{"id":"jezyk-niemiecki-2018-maj-matura-podstawowa/zad/10","paper_id":"jezyk-niemiecki-2018-maj-matura-podstawowa","number":"10","points":10,"ptype":"open","subject":"jezyk-niemiecki","category":"matura","year":2018,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 10. (0-10)\nW Twojej miejscowości otwarto nowe centrum handlowe. Na swoim blogu:\n• opisz to centrum handlowe\n• poinformuj, jakich punktów usługowych brakuje w tym centrum handlowym,\ni uzasadnij swoje zdanie\n• zrelacjonuj imprezę, która odbyła się w dniu otwarcia centrum handlowego\n• udziel rad, jak uniknąć zbędnych wydatków w tym centrum handlowym.\nRozwiń swoją wypowiedź w każdym z czterech podpunktów, pamiętając, że jej długość powinna\nwynosić od 80 do 130 słów (nie licząc słów, które są podane). Oceniane są: umiejętność\npełnego\nprzekazania\ninformacji\n(4\npunkty),\nspójność\ni\nlogika\nwypowiedzi\n(2 punkty), bogactwo językowe (2 punkty) oraz poprawność językowa (2 punkty).\nPodpisz się jako XYZ.\nCZYSTOPIS\nHallo Leute,\nich war neulich in einem neuen Einkaufszentrum.\nMJN-1P\nTreść\nSpójność\ni logika\nZakres środków\njęzykowych\nPoprawność środków\njęzykowych\nRAZEM\n0-1-2-3-4\n0-1-2\n0-1-2\n0-1-2\nMJN-1P\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"10. Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu polecenia,\nchyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.","solution":"## Poprawna odpowiedź\n\n**Wzorcowy wpis na blogu (ok. 110 slów):**\n\nHallo Leute,\nich war neulich in einem neuen Einkaufszentrum.\n\nDas neue Einkaufszentrum in unserer Stadt ist riesig und sehr modern. Es hat viele Geschäfte, Restaurants und Cafés - alles unter einem Dach. Leider fehlt dort ein Fitnessstudio. Das wäre super praktisch, weil man nach dem Einkaufen gleich trainieren könnte.\n\nAm Eröffnungstag fand eine tolle Feier statt. Ein Sänger trat auf und es gab Gewinnspiele für Kinder. Die Atmosphäre war wirklich festlich.\n\nUm unnötige Ausgaben zu vermeiden, empfehle ich: Schreib vorher eine Einkaufsliste und nimm nur so viel Geld mit, wie du wirklich brauchst. Lass dich nicht von Sonderangeboten verführen!\n\nBis bald,\nXYZ\n\n## Sposób 1 - analiza wymagań i realizacja\n\nPolecenie wymaga 4 podpunktów:\n\n1. **Opisz centrum handlowe:**\n> *Das neue Einkaufszentrum in unserer Stadt ist riesig und sehr modern. Es hat viele Geschäfte, Restaurants und Cafés - alles unter einem Dach.*\n- Opis: riesengroß, modern - zalety (wielkość, różnorodnosc)\n- Spełnione: rozmiar + charakterystyczne cechy\n\n2. **Brakujące punkty usługowe + uzasadnienie:**\n> *Leider fehlt dort ein Fitnessstudio. Das wäre super praktisch, weil man nach dem Einkaufen gleich trainieren könnte.*\n- DWUCZŁONOWE: wskazano (Fitnessstudio) + uzasadniono (praktyczne, trening po zakupach)\n- Uzasadnienie w Konjunktiv II z *weil* - poprawne gramatycznie\n\n3. **Impreza w dniu otwarcia (Perfekt/Präteritum):**\n> *Am Eröffnungstag fand eine tolle Feier statt. Ein Sänger trat auf und es gab Gewinnspiele für Kinder. Die Atmosphäre war wirklich festlich.