{"id":"jezyk-angielski-2022-maj-matura-rozszerzona/zad/3","paper_id":"jezyk-angielski-2022-maj-matura-rozszerzona","number":"3","points":5,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2022,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 3. (0-5)\nUsłyszysz dwukrotnie wywiad na temat kradzieży kaktusów (ang. theft of cacti).\nZ podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią nagrania. Zakreśl jedną\nz liter: A, B, C albo D.\n3.1. According to Ray, the illegal cactus trade has grown recently because\nA. the availability of rare species has decreased.\nB. demand for cacti has been boosted by fashion trends.\nC. there are not enough places selling cacti as souvenirs.\nD. the falling price of cacti on the black market attracts more buyers.\n3.2. When talking about the factors making cactus theft easier, Ray points out that\nA. US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts.\nB. most cactus thieves manage to avoid getting caught.\nC. some aspects of online transactions are not adequately regulated.\nD. the number of specialists monitoring online sales has been reduced.\n3.3. The landscaper who Ray refers to\nA. was imprisoned after trying to steal a number of cacti.\nB. worked single-handedly when stealing the cacti.\nC. was spotted by a ranger driving a pickup truck.\nD. managed to get away without a prison sentence.\n3.4. According to Gene Joseph, cactus theft can be prevented by\nA. raising awareness of the harm to nature caused by cactus loss.\nB. making people realize how difficult growing cacti is.\nC. encouraging people to grow cacti at home.\nD. supplying legally grown cacti to the market.\n3.5. When talking about the use of technology in fighting cactus theft, Ray\nA. expresses his concern about the number of microchipped cacti.\nB. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft.\nC. explains why the adopted method is limited to Saguaro National Park.\nD. questions the effectiveness of measures introduced by Saguaro National Park.\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ OD 1. DO 3. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nEJAP-R0-100","answer":null,"answer_text":"3. Akceptowane są również inne odpowiedzi, jeżeli są merytorycznie poprawne i spełniają\nwszystkie warunki zadania.\nSchemat punktowania w zadaniach od 1. do 9.\n1 p. - poprawna odpowiedź.","solution":"**3.1.** ## Poprawna odpowiedź\n**B. demand for cacti has been boosted by fashion trends.**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\nKluczowy fragment wyjaśniający WZROST kradzieży kaktusów:\n\n> \"But a crucial factor is that cacti have recently become an important feature of hipster décor. Landscapers and architects are setting trends for using these plants in our homes and gardens. This is the primary reason why cacti have exploded in popularity and why they fetch such high prices on the black market.\"\n\n→ **Łańcuch przyczynowy:**\n1. **\"hipster décor\"** = trend wystroju → modny element\n2. **\"Landscapers and architects are setting trends\"** = trendsetterzy\n3. **\"primary reason why cacti have exploded in popularity\"** = GŁÓWNY powód popularności\n\n**Wniosek**: popyt (demand) wzrósł przez **trendy mody** (fashion trends) → opcja **B** ✓\n\n## Sposób 2 - analiza parafrazy\nKluczowe pary leksykalne:\n- **\"demand for cacti has been boosted\"** = popyt został zwiększony → \"exploded in popularity\" ✓\n- **\"fashion trends\"** = trendy mody → \"hipster décor\" + \"setting trends\" ✓\n\nEliminacja:\n- **A. availability of rare species has decreased** - Ray NIE wspomina spadku dostępności\n- **C. not enough places selling cacti as souvenirs** - Ray mówi o turystach jako jednym z czynników, nie o BRAKU sklepów\n- **D. falling price of cacti on the black market** - przeciwnie: \"fetch such HIGH prices on the black market\" (ceny WYSOKIE)\n\n## Schemat oceniania CKE\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.1, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź dokładnie **B**\n> - **0 pkt** - A, C, D\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3)** Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n\n## Reference gramatyczny\n> 📖 **Reference - Passive Voice: \"has been boosted\":**\n> - **\"demand has been boosted\"** = popyt został zwiększony\n> - Present Perfect Passive: has/have + been + V3\n> - Sygnalizuje proces zakończony z efektem w teraźniejszości\n\n> 📖 **Reference - Idiom \"explode in popularity\":**\n> - **explode in popularity** = eksplodować popularnością (gwałtowny wzrost)\n> - Synonim: skyrocket, surge, boom\n> - Klucz: dynamiczny WZROST popytu\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | availability of rare species has decreased | Ray nie wspomina o tym - mówi o WZROŚCIE popytu, nie SPADKU dostępności | Skojarzenie z \"rare species\" |\n| **B** | **demand has been boosted by fashion trends** | **POPRAWNA** - \"hipster décor\" + \"setting trends\" | - |\n| C | not enough places selling cacti as souvenirs | Ray wspomina o turystach jako CZYNNIKU, ale nie o braku sklepów | Pomylenie souvenirs z fashion |\n| D | falling price on the black market | Ceny ROSNĄ (\"fetch such high prices\") | Pomylenie kierunku zmian cen |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"Hipster décor\"** = trend wystroju mieszkania w stylu hipsterskim - to klasyczny przykład \"fashion trend\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka D - uczeń wybiera \"falling price\", ale tekst mówi \"HIGH prices\" → ceny rosną, nie spadają.