{"id":"jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":3,"ptype":"open","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2025,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (0-3)\nPrzeczytaj tekst. Uzupełnij każdą lukę (10.1.-10.3.) jednym wyrazem, tak aby powstał\nspójny i logiczny tekst. Wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna\nwpisywanych wyrazów.\nTHE MALL OF AMERICA\nEveryone who has travelled through the USA remembers seeing a large number of shopping\nmalls. Most of 10.1. are not worth visiting, but if you are ever in\nMinnesota, you mustn’t miss the Mall of America. This mall is one of the biggest shopping\nmalls 10.2. the world. It opened in 1992 and contains 520 shops.\nOver 40 million shoppers visit the mall every year. It is so huge that seven football stadiums\ncould easily fit inside. And 10.3. you get bored with shopping,\nthere are many forms of entertainment. At the centre of the mall, you’ll find a theme park with\na roller coaster. In addition, the mall has a miniature golf course and an aquarium.\nNa podstawie: www.opengrowth.com; www.encyclopedia.com\nMJAP-P0-100","answer":null,"answer_text":"10. Realizację poszczególnych podpunktów polecenia ocenia się w całej wypowiedzi;\nodniesienia do tego samego podpunktu polecenia mogą wystąpić w różnych częściach\npracy.","solution":"Odpowiedź: 10.1. — **them** / **these** / **those** 10.2. — **in** / **around** / **across** / **throughout** / **of** 10.3. — **if** / **when** / **after** / **before** / **once** / **should** / **assuming** / **supposing** / **suppose** / **provided** / **providing** / **as** / **whenever** Niepoprawne (0 pkt): 10.1. — `which / shops / places / malls / us / it / that / this / then / all` 10.2. — `on / at / all over` 10.3. — `probably / have / will / can / do / avoiding / never / even if / although / while`\n\nStrategia: cloze test (uzupełnij jednym wyrazem)\n\nTo najtrudniejsze zadanie ze środków językowych — musisz sam wymyślić wyraz, nie wybrać z opcji. Klucz CKE dopuszcza zwykle kilka wariantów dla każdej luki.\n\nKrok 1 — przeczytaj całe zdanie z luką\n\nNie wpisuj wyrazu po przeczytaniu samego fragmentu z luką. Najpierw przeczytaj całe zdanie (czasem dwa) — często kontekst dalej zmienia interpretację.\n\nKrok 2 — zidentyfikuj typ wyrazu (część mowy)\n\nCzy potrzebny jest spójnik (if, because, although)? Przyimek (in, at, for)? Zaimek (it, them, which)? Czasownik posiłkowy (have, will)? To zwęża pole odpowiedzi do kilku możliwości.\n\nKrok 3 — wpisuj NAJBARDZIEJ NEUTRALNY wariant\n\nKlucz akceptuje kilka wariantów, ale zawsze najpewniej trafisz w najczęstszy wyraz. Dla luk warunkowych = if, dla przyimków po „places\" = in, dla zaimków dopełnieniowych = them.\n\nDla zdających z dysleksją\n\nAkceptowane przykłady: htem (10.1.), whenn (10.3.). 10.2. — błędy ortograficzne nie dotyczą funktorów typu przyimek.\n\nPunktacja CKE\n\n- 1 pkt — poprawna odpowiedź (za każde z 10.1.–10.3.).\n- 0 pkt — odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\n- Maksymalnie 3 pkt.\n\nTypowy błąd: 10.1. zaimek wskazujący w pozycji dopełnienia („to visit ___\") — `them` (lub demonstratywy `these/those`). NIE `it` (l. poj.), NIE `which` (relatywizator, nie po przecinku zamykającym), NIE `that/this` (nie pasuje gramatycznie w pełnym dopełnieniu). 10.2. przyimek po `places/shops/restaurants`: „all ___ the mall\" / „shops ___ the mall\". Akceptowane: `in / around / across / throughout / of`. NIE `on / at` (sprzeczne semantycznie), NIE `all over` (to dwa wyrazy). 10.3. spójnik warunku/czasu: „___ you plan ahead, you can…\". Akceptowane: `if`, `when`, `after`, `before`, `once`, `should`, `provided`, `providing`, `as`, `whenever`. NIE `probably/never/although/while` (zmieniają znaczenie zdania).","image":"img/jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":"środki językowe, uzupełnij jednym wyrazem, Mall of America","page_from":17,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2025 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 10. (0-3)
Przeczytaj tekst. Uzupełnij każdą lukę (10.1.-10.3.) jednym wyrazem, tak aby powstał
spójny i logiczny tekst. Wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna
wpisywanych wyrazów.
THE MALL OF AMERICA
Everyone who has travelled through the USA remembers seeing a large number of shopping
malls. Most of 10.1. are not worth visiting, but if you are ever in
Minnesota, you mustn’t miss the Mall of America. This mall is one of the biggest shopping
malls 10.2. the world. It opened in 1992 and contains 520 shops.
Over 40 million shoppers visit the mall every year. It is so huge that seven football stadiums
could easily fit inside. And 10.3. you get bored with shopping,
there are many forms of entertainment. At the centre of the mall, you’ll find a theme park with
a roller coaster. In addition, the mall has a miniature golf course and an aquarium.
Na podstawie: www.opengrowth.com; www.encyclopedia.com
MJAP-P0-100

