{"id":"jezyk-niemiecki-2025-maj-matura-podstawowa/zad/11","paper_id":"jezyk-niemiecki-2025-maj-matura-podstawowa","number":"11","points":3,"ptype":"open","subject":"jezyk-niemiecki","category":"matura","year":2025,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 11. (0-3)\nUzupełnij zdania 11.1.-11.3. Wykorzystaj w odpowiedniej formie wyrazy podane\nw nawiasach. Nie należy zmieniać kolejności podanych wyrazów, trzeba natomiast -\njeżeli jest to konieczne - dodać inne wyrazy, tak aby otrzymać zdania logiczne\ni gramatycznie poprawne. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna\nwpisywanych fragmentów zdań.\nUwaga: w każdą lukę możesz wpisać maksymalnie trzy wyrazy, wliczając w to wyrazy\njuż podane.\n11.1. Ich bin neugierig, wen Julia und Thomas zu (ihre Hochzeit / einladen)\nwollen.\n11.2. Wenn du keine gut bezahlte Stelle findest, (bekommen / du / finanziell)\nProbleme.\n11.3. Georg, bitte (kaufen) mir Tomaten,\ndenn ich möchte einen Salat machen.\nMJNP-P0-100","answer":null,"answer_text":"11. Ten sam fragment tekstu nie może być traktowany jako realizacja dwóch różnych\npodpunktów polecenia, np.\n• opisz jeden z eksponatów, który zaprezentowaliście na tej wystawie\n• przedstaw reakcję osób zwiedzających wystawę\nAm besten haben den Besuchern alte Fotos unseres Schulgebäudes gefallen.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":"**11.1.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**ihrer Hochzeit einladen** - odmieniona fraza w luce.\n\n**Pełne zdanie:**\n*Ich bin neugierig, wen Julia und Thomas zu ihrer Hochzeit einladen wollen.*\n(Ciekaw jestem, kogo Julia i Thomas chcą zaprosić na swoje wesele.)\n\n## Sposób 1 - analiza zdania\n\n**Forma w nawiasach:** *ihre Hochzeit / einladen*\n\n**Co należy zrobić:**\n1. *ihre Hochzeit* - odmienić zgodnie z przyimkiem *zu* (Dativ)\n2. *einladen* - wpisać w odpowiedniej formie\n\n**Analiza składniowa:**\n- *zu + Dat* → *ihrer Hochzeit* (Dat. fem.)\n- *ihre* → *ihrer* (Dat. fem.) - zaimek dzierżawczy odmienia się jak ein/eine/ein\n- *einladen* → bezokolicznik na końcu (jest modalny *wollen*)\n\n**Szyk zdania (zdanie zależne z *wen*):**\n* , wen Julia und Thomas zu ihrer Hochzeit einladen wollen.*\n- Modal *wollen* na końcu zdania zależnego\n- *einladen* - Infinitiv przed modalnym\n\n## Sposób 2 - eliminacja błędnych form\n\n**Błędne formy:**\n- *ihre Hochzeit* (Akk., nie Dat.) - błąd, bo *zu* wymaga Dativu\n- *einladet* (3. os. lp. Präsens) - błąd, bo wymagany bezokolicznik\n- *einzuladen* (zu + Inf.) - błąd, modal *wollen* NIE wymaga zu\n\n**Poprawna kombinacja:**\n→ *ihrer Hochzeit einladen* (Dat. fem. + Inf.)\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - Zadanie 11.1 (max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - *ihrer Hochzeit einladen* (poprawna deklinacja + bezokolicznik)\n> - **0 pkt** - błędna deklinacja (*ihre Hochzeit*), zła forma czasownika, błędna pisownia\n\nZadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - przyimek \"zu + Dativ\":**\n> *zu* zawsze Dativ\n> *zu der Hochzeit → zur Hochzeit* (ściągnięcie: zu+der=zur)\n> *zu meiner / deiner / seiner / ihrer / unserer Hochzeit* (zaimki dzierżawcze w Dat.)\n\n> 📖 **Reference - zaimki dzierżawcze odmiana:**\n> *ihre* (jej/ich) - Nom./Akk. fem. sg., Pl.