{"id":"jezyk-angielski-2024-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2024-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2024,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-4)\nW zadaniach 9.1.-9.4. spośród podanych opcji wybierz tę, która najlepiej oddaje sens\nwyróżnionego zdania lub jego fragmentu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\n9.1. Why don’t we take part in the competition?\nA. Why are we taking part in the competition?\nB. What about taking part in the competition?\nC. Which competition would you like to take part in?\n9.2. It is not necessary for you to help me if you are busy.\nA. You mustn’t help\nB. You couldn’t help\nC. You don’t need to help\n9.3. He wasn’t strong enough to lift the suitcase.\nA. He was too weak to lift the suitcase.\nB. He lifted the suitcase although he was weak.\nC. He was so strong that he lifted the suitcase easily.\n9.4. When I was a teenager, I often played football but now I don’t. I’m too busy.\nA. wanted to play\nB. used to play\nC. had to play\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJAP-P0-100","answer":null,"answer_text":"9 maja 2024 r.\nData publikacji\ndokumentu:","solution":"Odpowiedź: 9.1. — **B** 9.2. — **C** 9.3. — **A** 9.4. — **B** (Wersja A arkusza.)\n\nStrategia: leksyka w kontekście\n\nKrok 1 — przeczytaj całe zdanie z luką\n\nNie wybieraj odpowiedzi po przeczytaniu samej frazy z luką. Często dalszy kontekst wskazuje na właściwy wybór.\n\nKrok 2 — sprawdź kolokacje\n\nPo angielsku istnieją sztywne kolokacje: make a decision, take a decision, do an exam, take an exam, make progress, pay attention. Nauczone na pamięć są niezawodne.\n\nKrok 3 — eliminuj „tłumaczenie polskie\"\n\nJeśli wybór wydaje się „tym co tłumaczyłbym z polskiego\" — sprawdź dwukrotnie. Często to pułapka.\n\nPunktacja CKE\n\n- 1 pkt — poprawna odpowiedź (za każde z 9.1.–9.4.).\n- 0 pkt — odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\n- Maksymalnie 4 pkt.\n\nTypowy błąd: Zadanie testuje **kolokacje** (`make a decision` vs `do a decision`), **frazy czasownikowe** (`look forward to`, `take advantage of`), oraz **przyimki w kolokacjach** (`good at`, `interested in`, `proud of`). Najczęstszy błąd: tłumaczenie słowo po słowie z polskiego. Po polsku „robimy decyzję\" — po angielsku NIE, jest **make a decision**.","image":"img/jezyk-angielski-2024-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":"środki językowe, leksyka, kolokacje","page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2024 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 9. (0-4)<br>W zadaniach 9.1.-9.4. spośród podanych opcji wybierz tę, która najlepiej oddaje sens<br>wyróżnionego zdania lub jego fragmentu. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.<br>9.1. Why don’t we take part in the competition?<br>A. Why are we taking part in the competition?<br>B. What about taking part in the competition?<br>C. Which competition would you like to take part in?<br>9.2. It is not necessary for you to help me if you are busy.<br>A. You mustn’t help<br>B. You couldn’t help<br>C. You don’t need to help<br>9.3. He wasn’t strong enough to lift the suitcase.<br>A. He was too weak to lift the suitcase.<br>B. He lifted the suitcase although he was weak.<br>C. He was so strong that he lifted the suitcase easily.<br>9.4. When I was a teenager, I often played football but now I don’t. I’m too busy.<br>A. wanted to play<br>B. used to play<br>C. had to play<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>MJAP-P0-100</p>","answer_text_html":"<p>9 maja 2024 r.<br>Data publikacji<br>dokumentu:</p>","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: 9.1. — <strong>B</strong> 9.2. — <strong>C</strong> 9.3. — <strong>A</strong> 9.4. — <strong>B</strong> (Wersja A arkusza.)</p>\n<p>Strategia: leksyka w kontekście</p>\n<p>Krok 1 — przeczytaj całe zdanie z luką</p>\n<p>Nie wybieraj odpowiedzi po przeczytaniu samej frazy z luką. Często dalszy kontekst wskazuje na właściwy wybór.</p>\n<p>Krok 2 — sprawdź kolokacje</p>\n<p>Po angielsku istnieją sztywne kolokacje: make a decision, take a decision, do an exam, take an exam, make progress, pay attention. Nauczone na pamięć są niezawodne.</p>\n<p>Krok 3 — eliminuj „tłumaczenie polskie&quot;</p>\n<p>Jeśli wybór wydaje się „tym co tłumaczyłbym z polskiego&quot; — sprawdź dwukrotnie. Często to pułapka.