{"id":"jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa/zad/9","paper_id":"jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa","number":"9","points":4,"ptype":"closed","subject":"jezyk-angielski","category":"matura","year":2025,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 9. (0-4)\nW zadaniach 9.1.-9.4. spośród podanych opcji wybierz tę, która poprawnie uzupełnia\nobydwa zdania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.\n9.1.\n• I’m a bit tired. I just need a break.\n• I can’t afford this suit. I’m of money this month.\nA. little\nB. short\nC. quick\n9.2.\n• I don’t working long hours because I like my job.\n• He wanted to know what I was doing and I told him to his own business.\nA. avoid\nB. mind\nC. run\n9.3.\n• Harry his brother to wait in front of the shop.\n• I’m really angry at Nick. He me a lie.\nA. told\nB. gave\nC. wanted\n9.4.\n• They cooked several different Italian , such as pasta and pizza, for the dinner party.\n• My first real job was washing in a restaurant.\nA. meals\nB. tables\nC. dishes\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nMJAP-P0-100","answer":null,"answer_text":"9. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu\npolecenia, chyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.","solution":"Odpowiedź: 9.1. — **B** 9.2. — **B** 9.3. — **A** 9.4. — **C** (Wersja A arkusza.)\n\nStrategia: wyraz pasujący do obu zdań\n\nTo zadanie testuje polisemię — czyli wieloznaczność słów. Typowy zestaw:\n\n- light — światło / lekki ciężar / słaby kolor\n- run — biegać / prowadzić firmę / kierować\n- book — książka / rezerwować\n- mean — znaczyć / wredny / średnia (math)\n- fair — sprawiedliwy / jasny (skóra/włosy) / jarmark\n- match — pasować / mecz / zapałka\n\nKrok 1 — sprawdź jakiej części mowy potrzeba\n\nW każdym zdaniu zaznacz, czy luka wymaga rzeczownika, czasownika, czy przymiotnika. Często jest tak, że ten sam wyraz w obu zdaniach pełni inną funkcję gramatyczną (np. rzeczownik + czasownik).\n\nKrok 2 — sprawdź obie luki, nie jedną\n\nNajczęstszy błąd: znaleźć opcję pasującą do pierwszego zdania i nie sprawdzić drugiego. Klucz testuje, czy wybierasz wyraz wieloznaczny, nie wyraz „z brzegu\".\n\nKrok 3 — eliminuj opcje, które pasują tylko do jednego\n\nJeśli A pasuje do zdania 1 ale nie do zdania 2 — odrzuć A. Jeśli B pasuje do obu — wybierz B.\n\nPunktacja CKE\n\n- 1 pkt — poprawna odpowiedź (za każde z 9.1.–9.4.).\n- 0 pkt — odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.\n- Maksymalnie 4 pkt.\n\nTypowy błąd: Typowy mechanizm: wyraz `run` może być rzeczownikiem („a morning run\") i czasownikiem („to run a business\"). Wyraz `book` to rezerwacja („book a table\") i książka („read a book\"). Wyraz `light` to światło i lekki (przymiotnik). Klucz w tym zadaniu to **znalezienie wyrazu wieloznacznego**. Pułapka: opcja może pasować do JEDNEGO zdania (i wydaje się oczywista), ale **nie pasuje do drugiego**. Zawsze sprawdź **oba** zdania.","image":"img/jezyk-angielski-2025-maj-matura-podstawowa/zad-9.webp","solution_image":null,"topics":"środki językowe, jeden wyraz do dwóch zdań","page_from":16,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"ocr","source_label":"Język angielski · Matura · maj 2025 (podstawowa)","subject_label":"Język angielski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 9. (0-4)
W zadaniach 9.1.-9.4. spośród podanych opcji wybierz tę, która poprawnie uzupełnia
obydwa zdania. Zakreśl jedną z liter: A, B albo C.
9.1.
• I’m a bit tired. I just need a break.
• I can’t afford this suit. I’m of money this month.
A. little
B. short
C. quick
9.2.
• I don’t working long hours because I like my job.
• He wanted to know what I was doing and I told him to his own business.
A. avoid
B. mind
C. run
9.3.
• Harry his brother to wait in front of the shop.
• I’m really angry at Nick. He me a lie.
A. told
B. gave
C. wanted
9.4.
• They cooked several different Italian , such as pasta and pizza, for the dinner party.
• My first real job was washing in a restaurant.
A. meals
B. tables
C. dishes
PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA NA KARTĘ ODPOWIEDZI!
MJAP-P0-100