","answer_text_html":"
  1. Realizację poszczególnych podpunktów polecenia ocenia się w całej wypowiedzi;
\n

odniesienia do tego samego podpunktu polecenia mogą wystąpić w różnych częściach
pracy.

","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"

Odpowiedź: 10.1. — them / these / those 10.2. — in / around / across / throughout / of 10.3. — if / when / after / before / once / should / assuming / supposing / suppose / provided / providing / as / whenever Niepoprawne (0 pkt): 10.1. — which / shops / places / malls / us / it / that / this / then / all 10.2. — on / at / all over 10.3. — probably / have / will / can / do / avoiding / never / even if / although / while

\n

Strategia: cloze test (uzupełnij jednym wyrazem)

\n

To najtrudniejsze zadanie ze środków językowych — musisz sam wymyślić wyraz, nie wybrać z opcji. Klucz CKE dopuszcza zwykle kilka wariantów dla każdej luki.

\n

Krok 1 — przeczytaj całe zdanie z luką

\n

Nie wpisuj wyrazu po przeczytaniu samego fragmentu z luką. Najpierw przeczytaj całe zdanie (czasem dwa) — często kontekst dalej zmienia interpretację.

\n

Krok 2 — zidentyfikuj typ wyrazu (część mowy)

\n

Czy potrzebny jest spójnik (if, because, although)? Przyimek (in, at, for)? Zaimek (it, them, which)? Czasownik posiłkowy (have, will)? To zwęża pole odpowiedzi do kilku możliwości.

\n

Krok 3 — wpisuj NAJBARDZIEJ NEUTRALNY wariant

\n

Klucz akceptuje kilka wariantów, ale zawsze najpewniej trafisz w najczęstszy wyraz. Dla luk warunkowych = if, dla przyimków po „places" = in, dla zaimków dopełnieniowych = them.

\n

Dla zdających z dysleksją

\n

Akceptowane przykłady: htem (10.1.), whenn (10.3.). 10.2. — błędy ortograficzne nie dotyczą funktorów typu przyimek.

\n

Punktacja CKE

\n\n

Typowy błąd: 10.1. zaimek wskazujący w pozycji dopełnienia („to visit ") — them (lub demonstratywy these/those). NIE it (l. poj.), NIE which (relatywizator, nie po przecinku zamykającym), NIE that/this (nie pasuje gramatycznie w pełnym dopełnieniu). 10.2. przyimek po places/shops/restaurants: „all the mall" / „shops _ the mall". Akceptowane: in / around / across / throughout / of. NIE on / at (sprzeczne semantycznie), NIE all over (to dwa wyrazy). 10.3. spójnik warunku/czasu: „_ you plan ahead, you can…". Akceptowane: if, when, after, before, once, should, provided, providing, as, whenever. NIE probably/never/although/while (zmieniają znaczenie zdania).