</p>\n<p>Punktacja CKE</p>\n<ul><li>1 pkt — poprawna odpowiedź (za każde z 9.1.–9.4.).</li><li>0 pkt — odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.</li><li>Maksymalnie 4 pkt.</li></ul>\n<p>Typowy błąd: Zadanie testuje <strong>kolokacje</strong> (<code>make a decision</code> vs <code>do a decision</code>), <strong>frazy czasownikowe</strong> (<code>look forward to</code>, <code>take advantage of</code>), oraz <strong>przyimki w kolokacjach</strong> (<code>good at</code>, <code>interested in</code>, <code>proud of</code>). Najczęstszy błąd: tłumaczenie słowo po słowie z polskiego. Po polsku „robimy decyzję&quot; — po angielsku NIE, jest <strong>make a decision</strong>.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<p><strong>9.1.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> - <em>What about taking part in the competition?</em></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza zdania źródłowego</h4>\n<p>Zdanie wyjściowe: <em>Why don&#x27;t we take part in the competition?</em></p>\n<p><strong>Analiza intencji:</strong></p>\n<ul><li><code>Why don&#x27;t we + V</code> = klasyczna SUGESTIA / PROPOZYCJA</li><li>NIE pytanie o powód, ALE propozycja działania</li><li>Synonim: <code>Let&#x27;s </code>, <code>How about </code>, <code>What about </code>, <code>Shall we </code></li></ul>\n<p><strong>Cel parafrazy:</strong> zachowanie funkcji propozycji.</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna / poprawna |<br>| A - Why ARE we taking part | pytanie o POWÓD (continuous, present) - sugeruje, że już bierzemy udział |<br>| <strong>B - What about taking part </strong> | <strong>POPRAWNA - sugestia z <code>what about + gerund</code></strong> |<br>| C - Which competition would you like | inny sens - wybór konkursu, nie sugestia udziału |</p>\n<h4>Sposób 3 - odwołanie do reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>Why don&#x27;t we + V</code>:</strong><br>Forma: <code>Why don&#x27;t + we/you + bezokolicznik bez &#x27;to&#x27;</code><br>Funkcja: SUGESTIA (NIE pytanie o powód)<br>Synonimy: <code>Let&#x27;s </code>, <code>What/How about + V-ing</code>, <code>Shall we ?</code></blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>What about + V-ing</code>:</strong><br>Forma: <code>What about + gerund (V-ing)</code><br><code>What about taking part?</code> = co byś powiedział na udział?<br>Funkcja: SUGESTIA<br>NIE <code>What about to take part</code> (zła forma)</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B</strong><br>- <strong>WYKLUCZONE (0 pkt):</strong> A (pytanie o powód, NIE sugestia), C (wybór, NIE sugestia)</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<p>Kluczowe: parafraza sugestii (<code>Why don&#x27;t we ↔ What about V-ing</code>), gerund po <code>about</code>. Reference: § Suggestions + § Gerund.</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 1 (<code>Why are we taking part</code>):</strong> Brzmi gramatycznie, ALE to inny sens - Present Continuous w pytaniu = pytanie o BIEŻĄCY stan, nie sugestia.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 2 (<code>What about TO take</code>):</strong> Często błąd - <code>about</code> to przyimek, więc po nim musi być gerund (<code>-ing</code>), nie infinitive.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 3 (CKE i parafrazy):</strong> Klucz wymaga rozpoznania FUNKCJI (sugestia), nie powierzchownej struktury. <code>Why don&#x27;t we</code> to NIE jest pytanie!</blockquote>\n<p><strong>9.2.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>C</strong> - <em>You don&#x27;t need to help.</em></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza zdania źródłowego</h4>\n<p>Zdanie wyjściowe (wyróżniony fragment): <strong><em>It is not necessary for you to help</strong></em> me if you are busy.