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** \"Boost\" w stronie biernej (\"has been boosted\") parafrazuje \"explode in popularity\" - to klasyczna parafraza CKE.\n\n**3.2.** ## Poprawna odpowiedź\n**C. some aspects of online transactions are not adequately regulated.**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\nKluczowy fragment o czynnikach ułatwiających kradzież:\n\n> \"First and foremost there are some legal questions about trade conducted on the Internet because certain issues are not precisely defined by law and people who steal cacti take advantage of that.\"\n\n→ **Główny czynnik**: handel internetowy + **niedoprecyzowane przepisy prawne**.\n\n## Sposób 2 - analiza parafrazy\nKluczowe pary parafrazy:\n- **\"some aspects of online transactions\"** = pewne aspekty transakcji online → \"trade conducted on the Internet\" ✓\n- **\"not adequately regulated\"** = nieodpowiednio uregulowane → \"not precisely defined by law\" ✓\n\nEliminacja:\n- **A. US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts** - Ray mówi, że patrole są TRUDNE (\"catching thieves red-handed in remote deserts can be a real challenge\"), NIE rzadkie\n- **B. most cactus thieves manage to avoid getting caught** - Ray mówi: \"the vast majority of criminal activities are prevented\" - WIĘKSZOŚĆ jest złapana, NIE unika\n- **D. number of specialists has been reduced** - Ray mówi: \"we have a LARGE team of specialists\" - nie ma redukcji\n\n## Schemat oceniania CKE\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.2, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź dokładnie **C**\n> - **0 pkt** - A, B, D\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3)** Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n\n## Reference gramatyczny\n> 📖 **Reference - Passive Voice: \"are not precisely defined\":**\n> - **\"certain issues are not precisely defined by law\"** = pewne kwestie nie są precyzyjnie określone przez prawo\n> - Present Simple Passive: am/is/are + V3\n> - Strona bierna często z negatywną konstrukcją w opisach prawnych\n\n> 📖 **Reference - \"take advantage of\" (idiom):**\n> - **take advantage of + sth** = wykorzystywać coś\n> - W kontekście negatywnym: wykorzystywać luki prawne\n> - Synonim: exploit, capitalise on\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| A | US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts | Ray mówi o trudności złapania w pustyniach, nie o rzadkich patrolach | Słowa \"deserts\" w obu tekstach |\n| B | most cactus thieves manage to avoid getting caught | \"vast majority of criminal activities are prevented\" - większość ZAPOBIEGANA | Skojarzenie z \"not every criminal gets caught\" |\n| **C** | **online transactions not adequately regulated** | **POPRAWNA** - \"not precisely defined by law\" | - |\n| D | number of specialists has been reduced | \"a LARGE team of specialists\" - duży zespół, brak redukcji | Skojarzenie z budżetem rządowym |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna parafraza: **\"not precisely defined by law\"** = **\"not adequately regulated\"**. Słowa są inne, ale znaczenie identyczne.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka B - Ray przyznaje, że nie WSZYSTKI złodzieje są łapani (\"not every criminal gets caught\"), ale ZDECYDOWANA WIĘKSZOŚĆ jest. Opcja B mówi przeciwnie.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"First and foremost\"** w transkrypcji = przede wszystkim, GŁÓWNIE - sygnalizuje, że NASTĘPUJE GŁÓWNY argument.\n\n**3.3.** ## Poprawna odpowiedź\n**A. was imprisoned after trying to steal a number of cacti.**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\nKluczowy fragment o landscaperze:\n\n> \"In 2007, a landscaper, accompanied by a friend, dug up 17 saguaros, which are an iconic species. While the thieves were trying to load the cacti into a pickup truck, they were caught by a ranger who was on a walking patrol in our park. The landscaper had to serve eight months in federal prison.\"\n\n→ **Kluczowe fakty:**\n1. **\"a landscaper, accompanied by a friend\"** = landscaper z przyjacielem (nie sam)\n2. **\"dug up 17 saguaros\"** = wykopali 17 kaktusów (a number of cacti)\n3. **\"caught by a ranger who was on a walking patrol\"** = złapany przez rangera na PIESZYM patrolu\n4. **\"had to serve eight months in federal prison\"** = musiał spędzić 8 miesięcy w więzieniu = **imprisoned** ✓\n\n## Sposób 2 - eliminacja MCQ\n**A. was imprisoned after trying to steal a number of cacti** ✓\n→ Dokładnie: 17 saguaros + 8 miesięcy więzienia.\n\n**B. worked single-handedly when stealing the cacti**\n→ Tekst: \"accompanied by a friend\" = NIE sam.\n\n**C. was spotted by a ranger driving a pickup truck**\n→ Tekst: ranger był na **walking patrol** (PIESZYM patrolu), NIE prowadził pickupa. Pickup truck mieli ZŁODZIEJE (\"load the cacti into a pickup truck\").\n\n**D. managed to get away without a prison sentence**\n→ Tekst: \"serve eight months in federal prison\" - DOSTAŁ wyrok.