"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

10.1. ## Poprawna odpowiedź

\n

them (lub: these / those).

\n

Kontekst: "Most of them are not worth visiting "

\n

Sposób 1 - analiza tekstu

\n

Kontekst luki:

\n
"Everyone who has travelled through the USA remembers seeing a large number of shopping malls. Most of 10.1. are not worth visiting, but if you are ever in Minnesota "
\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Poprzednie zdanie: a large number of shopping malls - wiele centrów handlowych.
  2. Luka 10.1: Most of are not worth visiting - większość Z NICH nie warta odwiedzenia.
  3. Potrzebny ZAIMEK osobowy lub wskazujący w plural odnoszący się do shopping malls.
  4. Forma: Most of + them/these/those + verb in plural (are).
\n

Wniosek: odpowiedź them (zaimek osobowy odnoszący się do shopping malls).

\n

Sposób 2 - analiza gramatyczna

\n

Struktura Most of + N/pronoun:

\n\n

Wymagany ZAIMEK po of:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10.1., max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: them / these / those
- WYKLUCZONE: which (relative pronoun - wymagałby innej struktury, np. of which), shops/places/malls (rzeczowniki - zła część mowy w tym kontekście; co więcej, most of the malls potrzebowałoby artykułu), us (zła osoba - to oni, nie my), it (singular, a shopping malls są plural), that (singular wskazujący), this (singular), then (przysłówek - zła część mowy), all (zła konstrukcja - all of them OK, ale all same w sobie nie pasuje po most of).
- Akceptowane przy dysleksji: htem (literówka).
- Spelling: them / these / those MUSI być poprawny.
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków językowych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Most of + pronoun:
Most of them = większość z nich.
Struktura: most of + the + N lub most of + pronoun.
NIE: most of malls (brak artykułu lub zaimka).
Inne kwantyfikatory: some of, all of, none of, many of, few of + the + N/pronoun.
\n
📖 Reference - Zaimki osobowe vs wskazujące:
them = zaimek osobowy 3. os. l. mn. (acc./dat.).
these / those = zaimki wskazujące (singular: this/that, plural: these/those).
Wszystkie pasują po most of, gdy odnoszą się do plural antecedentu.
\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Most of malls (bez artykułu) = niegramatyczne. Wymagane most of THE malls lub most of THEM.
\n
⚠️ Uwaga: Most of it - zła liczba (it = singular, malls = plural).
\n
⚠️ Uwaga: Which działa jako relative pronoun w klauzulach (most of which), ale wtedy luka byłaby częścią dłuższego zdania (shopping malls, most of which are not worth visiting). Tu jest osobne zdanie.
\n
⚠️ Uwaga: Literówka htem zamiast them akceptowana przy dysleksji, ale w normalnych warunkach 0 pkt.
\n

10.2. ## Poprawna odpowiedź

\n

in (lub: around / across / throughout / of).

\n

Kontekst: "This mall is one of the biggest shopping malls in the world."

\n

Sposób 1 - analiza tekstu

\n

Kontekst luki:

\n
"This mall is one of the biggest shopping malls 10.2. the world. It opened in 1992 and contains 520 shops."
\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Konstrukcja one of the biggest + N + the world - wymaga przyimka MIEJSCA / lokalizacji.
  2. Typowa kolokacja: one of the biggest in the world (najczęstsza forma).
  3. Możliwe synonimy: around the world, across the world, throughout the world.
  4. Możliwa też forma: one of the biggest OF the world (mniej naturalna, ale akceptowana).
\n

Wniosek: odpowiedź in (najnaturalniejsza forma kolokacji).