\n> *ihrer* (jej/ich) - Dat. fem. sg., Gen. fem. sg., Gen. Pl.\n> *ihrem* (jej/ich) - Dat. m./n. sg.\n> *ihren* (jej/ich) - Akk. m. sg., Dat. Pl.\n> Tabela:\n> | | M | F | N | Pl |\n> |---|---|---|---|----|\n> | Nom | ihr | ihre | ihr | ihre |\n> | Akk | ihren | ihre | ihr | ihre |\n> | Dat | ihrem | **ihrer** | ihrem | ihren |\n> | Gen | ihres | ihrer | ihres | ihrer |\n\n> 📖 **Reference - czasowniki modalne + Infinitiv:**\n> *wollen, müssen, können, dürfen, sollen, mögen* + Inf. na końcu\n> *Sie wollen zu ihrer Hochzeit einladen* = Chcą zaprosić na swoje wesele\n> W zdaniu zależnym: * , dass sie einladen wollen* (modal NA SAMYM KOŃCU)\n\n> 📖 **Reference - szyk w pytaniu pośrednim z \"wen\":**\n> *Ich bin neugierig, wen sie einladen wollen* = Ciekaw jestem, kogo chcą zaprosić\n> *Wen* (Akk. od *wer* = kto) - kogo\n> Werb modalny *wollen* na końcu zdania zależnego.\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Po *zu* ZAWSZE Dativ - *ihrer Hochzeit* (NIE *ihre Hochzeit* - to byłby Akk.).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Einladen* (zapraszać) - rozdzielnie złożony. W bezokoliczniku: *einladen* (calość). W Präsens: *Sie lädt ein* (prefiks na końcu). Tu BEZOKOLICZNIK, więc bez rozdzielenia.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Modal *wollen* + Infinitiv → BEZ *zu* przed Infinitivem (modal pozostawia czysty Inf.).\n\n**11.2.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**bekommst du finanzielle** - odmieniona fraza w luce.\n\n**Pełne zdanie:**\n*Wenn du keine gut bezahlte Stelle findest, bekommst du finanzielle Probleme.*\n(Jeśli nie znajdziesz dobrze płatnej pracy, będziesz mieć problemy finansowe.)\n\n## Sposób 1 - analiza zdania\n\n**Forma w nawiasach:** *bekommen / du / finanziell*\n\n**Co należy zrobić:**\n1. *bekommen* → 2. os. lp. (du-Form)\n2. Szyk inwersyjny po zdaniu zależnym z *wenn*\n3. *finanziell* → odmiana przymiotnika przed *Probleme*\n\n**Analiza składniowa:**\n- Zdanie zależne na pierwszym miejscu: *Wenn du keine Stelle findest *\n- Główne zdanie: * ,* werb na 2. pozycji (= 1. pozycji po przecinku)\n- **Inwersja:** *bekommst du* (werb przed podmiotem!)\n\n**Konjugacja *bekommen*:**\n- ich bekomme, du **bekommst**, er bekommt\n- *Bekommst* (2. os. lp.) - końcówka -st\n\n**Odmiana *finanziell*:**\n- *finanzielle Probleme* (Akk. lm. lub Nom. lm.) - silna odmiana bez rodzajnika, końcówka -e\n- Tu Akk. lm. (po *bekommen* = otrzymywać)\n\n## Sposób 2 - analiza szyku zdania\n\n**Reguła:** Po zdaniu zależnym na początku - INWERSJA w zdaniu głównym!\n\n*Wenn du keine Stelle findest, (1. pozycja zdania głównego) bekommst (2. pozycja: werb) du finanzielle Probleme.*\n\nW pełnym zdaniu zależne (Nebensatz) liczy się jako 1. element zdania głównego, więc czasownik na 2. pozycji = bezpośrednio po przecinku.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - Zadanie 11.2 (max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - *bekommst du finanzielle* (poprawna konjugacja + inwersja + odmiana przymiotnika)\n> - **0 pkt** - *du bekommst finanzielle* (brak inwersji), *bekommt* (zła osoba), *finanziell* (brak końcówki)\n\nZadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Inwersja po zdaniu zależnym:**\n> Gdy zdanie zależne jest NA POCZĄTKU, w zdaniu głównym jest INWERSJA:\n> *Wenn du kommst, freue ich mich* (NIE *Wenn du kommst, ich freue mich*)\n> *Wenn es regnet, nehmen wir den Bus* (NIE *Wenn es regnet, wir nehmen*)\n> Reguła: werb na 2. pozycji = po zdaniu zależnym jest werb, potem podmiot.