga *to* - *allow him TO travel*; w zdaniu jest *him travel* (bez to) | Uczeń kojarzy *allow* z pozwoleniem |\n| B (rent) | *Rent him travel* niegramatyczne; *rent* używamy DLA NIERUCHOMOŚCI/PRZEDMIOTÓW | Uczeń kojarzy *rent* z wynajmem |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Kluczowa różnica: **let + V (bare)** vs **allow + to V**. To często testowana zasada.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W BrE *to let* (do wynajęcia) jest synonim AmE *for rent*. Częste w testach maturalnych.\n\n**9.4.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *down*\n\n- Zdanie 1: *Walk the street, take the second turning on the left* → **Walk down the street** (Idź ulicą).\n- Zdanie 2: *Yesterday he fell a hole and broke his arm.* → **fell down a hole** (wpadł do dziury).\n\n## Sposób 1 - analiza obu zdań\n\n**Zdanie 1 (poruszanie się ulicą):**\n- *Walk the street* (kolokacja: walk + prep + street)\n- *walk down the street* = iść ulicą (BrE, standardowe)\n- Synonim: *walk along the street*\n\n**Zdanie 2 (wpadnięcie):**\n- *he fell a hole*\n- *fell down a hole* = wpadł W DÓŁ dziury\n- *down* = w dół (kierunek)\n\n**Wniosek:** *down* w obu zdaniach (kierunek poruszania) = **odpowiedź A**.\n\n## Sposób 2 - analiza przyimków/przysłówków\n\n**Down (kolokacje):**\n- *walk down the street/road* = iść ulicą\n- *fall down* = upaść, wpaść\n- *go down* = iść w dół, schodzić\n- *down the line* = w dół linii\n\n**At (kolokacje):**\n- *at the street corner* = na rogu\n- *at + adres* = pod adresem\n- *walk at street* ✗ NIEGRAMATYCZNE\n\n**Up (kolokacje):**\n- *walk up the street* = iść ulicą (w górę)\n- *up a hole* ✗ niegramatyczne (dziura jest W DOLE)\n\n**Eliminacja:**\n- **A (*down*) ✓** - pasuje w obu\n- B (*at*) ✗ - *walk at street* + *fell at a hole* niegramatyczne\n- C (*up*) ✗ - *up a hole* nielogiczne (dziura w dole)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (down)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C lub brak odpowiedzi\n> - Klucz: *walk down the street* + *fall down a hole*.\n\n## Reference\n\n> 📖 **Reference - Przyimki ruchu:**\n> - *up* = w górę\n> - *down* = w dół\n> - *along* = wzdłuż\n> - *across* = w poprzek\n> - *through* = przez\n> - Klucz: *walk down/up the street* = standardowa kolokacja BrE\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |\n| B (at) | *Walk at street* + *fell at a hole* niegramatyczne | Uczeń kojarzy *at* z miejscami (at school) |\n| C (up) | *Up a hole* nielogiczne (dziura jest w DOLE) | Uczeń kojarzy *up/down* tylko z ruchem ulicą |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Walk down the street* (iść ulicą w dół) = NIE zawsze geograficzne (down nie zawsze oznacza fizycznie niżej). To IDIOMATYCZNE wyrażenie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Fall down a hole* (wpaść do dziury) - kombinacja: fall = upaść + down = w dół = wpaść.\n\n**9.5.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**A** - *give*\n\n- Zdanie 1: *Will you me a hand with my homework?* → **give me a hand** (Pomóż mi).\n- Zdanie 2: *I can't you a lift to the station.* → **give you a lift** (Nie mogę cię podwieźć).\n\n## Sposób 1 - analiza obu zdań\n\n**Zdanie 1 (pomoc):**\n- *give sb a hand (with sth)* = pomóc komuś (idiom)\n- *give me a hand with my homework* = pomóż mi w pracy domowej\n\n**Zdanie 2 (transport):**\n- *give sb a lift* = podwieźć kogoś (idiom - BrE; AmE: *give sb a ride*)\n- *give you a lift to the station* = podwieźć cię na stację\n\n**Wniosek:** *give* działa w obu IDIOMACH = **odpowiedź A**.