{"id":"jezyk-angielski-2023-maj-matura-rozszerzona/zad/1","paper_id":"jezyk-angielski-2023-maj-matura-rozszerzona","number":"1","points":6,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2023,"month":"maj","level":"rozszerzona","text":"Zadanie 1. (0-6)\nUsłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną\nz treścią nagrania.\nW zadaniach 1.1. i 1.2. zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\nTekst 1.\n1.1. The story illustrates that\nA. a clever strategy can help you get what you want.\nB. teamwork helps you find a way out of a difficult situation.\nC. using money to solve a problem can make the problem worse.\nTekst 2.\n1.2. When Jayne says that library users “took to it”, she means that they\nA. supported the idea of reducing the library’s working hours.\nB. came up with suggestions for managing the library online.\nC. approved of the library’s new way of operating.\nW zadaniach 1.3.-1.6. zakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.\nTekst 3. (do zadań 1.3.-1.6.)\n1.3. When the speaker tried to heat up the pizza, he\nA. handled it carelessly at one point.\nB. misunderstood the instructions.\nC. had to ask someone for help.\nD. forgot to monitor the time.\n1.4. What finally motivated the speaker to enrol in a cooking course?\nA. a comment that made him feel embarrassed\nB. the poor availability of takeaway food\nC. a promise he made to himself\nD. pressure from his friends\n1.5. The speaker remarks that the cooking course\nA. has encouraged him to take part in a cooking competition.\nB. has proved to be beyond his financial means.\nC. has discouraged him from trying to improve.\nD. has inspired an interest in baking.\n1.6. The text is about a man who\nA. has lost hope he will ever learn to cook.\nB. is trying to develop his cooking skills.\nC. blames his father for not teaching him how to cook.\nD. boasts about his great progress in different kinds of cooking.\nMJAP-R0-100","answer":null,"answer_text":"1 pkt - poprawna odpowiedź.","solution":"Odpowiedź: 1.1. — **A** (wnioskowanie) 1.2. — **C** (informacje wyrażone pośrednio) 1.3. — **A** (konkretna informacja) 1.4. — **C** (konkretna informacja) 1.5. — **D** (konkretna informacja) 1.6. — **B** (główna myśl wypowiedzi) (Wersja A arkusza.)\n\nPunktacja CKE\n\n- 1 pkt — poprawna odpowiedź (za każde z 1.1.–1.6.).\n- Maksymalnie 6 pkt.\n\nTypowy błąd: Pytania o **informacje wyrażone pośrednio** (II.9) wymagają zrozumienia podtekstu i implikacji, nie dosłownej treści.","image":"img/jezyk-angielski-2023-maj-matura-rozszerzona/zad-1.webp","solution_image":null,"topics":"słuchanie PR, ABCD, sześć krótkich wypowiedzi","page_from":3,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2023 (rozszerzona)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 1. (0-6)
Usłyszysz dwukrotnie trzy teksty. Z podanych odpowiedzi wybierz właściwą, zgodną
z treścią nagrania.
W zadaniach 1.1. i 1.2. zakreśl jedną z liter: A, B albo C.
Tekst 1.
1.1. The story illustrates that
A. a clever strategy can help you get what you want.
B. teamwork helps you find a way out of a difficult situation.
C. using money to solve a problem can make the problem worse.
Tekst 2.
1.2. When Jayne says that library users “took to it”, she means that they
A. supported the idea of reducing the library’s working hours.
B. came up with suggestions for managing the library online.
C. approved of the library’s new way of operating.
W zadaniach 1.3.-1.6. zakreśl jedną z liter: A, B, C albo D.
Tekst 3. (do zadań 1.3.-1.6.)
1.3. When the speaker tried to heat up the pizza, he
A. handled it carelessly at one point.
B. misunderstood the instructions.
C. had to ask someone for help.
D. forgot to monitor the time.
1.4. What finally motivated the speaker to enrol in a cooking course?
A. a comment that made him feel embarrassed
B. the poor availability of takeaway food
C. a promise he made to himself
D. pressure from his friends
1.5. The speaker remarks that the cooking course
A. has encouraged him to take part in a cooking competition.
B. has proved to be beyond his financial means.
C. has discouraged him from trying to improve.
D. has inspired an interest in baking.
1.6. The text is about a man who
A. has lost hope he will ever learn to cook.
B. is trying to develop his cooking skills.
C. blames his father for not teaching him how to cook.
D. boasts about his great progress in different kinds of cooking.
MJAP-R0-100

