{"id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad/3","paper_id":"jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa","number":"3","points":null,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"przykladowy","year":2015,"month":null,"level":"podstawowa","text":"Zadanie 3.\nWybierz jeden temat i napisz wypracowanie.\nTemat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij\nswoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda\nKapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca\npowinna liczyć co najmniej 250 słów.\nJeżeli nawet latami nie sięgałem do Dziejów3, pamiętałem o ich autorze. Był postacią\nkiedyś realną i rzeczywistą, potem na dwa tysiąclecia zapomnianą, a dziś, po tylu wiekach,\ndla mnie przynajmniej - znów żywą. Obdarzyłem ją teraz wyglądem i cechami, jakie\nchciałem jej nadać. Był to już mój Herodot, a przez to, że mój - szczególnie mi bliski, taki,\nz którym miałem wspólny język i mogłem porozumieć się w pół słowa.\nJednakże takich zapaleńców jak Herodot nie rodzi się wielu. Przeciętny człowiek nie jest\nspecjalnie ciekaw świata. Ot, żyje, musi jakoś się z tym faktem uporać, im będzie go to\nkosztowało mniej wysiłku - tym lepiej. A przecież poznawanie świata zakłada wysiłek, i to\nwielki, pochłaniający człowieka. Większość ludzi raczej rozwija w sobie zdolności\nprzeciwne, zdolność, aby patrząc - nie widzieć, aby słuchając - nie słyszeć. Więc kiedy\npojawia się ktoś taki jak Herodot - człowiek owładnięty żądzą, bzikiem, manią poznania,\na jeszcze obdarzony rozumem i talentem pisarskim - to fakt taki przechodzi od razu do\nhistorii świata!\nTak naprawdę nie wiemy, co ciągnie człowieka w świat. Ciekawość? Głód przeżyć?\nPotrzeba nieustannego dziwienia się? Człowiek, który przestaje się dziwić, jest wydrążony,\nma wypalone serce. W człowieku, który uważa, że wszystko już było i nic nie może go\nzdziwić, umarło to, co najpiękniejsze - uroda życia. Herodot jest tego przeciwieństwem.\nRuchliwy, zaabsorbowany, niestrudzony nomada, pełen planów, pomysłów, hipotez. Ciągle\nw podróży. Nawet kiedy jest w domu (ale gdzie jest jego dom?), to albo wrócił z wyprawy,\nalbo już przygotowuje się do następnej. Podróż jako wysiłek i dociekanie, jako próba\npoznania wszystkiego - życia, świata, siebie.\n3 Dzieje to starożytne (V w. p.n.e.) dzieło historyczne Herodota, historyka greckiego, w którym opisane są jego\npodróże po całym ówczesnym świecie (Azji, Bliskim Wschodzie, Północnej Afryce i Europie).\nNosi w myślach mapę świata, zresztą sam ją tworzy, zmienia, uzupełnia. To żywy obraz,\nruchliwy kalejdoskop, migocący ekran. Dzieje się na nim tysiąc rzeczy.\nNa mapie Herodota jest Grecja i Kreta, Persja i Kaukaz, Arabia i Morze Czerwone. Nie ma\nani Chin, ani obu Ameryk, ani Pacyfiku. Brak mu pewności, jaki jest kształt Europy.\nNa podstawie: Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem, Kraków 2005.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nJan Kochanowski\nPieśń IX z Ksiąg wtórych\nNie porzucaj nadzieje,\nJakoć się kolwiek dzieje:\nBo nie już4 słońce ostatnie zachodzi,\nA po złej chwili piękny dzień przychodzi.\nPatrzaj teraz na lasy,\nJako prze zimne czasy\nWszystkę swą krasę drzewa utraciły,\nA śniegi pola wysoko przykryły.\nPo chwili wiosna przyjdzie,\nTen śnieg z nienagła5 zyjdzie\nA ziemia, skoro słońce jej zagrzeje,\nW rozliczne barwy znowu się odzieje.\nNic wiecznego na świecie:\nRadość się z troską plecie,\nA kiedy jedna weźmie moc nawiętszą,\nW ten czas masz ujźrzeć odmianę naprędszą.\nAle człowiek zhardzieje,\nGdy mu się dobrze dzieje;\nWięc też, kiedy go Fortuna6 omyli7,\nWnet głowę zwiesi i powagę zmyli8.