*\n- Czas przeszły: *fand statt* (Präteritum), *trat auf* (Präteritum), *gab* (Präteritum), *war* (Präteritum)\n- Relacja: artysta + atrakcje dla dzieci + atmosfera\n\n4. **Rady jak uniknąć zbędnych wydatków:**\n> *Schreib vorher eine Einkaufsliste und nimm nur so viel Geld mit, wie du wirklich brauchst. Lass dich nicht von Sonderangeboten verführen!*\n- Tryb rozkazujący (*Schreib!, nimm mit!, Lass dich nicht!*) = rady\n- Konkretne: lista zakupów + limit gotówki + unikanie promocji\n\n## Sposób 2 - kluczowe słownictwo i struktury\n\n**Słownictwo tematyczne:**\n- *das Einkaufszentrum* = centrum handlowe\n- *die Eröffnung / der Eröffnungstag* = otwarcie / dzien otwarcia\n- *das Fitnessstudio* = centrum fitness\n- *das Gewinnspiel* = konkurs z nagrodami\n- *die Sonderangebote* = oferty specjalne, przeceny\n- *die Einkaufsliste* = lista zakupów\n- *unnötige Ausgaben* = zbędne wydatki\n\n**Konektory (obowiązkowe dla spójnosci):**\n- *Leider* = niestety (contrast)\n- *weil* = bo (przyczyna w Nebensatz)\n- *vorher* = wczeniej (czas)\n- *und* = i (łączenie)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 10 pkt):\n> - **Treść (0-4 pkt):** rozwinięcie wszystkich 4 podpunktów = 4 pkt. Każdy podpunkt komunikatywny, z uzasadnieniem (zwl. podpunkt 2 - MUSI mieć uzasadnienie).\n> - **Spójnosc i logika (0-2 pkt):** konektory, plynne przejscia, logika narracji.\n> - **Zakres językowy (0-2 pkt):** różnorodnosc słownictwa, struktury złożone, Konjunktiv II, zdania podrzędne.\n> - **Poprawnosc językowa (0-2 pkt):** gramatyka (rodzajniki, przypadki, czasy), ortografia (umlauty!), szyk zdania.\n>\n> Wymagania szczegółowe: 5.1 (opis miejsc), 5.4 (relacja z przeszlosci), 5.5 (uzasadnianie opinii), 7.2 (informacje), 7.6 (rady).\n\n## Reference gramatyczny\n\n> Reference - Imperativ (tryb rozkazujacy) dla rad:\n> - du-form: *Schreib! Nimm! Lass! Geh!*\n> - Dla rad do 'ty': *Schreib eine Einkaufsliste!* = Napisz listę zakupów!\n> - Dla rad ogólnych: *Man sollte * / *Es ist ratsam, zu *\n\n> Reference - Czas Präteritum dla relacji:\n> - Dla narracji w blogu: Präteritum lub Perfekt (oba akceptowane przez CKE dla podpunktu 3)\n> - *fand statt* (stattfinden, nieregularny) = miało miejsce\n> - *trat auf* (auftreten, nieregularny) = wystąpił\n> - *gab* (geben, nieregularny) = były\n> - UWAGA: klucz CKE akceptuje Perfekt do relacji, ale penalizuje WYŁĄCZNIE Präsens\n\n> Reference - Konjunktiv II w uzasadnieniu:\n> - *Das wäre praktisch, weil man könnte* = To byłoby praktyczne, bo mozna by\n> - Wzmacnia uzasadnienie - sygnał zaawansowania językowego (punkty za zakres)\n\n## Dlaczego inne odpowiedzi są błędne\n\n**Typowe błędy uczniów przy tym zadaniu:**\n\n| Błąd | Problem | Poprawne |\n| Podpunkt 2 bez uzasadnienia | Tylko wymienia brakującą usługę | MUSI być: co brakuje + DLACZEGO to ważne |\n| Podpunkt 3 w Präsens | *Ein Sänger tritt auf* (zły czas) | MUSI być Perfekt/Präteritum: *Ein Sänger trat auf* |\n| Rady w Präsens opisowe | *Es gibt Sonderangebote* (opis, nie rada) | MUSI być direkta rada: *Kauf nicht alles!