","answer_text_html":"

1 pkt - poprawna odpowiedź.

","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"

Odpowiedź: 1.1. — A (wnioskowanie) 1.2. — C (informacje wyrażone pośrednio) 1.3. — A (konkretna informacja) 1.4. — C (konkretna informacja) 1.5. — D (konkretna informacja) 1.6. — B (główna myśl wypowiedzi) (Wersja A arkusza.)

\n

Punktacja CKE

\n\n

Typowy błąd: Pytania o informacje wyrażone pośrednio (II.9) wymagają zrozumienia podtekstu i implikacji, nie dosłownej treści.

"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

1.1. ## Poprawna odpowiedź

\n

A - a clever strategy can help you get what you want. (Sprytna strategia może pomóc osiągnąć to, czego chcesz.)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji

\n

Kluczem do zadania jest rozumienie GŁÓWNEJ MYŚLI całej historyjki. Starszy pan chce odzyskać ciszę w okolicy, ale nie krzyczy ani nie wzywa policji - stosuje przemyślaną psychologiczną sztuczkę.

\n

Sekwencja zdarzeń:

\n
  1. Najpierw nagradza chłopców za hałasowanie:
\n
"I love what you're doing I'll give each of you a dollar a day if you keep doing this."
\n
  1. Następnie obniża stawkę:
\n
"I've had some unexpected expenses, so now I can only pay you 50 cents a day."
\n
  1. Po kolejnej obniżce chłopcy się buntują:
\n
"Only 25 cents? No way. We quit!"
\n
  1. Finał:
\n
"And from that day on, the man could enjoy peace and quiet around his house again."
\n

Wniosek: Pan zrealizował swój cel (ciszę) dzięki sprytnej manipulacji motywacją chłopców - z aktywności spontanicznej (zabawa) zrobił płatną pracę, a potem stopniowo demotywował ich ekonomicznie. To klasyczny przykład clever strategy w psychologii motywacji (overjustification effect).

\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.1 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery A
- 0 pkt - B, C, brak odpowiedzi lub więcej niż jedna litera
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.7) - wyciąganie wniosków.

\n

Reference - wyciąganie wniosków z tekstu

\n
📖 Reference - listening for gist (główna myśl):
Nie szukaj jednego konkretnego zdania; analizuj CAŁY tekst i jego morał/wniosek. Pytanie "The story illustrates that " zawsze wymaga syntezy całej historii, nie cytatu.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | a clever strategy can help you get what you want | POPRAWNA - pan osiąga cel manipulacją | - |
| B | teamwork helps you find a way out | Brak motywu pracy zespołowej | Mylenie "grupa chłopców" z "teamwork" |
| C | money can make the problem worse | W tej historii pieniądze rozwiązują problem | Schemat myślowy "pieniądze = problemy" |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: W zadaniach typu "the story illustrates " szukaj morału, nie konkretnych słów z tekstu. Słowo clever nie pojawia się dosłownie - trzeba je wywnioskować z opisu strategii.
\n
⚠️ Uwaga: Często uczniowie wybierają C, bo pieniądze są dosłownie wymienione w tekście - to pułapka. Trzeba interpretować ROLĘ pieniędzy, nie tylko ich obecność.
\n

1.2. ## Poprawna odpowiedź

\n

C - approved of the library's new way of operating. (zaakceptowali nowy sposób działania biblioteki)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji

\n

Kluczowe jest znaczenie idiomu "to take to something" = polubić coś, przyjąć coś z entuzjazmem.