\nLecz na szczęście wszelakie\nSerce ma być jednakie;\nBo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi,\nTo da, to weźmie, jako się jej widzi.\nTy nie miej za stracone,\nCo może być wrócone:\nSiła9 Bóg może wywrócić10 w godzinie;\nA kto mu kolwiek ufa, nie zaginie.\nl\nTekst oparty na wydaniu: Jan Kochanowski, Dzieła polskie, oprac. J. Krzyżanowski, t. 1, Warszawa 1969.\n4 Nie już (starop.) - jeszcze nie.\n5 Z nienagła (starop.) - stopniowo.\n6 Fortuna - w mitologii rzymskiej bogini przypadku; los.\n7 Omylić (starop.) - zwieść.\n8 Zmylić - tu: stracić.\n9 Siła - wiele.\n10 Wywrócić - tu: zmienić.\nna temat nr\nBRUDNOPIS (nie podlega ocenie)","answer":null,"answer_text":"Zadanie 3.\nTemat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij\nswoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda\nKapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca\npowinna liczyć co najmniej 250 słów.\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi\ni wykorzystanie zawartych w nich\ninformacji.\n1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];\n1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach\ninformacje zarówno jawne, jak i ukryte.\nII. Analiza i interpretacja tekstów\nkultury.\n1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje\nw utworze sposoby kreowania świata\nprzedstawionego i bohatera […];\n3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;\n3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych\nmotywów w różnych utworach literackich.\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)\n[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego\norganizacji, przestrzegając zasad spójności\nznaczeniowej i logicznej;\n1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]\nodpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,\nwybiera formę kompozycyjną, […], dobiera\nwłaściwe słownictwo);\n1.3) tworzy samodzielną wypowiedź\nargumentacyjną według podstawowych zasad logiki\ni retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera\nargumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje\nich selekcji pod względem użyteczności w\nwypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady\nilustrujące wywód myślowy, przeprowadza\nprawidłowe wnioskowanie).\nKryteria oceny rozprawki\nA\nSformułowanie\nstanowiska\nwobec\nproblemu\npodanego\nw poleceniu\nB\nUzasadnienie\nstanowiska\nC\nPoprawność\nrzeczowa\nD\nZamysł\nkompozycyjny\nE\nSpójność\nlokalna\nF\nStyl tekstu\nG\nPoprawność\njęzykowa\nH\nPoprawność\nzapisu\n6\nStanowisko jest\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n18\nUzasadnienie\ntrafne,\nszerokie\ni pogłębione\n4\nBrak błędów\nrzeczowych\n6\nKompozycja\nfunkcjonalna\n2\nPełna\nspójność\nwypowiedzi\nlub\nnieznaczne\nzaburzenia\nspójności\n4\nStyl\nstosowny\n6\nBrak błędów\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n4\nZapis\nw pełni\npoprawny\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n12\nUzasadnienie\ntrafne\ni szerokie\n3\nStanowisko jest\nczęściowo\nadekwatne\ndo problemu\npodanego\nw poleceniu\n8\nUzasadnienie\ntrafne,\nale wąskie\n2\nNie więcej\nniż jeden\nbłąd\nrzeczowy\n3\nZaburzenia\nfunkcjonalności\nkompozycji\n1\nZnaczne\nzaburzenia\nspójności\n2\nStyl\nczęściowo\nstosowny\n3\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n2\nLiczne\nbłędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n4\nUzasadnienie\nczęściowe\n0\nStanowisko jest\nnieadekwatne\nlub brak\nstanowiska\n0\nBrak\nuzasadnienia\nstanowiska\n0\nBłędy\nrzeczowe\n0\nBrak\nzamysłu\nkompozycyjnego\n0\nWypowiedź\nniespójna\n0\nStyl\nniestosowny\n0\nLiczne błędy\nrażące\n0\nLiczne\nbłędy rażące\nUWAGA\nJeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.\nPojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.\nPrzykładowa realizacja zadania\n„Czym może być dla człowieka podróżowanie?”. Reportażysta zastanawia się, czy jest to\nrzecz potrzebna w życiu każdego człowieka.\nWedług autora podróż jest bardzo ważna. Pisze o tym w przywołanej powyżej książce,\nktórej bohater poznaje świat z Dziejami Herodota w ręku. Jest on człowiekiem energicznym,\ndążącym wytrwale do celu. Kresem jego wędrówki jest nie tylko poznanie nowych miejsc, ale\nprzede wszystkim samego siebie. Kapuściński uważa, że współcześni ludzie nie są specjalnie\nciekawi świata, nie mają potrzeby nieustannego dziwienia się. Mają „wypalone serce” i nie\npotrafią mądrze korzystać z życia. Reportażysta odkrywa przed czytelnikiem prawdę, że\npodróż to próba zrozumienia wszystkiego - życia, świata, siebie. Stanowisko to jest\nprzekonujące - w ten sposób traktują podróże także różne postacie literackie.\nI tak, są one przełomowym i poznawczym doświadczeniem dla tytułowego bohatera\ndramatu Juliusza Słowackiego pt. „Kordian”. Podróże kształcą młodzieńca, zdobywa podczas\nich trwania wiedzę życiową. Są początkiem jego wielkiej przemiany wewnętrznej.\nW Londynie uczy się, iż dla wielu osób najważniejsze są pieniądze, że można za nie kupić\nstanowisko, a nawet drugiego człowieka, o czym świadczy też przygoda z Wiolettą, która\nchce być z nim tylko dlatego, że jest bogaty. W trakcie swej wędrówki zastanawia się też nad\ninnymi wartościami, m.in. takimi jak wiedza czy wiara. Ostatnim etapem podróży bohatera\njest góra Mont Blanc, na której dokonuje się jego przemiana duchowa. Podczas swoich\nwypraw Kordian zaczyna rozumieć sens istnienia oraz poznaje świat i wzbogaca się o nowe\ndoświadczenia życiowe.\nPodróże są także motywem serii książek Agaty Christie. Ich bohater, detektyw Herkules\nPoirot. Można w nieskończoność pisać, czym są podróże dla Poirot. Detektyw spełnia się\npodczas nich zawodowo, przeżywa nowe przygody, rozwija swoje pasje, poznaje świat.\nA przede wszystkim, tak jak na przykład w książkach „Morderstwo na Nilu” czy\n„Morderstwo w Orient Expresie”, odkrywa, że ludzie, niezależnie od szerokości\ngeograficznej, kierują się tymi samymi namiętnościami: żądzą posiadania, chęcią władzy\ni zaszczytów. Wiedza ta służy mu nie tylko do rozwiązywania zagadek kryminalnych, lecz\ntakże wzbogaca go wewnętrznie.\nJa również lubię podróżować. Co roku wyjeżdżam z rodziną na wakacje, nie tylko po to,\naby odpoczywać. W nowych miejscach, czyli np. ostatniego lata w Peru, poznałem inną\nkulturę, patrzyłem na życie Indian, odkrywałem nowy język, zaspokajałem własną ciekawość\negzotycznego świata, miałem czas na refleksje. Peru mnie urzekło i wzbogaciło moje życiowe\ndoświadczenie.\nNa podstawie powyższych argumentów zdecydowanie mogę stwierdzić, że podróże, tak\njak w wypadku Herodota i Kapuścińskiego, są potrzebne w życiu człowieka. Zaspokajają one\nciekawość, uczą też otwarcia na innych i są dobrym sposobem poznania samego siebie.\nPoziom wykonania\nA. Sformułowanie stanowiska: 6 pkt. - stanowisko adekwatne do problemu podanego\nw poleceniu (zdający podaje jednoznaczną tezę).\nB. Uzasadnienie stanowiska: 12 pkt.- uzasadnienie trafne, szerokie (zdający podaje\nrzeczowe argumenty z przytoczonego fragmentu Podróży z Herodotem oraz trafnie\nprzywołuje literackie konteksty (Kordian, powieści Agaty Christie) i buduje na ich podstawie\nrzeczową argumentację, uzasadnia swoje rozwiązanie problemu.\nC. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności.\nF. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.\nG. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.\nTemat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja\npraca powinna liczyć co najmniej 250 słów.