","answer_text_html":"
  1. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu
\n

polecenia, chyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.

","solutions":[{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"

Odpowiedź: 9.1. — B 9.2. — B 9.3. — A 9.4. — C (Wersja A arkusza.)

\n

Strategia: wyraz pasujący do obu zdań

\n

To zadanie testuje polisemię — czyli wieloznaczność słów. Typowy zestaw:

\n\n

Krok 1 — sprawdź jakiej części mowy potrzeba

\n

W każdym zdaniu zaznacz, czy luka wymaga rzeczownika, czasownika, czy przymiotnika. Często jest tak, że ten sam wyraz w obu zdaniach pełni inną funkcję gramatyczną (np. rzeczownik + czasownik).

\n

Krok 2 — sprawdź obie luki, nie jedną

\n

Najczęstszy błąd: znaleźć opcję pasującą do pierwszego zdania i nie sprawdzić drugiego. Klucz testuje, czy wybierasz wyraz wieloznaczny, nie wyraz „z brzegu".

\n

Krok 3 — eliminuj opcje, które pasują tylko do jednego

\n

Jeśli A pasuje do zdania 1 ale nie do zdania 2 — odrzuć A. Jeśli B pasuje do obu — wybierz B.

\n

Punktacja CKE

\n\n

Typowy błąd: Typowy mechanizm: wyraz run może być rzeczownikiem („a morning run") i czasownikiem („to run a business"). Wyraz book to rezerwacja („book a table") i książka („read a book"). Wyraz light to światło i lekki (przymiotnik). Klucz w tym zadaniu to znalezienie wyrazu wieloznacznego. Pułapka: opcja może pasować do JEDNEGO zdania (i wydaje się oczywista), ale nie pasuje do drugiego. Zawsze sprawdź oba zdania.

"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

9.1. ## Poprawna odpowiedź

\n

B - short.

\n

Sposób 1 - analiza dwóch zdań

\n

Zdanie 1: I'm a bit tired. I just need a short break.
Zdanie 2: I can't afford this suit. I'm short of money this month.

\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Zdanie 1: a short break = krótka przerwa (kolokacja).
  2. Zdanie 2: to be short of money = mieć mało pieniędzy (idiom).
  3. Słowo short pasuje do OBU zdań w różnych znaczeniach.
\n

Wniosek: odpowiedź B (short).

\n

Sposób 2 - eliminacja opcji A i C

\n

Opcja A (little):

\n\n

Opcja C (quick):

\n\n

Opcja B (short) - pasuje DO OBU:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.1., max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery B
- 0 pkt - każda inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków leksykalnych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Idiom short of N:
to be short of something = mieć za mało czegoś (brakować).
Przykłady: short of money, short of time, short of breath.
Synonim: to lack, to be lacking in.
\n
📖 Reference - Collocation short break:
a short break = krótka przerwa.
Alternatywy: a quick break, a brief break.
Kontekst: w pracy / podczas nauki.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Zdanie 1 | Zdanie 2 | Werdykt |
| A | little | a little break - niezbyt naturalne | little of money - niegramatyczne | NIE |
| B | short | a short break ✓ | short of money ✓ | TAK |
| C | quick | a quick break możliwe | quick of money - nie istnieje | NIE |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Idiom be short of money/time/breath - kluczowy do zapamiętania. Bez znajomości tego idiomu trudno wybrać B.
\n
⚠️ Uwaga: Quick break też istnieje, ale brak idiomu quick of money - drugie zdanie eliminuje C.
\n
⚠️ Uwaga: Little money (bez of) = mało pieniędzy. Little OF money - błędna struktura.
\n

9.2. ## Poprawna odpowiedź

\n

B - mind.