\n

Kontekst wypowiedzi Jayne:

\n
"The only alternative was to create an online library offering digital versions of the books. And, believe me, our regular users took to it!"
\n

Zaimek "it" odnosi się do online library / digital versions - czyli NOWEGO sposobu funkcjonowania biblioteki.

\n

Co potwierdza pozytywną reakcję:

\n
"The comments they left on social media were a real morale booster for me."
\n
"Also, I soon started getting more and more online loan requests."
\n

Wzrost wypożyczeń online + pozytywne komentarze = approval (akceptacja).

\n

Sposób 2 - analiza idiomu i eliminacja

\n

Phrasal verb "take to (something/someone)" ma dwa znaczenia:

\n
  1. polubić coś od pierwszego razu: I took to swimming immediately.
  2. zacząć regularnie robić (zwłaszcza coś nieoczekiwanego): He has taken to drinking coffee.
\n

W tekście: ludzie polubili nowy sposób działania biblioteki → opcja C approved of (= zaakceptowali, pochwalili).

\n

Eliminacja:

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.2 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery C
- 0 pkt - A, B, brak odpowiedzi lub wiele liter
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.9) - rozpoznawanie informacji wyrażonych pośrednio (czyli rozumienie idiomu "took to it").

\n

Reference - phrasal verb "take to"

\n
📖 Reference - phrasal verb "take to":
Form: take to + N / V-ing
Znaczenie: zacząć coś lubić, przyjąć z entuzjazmem
Przykłady: She took to her new neighbours straight away. / He took to playing the guitar at 50.
Synonim: to grow fond of, to like, to approve of
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | supported reducing working hours | Reduction była ODRZUCONĄ opcją | Mylenie alternatyw rozważanych z wybranymi |
| B | suggestions for managing the library | To JAYNE wymyśliła online library, nie użytkownicy | Mylenie autora pomysłu z reakcją odbiorców |
| C | approved of the new way of operating | POPRAWNA - "took to it" = polubili | - |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: Phrasal verb take to łatwo pomylić z take it/something (pojąć, zrozumieć). To różne znaczenia - take to it = polubić.
\n
⚠️ Uwaga: W tym typie zadania (znaczenie idiomatyczne) szukaj w opcjach SYNONIMU idiomu z tekstu, a nie dosłownego przekładu.
\n

1.3. ## Poprawna odpowiedź

\n

A - handled it carelessly at one point. (W pewnym momencie obchodził się z nią [pizzą] nieostrożnie.)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji

\n

Mówca wyraźnie wskazuje moment błędu w obsłudze pizzy:

\n
"However strange it may sound, while I was taking the pizza out of the oven, I didn't pay enough attention and it slipped out of my hands."
\n

Kluczowe słowa: I didn't pay enough attention (nie zwróciłem wystarczającej uwagi) = carelessly (nieostrożnie). Slipped out of my hands (wyślizgnęła mi się z rąk) = bezpośredni skutek braku uwagi.

\n

Co stało się dalej:

\n
"It ended up falling face-down onto the flame in the oven and caught fire."
\n

Pizza spadła wierzchnią stroną do dołu na płomień i zaczęła się palić - wszystko z powodu niewystarczającej uwagi mówcy.

\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.3 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery A
- 0 pkt - B, C, D, brak odpowiedzi lub wiele liter
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.5) - znajdowanie określonych informacji.