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.3, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź dokładnie **A**\n> - **0 pkt** - B, C, D\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3)** Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n\n## Reference gramatyczny\n> 📖 **Reference - \"serve a prison sentence\" (kolokacja):**\n> - **serve + N (czas) + in prison** = odbyć karę w więzieniu\n> - **\"had to serve eight months\"** = musiał odsiedzieć 8 miesięcy\n> - Synonim: \"was imprisoned\", \"was sentenced to\"\n\n> 📖 **Reference - Passive Voice: \"was imprisoned\":**\n> - **imprison** = uwięzić\n> - Passive: **was/were imprisoned** = został uwięziony\n> - Synonim: was jailed, was sentenced to prison\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |\n| **A** | **was imprisoned after trying to steal cacti** | **POPRAWNA** - 8 miesięcy więzienia za 17 saguaros | - |\n| B | worked single-handedly | \"accompanied by a friend\" - NIE sam | \"a landscaper\" w singular - myli o samym sprawcy |\n| C | spotted by a ranger driving a pickup truck | Ranger był na PIESZYM patrolu; pickup mieli złodzieje | Pomylenie kto miał pickup |\n| D | managed to get away without prison | \"8 months in federal prison\" - DOSTAŁ wyrok | Pomylenie z partnerem (który miał lżejszy wyrok) |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n> ⚠️ **Uwaga:** Klasyczna pułapka - który prowadził pickup. Tekst mówi, że ZŁODZIEJE próbowali załadować kaktusy do pickupa, a ranger SZEDŁ pieszo (\"walking patrol\").\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo **\"accompanied by a friend\"** = w towarzystwie przyjaciela = NIE sam. Eliminuje opcję B.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tekst wyraźnie rozróżnia kary: landscaper = 8 mies. więzienia (federal prison), partner = 6 mies. aresztu domowego (home confinement) + 100 godzin prac społecznych.\n\n**3.4.** ## Poprawna odpowiedź\n**D. supplying legally grown cacti to the market.**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\nKluczowy fragment o pomyśle Gene Josepha:\n\n> \"Gene believes that the best way to prevent illegal trade is to grow new cacti from seed on specialist farms such as his. He thinks that when rare plants are produced in this way, and then legally sold to the public, the pressure to steal from the wild decreases.\"\n\n→ **Pomysł Gene Josepha:**\n1. **\"grow new cacti from seed on specialist farms\"** = hodowla na specjalistycznych farmach\n2. **\"legally sold to the public\"** = LEGALNA sprzedaż publicznie\n3. **\"pressure to steal from the wild decreases\"** = spada presja kradzieży z natury\n\n→ Strategia: **dostarczać legalnie hodowane kaktusy na rynek** → opcja **D** ✓\n\n## Sposób 2 - eliminacja MCQ\n**A. raising awareness of the harm to nature caused by cactus loss**\n→ Gene NIE proponuje ZWIĘKSZANIA ŚWIADOMOŚCI - proponuje LEGALNĄ SPRZEDAŻ jako substytut.\n\n**B. making people realize how difficult growing cacti is**\n→ Gene NIE chce pokazać trudności hodowli - chce ZAOFEROWAĆ legalnie wyhodowane kaktusy.\n\n**C. encouraging people to grow cacti at home**\n→ Gene NIE zachęca do hodowli w DOMU - proponuje **specjalistyczne farmy** (takie jak jego).\n\n**D. supplying legally grown cacti to the market** ✓\n→ Dokładnie to opisuje pomysł Gene'a.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.4, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź dokładnie **D**\n> - **0 pkt** - A, B, C\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.3)** Zdający znajduje w tekście określone informacje.\n\n## Reference gramatyczny\n> 📖 **Reference - \"supply X to Y\" (kolokacja):**\n> - **supply + product + to + market** = dostarczać produkt na rynek\n> - Synonim: provide, deliver, offer\n> - Kontekst: ekonomiczna logika podaży\n\n> 📖 **Reference - \"grown from seed\":**\n> - **grown from seed** = wyhodowany z nasiona (z natury, nie z sadzonki)\n> - Past Participle jako przymiotnik\n> - Klucz: legalna hodowla → legalny produkt\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | raising awareness of harm | Gene nie proponuje EDUKACJI - proponuje EKONOMICZNĄ SUBSTYTUCJĘ |\n| B | realising how difficult growing is | Brak takiej propozycji |\n| C | encouraging people to grow at home | Gene proponuje SPECJALISTYCZNE farmy, NIE hodowlę w domu |\n| **D** | **supplying legally grown cacti to the market** | **POPRAWNA** - \"legally sold to the public\" |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka C - Gene mówi o hodowli na FARMACH, nie w domach. Specjalistyczne farmy mają zasoby, czas i wiedzę, które domowy hodowca nie ma.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowo **\"supply\"** w opcji D parafrazuje \"produced legally sold\" - to klasyczna logika rynkowa (zwiększanie LEGALNEJ podaży zmniejsza presję na NIELEGALNĄ).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Tekst wspomina, że uprawa kaktusa do sprzedaży trwa **\"up to 20 years\"** - to wyjaśnia, dlaczego potrzebne są SPECJALISTYCZNE farmy, nie domowe.\n\n**3.5.** ## Poprawna odpowiedź\n**B. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft.**\n\n## Sposób 1 - analiza transkrypcji\nKluczowy fragment o technologii w walce z kradzieżą:\n\n> \"Saguaro National Park has started implanting cacti with microchips to discourage criminals. Invisible microchips have been inserted into about 1,000 cacti in some areas of the park. If it's suspected that a cactus for sale has been stolen, a quick scan and the use of our database will determine whether it has been taken from the park. **Since the chips were installed, there have been fewer cases of cactus theft. The scheme has turned out to be so effective that other parks have started using the same method.**\"\n\n→ **Kluczowe sygnały sukcesu:**\n1. \"fewer cases of cactus theft\" = mniej przypadków kradzieży (kwantyfikowalny sukces)\n2. \"so effective\" = tak skuteczne\n3. \"other parks have started using the same method\" = inne parki naśladują\n\nTo wszystko **dowody sukcesu** projektu → opcja **B** ✓\n\n## Sposób 2 - eliminacja MCQ\n**A. expresses his concern about the number of microchipped cacti**\n→ Ray NIE wyraża OBAW - wyraża ZADOWOLENIE ze skuteczności.\n\n**B. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft** ✓\n→ Dokładnie to opisuje: \"fewer cases\" + \"so effective\" + \"other parks\".\n\n**C. explains why the adopted method is limited to Saguaro National Park**\n→ Ray mówi, że INNE parki też używają tej metody - metoda NIE jest ograniczona do Saguaro.\n\n**D. questions the effectiveness of measures introduced by Saguaro National Park**\n→ Ray POTWIERDZA skuteczność, NIE kwestionuje.\n\n## Schemat oceniania CKE\n> 📋 **Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.5, max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - odpowiedź dokładnie **B**\n> - **0 pkt** - A, C, D\n> - Wymaganie szczegółowe: **2.2)** Zdający określa główną myśl części tekstu.\n\n## Reference gramatyczny\n> 📖 **Reference - \"point to\" (phrasal verb):**\n> - **point to + sth** = wskazywać na coś, świadczyć o czymś\n> - Synonim: indicate, demonstrate, show evidence of\n> - Klucz: **point to success** = wskazywać na sukces (=dawać dowody)\n\n> 📖 **Reference - Present Perfect dla efektu zakończonego:**\n> - **\"have been fewer cases\"** = było mniej przypadków (od momentu instalacji do teraz)\n> - **\"has turned out to be effective\"** = okazał się skuteczny (zakończone)\n> - **\"have started using\"** = zaczęły używać (efekt trwa)\n\n> 📖 **Reference - \"so that \" (konstrukcja konsekwencji):**\n> - **\"so effective that other parks have started using\"** = tak skuteczne, że inne parki zaczęły używać\n> - Konstrukcja: **so + adj + that + clause** = na tyle, że\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |\n| A | expresses concern about microchipped cacti | Ray wyraża ZADOWOLENIE, NIE obawy |\n| **B** | **points to the success of a project** | **POPRAWNA** - fewer cases + so effective + other parks |\n| C | method limited to Saguaro National Park | Inne parki też używają - NIE ograniczone |\n| D | questions the effectiveness | Ray POTWIERDZA, nie kwestionuje |\n\n## Typowe pułapki i uwaga\n> ⚠️ **Uwaga:** **\"So effective that other parks have started using the same method\"** to KEY SENTENCE - sygnalizuje sukces na tyle ważny, że jest naśladowany.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Słowa **\"fewer cases\"** + **\"so effective\"** + **\"other parks\"** to TRZY DOWODY sukcesu - to klasyczne supporting evidence dla \"success\".\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Pułapka C - uczeń może pomyśleć, że \"in some areas of the park\" ogranicza metodę. Ale to dotyczy konkretnego parku (Saguaro), a Ray potwierdza, że INNE parki też używają.","image":"img/jezyk-angielski-2022-maj-matura-rozszerzona/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2022 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 3. (0-5)<br>Usłyszysz dwukrotnie wywiad na temat kradzieży kaktusów (ang. theft of cacti).<br>Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną z treścią nagrania. Zakreśl jedną<br>z liter: A, B, C albo D.<br>3.1. According to Ray, the illegal cactus trade has grown recently because<br>A. the availability of rare species has decreased.<br>B. demand for cacti has been boosted by fashion trends.<br>C. there are not enough places selling cacti as souvenirs.<br>D. the falling price of cacti on the black market attracts more buyers.<br>3.2. When talking about the factors making cactus theft easier, Ray points out that<br>A. US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts.<br>B. most cactus thieves manage to avoid getting caught.<br>C. some aspects of online transactions are not adequately regulated.<br>D. the number of specialists monitoring online sales has been reduced.<br>3.3. The landscaper who Ray refers to<br>A. was imprisoned after trying to steal a number of cacti.<br>B. worked single-handedly when stealing the cacti.<br>C. was spotted by a ranger driving a pickup truck.<br>D. managed to get away without a prison sentence.<br>3.4. According to Gene Joseph, cactus theft can be prevented by<br>A. raising awareness of the harm to nature caused by cactus loss.<br>B. making people realize how difficult growing cacti is.<br>C. encouraging people to grow cacti at home.<br>D. supplying legally grown cacti to the market.