\n\n## Sposób 2 - analiza idiomów\n\n**Idiomy z 'give':**\n- *give sb a hand* = pomóc komuś\n- *give sb a lift / ride* = podwieźć\n- *give sb a call / ring* = zadzwonić\n- *give sb a chance / try* = dać szansę / spróbować\n- *give sb a hug / kiss* = przytulić / pocałować\n- *give sb a piece of advice* = dać radę\n\n**Idiomy z 'bring':**\n- *bring sb sth* = przynieść coś komuś\n- *bring up* (children) = wychowywać\n- *bring a hand* ✗ niegramatyczne\n\n**Idiomy z 'lend':**\n- *lend a hand* = pomóc (tak, możliwe!), ale\n- *lend a lift* ✗ niegramatyczne\n\n**Eliminacja:**\n- **A (*give*) ✓** - działa w obu (give a hand + give a lift)\n- B (*bring*) ✗ - niegramatyczne w obu\n- C (*lend*) ✗ - *lend a hand* OK, ale *lend a lift* NIEGRAMATYCZNE\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź: **A (give)**\n> - **0 pkt** - odpowiedź B, C lub brak odpowiedzi\n> - Klucz: *give a hand* (pomóc) + *give a lift* (podwieźć).\n\n## Reference\n\n> 📖 **Reference - Idiomy z 'give':**\n> - *give sb a hand* = pomóc\n> - *give sb a lift / ride* = podwieźć\n> - *give sb a call / ring* = zadzwonić\n> - *give sb a chance* = dać szansę\n> - *give sb a hug* = przytulić\n> - Klucz: idiomy z *give + sb + a + N* są bardzo częste w PP\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |\n| B (bring) | *Bring a hand* + *bring a lift* niegramatyczne idiomatycznie | Uczeń kojarzy *bring* z dawaniem |\n| C (lend) | *Lend a hand* OK, ale *lend a lift* niegramatyczne | Uczeń wybiera *lend* dla zdania 1, zapominając o zdaniu 2 |\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Give a hand* i *lend a hand* to OBA poprawne (synonimy *pomóc*). Ale tylko *give* działa w *give a lift* (podwieźć).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W zadaniach *both sentences* zawsze testuj słowo w OBU zdaniach. Jedno działa = nie wystarczy; musi działać w obu.","image":"img/jezyk-angielski-2022-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":12,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2022 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 9. (0-5)<br>W zadaniach 9.1.-9.5. spośród podanych odpowiedzi (A-C) wybierz tę, która poprawnie<br>uzupełnia obydwa zdania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.<br>9.1.<br> We need to walk for two more hours before we the hostel.<br> This shelf is too high for me to Could you help me, please?<br>A. get<br>B. take<br>C. reach<br>9.2.<br> I don’t know how much this bag weighs, but it’s too for me to carry.<br> Mark was late for work because of traffic in the city centre.<br>A. hard<br>B. heavy<br>C. strong<br>9.3.<br> Don’t worry about finding cheap accommodation when you come to Poland this summer.<br>My neighbour has got a room to<br> He’s only fourteen, so I’m afraid his parents won’t him travel to America on his own.<br>A. allow<br>B. rent<br>C. let<br>9.4.<br> Walk the street, take the second turning on the left and you’ll see the bank.<br> Yesterday he fell a hole and broke his arm.<br>A. down<br>B. at<br>C. up<br>9.5.<br> Will you me a hand with my homework? I don’t know how to do it by myself.<br> Sorry, but I can’t you a lift to the station. My car has broken down.<br>A. give<br>B. bring<br>C. lend<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>EJAP-P0-100</p>","answer_text_html":"<ol><li>Pospolite modyfikatory występujące przed przymiotnikiem lub przysłówkiem (np. bardzo,</li></ol>\n<p>dość, trochę) oraz zaimki nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego<br>podpunktu polecenia.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>9.1.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> - <em>reach</em></p>\n<ul><li>Zdanie 1: <em>We need to walk for two more hours before we the hostel.</em> → <strong>reach the hostel</strong> (dotrzemy do schroniska).</li><li>Zdanie 2: *This shelf is too high for me to * → <strong>too high for me to reach</strong> (zbyt wysoka, żebym dosięgła).</li></ul>\n<h4>Sposób 1 - analiza obu zdań</h4>\n<p><strong>Zdanie 1 (cel/dotarcie):</strong></p>\n<ul><li><em>walk for two more hours before we the hostel</em></li><li>= dotrzeć/osiągnąć schronisko</li><li>Czasownik <em>reach</em> = dotrzeć do, osiągnąć</li></ul>\n<p><strong>Zdanie 2 (dosięgnąć fizycznie):</strong></p>\n<ul><li>*This shelf is too high for me to *</li><li>= dosięgnąć (półki)</li><li>Czasownik <em>reach</em> = sięgnąć ręką, dosięgnąć</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> <em>reach</em> działa w OBU znaczeniach = <strong>odpowiedź C</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza czasowników</h4>\n<p><strong>Reach (znaczenia):</strong></p>\n<ul><li><em>reach + N (place)</em> = dotrzeć/osiągnąć (miejsce): <em>We reached the top.