\n

Reference - vocabulary

\n
📖 Reference - synonimy "carelessly":
- carelessly = nieostrożnie, niedbale
- without paying attention = bez uwagi
- Antonim: carefully, attentively
- Kolokacja: handle something carelessly/carefully
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | handled it carelessly | POPRAWNA - "didn't pay enough attention" | - |
| B | misunderstood the instructions | Mówca mówi że instrukcje były proste i je rozumiał | Mylenie "łatwych instrukcji" z "trudnymi" |
| C | had to ask for help | Nie ma wzmianki o pomocy | Domysł z kontekstu (młody chłopak = pomoc) |
| D | forgot to monitor the time | Timer był ustawiony, problem nie był z czasem | Mylenie różnych aspektów problemu |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: W pytaniach typu "when X did Y, he " odpowiedź jest najczęściej w jednym konkretnym zdaniu - szukaj parafrazy słów kluczowych (carelessly = didn't pay attention).
\n
⚠️ Uwaga: Opcje B i D pojawiają się jako "możliwe pomyłki" przy gotowaniu, ale tekst nie mówi o nich - nie domyślaj się, czytaj transkrypt dosłownie.
\n

1.4. ## Poprawna odpowiedź

\n

C - a promise he made to himself (postanowienie/obietnica, którą złożył samemu sobie)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji

\n

Kluczowy fragment to opis decyzji o kursie gotowania:

\n
"That's why one of my New Year's resolutions was to enrol in a cooking course."
\n

New Year's resolution = postanowienie noworoczne = obietnica złożona samemu sobie. To bezpośrednia parafraza opcji C (a promise he made to himself).

\n

Kontekst (co go popchnęło):

\n
"my strong aversion to cooking became downright embarrassing as time went by. Plus, eating out with a bunch of friends every single night was not doing my finances any favours."
\n

Mówca podaje TŁO (powody - wstyd, finanse), ale BEZPOŚREDNIM mechanizmem podjęcia decyzji jest New Year's resolution.

\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.4 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery C
- 0 pkt - A, B, D, brak odpowiedzi lub wiele liter
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.5) - znajdowanie określonych informacji w tekście.

\n

Reference - "New Year's resolution" jako kolokacja

\n
📖 Reference - collocation "resolution":
- make a resolution = postanowić, zobowiązać się
- New Year's resolution = noworoczne postanowienie
- Synonim: promise to oneself, commitment, pledge
Pytanie używa promise he made to himself - to dokładny synonim resolution.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | a comment that made him embarrassed | Wstyd jest wewnętrzny, brak konkretnego komentarza w tekście | Mylenie uczucia z bodźcem zewnętrznym |
| B | poor availability of takeaway food | Dostępność takeawayu była ŚWIETNA | Czytanie tekstu "odwrotnie" |
| C | a promise he made to himself | POPRAWNA - "New Year's resolution" | - |
| D | pressure from his friends | Jedzenie z przyjaciółmi to kontekst finansowy, nie presja | Mylenie tła z bodźcem decyzji |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: Pytanie "What finally motivated " szuka KONKRETNEGO triggera, nie wszystkich powodów w tle. Mówca podaje wiele kontekstów, ale New Year's resolution to FINALNY krok.
\n
⚠️ Uwaga: Embarrassing (zawstydzający) ≠ a comment that made him embarrassed (komentarz, który go zawstydził). Pierwsze to wewnętrzne uczucie, drugie - zewnętrzny bodziec.
\n

1.5. ## Poprawna odpowiedź

\n

D - has inspired an interest in baking. (Wzbudził zainteresowanie pieczeniem.)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji

\n

Kluczowy fragment dotyczący efektów kursu:

\n
"I've been attending the classes for two months now and I have discovered that I really enjoy making bread and cakes. The precision required for that is something much more relaxing than the improvisation that goes into other kinds of cooking."
\n

Making bread and cakes = baking (pieczenie). Mówca odkrył, że really enjoys - czyli kurs inspired interest (zainspirował zainteresowanie).

\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.5 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery D
- 0 pkt - A, B, C, brak odpowiedzi lub wiele liter
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.5) - znajdowanie określonych informacji.