<br>3.5. When talking about the use of technology in fighting cactus theft, Ray<br>A. expresses his concern about the number of microchipped cacti.<br>B. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft.<br>C. explains why the adopted method is limited to Saguaro National Park.<br>D. questions the effectiveness of measures introduced by Saguaro National Park.<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ OD 1. DO 3. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>EJAP-R0-100</p>","answer_text_html":"<ol><li>Akceptowane są również inne odpowiedzi, jeżeli są merytorycznie poprawne i spełniają</li></ol>\n<p>wszystkie warunki zadania.<br>Schemat punktowania w zadaniach od 1. do 9.<br>1 p. - poprawna odpowiedź.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>3.1.</strong> ## Poprawna odpowiedź<br><strong>B. demand for cacti has been boosted by fashion trends.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza transkrypcji</h4>\n<p>Kluczowy fragment wyjaśniający WZROST kradzieży kaktusów:</p>\n<blockquote>&quot;But a crucial factor is that cacti have recently become an important feature of hipster décor. Landscapers and architects are setting trends for using these plants in our homes and gardens. This is the primary reason why cacti have exploded in popularity and why they fetch such high prices on the black market.&quot;</blockquote>\n<p>→ <strong>Łańcuch przyczynowy:</strong></p>\n<ol><li><strong>&quot;hipster décor&quot;</strong> = trend wystroju → modny element</li><li><strong>&quot;Landscapers and architects are setting trends&quot;</strong> = trendsetterzy</li><li><strong>&quot;primary reason why cacti have exploded in popularity&quot;</strong> = GŁÓWNY powód popularności</li></ol>\n<p><strong>Wniosek</strong>: popyt (demand) wzrósł przez <strong>trendy mody</strong> (fashion trends) → opcja <strong>B</strong> ✓</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza parafrazy</h4>\n<p>Kluczowe pary leksykalne:</p>\n<ul><li><strong>&quot;demand for cacti has been boosted&quot;</strong> = popyt został zwiększony → &quot;exploded in popularity&quot; ✓</li><li><strong>&quot;fashion trends&quot;</strong> = trendy mody → &quot;hipster décor&quot; + &quot;setting trends&quot; ✓</li></ul>\n<p>Eliminacja:</p>\n<ul><li><strong>A. availability of rare species has decreased</strong> - Ray NIE wspomina spadku dostępności</li><li><strong>C. not enough places selling cacti as souvenirs</strong> - Ray mówi o turystach jako jednym z czynników, nie o BRAKU sklepów</li><li><strong>D. falling price of cacti on the black market</strong> - przeciwnie: &quot;fetch such HIGH prices on the black market&quot; (ceny WYSOKIE)</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.1, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź dokładnie <strong>B</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A, C, D<br>- Wymaganie szczegółowe: <strong>2.3)</strong> Zdający znajduje w tekście określone informacje.</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Passive Voice: &quot;has been boosted&quot;:</strong><br>- <strong>&quot;demand has been boosted&quot;</strong> = popyt został zwiększony<br>- Present Perfect Passive: has/have + been + V3<br>- Sygnalizuje proces zakończony z efektem w teraźniejszości</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Idiom &quot;explode in popularity&quot;:</strong><br>- <strong>explode in popularity</strong> = eksplodować popularnością (gwałtowny wzrost)<br>- Synonim: skyrocket, surge, boom<br>- Klucz: dynamiczny WZROST popytu</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | availability of rare species has decreased | Ray nie wspomina o tym - mówi o WZROŚCIE popytu, nie SPADKU dostępności | Skojarzenie z &quot;rare species&quot; |<br>| <strong>B</strong> | <strong>demand has been boosted by fashion trends</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> - &quot;hipster décor&quot; + &quot;setting trends&quot; | - |<br>| C | not enough places selling cacti as souvenirs | Ray wspomina o turystach jako CZYNNIKU, ale nie o braku sklepów | Pomylenie souvenirs z fashion |<br>| D | falling price on the black market | Ceny ROSNĄ (&quot;fetch such high prices&quot;) | Pomylenie kierunku zmian cen |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>&quot;Hipster décor&quot;</strong> = trend wystroju mieszkania w stylu hipsterskim - to klasyczny przykład &quot;fashion trend&quot;.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pułapka D - uczeń wybiera &quot;falling price&quot;, ale tekst mówi &quot;HIGH prices&quot; → ceny rosną, nie spadają.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> &quot;Boost&quot; w stronie biernej (&quot;has been boosted&quot;) parafrazuje &quot;explode in popularity&quot; - to klasyczna parafraza CKE.</blockquote>\n<p><strong>3.2.</strong> ## Poprawna odpowiedź<br><strong>C. some aspects of online transactions are not adequately regulated.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza transkrypcji</h4>\n<p>Kluczowy fragment o czynnikach ułatwiających kradzież:</p>\n<blockquote>&quot;First and foremost there are some legal questions about trade conducted on the Internet because certain issues are not precisely defined by law and people who steal cacti take advantage of that.