</em></li><li><em>reach for N</em> = sięgać po: <em>She reached for the book.</em></li><li><em>reach + N (height)</em> = dosięgnąć: <em>I can&#x27;t reach the shelf.</em></li></ul>\n<p><strong>Get (znaczenia):</strong></p>\n<ul><li><em>get to + N</em> = dotrzeć (wymaga <em>to</em>): <em>We got to the hostel.</em></li><li><em>get + N</em> = dostać, ale NIE PASUJE do <em>too high to get</em> (półka)</li></ul>\n<p><strong>Take:</strong></p>\n<ul><li><em>take + N</em> = wziąć (działa dla <em>take the shelf</em> w sensie zabrać, ale nie <em>too high to take</em>)</li><li><em>take the hostel</em> niegramatyczne (nie wziąć schroniska)</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C (reach)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź A, B lub brak odpowiedzi<br>- Klucz: <em>reach</em> działa w obu zdaniach (dotrzeć + dosięgnąć).</blockquote>\n<h4>Reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Wielo-znaczne czasowniki:</strong><br>- <em>reach</em> = dotrzeć do (miejsce); dosięgnąć (fizycznie); osiągnąć (cel/wiek/poziom)<br>- <em>get</em> = dostać; <em>get to</em> = dotrzeć<br>- <em>take</em> = wziąć; <em>take to</em> = polubić<br>- Klucz: szukaj wspólnego znaczenia, które działa w OBU zdaniach</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |<br>| A (get) | <em>Get</em> samodzielnie nie pasuje do <em>the shelf</em> (<em>too high to get</em> niewłaściwe); <em>get to</em> wymaga <em>to</em> | Uczeń kojarzy <em>get</em> z dotarciem |<br>| B (take) | <em>Take the hostel</em> niegramatyczne; <em>take the shelf</em> też niewłaściwe semantycznie | Uczeń kojarzy <em>take</em> z wzięciem |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Reach</em> ma kilka znaczeń: fizyczne dotrzeć/dosięgnąć i metaforyczne osiągnąć (cel, wiek, etap).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Zadania <em>both sentences</em> (9.1.-9.5.) wymagają jednego słowa pasującego do OBU kontekstów. Sprawdź, czy słowo działa w każdym zdaniu osobno.</blockquote>\n<p><strong>9.2.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> - <em>heavy</em></p>\n<ul><li>Zdanie 1: <em>it&#x27;s too for me to carry</em> → <strong>too heavy for me to carry</strong> (za ciężka do niesienia).</li><li>Zdanie 2: <em>Mark was late for work because of traffic</em> → <strong>heavy traffic</strong> (wzmożony ruch).</li></ul>\n<h4>Sposób 1 - analiza obu zdań</h4>\n<p><strong>Zdanie 1 (waga torby):</strong></p>\n<ul><li><em>I don&#x27;t know how much this bag weighs, but it&#x27;s too for me to carry</em></li><li>= ciężka (waga)</li><li><em>heavy</em> = ciężki</li></ul>\n<p><strong>Zdanie 2 (ruch uliczny):</strong></p>\n<ul><li><em>Mark was late for work because of traffic in the city centre</em></li><li>= wzmożony / duży</li><li><em>heavy traffic</em> = wzmożony ruch (kolokacja angielska)</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> <em>heavy</em> w obu znaczeniach (waga + intensywność) = <strong>odpowiedź B</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza kolokacji</h4>\n<p><strong>Heavy (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>heavy bag</em> = ciężka torba</li><li><em>heavy rain</em> = ulewa</li><li><em>heavy traffic</em> = wzmożony ruch</li><li><em>heavy smoker</em> = nałogowy palacz</li><li><em>heavy meal</em> = ciężki posiłek</li></ul>\n<p><strong>Hard (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>hard work</em> = ciężka praca (mentalnie)</li><li><em>hard exam</em> = trudny egzamin</li><li><em>hard rock</em> = twardy kamień / hard rock muzyka</li><li><em>hard traffic</em> ✗ NIEGRAMATYCZNE</li></ul>\n<p><strong>Strong (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>strong wind</em> = silny wiatr</li><li><em>strong coffee</em> = mocna kawa</li><li><em>strong person</em> = silna osoba</li><li><em>strong traffic</em> ✗ NIEGRAMATYCZNE</li><li><em>strong bag</em> możliwe ale niespecyficznie</li></ul>\n<p><strong>Eliminacja:</strong></p>\n<ul><li>A (<em>hard</em>) ✗ - <em>hard traffic</em> niegramatyczne</li><li><strong>B (<em>heavy</em>) ✓</strong> - działa w obu kontekstach</li><li>C (<em>strong</em>) ✗ - <em>strong traffic</em> niegramatyczne</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B (heavy)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź A, C lub brak odpowiedzi<br>- Klucz: <em>heavy bag</em> (ciężka torba) + <em>heavy traffic</em> (wzmożony ruch).</blockquote>\n<h4>Reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Kolokacje z &#x27;heavy&#x27;:</strong><br>- <em>heavy</em> (waga) + bag, suitcase, box<br>- <em>heavy</em> (intensywność) + rain, traffic, snow, smoker<br>- Klucz: <em>heavy</em> dla NATĘŻENIA (ruch, opady, palenie)</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |<br>| A (hard) | <em>Hard traffic</em> niegramatyczne | Uczeń kojarzy <em>hard</em> z trudnościami |<br>| C (strong) | <em>Strong traffic</em> niegramatyczne | Uczeń kojarzy <em>strong</em> z intensywnością |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Heavy traffic</em> (wzmożony ruch) to KOLOKACJA - kombinacja słów, którą trzeba znać. Naucz się kolokacji z <em>heavy</em>: heavy rain, heavy traffic, heavy meal, heavy snow.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Hard</em> = TRUDNY (mentalnie/wysiłkowo) lub TWARDY (fizyka). NIE pasuje do INTENSYWNOŚCI ruchu.</blockquote>\n<p><strong>9.3.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> - <em>let</em></p>\n<ul><li>Zdanie 1: *My neighbour has got a room to * → <strong>a room to let</strong> (pokój do wynajęcia - BrE).</li><li>Zdanie 2: <em>his parents won&#x27;t him travel to America on his own</em> → <strong>won&#x27;t let him travel</strong> (nie pozwolą mu podróżować).</li></ul>\n<h4>Sposób 1 - analiza obu zdań</h4>\n<p><strong>Zdanie 1 (wynajem):</strong></p>\n<ul><li>*a room to * (pokój do CZEGOŚ)</li><li>BrE: <em>a room to let</em> = pokój do wynajęcia (standardowa fraza na tablicach z ofertami)</li><li>Synonim: <em>for rent</em> (AmE)</li></ul>\n<p><strong>Zdanie 2 (pozwolenie):</strong></p>\n<ul><li><em>parents won&#x27;t him travel</em></li><li>Konstrukcja <em>let + sb + V (bare infinitive)</em> = pozwolić komuś coś robić</li><li><em>won&#x27;t let him travel</em> = nie pozwolą mu podróżować</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> <em>let</em> w obu znaczeniach (wynająć + pozwolić) = <strong>odpowiedź C</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza gramatyczna</h4>\n<p><strong>Czasowniki z dopełnieniem + bezokolicznik:</strong></p>\n<ul><li><strong>let + sb + V</strong> (bare infinitive - bez &#x27;to&#x27;): <em>Let him go.</em></li><li><em>allow + sb + to V</em> (z &#x27;to&#x27;): <em>Allow him to go.</em></li><li><em>make + sb + V</em> (bare infinitive): <em>Make him work.</em></li><li><em>help + sb + (to) V</em> (z lub bez &#x27;to&#x27;): <em>Help him (to) study.</em></li></ul>\n<p><strong>Eliminacja:</strong></p>\n<ul><li>A (<em>allow</em>) ✗ - wymaga <em>to</em> (<em>allow him TO travel</em>), niezgodne z <em>him travel</em></li><li>B (<em>rent</em>) ✗ - <em>to rent</em> możliwe (pokój do wynajęcia), ale <em>rent him travel</em> niegramatyczne</li><li><strong>C (<em>let</em>) ✓</strong> - <em>to let</em> (BrE, do wynajęcia) + <em>let him travel</em> (bez &#x27;to&#x27;)</li></ul>\n<p><strong>Uwaga:</strong> <em>let</em> używamy z bare infinitive (BEZ <em>to</em>). To kluczowa różnica vs <em>allow</em>.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C (let)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź A, B lub brak odpowiedzi<br>- Klucz: <em>to let</em> (pokój do wynajęcia) + <em>let him travel</em> (pozwolić mu).