\n

Reference - vocabulary baking vs cooking

\n
📖 Reference - leksyka kulinarna:
- cooking (ogólne) = gotowanie (zupy, dania)
- baking = pieczenie (chleby, ciasta, ciastka)
- making bread and cakes = baking (synonim opisowy)
Distinction ważny w zadaniach o kulinaria - cooking ≠ baking.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | encouraged to take part in cooking competition | Mówca: "am I the next Master Chef? No" | Mylenie hobby z aspiracjami zawodowymi |
| B | beyond his financial means | Płacenie ≠ niemożność stać się na coś | Mylenie żalu finansowego z brakiem środków |
| C | discouraged him from trying | Nadal próbuje, kurs zachęcił | Mylenie tonu refleksyjnego ze zniechęceniem |
| D | inspired an interest in baking | POPRAWNA - "making bread and cakes" | - |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: Słowo baking nie pada w transkrypcji - trzeba je rozpoznać jako synonim making bread and cakes. To klasyczne PARAPHRASING w zadaniach maturalnych.
\n
⚠️ Uwaga: Pytanie "the speaker remarks that " szuka GŁÓWNEGO efektu kursu - wybierz opcję, która najlepiej oddaje treść wypowiedzi mówcy o kursie.
\n

1.6. ## Poprawna odpowiedź

\n

B - is trying to develop his cooking skills. (próbuje rozwijać swoje umiejętności gotowania)

\n

Sposób 1 - analiza transkrypcji (główna myśl)

\n

To pytanie o GŁÓWNĄ MYŚL całej wypowiedzi. Analizujemy CAŁY tekst:

\n

Cała narracja jest o procesie: od niepowodzenia w młodości (incydent z pizzą) → przez aplikacje → po świadomą decyzję o zapisaniu się na kurs gotowania → kontynuacja nauki (2 miesiące).

\n

Kluczowe fragmenty świadczące o ciągłym wysiłku:

\n
"my strong aversion to cooking became downright embarrassing I felt I had to be taught how to cook by someone personally."
\n
"one of my New Year's resolutions was to enrol in a cooking course"
\n
"I've been attending the classes for two months now"
\n
"I still hope I will be able to make a simple meal for my friends one day."
\n

Wniosek: Główny wątek to PRÓBA rozwijania umiejętności - proces, nie efekt finalny.

\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji

\n\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 1.6 (max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery B
- 0 pkt - A, C, D, brak odpowiedzi lub wiele liter
\n

Zadanie sprawdza wymaganie II.2) - określanie głównej myśli wypowiedzi.

\n

Reference - "main idea" analysis

\n
📖 Reference - main idea (główna myśl):
Pytanie "The text is about " wymaga SYNTEZY całego tekstu, nie cytatu. Szukaj wątku, który przewija się PRZEZ CAŁY tekst - tutaj jest to PROCES nauki gotowania.
Wskazówki dla main idea:
- co jest tematem rozpoczęcia i zakończenia tekstu?
- jakie czasy przeważają (Present Perfect Continuous I've been attending = proces ciągły)?
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Dlaczego błędna | Typowa pułapka |
| A | lost hope he will ever learn | Tekst kończy się nadzieją | Mylenie skromności z rezygnacją |
| B | trying to develop his cooking skills | POPRAWNA - proces nauki | - |
| C | blames his father | "If only I'd wanted to" = wina na sobie | Mylenie żalu z oskarżeniem |
| D | boasts about great progress in different kinds | "Am I Master Chef? No" - odwrotnie | Mylenie pozytywnej narracji z przechwałkami |

\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: Dla main idea zwracaj uwagę na CZASY GRAMATYCZNE - Present Perfect Continuous (I've been attending) zawsze sugeruje PROCES, nie zakończony efekt.
\n
⚠️ Uwaga: Pytanie "The text is about a man who " zawsze wymaga SPÓJNEJ z całym tekstem charakterystyki - nie wybieraj na podstawie jednego zdania.
"}]}