&quot;</blockquote>\n<p>→ <strong>Główny czynnik</strong>: handel internetowy + <strong>niedoprecyzowane przepisy prawne</strong>.</p>\n<h4>Sposób 2 - analiza parafrazy</h4>\n<p>Kluczowe pary parafrazy:</p>\n<ul><li><strong>&quot;some aspects of online transactions&quot;</strong> = pewne aspekty transakcji online → &quot;trade conducted on the Internet&quot; ✓</li><li><strong>&quot;not adequately regulated&quot;</strong> = nieodpowiednio uregulowane → &quot;not precisely defined by law&quot; ✓</li></ul>\n<p>Eliminacja:</p>\n<ul><li><strong>A. US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts</strong> - Ray mówi, że patrole są TRUDNE (&quot;catching thieves red-handed in remote deserts can be a real challenge&quot;), NIE rzadkie</li><li><strong>B. most cactus thieves manage to avoid getting caught</strong> - Ray mówi: &quot;the vast majority of criminal activities are prevented&quot; - WIĘKSZOŚĆ jest złapana, NIE unika</li><li><strong>D. number of specialists has been reduced</strong> - Ray mówi: &quot;we have a LARGE team of specialists&quot; - nie ma redukcji</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.2, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź dokładnie <strong>C</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A, B, D<br>- Wymaganie szczegółowe: <strong>2.3)</strong> Zdający znajduje w tekście określone informacje.</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Passive Voice: &quot;are not precisely defined&quot;:</strong><br>- <strong>&quot;certain issues are not precisely defined by law&quot;</strong> = pewne kwestie nie są precyzyjnie określone przez prawo<br>- Present Simple Passive: am/is/are + V3<br>- Strona bierna często z negatywną konstrukcją w opisach prawnych</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;take advantage of&quot; (idiom):</strong><br>- <strong>take advantage of + sth</strong> = wykorzystywać coś<br>- W kontekście negatywnym: wykorzystywać luki prawne<br>- Synonim: exploit, capitalise on</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| A | US Fish and Wildlife officers rarely patrol deserts | Ray mówi o trudności złapania w pustyniach, nie o rzadkich patrolach | Słowa &quot;deserts&quot; w obu tekstach |<br>| B | most cactus thieves manage to avoid getting caught | &quot;vast majority of criminal activities are prevented&quot; - większość ZAPOBIEGANA | Skojarzenie z &quot;not every criminal gets caught&quot; |<br>| <strong>C</strong> | <strong>online transactions not adequately regulated</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> - &quot;not precisely defined by law&quot; | - |<br>| D | number of specialists has been reduced | &quot;a LARGE team of specialists&quot; - duży zespół, brak redukcji | Skojarzenie z budżetem rządowym |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Klasyczna parafraza: <strong>&quot;not precisely defined by law&quot;</strong> = <strong>&quot;not adequately regulated&quot;</strong>. Słowa są inne, ale znaczenie identyczne.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pułapka B - Ray przyznaje, że nie WSZYSTKI złodzieje są łapani (&quot;not every criminal gets caught&quot;), ale ZDECYDOWANA WIĘKSZOŚĆ jest. Opcja B mówi przeciwnie.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>&quot;First and foremost&quot;</strong> w transkrypcji = przede wszystkim, GŁÓWNIE - sygnalizuje, że NASTĘPUJE GŁÓWNY argument.</blockquote>\n<p><strong>3.3.</strong> ## Poprawna odpowiedź<br><strong>A. was imprisoned after trying to steal a number of cacti.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza transkrypcji</h4>\n<p>Kluczowy fragment o landscaperze:</p>\n<blockquote>&quot;In 2007, a landscaper, accompanied by a friend, dug up 17 saguaros, which are an iconic species. While the thieves were trying to load the cacti into a pickup truck, they were caught by a ranger who was on a walking patrol in our park. The landscaper had to serve eight months in federal prison.&quot;</blockquote>\n<p>→ <strong>Kluczowe fakty:</strong></p>\n<ol><li><strong>&quot;a landscaper, accompanied by a friend&quot;</strong> = landscaper z przyjacielem (nie sam)</li><li><strong>&quot;dug up 17 saguaros&quot;</strong> = wykopali 17 kaktusów (a number of cacti)</li><li><strong>&quot;caught by a ranger who was on a walking patrol&quot;</strong> = złapany przez rangera na PIESZYM patrolu</li><li><strong>&quot;had to serve eight months in federal prison&quot;</strong> = musiał spędzić 8 miesięcy w więzieniu = <strong>imprisoned</strong> ✓</li></ol>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja MCQ</h4>\n<p><strong>A. was imprisoned after trying to steal a number of cacti</strong> ✓<br>→ Dokładnie: 17 saguaros + 8 miesięcy więzienia.</p>\n<p><strong>B. worked single-handedly when stealing the cacti</strong><br>→ Tekst: &quot;accompanied by a friend&quot; = NIE sam.</p>\n<p><strong>C. was spotted by a ranger driving a pickup truck</strong><br>→ Tekst: ranger był na <strong>walking patrol</strong> (PIESZYM patrolu), NIE prowadził pickupa. Pickup truck mieli ZŁODZIEJE (&quot;load the cacti into a pickup truck&quot;).</p>\n<p><strong>D. managed to get away without a prison sentence</strong><br>→ Tekst: &quot;serve eight months in federal prison&quot; - DOSTAŁ wyrok.