</blockquote>\n<h4>Reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Konstrukcje z &#x27;let&#x27;:</strong><br>- <em>let + sb + V (bare inf.)</em> = pozwolić komuś coś zrobić (BEZ to)<br>- <em>let</em> (BrE) = wynająć (np. nieruchomość); <em>rent</em> = wynająć (uniwersalne)<br>- <em>a room to let</em> (BrE) = pokój do wynajęcia<br>- <em>to be let</em> = być wynajętym<br>- Porównanie: <em>let X V</em> vs <em>allow X to V</em> - różne struktury!</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |<br>| A (allow) | <em>Allow</em> wymaga <em>to</em> - <em>allow him TO travel</em>; w zdaniu jest <em>him travel</em> (bez to) | Uczeń kojarzy <em>allow</em> z pozwoleniem |<br>| B (rent) | <em>Rent him travel</em> niegramatyczne; <em>rent</em> używamy DLA NIERUCHOMOŚCI/PRZEDMIOTÓW | Uczeń kojarzy <em>rent</em> z wynajmem |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Kluczowa różnica: <strong>let + V (bare)</strong> vs <strong>allow + to V</strong>. To często testowana zasada.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> W BrE <em>to let</em> (do wynajęcia) jest synonim AmE <em>for rent</em>. Częste w testach maturalnych.</blockquote>\n<p><strong>9.4.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>A</strong> - <em>down</em></p>\n<ul><li>Zdanie 1: <em>Walk the street, take the second turning on the left</em> → <strong>Walk down the street</strong> (Idź ulicą).</li><li>Zdanie 2: <em>Yesterday he fell a hole and broke his arm.</em> → <strong>fell down a hole</strong> (wpadł do dziury).</li></ul>\n<h4>Sposób 1 - analiza obu zdań</h4>\n<p><strong>Zdanie 1 (poruszanie się ulicą):</strong></p>\n<ul><li><em>Walk the street</em> (kolokacja: walk + prep + street)</li><li><em>walk down the street</em> = iść ulicą (BrE, standardowe)</li><li>Synonim: <em>walk along the street</em></li></ul>\n<p><strong>Zdanie 2 (wpadnięcie):</strong></p>\n<ul><li><em>he fell a hole</em></li><li><em>fell down a hole</em> = wpadł W DÓŁ dziury</li><li><em>down</em> = w dół (kierunek)</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> <em>down</em> w obu zdaniach (kierunek poruszania) = <strong>odpowiedź A</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza przyimków/przysłówków</h4>\n<p><strong>Down (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>walk down the street/road</em> = iść ulicą</li><li><em>fall down</em> = upaść, wpaść</li><li><em>go down</em> = iść w dół, schodzić</li><li><em>down the line</em> = w dół linii</li></ul>\n<p><strong>At (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>at the street corner</em> = na rogu</li><li><em>at + adres</em> = pod adresem</li><li><em>walk at street</em> ✗ NIEGRAMATYCZNE</li></ul>\n<p><strong>Up (kolokacje):</strong></p>\n<ul><li><em>walk up the street</em> = iść ulicą (w górę)</li><li><em>up a hole</em> ✗ niegramatyczne (dziura jest W DOLE)</li></ul>\n<p><strong>Eliminacja:</strong></p>\n<ul><li><strong>A (<em>down</em>) ✓</strong> - pasuje w obu</li><li>B (<em>at</em>) ✗ - <em>walk at street</em> + <em>fell at a hole</em> niegramatyczne</li><li>C (<em>up</em>) ✗ - <em>up a hole</em> nielogiczne (dziura w dole)</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>A (down)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź B, C lub brak odpowiedzi<br>- Klucz: <em>walk down the street</em> + <em>fall down a hole</em>.</blockquote>\n<h4>Reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Przyimki ruchu:</strong><br>- <em>up</em> = w górę<br>- <em>down</em> = w dół<br>- <em>along</em> = wzdłuż<br>- <em>across</em> = w poprzek<br>- <em>through</em> = przez<br>- Klucz: <em>walk down/up the street</em> = standardowa kolokacja BrE</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |<br>| B (at) | <em>Walk at street</em> + <em>fell at a hole</em> niegramatyczne | Uczeń kojarzy <em>at</em> z miejscami (at school) |<br>| C (up) | <em>Up a hole</em> nielogiczne (dziura jest w DOLE) | Uczeń kojarzy <em>up/down</em> tylko z ruchem ulicą |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Walk down the street</em> (iść ulicą w dół) = NIE zawsze geograficzne (down nie zawsze oznacza fizycznie niżej). To IDIOMATYCZNE wyrażenie.