\n\n> 📖 **Reference - Konjugacja \"bekommen\":**\n> *bekommen* = otrzymywać (nieprzedzielne, prefiks be-)\n> Präsens: ich bekomme, du **bekommst**, er bekommt, wir bekommen, ihr bekommt, sie bekommen\n> Präteritum: ich bekam, du bekamst, er bekam (nieregularny)\n> Perfekt: *ich habe bekommen* (BEZ ge-, bo prefiks be-)\n\n> 📖 **Reference - Odmiana przymiotnika bez rodzajnika:**\n> Silna odmiana (bez rodzajnika) - Akk. Pl.:\n> *finanzielle Probleme* (Akk. lm.) - końcówka **-e**\n> Tabela bez rodzajnika:\n> | | M | F | N | Pl |\n> |---|---|---|---|----|\n> | Nom | -er | -e | -es | -e |\n> | Akk | -en | -e | -es | **-e** |\n> | Dat | -em | -er | -em | -en |\n> | Gen | -en | -er | -en | -er |\n\n> 📖 **Reference - \"finanzielle Probleme\":**\n> *finanziell* (finansowy) - przymiotnik\n> *finanzielle Probleme* (Pl., Akk.) - problemy finansowe\n> Wzmacnia kolokację: *finanzielle Schwierigkeiten, finanzielle Sorgen, finanzieller Erfolg*\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** INWERSJA po zdaniu zależnym to KLUCZOWA reguła. Werb na 2. pozycji = bezpośrednio po przecinku zdania zależnego.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** *Bekommen* (otrzymywać) ≠ *werden* (stawać się). Polski \"będziesz mieć\" → niemiecki *bekommst* (dosłownie: otrzymasz).\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Końcówka przymiotnika **-e** w Akk. Pl. bez rodzajnika to często mylona forma. Sprawdź tabelę silnej deklinacji.\n\n**11.3.** ## Poprawna odpowiedź\n\n**kauf** (potocznie) / **kaufe** (oficjalnie) - tryb rozkazujący 2. os. lp.\nAkceptowane też **kaufen Sie** (forma grzecznościowa).\n\n**Pełne zdanie:**\n*Georg, bitte kauf mir Tomaten, denn ich möchte einen Salat machen.*\n(Georg, kup mi proszę pomidory, bo chcę zrobić sałatkę.)\n\n## Sposób 1 - analiza zdania\n\n**Forma w nawiasach:** *kaufen* (kupować)\n\n**Co należy zrobić:**\n1. Rozpoznać kontekst - bezpośredni zwrot do osoby (*Georg, bitte*)\n2. Utworzyć tryb rozkazujący (Imperativ) 2. os. lp.\n3. Podmiot *du* zostaje pominięty\n\n**Analiza składniowa:**\n- *Georg* - wołacz (forma adresatywna), wskazuje na kogoś znanego/bliskiego → forma *du*\n- *bitte* (proszę) - typowy marker uprzejmej prośby/rozkazu\n- *mir* (Dat.) - komu? mnie\n- *Tomaten* (Akk. Pl.) - co? pomidory\n- *denn* - bo (spójnik łączący, szyk zdania normalny)\n\n**Tworzenie Imperativu:**\n- Bezokolicznik: *kaufen*\n- Temat: *kauf-*\n- 2. os. lp. (du): **kauf!** (potocznie) lub **kaufe!** (z końcówką -e, bardziej oficjalne)\n- Bez zaimka *du* (zostaje pominięty)\n\n## Sposób 2 - formy alternatywne (kaufen Sie)\n\n**Forma grzecznościowa (Sie):**\nGdyby ktoś interpretował *Georg* jako formalny adresat (np. kolega z pracy), można użyć:\n- *Georg, bitte kaufen Sie mir Tomaten *\n\n**Konstrukcja Imperativu Sie:**\n- *Kaufen Sie* - czasownik + *Sie* (3. os. lm. = formalna 2. os.)\n- Inwersja: czasownik na 1. pozycji, *Sie* tuż po\n\nKlucz CKE dopuszcza WSZYSTKIE 3 formy: *kauf, kaufe, kaufen Sie*.