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.3, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź dokładnie <strong>A</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - B, C, D<br>- Wymaganie szczegółowe: <strong>2.3)</strong> Zdający znajduje w tekście określone informacje.</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;serve a prison sentence&quot; (kolokacja):</strong><br>- <strong>serve + N (czas) + in prison</strong> = odbyć karę w więzieniu<br>- <strong>&quot;had to serve eight months&quot;</strong> = musiał odsiedzieć 8 miesięcy<br>- Synonim: &quot;was imprisoned&quot;, &quot;was sentenced to&quot;</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Passive Voice: &quot;was imprisoned&quot;:</strong><br>- <strong>imprison</strong> = uwięzić<br>- Passive: <strong>was/were imprisoned</strong> = został uwięziony<br>- Synonim: was jailed, was sentenced to prison</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |<br>| <strong>A</strong> | <strong>was imprisoned after trying to steal cacti</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> - 8 miesięcy więzienia za 17 saguaros | - |<br>| B | worked single-handedly | &quot;accompanied by a friend&quot; - NIE sam | &quot;a landscaper&quot; w singular - myli o samym sprawcy |<br>| C | spotted by a ranger driving a pickup truck | Ranger był na PIESZYM patrolu; pickup mieli złodzieje | Pomylenie kto miał pickup |<br>| D | managed to get away without prison | &quot;8 months in federal prison&quot; - DOSTAŁ wyrok | Pomylenie z partnerem (który miał lżejszy wyrok) |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Klasyczna pułapka - który prowadził pickup. Tekst mówi, że ZŁODZIEJE próbowali załadować kaktusy do pickupa, a ranger SZEDŁ pieszo (&quot;walking patrol&quot;).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Słowo <strong>&quot;accompanied by a friend&quot;</strong> = w towarzystwie przyjaciela = NIE sam. Eliminuje opcję B.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Tekst wyraźnie rozróżnia kary: landscaper = 8 mies. więzienia (federal prison), partner = 6 mies. aresztu domowego (home confinement) + 100 godzin prac społecznych.</blockquote>\n<p><strong>3.4.</strong> ## Poprawna odpowiedź<br><strong>D. supplying legally grown cacti to the market.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza transkrypcji</h4>\n<p>Kluczowy fragment o pomyśle Gene Josepha:</p>\n<blockquote>&quot;Gene believes that the best way to prevent illegal trade is to grow new cacti from seed on specialist farms such as his. He thinks that when rare plants are produced in this way, and then legally sold to the public, the pressure to steal from the wild decreases.&quot;</blockquote>\n<p>→ <strong>Pomysł Gene Josepha:</strong></p>\n<ol><li><strong>&quot;grow new cacti from seed on specialist farms&quot;</strong> = hodowla na specjalistycznych farmach</li><li><strong>&quot;legally sold to the public&quot;</strong> = LEGALNA sprzedaż publicznie</li><li><strong>&quot;pressure to steal from the wild decreases&quot;</strong> = spada presja kradzieży z natury</li></ol>\n<p>→ Strategia: <strong>dostarczać legalnie hodowane kaktusy na rynek</strong> → opcja <strong>D</strong> ✓</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja MCQ</h4>\n<p><strong>A. raising awareness of the harm to nature caused by cactus loss</strong><br>→ Gene NIE proponuje ZWIĘKSZANIA ŚWIADOMOŚCI - proponuje LEGALNĄ SPRZEDAŻ jako substytut.</p>\n<p><strong>B. making people realize how difficult growing cacti is</strong><br>→ Gene NIE chce pokazać trudności hodowli - chce ZAOFEROWAĆ legalnie wyhodowane kaktusy.</p>\n<p><strong>C. encouraging people to grow cacti at home</strong><br>→ Gene NIE zachęca do hodowli w DOMU - proponuje <strong>specjalistyczne farmy</strong> (takie jak jego).</p>\n<p><strong>D. supplying legally grown cacti to the market</strong> ✓<br>→ Dokładnie to opisuje pomysł Gene&#x27;a.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.4, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź dokładnie <strong>D</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A, B, C<br>- Wymaganie szczegółowe: <strong>2.3)</strong> Zdający znajduje w tekście określone informacje.</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;supply X to Y&quot; (kolokacja):</strong><br>- <strong>supply + product + to + market</strong> = dostarczać produkt na rynek<br>- Synonim: provide, deliver, offer<br>- Kontekst: ekonomiczna logika podaży</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;grown from seed&quot;:</strong><br>- <strong>grown from seed</strong> = wyhodowany z nasiona (z natury, nie z sadzonki)<br>- Past Participle jako przymiotnik<br>- Klucz: legalna hodowla → legalny produkt</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |<br>| A | raising awareness of harm | Gene nie proponuje EDUKACJI - proponuje EKONOMICZNĄ SUBSTYTUCJĘ |<br>| B | realising how difficult growing is | Brak takiej propozycji |<br>| C | encouraging people to grow at home | Gene proponuje SPECJALISTYCZNE farmy, NIE hodowlę w domu |<br>| <strong>D</strong> | <strong>supplying legally grown cacti to the market</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> - &quot;legally sold to the public&quot; |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pułapka C - Gene mówi o hodowli na FARMACH, nie w domach. Specjalistyczne farmy mają zasoby, czas i wiedzę, które domowy hodowca nie ma.