* |\n| Brak umlautów | *Geschafte* zamiast *Geschäfte* | Umlauty obowiązkowe! |\n\n## Typowe pułapki i uwagi\n\n> Uwaga: Podpunkt 2 jest DWUCZŁONOWY - brak uzasadnienia = podpunkt 'nieopracowany' zamiast 'rozwinięty'. Uzasadnienie musi być LOGICZNE i związane z wskazaną usługą.\n\n> Uwaga: Podpunkt 3 (relacja z imprezy) MUSI być w czasie przeszłym. CKE wyraźnie zaznacza: Präsens = podpunkt zdegradowany do 'się odniósł' zamiast 'rozwinął'. Pamiętaj: *fand statt, trat auf, gab es, war*.\n\n> Uwaga: Dlugosc 80-130 słów - w wzorcowym tekście okolo 110 słów (bez *Hallo Leute* i *XYZ*). Praca poniżej 60 słów = ocena TYLKO za treść. Sprawdzaj dlugosc!","image":"img/jezyk-niemiecki-2018-maj-matura-podstawowa/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":11,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język niemiecki · Matura · maj 2018 (podstawowa)","subject_label":"Język niemiecki","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 10. (0-10)<br>W Twojej miejscowości otwarto nowe centrum handlowe. Na swoim blogu:<br>• opisz to centrum handlowe<br>• poinformuj, jakich punktów usługowych brakuje w tym centrum handlowym,<br>i uzasadnij swoje zdanie<br>• zrelacjonuj imprezę, która odbyła się w dniu otwarcia centrum handlowego<br>• udziel rad, jak uniknąć zbędnych wydatków w tym centrum handlowym.<br>Rozwiń swoją wypowiedź w każdym z czterech podpunktów, pamiętając, że jej długość powinna<br>wynosić od 80 do 130 słów (nie licząc słów, które są podane). Oceniane są: umiejętność<br>pełnego<br>przekazania<br>informacji<br>(4<br>punkty),<br>spójność<br>i<br>logika<br>wypowiedzi<br>(2 punkty), bogactwo językowe (2 punkty) oraz poprawność językowa (2 punkty).<br>Podpisz się jako XYZ.<br>CZYSTOPIS<br>Hallo Leute,<br>ich war neulich in einem neuen Einkaufszentrum.<br>MJN-1P<br>Treść<br>Spójność<br>i logika<br>Zakres środków<br>językowych<br>Poprawność środków<br>językowych<br>RAZEM<br>0-1-2-3-4<br>0-1-2<br>0-1-2<br>0-1-2<br>MJN-1P<br>BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)</p>","answer_text_html":"<ol><li>Nazwy własne nie są traktowane jako kolejne odniesienie do danego podpunktu polecenia,</li></ol>\n<p>chyba że w wyraźny sposób wnoszą dodatkowe informacje.</p>","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedź</h4>\n<p><strong>Wzorcowy wpis na blogu (ok. 110 slów):</strong></p>\n<p>Hallo Leute,<br>ich war neulich in einem neuen Einkaufszentrum.</p>\n<p>Das neue Einkaufszentrum in unserer Stadt ist riesig und sehr modern. Es hat viele Geschäfte, Restaurants und Cafés - alles unter einem Dach. Leider fehlt dort ein Fitnessstudio. Das wäre super praktisch, weil man nach dem Einkaufen gleich trainieren könnte.</p>\n<p>Am Eröffnungstag fand eine tolle Feier statt. Ein Sänger trat auf und es gab Gewinnspiele für Kinder. Die Atmosphäre war wirklich festlich.