\n\n## Schemat oceniania CKE\n\n> 📋 **Klucz CKE - Zadanie 11.3 (max 1 pkt):**\n> - **1 pkt** - *kauf*, *kaufe* (główne) lub *kaufen Sie* (akceptowana)\n> - **0 pkt** - *kaufst* (oznajmujący Präsens), *kaufte* (Präteritum), polski język, błędna pisownia\n\nZadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.\n\n## Reference gramatyczny\n\n> 📖 **Reference - Imperativ (tryb rozkazujący):**\n> W niemieckim istnieją 3 formy Imperativu:\n> 1. **du** (2. os. lp.): temat + (-e) - *Kauf(e)!* / *Komm(e)!* / *Geh(e)!*\n> 2. **ihr** (2. os. lm.): forma jak 2. os. lm. Präsens BEZ *ihr* - *Kauft!* / *Kommt!*\n> 3. **Sie** (formalna): bezokolicznik + Sie - *Kaufen Sie!* / *Kommen Sie!*\n\n> 📖 **Reference - Imperativ 2. os. lp.:**\n> Reguła: temat czasownika (bezokolicznik bez -en)\n> *kaufen → kauf-* → **Kauf!** lub **Kaufe!**\n> *machen → mach-* → **Mach!** lub **Mache!**\n> *kommen → komm-* → **Komm!** (NIE *Komme!*)\n> *gehen → geh-* → **Geh!**\n>\n> Końcówka **-e** jest opcjonalna (bardziej oficjalna), POMINIĘTA w mowie potocznej.\n\n> 📖 **Reference - Imperativ czasowników z odmianą \"e→i\":**\n> Czasowniki mocne ze zmianą *e→i/ie* w 2./3. os. lp. ZACHOWUJĄ tę zmianę w Imperativ:\n> *geben → du gibst → Gib!* (NIE *Gebe!*)\n> *nehmen → du nimmst → Nimm!*\n> *lesen → du liest → Lies!*\n> Ale *kaufen* jest regularny → **Kauf!** lub **Kaufe!** (oba OK)\n\n> 📖 **Reference - Imperativ \"sein\" i \"haben\":**\n> *sein*: **Sei!** / Seid! / Seien Sie!\n> *haben*: **Hab!** / Habt! / Haben Sie!\n> Te formy nieregularne - zapamiętać.\n\n## Typowe pułapki\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W Imperativ 2. os. lp. NIE używa się zaimka *du*. *Kauf du mir Tomaten!* - niepoprawne. Poprawne: *Kauf mir Tomaten!*\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Końcówka **-e** w *kaufe* jest archaiczna/oficjalna. W codziennym języku częściej *kauf* (bez -e). Klucz CKE akceptuje OBA.\n\n> ⚠️ **Uwaga:** Imperativ ≠ Präsens. *Du kaufst* (kupujesz - oznajmujący) NIE jest Imperativem. Imperativ = *Kauf!* / *Kaufe!*\n\n> ⚠️ **Uwaga:** W formie grzecznościowej WYMAGANY zaimek *Sie* po czasowniku: *Kaufen Sie!* (NIE *Kaufen!*). Inaczej brzmi jak bezokolicznik.","image":"img/jezyk-niemiecki-2025-maj-matura-podstawowa/zad-11.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":18,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturazai","text_source":"ocr","source_label":"Język niemiecki · Matura · maj 2025 (podstawowa)","subject_label":"Język niemiecki","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 11. (0-3)
Uzupełnij zdania 11.1.-11.3. Wykorzystaj w odpowiedniej formie wyrazy podane
w nawiasach. Nie należy zmieniać kolejności podanych wyrazów, trzeba natomiast -
jeżeli jest to konieczne - dodać inne wyrazy, tak aby otrzymać zdania logiczne
i gramatycznie poprawne. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna
wpisywanych fragmentów zdań.
Uwaga: w każdą lukę możesz wpisać maksymalnie trzy wyrazy, wliczając w to wyrazy
już podane.
11.1. Ich bin neugierig, wen Julia und Thomas zu (ihre Hochzeit / einladen)
wollen.
11.2. Wenn du keine gut bezahlte Stelle findest, (bekommen / du / finanziell)
Probleme.
11.3. Georg, bitte (kaufen) mir Tomaten,
denn ich möchte einen Salat machen.
MJNP-P0-100