</p>\n<p><strong>Analiza znaczenia:</strong></p>\n<ul><li><code>It is not necessary for you to help</code> = nie jest konieczne, abyś pomógł</li><li>= brak konieczności pomocy</li><li>= pomóc, ale NIE MUSISZ</li><li>Synonim: <code>don&#x27;t need to / don&#x27;t have to</code></li></ul>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna / poprawna |<br>| A - You mustn&#x27;t help | <code>mustn&#x27;t</code> = ZAKAZ (nie wolno) - sprzeczne (<code>mustn&#x27;t help</code> = nie wolno ci pomóc) |<br>| B - You couldn&#x27;t help | <code>couldn&#x27;t</code> = brak umiejętności (przeszłość) - niezgodne czasowo i znaczeniowo |<br>| <strong>C - You don&#x27;t need to help</strong> | <strong>POPRAWNA - <code>don&#x27;t need to</code> = brak konieczności</strong> |</p>\n<h4>Sposób 3 - odwołanie do reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>It is necessary for sb to V</code>:</strong><br>Konstrukcja formalna: <code>It is + adj + for sb + to V</code><br><code>not necessary</code> = brak konieczności<br>Synonim: <code>don&#x27;t need to V</code> / <code>don&#x27;t have to V</code></blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>must / mustn&#x27;t / don&#x27;t have to / don&#x27;t need to</code>:</strong><br>| Forma | Znaczenie |<br>|---|---|<br>| <code>must</code> | obowiązek (silny) |<br>| <code>mustn&#x27;t</code> | ZAKAZ (nie wolno) |<br>| <code>don&#x27;t have to</code> | BRAK OBOWIĄZKU (nie musisz) |<br>| <code>don&#x27;t need to</code> | BRAK KONIECZNOŚCI (nie musisz) |<br><br>KLUCZ: <code>mustn&#x27;t</code> ≠ <code>don&#x27;t have to/need to</code>! Pierwsze = zakaz, drugie = wolność.</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>C</strong><br>- <strong>WYKLUCZONE (0 pkt):</strong> A (<code>mustn&#x27;t</code> = zakaz, zupełnie inne znaczenie), B (<code>couldn&#x27;t</code> = przeszłość + brak umiejętności)</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<p>Kluczowe: <code>not necessary ↔ don&#x27;t need to</code>, modal verbs (<code>mustn&#x27;t, don&#x27;t have to</code>). Reference: § Modal verbs.</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 1 (<code>mustn&#x27;t</code> vs <code>don&#x27;t have to</code>):</strong> KLUCZOWY błąd uczniów. <code>mustn&#x27;t</code> = ZAKAZ (nie wolno), <code>don&#x27;t have to / don&#x27;t need to</code> = BRAK KONIECZNOŚCI. Oryginał (<code>not necessary</code>) = brak konieczności.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 2 (<code>couldn&#x27;t</code>):</strong> <code>could</code> to często Past od <code>can</code>, ale TUTAJ Present (<code>If you are busy</code> - present). <code>couldn&#x27;t</code> nie pasuje czasowo.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 3 (parafraza modali):</strong> CKE bardzo lubi testować różnicę <code>mustn&#x27;t</code> ≠ <code>don&#x27;t have to</code>. Najczęstszy błąd uczniów.</blockquote>\n<p><strong>9.3.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>A</strong> - <em>He was too weak to lift the suitcase.</em></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza zdania źródłowego</h4>\n<p>Zdanie wyjściowe: <em>He wasn&#x27;t strong enough to lift the suitcase.</em></p>\n<p><strong>Analiza znaczenia:</strong></p>\n<ul><li><code>wasn&#x27;t strong enough</code> = nie był wystarczająco silny</li><li>= był ZA SŁABY</li><li>= NIE PODNIÓSŁ walizki (bo za słaby)</li><li>Synonim: <code>too weak</code></li></ul>\n<p><strong>Cel parafrazy:</strong> zachować NEGATYWNY rezultat (nie podniósł walizki).</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna / poprawna |<br>| <strong>A - He was too weak to lift the suitcase</strong> | <strong>POPRAWNA - <code>not strong enough = too weak</code></strong> |<br>| B - He lifted the suitcase although he was weak | sprzeczne - PODNIÓSŁ (oryginał: NIE podniósł) |<br>| C - He was so strong that he lifted easily | sprzeczne - był SILNY (oryginał: za słaby) |</p>\n<h4>Sposób 3 - odwołanie do reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>not enough + adj + to V</code> vs <code>too + adj + to V</code>:</strong><br>| Konstrukcja | Znaczenie |<br>|---|---|<br>| <code>not strong enough to lift</code> | nie wystarczająco silny, by podnieść |<br>| <code>too weak to lift</code> | za słaby, by podnieść |<br><br>OBA znaczą TO SAMO - niemożność wykonania czynności.<br><br>Forma: <code>enough</code> IDZIE PO przymiotniku (<code>strong enough</code>), <code>too</code> przed (<code>too weak</code>).</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - Przymiotniki przeciwne:</strong><br><code>strong ↔ weak</code><br><code>not strong = weak</code><br>Symetria znaczeń</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>A</strong><br>- <strong>WYKLUCZONE (0 pkt):</strong> B (<code>lifted</code> = sprzeczne z oryginałem), C (<code>so strong</code> = sprzeczne z <code>wasn&#x27;t strong enough</code>)</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<p>Kluczowe: parafraza <code>not enough ↔ too</code>, antonimy <code>strong ↔ weak</code>. Reference: § Adjectives + § Comparatives.