\n

Sposób 1 - analiza dwóch zdań

\n

Zdanie 1: I don't mind working long hours because I like my job.
Zdanie 2: He wanted to know what I was doing and I told him to mind his own business.

\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Zdanie 1: I don't mind + V-ing = nie mam nic przeciwko (czemuś).
  2. Zdanie 2: mind your own business = pilnuj swojego nosa / zajmij się swoimi sprawami (idiom).
  3. Słowo mind pasuje do OBU zdań.
\n

Wniosek: odpowiedź B (mind).

\n

Sposób 2 - eliminacja opcji A i C

\n

Opcja A (avoid):

\n\n

Opcja C (run):

\n\n

Opcja B (mind) - pasuje DO OBU:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.2., max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery B
- 0 pkt - każda inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków leksykalnych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Czasownik mind + V-ing:
I don't mind + V-ing = nie mam nic przeciwko.
Would you mind + V-ing? = czy mógłbyś ?
Funkcja: wyraża obojętność / grzeczną prośbę.
Reguła: czasownik mind zawsze + GERUND (V-ing), nigdy to V.
\n
📖 Reference - Idiom mind your own business:
Znaczenie: zajmij się swoimi sprawami, nie wtrącaj się.
Forma: mind (V) + your own + business (sprawy).
Synonimy: keep out of it, leave me alone, none of your business.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Zdanie 1 | Zdanie 2 | Werdykt |
| A | avoid | I don't avoid working - gramatycznie OK, ale słaby sens (mówca LUBI pracę) | avoid your own business - nie istnieje | NIE |
| B | mind | don't mind working ✓ | mind your own business ✓ | TAK |
| C | run | I don't run working - niegramatyczne | run your own business możliwe, ale zły kontekst | NIE |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Idiom mind your own business - must-know dla matury podstawowej i rozszerzonej.
\n
⚠️ Uwaga: Don't mind + V-ing (NIE don't mind + to V). Po mind zawsze gerund.
\n
⚠️ Uwaga: Run your own business (prowadzić firmę) jest poprawne, ale w tym kontekście (agresja na pytanie o sprawy osobiste) potrzebne jest mind.
\n
⚠️ Uwaga: Mind ma wiele znaczeń:
- umysł (N) - make up your mind
- dbać/uważać (V) - mind the gap
- mieć coś przeciwko (V) - I don't mind
\n

9.3. ## Poprawna odpowiedź

\n

A - told.

\n

Sposób 1 - analiza dwóch zdań

\n

Zdanie 1: Harry told his brother to wait in front of the shop.
Zdanie 2: I'm really angry at Nick. He told me a lie.

\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Zdanie 1: told somebody to + V = kazać komuś coś zrobić.
  2. Zdanie 2: told (somebody) a lie = skłamać (komuś).
  3. Słowo told (Past Simple of tell) pasuje do OBU zdań.
\n

Wniosek: odpowiedź A (told).

\n

Sposób 2 - eliminacja opcji B i C

\n

Opcja B (gave):

\n\n

Opcja C (wanted):