</p>\n<p>Um unnötige Ausgaben zu vermeiden, empfehle ich: Schreib vorher eine Einkaufsliste und nimm nur so viel Geld mit, wie du wirklich brauchst. Lass dich nicht von Sonderangeboten verführen!</p>\n<p>Bis bald,<br>XYZ</p>\n<h4>Sposób 1 - analiza wymagań i realizacja</h4>\n<p>Polecenie wymaga 4 podpunktów:</p>\n<ol><li><strong>Opisz centrum handlowe:</strong></li></ol>\n<blockquote><em>Das neue Einkaufszentrum in unserer Stadt ist riesig und sehr modern. Es hat viele Geschäfte, Restaurants und Cafés - alles unter einem Dach.</em></blockquote>\n<ul><li>Opis: riesengroß, modern - zalety (wielkość, różnorodnosc)</li><li>Spełnione: rozmiar + charakterystyczne cechy</li></ul>\n<ol><li><strong>Brakujące punkty usługowe + uzasadnienie:</strong></li></ol>\n<blockquote><em>Leider fehlt dort ein Fitnessstudio. Das wäre super praktisch, weil man nach dem Einkaufen gleich trainieren könnte.</em></blockquote>\n<ul><li>DWUCZŁONOWE: wskazano (Fitnessstudio) + uzasadniono (praktyczne, trening po zakupach)</li><li>Uzasadnienie w Konjunktiv II z <em>weil</em> - poprawne gramatycznie</li></ul>\n<ol><li><strong>Impreza w dniu otwarcia (Perfekt/Präteritum):</strong></li></ol>\n<blockquote><em>Am Eröffnungstag fand eine tolle Feier statt. Ein Sänger trat auf und es gab Gewinnspiele für Kinder. Die Atmosphäre war wirklich festlich.</em></blockquote>\n<ul><li>Czas przeszły: <em>fand statt</em> (Präteritum), <em>trat auf</em> (Präteritum), <em>gab</em> (Präteritum), <em>war</em> (Präteritum)</li><li>Relacja: artysta + atrakcje dla dzieci + atmosfera</li></ul>\n<ol><li><strong>Rady jak uniknąć zbędnych wydatków:</strong></li></ol>\n<blockquote><em>Schreib vorher eine Einkaufsliste und nimm nur so viel Geld mit, wie du wirklich brauchst. Lass dich nicht von Sonderangeboten verführen!</em></blockquote>\n<ul><li>Tryb rozkazujący (<em>Schreib!, nimm mit!, Lass dich nicht!</em>) = rady</li><li>Konkretne: lista zakupów + limit gotówki + unikanie promocji</li></ul>\n<h4>Sposób 2 - kluczowe słownictwo i struktury</h4>\n<p><strong>Słownictwo tematyczne:</strong></p>\n<ul><li><em>das Einkaufszentrum</em> = centrum handlowe</li><li><em>die Eröffnung / der Eröffnungstag</em> = otwarcie / dzien otwarcia</li><li><em>das Fitnessstudio</em> = centrum fitness</li><li><em>das Gewinnspiel</em> = konkurs z nagrodami</li><li><em>die Sonderangebote</em> = oferty specjalne, przeceny</li><li><em>die Einkaufsliste</em> = lista zakupów</li><li><em>unnötige Ausgaben</em> = zbędne wydatki</li></ul>\n<p><strong>Konektory (obowiązkowe dla spójnosci):</strong></p>\n<ul><li><em>Leider</em> = niestety (contrast)</li><li><em>weil</em> = bo (przyczyna w Nebensatz)</li><li><em>vorher</em> = wczeniej (czas)</li><li><em>und</em> = i (łączenie)</li></ul>\n<h4>Schemat oceniania CKE</h4>\n<blockquote>Klucz CKE - schemat punktowania (zadanie 10, max 10 pkt):<br>- <strong>Treść (0-4 pkt):</strong> rozwinięcie wszystkich 4 podpunktów = 4 pkt. Każdy podpunkt komunikatywny, z uzasadnieniem (zwl. podpunkt 2 - MUSI mieć uzasadnienie).