</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 1 (<code>enough</code> położenie):</strong> <code>strong enough</code> (PO adjective), NIE <code>enough strong</code>. To istotna różnica gramatyczna.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 2 (B - <code>lifted</code>):</strong> Uczeń może przeoczyć, że oryginał MÓWI o niemożności. B implikuje SUKCES - sprzeczne.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 3 (<code>too + adj + to V</code>):</strong> Negatywny rezultat - <code>too weak to lift</code> znaczy ZA SŁABY (więc NIE podniósł).</blockquote>\n<p><strong>9.4.</strong> ## Poprawna odpowiedź</p>\n<p><strong>B</strong> - <em>used to play.</em></p>\n<h4>Sposób 1 - analiza zdania źródłowego</h4>\n<p>Zdanie wyjściowe (wyróżnione pogrubieniem): When I was a teenager, I <strong><em>often played</strong></em> football but now I don&#x27;t. I&#x27;m too busy.</p>\n<p><strong>Analiza znaczenia:</strong></p>\n<ul><li><code>often played</code> (Past Simple z <code>often</code>) = często grałem</li><li><code>but now I don&#x27;t</code> = ale teraz NIE GRAM</li><li>Schemat: NAWYK przeszły, KTÓRY JUŻ NIE MA MIEJSCA</li><li>Klasyczna konstrukcja dla <code>used to + V</code></li></ul>\n<p><strong>Cel parafrazy:</strong> zachować PRZESZŁY NAWYK (już nieaktualny).</p>\n<h4>Sposób 2 - eliminacja błędnych opcji</h4>\n<p>| Opcja | Dlaczego błędna / poprawna |<br>| A - wanted to play | chciałem grać - chęć, NIE nawyk |<br>| <strong>B - used to play</strong> | <strong>POPRAWNA - przeszły nawyk, już nie ma</strong> |<br>| C - had to play | musiałem grać - obowiązek, NIE nawyk |</p>\n<h4>Sposób 3 - odwołanie do reference</h4>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>used to + V</code> (past habit):</strong><br>Forma: <code>used to + bezokolicznik</code><br>Funkcja: <strong>przeszłe nawyki / stany</strong>, których JUŻ NIE MA<br><code>I used to play football</code> = często grałem, ale już NIE gram<br>NIE: <code>I&#x27;m used to playing</code> (be used to + V-ing = być przyzwyczajonym)</blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - <code>used to</code> vs <code>would</code>:</strong><br>- <code>used to + V</code> = nawyki + stany (kiedyś, już nie)<br>- <code>would + V</code> = nawyki TYLKO (NIE stany) (kiedyś, już nie)<br>Tutaj: czynność <code>played</code> → oba pasują, ale CKE preferuje <code>used to</code></blockquote>\n<blockquote>📖 <strong>Reference - sygnały <code>used to</code>:</strong><br>- <code>When I was a teenager/child/young</code> - czas przeszły<br>- <code>but now I don&#x27;t / but not anymore</code> - kontrast z teraźniejszością<br>Tutaj OBA sygnały OBECNE.</blockquote>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>📋 <strong>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4, max 1 pkt, wersja A):</strong><br>- <strong>1 pkt</strong> - odpowiedź: <strong>B</strong><br>- <strong>WYKLUCZONE (0 pkt):</strong> A (<code>wanted to</code> = chęć, niespójne z nawykiem), C (<code>had to</code> = obowiązek)</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<p>Kluczowe: <code>used to + V</code> (past habit), kontrast z <code>be used to V-ing</code>, sygnał <code>When I was + age + but now I don&#x27;t</code>. Reference: § Used to / Be used to / Get used to.</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwaga</h4>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 1 (<code>used to V</code> vs <code>be used to V-ing</code>):</strong> KLUCZOWA różnica.<br>- <code>used to play</code> = nawyk z przeszłości (już nie)<br>- <code>be used to playing</code> = być przyzwyczajonym do grania<br>Najczęstszy błąd uczniów.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 2 (sygnał <code>but now I don&#x27;t</code>):</strong> To DOKŁADNIE schemat <code>used to</code> - nawyk przeszły + kontrast z teraźniejszością.</blockquote>\n<blockquote>⚠️ <strong>Pułapka 3 (<code>I&#x27;m too busy</code>):</strong> Wzmacnia kontrast - POWÓD, dla którego już NIE GRA. Spójność z <code>used to</code>.</blockquote>"}]}