","answer_text_html":"
  1. Ten sam fragment tekstu nie może być traktowany jako realizacja dwóch różnych
\n

podpunktów polecenia, np.
• opisz jeden z eksponatów, który zaprezentowaliście na tej wystawie
• przedstaw reakcję osób zwiedzających wystawę
Am besten haben den Besuchern alte Fotos unseres Schulgebäudes gefallen.
Zasady oceniania rozwiązań zadań

","solutions":[{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"

11.1. ## Poprawna odpowiedź

\n

ihrer Hochzeit einladen - odmieniona fraza w luce.

\n

Pełne zdanie:
Ich bin neugierig, wen Julia und Thomas zu ihrer Hochzeit einladen wollen.
(Ciekaw jestem, kogo Julia i Thomas chcą zaprosić na swoje wesele.)

\n

Sposób 1 - analiza zdania

\n

Forma w nawiasach: ihre Hochzeit / einladen

\n

Co należy zrobić:

\n
  1. ihre Hochzeit - odmienić zgodnie z przyimkiem zu (Dativ)
  2. einladen - wpisać w odpowiedniej formie
\n

Analiza składniowa:

\n\n

Szyk zdania (zdanie zależne z wen):

\n\n

Sposób 2 - eliminacja błędnych form

\n

Błędne formy:

\n\n

Poprawna kombinacja:
→ ihrer Hochzeit einladen (Dat. fem. + Inf.)

\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 11.1 (max 1 pkt):
- 1 pkt - ihrer Hochzeit einladen (poprawna deklinacja + bezokolicznik)
- 0 pkt - błędna deklinacja (ihre Hochzeit), zła forma czasownika, błędna pisownia
\n

Zadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.

\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - przyimek "zu + Dativ":
zu zawsze Dativ
zu der Hochzeit → zur Hochzeit (ściągnięcie: zu+der=zur)
zu meiner / deiner / seiner / ihrer / unserer Hochzeit (zaimki dzierżawcze w Dat.)
\n
📖 Reference - zaimki dzierżawcze odmiana:
ihre (jej/ich) - Nom./Akk. fem. sg., Pl.
ihrer (jej/ich) - Dat. fem. sg., Gen. fem. sg., Gen. Pl.
ihrem (jej/ich) - Dat. m./n. sg.
ihren (jej/ich) - Akk. m. sg., Dat. Pl.
Tabela:
| | M | F | N | Pl |
|---|---|---|---|----|
| Nom | ihr | ihre | ihr | ihre |
| Akk | ihren | ihre | ihr | ihre |
| Dat | ihrem | ihrer | ihrem | ihren |
| Gen | ihres | ihrer | ihres | ihrer |
\n
📖 Reference - czasowniki modalne + Infinitiv:
wollen, müssen, können, dürfen, sollen, mögen + Inf. na końcu
Sie wollen zu ihrer Hochzeit einladen = Chcą zaprosić na swoje wesele
W zdaniu zależnym: * , dass sie einladen wollen* (modal NA SAMYM KOŃCU)
\n
📖 Reference - szyk w pytaniu pośrednim z "wen":
Ich bin neugierig, wen sie einladen wollen = Ciekaw jestem, kogo chcą zaprosić
Wen (Akk. od wer = kto) - kogo
Werb modalny wollen na końcu zdania zależnego.
\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: Po zu ZAWSZE Dativ - ihrer Hochzeit (NIE ihre Hochzeit - to byłby Akk.).
\n
⚠️ Uwaga: Einladen (zapraszać) - rozdzielnie złożony. W bezokoliczniku: einladen (calość). W Präsens: Sie lädt ein (prefiks na końcu). Tu BEZOKOLICZNIK, więc bez rozdzielenia.
\n
⚠️ Uwaga: Modal wollen + Infinitiv → BEZ zu przed Infinitivem (modal pozostawia czysty Inf.).
\n

11.2. ## Poprawna odpowiedź

\n

bekommst du finanzielle - odmieniona fraza w luce.