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Fall down a hole</em> (wpaść do dziury) - kombinacja: fall = upaść + down = w dół = wpaść.</blockquote>\n<p><strong>9.5.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>A</strong> - <em>give</em></p>\n<ul><li>Zdanie 1: <em>Will you me a hand with my homework?</em> → <strong>give me a hand</strong> (Pomóż mi).</li><li>Zdanie 2: <em>I can&#x27;t you a lift to the station.</em> → <strong>give you a lift</strong> (Nie mogę cię podwieźć).</li></ul>\n<h4>Sposób 1 - analiza obu zdań</h4>\n<p><strong>Zdanie 1 (pomoc):</strong></p>\n<ul><li><em>give sb a hand (with sth)</em> = pomóc komuś (idiom)</li><li><em>give me a hand with my homework</em> = pomóż mi w pracy domowej</li></ul>\n<p><strong>Zdanie 2 (transport):</strong></p>\n<ul><li><em>give sb a lift</em> = podwieźć kogoś (idiom - BrE; AmE: <em>give sb a ride</em>)</li><li><em>give you a lift to the station</em> = podwieźć cię na stację</li></ul>\n<p><strong>Wniosek:</strong> <em>give</em> działa w obu IDIOMACH = <strong>odpowiedź A</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza idiomów</h4>\n<p><strong>Idiomy z &#x27;give&#x27;:</strong></p>\n<ul><li><em>give sb a hand</em> = pomóc komuś</li><li><em>give sb a lift / ride</em> = podwieźć</li><li><em>give sb a call / ring</em> = zadzwonić</li><li><em>give sb a chance / try</em> = dać szansę / spróbować</li><li><em>give sb a hug / kiss</em> = przytulić / pocałować</li><li><em>give sb a piece of advice</em> = dać radę</li></ul>\n<p><strong>Idiomy z &#x27;bring&#x27;:</strong></p>\n<ul><li><em>bring sb sth</em> = przynieść coś komuś</li><li><em>bring up</em> (children) = wychowywać</li><li><em>bring a hand</em> ✗ niegramatyczne</li></ul>\n<p><strong>Idiomy z &#x27;lend&#x27;:</strong></p>\n<ul><li><em>lend a hand</em> = pomóc (tak, możliwe!), ale</li><li><em>lend a lift</em> ✗ niegramatyczne</li></ul>\n<p><strong>Eliminacja:</strong></p>\n<ul><li><strong>A (<em>give</em>) ✓</strong> - działa w obu (give a hand + give a lift)</li><li>B (<em>bring</em>) ✗ - niegramatyczne w obu</li><li>C (<em>lend</em>) ✗ - <em>lend a hand</em> OK, ale <em>lend a lift</em> NIEGRAMATYCZNE</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.5, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>A (give)</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - odpowiedź B, C lub brak odpowiedzi<br>- Klucz: <em>give a hand</em> (pomóc) + <em>give a lift</em> (podwieźć).</blockquote>\n<h4>Reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Idiomy z &#x27;give&#x27;:</strong><br>- <em>give sb a hand</em> = pomóc<br>- <em>give sb a lift / ride</em> = podwieźć<br>- <em>give sb a call / ring</em> = zadzwonić<br>- <em>give sb a chance</em> = dać szansę<br>- <em>give sb a hug</em> = przytulić<br>- Klucz: idiomy z <em>give + sb + a + N</em> są bardzo częste w PP</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna | Pułapka |<br>| B (bring) | <em>Bring a hand</em> + <em>bring a lift</em> niegramatyczne idiomatycznie | Uczeń kojarzy <em>bring</em> z dawaniem |<br>| C (lend) | <em>Lend a hand</em> OK, ale <em>lend a lift</em> niegramatyczne | Uczeń wybiera <em>lend</em> dla zdania 1, zapominając o zdaniu 2 |</p>\n<h4>Typowe pułapki</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <em>Give a hand</em> i <em>lend a hand</em> to OBA poprawne (synonimy <em>pomóc</em>). Ale tylko <em>give</em> działa w <em>give a lift</em> (podwieźć).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> W zadaniach <em>both sentences</em> zawsze testuj słowo w OBU zdaniach. Jedno działa = nie wystarczy; musi działać w obu.</blockquote>"}]}