\n\n

Opcja A (told) - pasuje DO OBU:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.3., max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery A
- 0 pkt - każda inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków leksykalnych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Verb pattern tell + sb + to V:
I told him to wait = kazałem mu czekać.
Funkcja: polecenie / rozkaz (reported speech imperative).
Inne czasowniki tego typu: ask, order, advise, warn + sb + to V.
\n
📖 Reference - Collocation tell a lie vs make a mistake:
tell a lie = skłamać (NIE say a lie, NIE give a lie).
make a mistake = popełnić błąd.
do harm/good = wyrządzić krzywdę/dobro.
Kolokacje tell / say / make / do są często mylone.
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Zdanie 1 | Zdanie 2 | Werdykt |
| A | told | told his brother to wait ✓ | told me a lie ✓ | TAK |
| B | gave | gave his brother to wait - niegramatyczne | gave me a lie - zła kolokacja | NIE |
| C | wanted | wanted his brother to wait - możliwe ale słaby sens | wanted me a lie - niegramatyczne | NIE |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Kolokacja tell a lie (NIE say a lie / make a lie / give a lie) - must-know.
\n
⚠️ Uwaga: Verb pattern tell sb to V (rozkaz) różni się od *say to sb that * (zwykła informacja).
\n
⚠️ Uwaga: Want sb to V (opcja C) gramatycznie poprawne (chcieć, by ktoś coś zrobił), ale to nie ROZKAZ jak w zdaniu 1 (kontekst: Harry POLECIŁ bratu czekać).
\n
⚠️ Uwaga: Kluczowe pytania: czy dwa zdania używają tej samej kolokacji/wzorca? Tu tak (oba tell + sb).
\n

9.4. ## Poprawna odpowiedź

\n

C - dishes.

\n

Sposób 1 - analiza dwóch zdań

\n

Zdanie 1: They cooked several different Italian dishes, such as pasta and pizza, for the dinner party.
Zdanie 2: My first real job was washing dishes in a restaurant.

\n

Wskazówki kluczowe:

\n
  1. Zdanie 1: Italian dishes = włoskie potrawy (pasta, pizza).
  2. Zdanie 2: washing dishes = zmywanie naczyń.
  3. Słowo dishes ma DWA znaczenia: POTRAWY i NACZYNIA - pasuje do OBU zdań.
\n

Wniosek: odpowiedź C (dishes).

\n

Sposób 2 - eliminacja opcji A i B

\n

Opcja A (meals):

\n\n

Opcja B (tables):

\n\n

Opcja C (dishes) - pasuje DO OBU:

\n\n

Schemat oceniania CKE - ile punktów za co

\n
📋 Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 9.4., max 1 pkt):
- 1 pkt - zakreślenie litery C
- 0 pkt - każda inna odpowiedź lub brak odpowiedzi
- Wymaganie egzaminacyjne: I - znajomość środków leksykalnych.
\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Polysemia dish:
dish (N) ma DWA główne znaczenia:
1. Potrawa, danie - Italian dish, signature dish, main dish.
2. Talerz, naczynie - wash the dishes, do the dishes.
Plural dishes w obu znaczeniach.
\n
📖 Reference - Collocation wash/do the dishes:
wash the dishes = zmywać naczynia.
do the dishes = zmywać (idiom).
Praca washing dishes in a restaurant = typowa praca dla pomocnika kuchennego (dishwasher).
\n

Dlaczego inne odpowiedzi są błędne

\n

| Opcja | Treść | Zdanie 1 | Zdanie 2 | Werdykt |
| A | meals | Italian meals możliwe ale słaby kontekst (pasta, pizza to dania, nie posiłki) | washing meals - niegramatyczne | NIE |
| B | tables | Italian tables - nonsens dla pasta/pizza | washing tables możliwe, ale w restauracji typowo dishes | NIE |
| C | dishes | Italian dishes ✓ (potrawy) | washing dishes ✓ (naczynia) | TAK |

\n

Typowe pułapki i uwaga

\n
⚠️ Uwaga: Polysemia dish (potrawa / naczynie) - to klasyczny przykład wyrazu z dwoma znaczeniami w angielskim.
\n
⚠️ Uwaga: Meal (posiłek całościowy: breakfast/lunch/dinner) vs dish (jedno konkretne danie w ramach posiłku). Pasta to dish, nie meal.
\n
⚠️ Uwaga: Washing dishes in a restaurant - klasyczna pierwsza praca młodych ludzi, idiom kulturowy.
\n
⚠️ Uwaga: Idiom do the dishes = zmywać (synonim wash the dishes) - przydatne na maturę.
"}]}