\n

Pełne zdanie:
Wenn du keine gut bezahlte Stelle findest, bekommst du finanzielle Probleme.
(Jeśli nie znajdziesz dobrze płatnej pracy, będziesz mieć problemy finansowe.)

\n

Sposób 1 - analiza zdania

\n

Forma w nawiasach: bekommen / du / finanziell

\n

Co należy zrobić:

\n
  1. bekommen → 2. os. lp. (du-Form)
  2. Szyk inwersyjny po zdaniu zależnym z wenn
  3. finanziell → odmiana przymiotnika przed Probleme
\n

Analiza składniowa:

\n\n

Konjugacja bekommen:

\n\n

Odmiana finanziell:

\n\n

Sposób 2 - analiza szyku zdania

\n

Reguła: Po zdaniu zależnym na początku - INWERSJA w zdaniu głównym!

\n

Wenn du keine Stelle findest, (1. pozycja zdania głównego) bekommst (2. pozycja: werb) du finanzielle Probleme.

\n

W pełnym zdaniu zależne (Nebensatz) liczy się jako 1. element zdania głównego, więc czasownik na 2. pozycji = bezpośrednio po przecinku.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 11.2 (max 1 pkt):
- 1 pkt - bekommst du finanzielle (poprawna konjugacja + inwersja + odmiana przymiotnika)
- 0 pkt - du bekommst finanzielle (brak inwersji), bekommt (zła osoba), finanziell (brak końcówki)
\n

Zadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.

\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Inwersja po zdaniu zależnym:
Gdy zdanie zależne jest NA POCZĄTKU, w zdaniu głównym jest INWERSJA:
Wenn du kommst, freue ich mich (NIE Wenn du kommst, ich freue mich)
Wenn es regnet, nehmen wir den Bus (NIE Wenn es regnet, wir nehmen)
Reguła: werb na 2. pozycji = po zdaniu zależnym jest werb, potem podmiot.
\n
📖 Reference - Konjugacja "bekommen":
bekommen = otrzymywać (nieprzedzielne, prefiks be-)
Präsens: ich bekomme, du bekommst, er bekommt, wir bekommen, ihr bekommt, sie bekommen
Präteritum: ich bekam, du bekamst, er bekam (nieregularny)
Perfekt: ich habe bekommen (BEZ ge-, bo prefiks be-)
\n
📖 Reference - Odmiana przymiotnika bez rodzajnika:
Silna odmiana (bez rodzajnika) - Akk. Pl.:
finanzielle Probleme (Akk. lm.) - końcówka -e
Tabela bez rodzajnika:
| | M | F | N | Pl |
|---|---|---|---|----|
| Nom | -er | -e | -es | -e |
| Akk | -en | -e | -es | -e |
| Dat | -em | -er | -em | -en |
| Gen | -en | -er | -en | -er |
\n
📖 Reference - "finanzielle Probleme":
finanziell (finansowy) - przymiotnik
finanzielle Probleme (Pl., Akk.) - problemy finansowe
Wzmacnia kolokację: finanzielle Schwierigkeiten, finanzielle Sorgen, finanzieller Erfolg
\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: INWERSJA po zdaniu zależnym to KLUCZOWA reguła. Werb na 2. pozycji = bezpośrednio po przecinku zdania zależnego.
\n
⚠️ Uwaga: Bekommen (otrzymywać) ≠ werden (stawać się). Polski "będziesz mieć" → niemiecki bekommst (dosłownie: otrzymasz).
\n
⚠️ Uwaga: Końcówka przymiotnika -e w Akk. Pl. bez rodzajnika to często mylona forma. Sprawdź tabelę silnej deklinacji.
\n

11.3. ## Poprawna odpowiedź

\n

kauf (potocznie) / kaufe (oficjalnie) - tryb rozkazujący 2. os. lp.
Akceptowane też kaufen Sie (forma grzecznościowa).