<br>- <strong>Spójnosc i logika (0-2 pkt):</strong> konektory, plynne przejscia, logika narracji.<br>- <strong>Zakres językowy (0-2 pkt):</strong> różnorodnosc słownictwa, struktury złożone, Konjunktiv II, zdania podrzędne.<br>- <strong>Poprawnosc językowa (0-2 pkt):</strong> gramatyka (rodzajniki, przypadki, czasy), ortografia (umlauty!), szyk zdania.<br><br>Wymagania szczegółowe: 5.1 (opis miejsc), 5.4 (relacja z przeszlosci), 5.5 (uzasadnianie opinii), 7.2 (informacje), 7.6 (rady).</blockquote>\n<h4>Reference gramatyczny</h4>\n<blockquote>Reference - Imperativ (tryb rozkazujacy) dla rad:<br>- du-form: <em>Schreib! Nimm! Lass! Geh!</em><br>- Dla rad do &#x27;ty&#x27;: <em>Schreib eine Einkaufsliste!</em> = Napisz listę zakupów!<br>- Dla rad ogólnych: *Man sollte * / *Es ist ratsam, zu *</blockquote>\n<blockquote>Reference - Czas Präteritum dla relacji:<br>- Dla narracji w blogu: Präteritum lub Perfekt (oba akceptowane przez CKE dla podpunktu 3)<br>- <em>fand statt</em> (stattfinden, nieregularny) = miało miejsce<br>- <em>trat auf</em> (auftreten, nieregularny) = wystąpił<br>- <em>gab</em> (geben, nieregularny) = były<br>- UWAGA: klucz CKE akceptuje Perfekt do relacji, ale penalizuje WYŁĄCZNIE Präsens</blockquote>\n<blockquote>Reference - Konjunktiv II w uzasadnieniu:<br>- <em>Das wäre praktisch, weil man könnte</em> = To byłoby praktyczne, bo mozna by<br>- Wzmacnia uzasadnienie - sygnał zaawansowania językowego (punkty za zakres)</blockquote>\n<h4>Dlaczego inne odpowiedzi są błędne</h4>\n<p><strong>Typowe błędy uczniów przy tym zadaniu:</strong></p>\n<p>| Błąd | Problem | Poprawne |<br>| Podpunkt 2 bez uzasadnienia | Tylko wymienia brakującą usługę | MUSI być: co brakuje + DLACZEGO to ważne |<br>| Podpunkt 3 w Präsens | <em>Ein Sänger tritt auf</em> (zły czas) | MUSI być Perfekt/Präteritum: <em>Ein Sänger trat auf</em> |<br>| Rady w Präsens opisowe | <em>Es gibt Sonderangebote</em> (opis, nie rada) | MUSI być direkta rada: <em>Kauf nicht alles!</em> |<br>| Brak umlautów | <em>Geschafte</em> zamiast <em>Geschäfte</em> | Umlauty obowiązkowe! |</p>\n<h4>Typowe pułapki i uwagi</h4>\n<blockquote>Uwaga: Podpunkt 2 jest DWUCZŁONOWY - brak uzasadnienia = podpunkt &#x27;nieopracowany&#x27; zamiast &#x27;rozwinięty&#x27;. Uzasadnienie musi być LOGICZNE i związane z wskazaną usługą.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Podpunkt 3 (relacja z imprezy) MUSI być w czasie przeszłym. CKE wyraźnie zaznacza: Präsens = podpunkt zdegradowany do &#x27;się odniósł&#x27; zamiast &#x27;rozwinął&#x27;. Pamiętaj: <em>fand statt, trat auf, gab es, war</em>.</blockquote>\n<blockquote>Uwaga: Dlugosc 80-130 słów - w wzorcowym tekście okolo 110 słów (bez <em>Hallo Leute</em> i <em>XYZ</em>). Praca poniżej 60 słów = ocena TYLKO za treść. Sprawdzaj dlugosc!</blockquote>"}]}