\n

Sposób 2 - analiza leksykalna / collocations

\n

Typowe wyrażenia the [biggest/best/most] in the world:

\n\n

Alternatywne przyimki:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10.2., max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: in / around / across / throughout / of
- WYKLUCZONE: on (zła kolokacja - on the world nie istnieje w tym kontekście), at (at the world nie istnieje), all over (to dwa wyrazy, a luka wymaga JEDNEGO).
- Spelling: musi być POPRAWNY.
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków językowych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Prepositions of place (lokalizacja w świecie):
in the world = w świecie (standard).
around the world = wokół świata (geographicznie).
across the world = przez świat (rozmieszczenie).
throughout the world = w całym świecie (formalne).
NIE: on the world / at the world (te przyimki nie pasują).
\n
📖 Reference - Superlative + in the world:
Typowe konstrukcje:
- the biggest X in the world - najlepszy/największy z całego świata.
- one of the biggest X in the world - jeden z największych.
Po superlative następuje in + miejsce (NIE of).
\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Po superlative typowo używamy in, NIE of: the tallest building IN the world (NIE of the world). Ale of jest akceptowane jako wariant tej luki.
\n
⚠️ Uwaga: All over (= around) wymaga dwóch wyrazów - luka jednowyrazowa to wyklucza.
\n
⚠️ Uwaga: On the world lub at the world NIE są poprawnymi kolokacjami.
\n
⚠️ Uwaga: Najbezpieczniejsza odpowiedź = in (najczęstsza, neutralna).
\n

10.3. ## Poprawna odpowiedź

\n

if (lub: when / once / should / provided / supposing / whenever).

\n

Kontekst: "And if you get bored with shopping, there are many forms of entertainment."

\n

Sposób 1 - analiza tekstu

\n

Kontekst luki:

\n
"And 10.3. you get bored with shopping, there are many forms of entertainment. At the centre of the mall, you'll find a theme park "
\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Struktura: * you get bored, there are many forms of entertainment* - klauzula warunkowa/czasowa.
  2. Wymagany spójnik warunku/czasu: if / when / once / whenever / provided / supposing.
  3. Sens: GDYBY ktoś się znudził, JEST rozrywka - pierwszy warunek (Conditional 1).
\n

Wniosek: odpowiedź if (warunek 1st conditional).

\n

Sposób 2 - analiza gramatyczna

\n

To jest 1st Conditional:

\n\n

Alternatywy:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10.3., max 1 pkt):
- 1 pkt - odpowiedź: if / when / after / before / once / should / assuming / supposing / suppose / provided / providing / as / whenever.
- WYKLUCZONE: probably (przysłówek - zła część mowy), have / will / can / do (czasowniki posiłkowe - zła konstrukcja), avoiding / never (nie pasują), even if / although / while (dwuwyrazowe lub zmieniają sens).
- Akceptowane przy dysleksji: whenn (literówka).
- Spelling: MUSI być poprawny.
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków językowych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - 1st Conditional:
Forma: If + Present Simple, will + V / Present Simple / modal.
Przykład: If you get bored, there are many options. (warunek + skutek).
Inne spójniki warunkowe: unless, provided (that), as long as, supposing.
\n
📖 Reference - When vs if:
if = jeśli (warunek niepewny).
when = kiedy (zdarzy się na pewno, ale nieznany czas).
whenever = kiedykolwiek (każdy raz).
once = gdy już raz.
\n
📖 Reference - Conditional Inversion should:
Should you get bored = If you should get bored (formalne).
Funkcja: bardziej formalna alternatywa dla if.
\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Even if (dwuwyrazowe) NIE pasuje do jednowyrazowej luki.
\n
⚠️ Uwaga: Although / while zmieniają sens - although = chociaż (kontrast), while = podczas gdy (kontrast czasowy). Tu potrzebny warunek/czas, nie kontrast.
\n
⚠️ Uwaga: Will/can/do/have - to czasowniki posiłkowe, nie spójniki. Nie pasują do struktury * you get bored*.
\n
⚠️ Uwaga: Najbezpieczniejsza odpowiedź = if (pierwszy warunkowy, najczęstsza forma).
"}]}