\n

Pełne zdanie:
Georg, bitte kauf mir Tomaten, denn ich möchte einen Salat machen.
(Georg, kup mi proszę pomidory, bo chcę zrobić sałatkę.)

\n

Sposób 1 - analiza zdania

\n

Forma w nawiasach: kaufen (kupować)

\n

Co należy zrobić:

\n
  1. Rozpoznać kontekst - bezpośredni zwrot do osoby (Georg, bitte)
  2. Utworzyć tryb rozkazujący (Imperativ) 2. os. lp.
  3. Podmiot du zostaje pominięty
\n

Analiza składniowa:

\n\n

Tworzenie Imperativu:

\n\n

Sposób 2 - formy alternatywne (kaufen Sie)

\n

Forma grzecznościowa (Sie):
Gdyby ktoś interpretował Georg jako formalny adresat (np. kolega z pracy), można użyć:

\n\n

Konstrukcja Imperativu Sie:

\n\n

Klucz CKE dopuszcza WSZYSTKIE 3 formy: kauf, kaufe, kaufen Sie.

\n

Schemat oceniania CKE

\n
📋 Klucz CKE - Zadanie 11.3 (max 1 pkt):
- 1 pkt - kauf, kaufe (główne) lub kaufen Sie (akceptowana)
- 0 pkt - kaufst (oznajmujący Präsens), kaufte (Präteritum), polski język, błędna pisownia
\n

Zadanie sprawdza wymaganie I.1) - posługiwanie się środkami językowymi.

\n

Reference gramatyczny

\n
📖 Reference - Imperativ (tryb rozkazujący):
W niemieckim istnieją 3 formy Imperativu:
1. du (2. os. lp.): temat + (-e) - Kauf(e)! / Komm(e)! / Geh(e)!
2. ihr (2. os. lm.): forma jak 2. os. lm. Präsens BEZ ihr - Kauft! / Kommt!
3. Sie (formalna): bezokolicznik + Sie - Kaufen Sie! / Kommen Sie!
\n
📖 Reference - Imperativ 2. os. lp.:
Reguła: temat czasownika (bezokolicznik bez -en)
kaufen → kauf- → Kauf! lub Kaufe!
machen → mach- → Mach! lub Mache!
kommen → komm- → Komm! (NIE Komme!)
gehen → geh- → Geh!

Końcówka -e jest opcjonalna (bardziej oficjalna), POMINIĘTA w mowie potocznej.
\n
📖 Reference - Imperativ czasowników z odmianą "e→i":
Czasowniki mocne ze zmianą e→i/ie w 2./3. os. lp. ZACHOWUJĄ tę zmianę w Imperativ:
geben → du gibst → Gib! (NIE Gebe!)
nehmen → du nimmst → Nimm!
lesen → du liest → Lies!
Ale kaufen jest regularny → Kauf! lub Kaufe! (oba OK)
\n
📖 Reference - Imperativ "sein" i "haben":
sein: Sei! / Seid! / Seien Sie!
haben: Hab! / Habt! / Haben Sie!
Te formy nieregularne - zapamiętać.
\n

Typowe pułapki

\n
⚠️ Uwaga: W Imperativ 2. os. lp. NIE używa się zaimka du. Kauf du mir Tomaten! - niepoprawne. Poprawne: Kauf mir Tomaten!
\n
⚠️ Uwaga: Końcówka -e w kaufe jest archaiczna/oficjalna. W codziennym języku częściej kauf (bez -e). Klucz CKE akceptuje OBA.
\n
⚠️ Uwaga: Imperativ ≠ Präsens. Du kaufst (kupujesz - oznajmujący) NIE jest Imperativem. Imperativ = Kauf! / Kaufe!
\n
⚠️ Uwaga: W formie grzecznościowej WYMAGANY zaimek Sie po czasowniku: Kaufen Sie! (NIE Kaufen!). Inaczej brzmi jak bezokolicznik.
"}]}