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Słowo <strong>&quot;supply&quot;</strong> w opcji D parafrazuje &quot;produced legally sold&quot; - to klasyczna logika rynkowa (zwiększanie LEGALNEJ podaży zmniejsza presję na NIELEGALNĄ).</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Tekst wspomina, że uprawa kaktusa do sprzedaży trwa <strong>&quot;up to 20 years&quot;</strong> - to wyjaśnia, dlaczego potrzebne są SPECJALISTYCZNE farmy, nie domowe.</blockquote>\n<p><strong>3.5.</strong> ## Poprawna odpowiedź<br><strong>B. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft.</strong></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza transkrypcji</h4>\n<p>Kluczowy fragment o technologii w walce z kradzieżą:</p>\n<blockquote>&quot;Saguaro National Park has started implanting cacti with microchips to discourage criminals. Invisible microchips have been inserted into about 1,000 cacti in some areas of the park. If it&#x27;s suspected that a cactus for sale has been stolen, a quick scan and the use of our database will determine whether it has been taken from the park. <strong>Since the chips were installed, there have been fewer cases of cactus theft. The scheme has turned out to be so effective that other parks have started using the same method.</strong>&quot;</blockquote>\n<p>→ <strong>Kluczowe sygnały sukcesu:</strong></p>\n<ol><li>&quot;fewer cases of cactus theft&quot; = mniej przypadków kradzieży (kwantyfikowalny sukces)</li><li>&quot;so effective&quot; = tak skuteczne</li><li>&quot;other parks have started using the same method&quot; = inne parki naśladują</li></ol>\n<p>To wszystko <strong>dowody sukcesu</strong> projektu → opcja <strong>B</strong> ✓</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja MCQ</h4>\n<p><strong>A. expresses his concern about the number of microchipped cacti</strong><br>→ Ray NIE wyraża OBAW - wyraża ZADOWOLENIE ze skuteczności.</p>\n<p><strong>B. points to the success of a project aimed at dealing with cactus theft</strong> ✓<br>→ Dokładnie to opisuje: &quot;fewer cases&quot; + &quot;so effective&quot; + &quot;other parks&quot;.</p>\n<p><strong>C. explains why the adopted method is limited to Saguaro National Park</strong><br>→ Ray mówi, że INNE parki też używają tej metody - metoda NIE jest ograniczona do Saguaro.</p>\n<p><strong>D. questions the effectiveness of measures introduced by Saguaro National Park</strong><br>→ Ray POTWIERDZA skuteczność, NIE kwestionuje.</p>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 3.5, max 1 pkt):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź dokładnie <strong>B</strong><br>- <strong>0 pkt</strong> - A, C, D<br>- Wymaganie szczegółowe: <strong>2.2)</strong> Zdający określa główną myśl części tekstu.</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;point to&quot; (phrasal verb):</strong><br>- <strong>point to + sth</strong> = wskazywać na coś, świadczyć o czymś<br>- Synonim: indicate, demonstrate, show evidence of<br>- Klucz: <strong>point to success</strong> = wskazywać na sukces (=dawać dowody)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Present Perfect dla efektu zakończonego:</strong><br>- <strong>&quot;have been fewer cases&quot;</strong> = było mniej przypadków (od momentu instalacji do teraz)<br>- <strong>&quot;has turned out to be effective&quot;</strong> = okazał się skuteczny (zakończone)<br>- <strong>&quot;have started using&quot;</strong> = zaczęły używać (efekt trwa)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - &quot;so that &quot; (konstrukcja konsekwencji):</strong><br>- <strong>&quot;so effective that other parks have started using&quot;</strong> = tak skuteczne, że inne parki zaczęły używać<br>- Konstrukcja: <strong>so + adj + that + clause</strong> = na tyle, że</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p>| Opcja | Treść | Dlaczego błędna |<br>| A | expresses concern about microchipped cacti | Ray wyraża ZADOWOLENIE, NIE obawy |<br>| <strong>B</strong> | <strong>points to the success of a project</strong> | <strong>POPRAWNA</strong> - fewer cases + so effective + other parks |<br>| C | method limited to Saguaro National Park | Inne parki też używają - NIE ograniczone |<br>| D | questions the effectiveness | Ray POTWIERDZA, nie kwestionuje |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> <strong>&quot;So effective that other parks have started using the same method&quot;</strong> to KEY SENTENCE - sygnalizuje sukces na tyle ważny, że jest naśladowany.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Słowa <strong>&quot;fewer cases&quot;</strong> + <strong>&quot;so effective&quot;</strong> + <strong>&quot;other parks&quot;</strong> to TRZY DOWODY sukcesu - to klasyczne supporting evidence dla &quot;success&quot;.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Uwaga:</strong> Pułapka C - uczeń może pomyśleć, że &quot;in some areas of the park&quot; ogranicza metodę. Ale to dotyczy konkretnego parku (Saguaro), a Ray potwierdza, że INNE parki też używają.</blockquote>"}]}