\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i\nwykorzystanie zawartych w nich\ninformacji.\n1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];\n1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach\ninformacje zarówno jawne, jak i ukryte.\nII. Analiza i interpretacja tekstów\nkultury.\n1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje\nw utworze sposoby kreowania świata\nprzedstawionego i bohatera […];\n3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;\n3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych\nmotywów w różnych utworach literackich.\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)\n[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego\norganizacji, przestrzegając zasad spójności\nznaczeniowej i logicznej;\n1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]\nodpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,\nwybiera formę kompozycyjną, […], dobiera\nwłaściwe słownictwo);\n1.3) tworzy samodzielną wypowiedź\nargumentacyjną według podstawowych zasad logiki\ni retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera\nargumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje\nich selekcji pod względem użyteczności w\nwypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady\nilustrujące wywód myślowy, przeprowadza\nprawidłowe wnioskowanie).\nPrzykładowa realizacja zadania\n„Pieśń IX” Jana Kochanowskiego zawiera typową dla filozofii epoki postawę wobec życia.\nPoeta, nawiązując do popularnego w tym czasie motywu Fortuny i zmienności ludzkiego\nlosu, wskazuje, jak człowiek powinien przyjmować zmieniające się sytuacje życiowe\ni co w ludzkim życiu jest najważniejsze.\nUtwór rozpoczyna zwrot do adresata, w którym poeta zachęca do bycia opanowanym\nwobec zmienności losu i do tego, by nigdy nie tracić nadziei na lepsze. W kolejnych wersach\nKochanowski posługuje się prostymi stwierdzeniami: „Bo nie już słońce ostatnie zachodzi,\na po złej chwili piękny dzień przychodzi”. Poeta ukazuje przeplatanie się dobrych i złych\nchwil, przypomina podstawową prawdę, że nic nie trwa wiecznie, zarówno szczęście, jak\ni nieszczęście.\nPodobną filozofię przedstawiają kolejne strofy. W drugiej i trzeciej zwrotce Kochanowski\nwykorzystuje motyw zmieniających się pór roku. Opisując brzydką i srogą zimę, zaraz potem\nzaznacza, że po zimie przychodzi wiosna: piękna, wesoła i kolorowa. Z kolei w strofie czwartej\npoeta pisze: „Nic wiecznego na świecie”, zaznaczając w ten sposób potrzebę akceptacji zmian,\ntym bardziej, że na wiele rzeczy nie mamy wpływu, bo ludzkim losem często rządzi ślepy\nprzypadek.\nRzymska bogini przypadku - Fortuna nie bez powodu przedstawiana była w czasach\nrenesansu jako kobieta z przepaską na oczach - wszechmocna siła rządząca się własnymi,\nczęsto niezrozumiałymi dla nas prawami: „Bo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi, to da, to\nweźmie, jako się jej widzi”. Osoba mówiąca w wierszu przestrzega czytelnika przed naiwną\nwiarą w przychylność losu. Wobec nieodgadnionych wyroków Fortuny potrzebna jest, jak\nzaznacza Kochanowski, stałość uczuć i pielęgnowanie ideałów oraz wartości. Jedyną obronę\nczłowieka w tej sytuacji stanowi „serce jednakie”, to znaczy równowaga ducha w szczęściu\ni nieszczęściu. Renesansowy poeta odwołuje się tutaj do filozofii stoickiej. Opiera się nie tylko\nna własnym życiowym doświadczeniu, ale też na przekonaniach Horacego, od którego przejął\nzasadę „złotego środka”. W ostatniej zwrotce przypomina, że nie powinno się przywiązywać\nzbyt wielkiej wagi do zrządzeń losu, które i tak nie mogą być zmienione przez ludzi. Zwraca\nnatomiast uwagę na to, że niezależnie od biegu wydarzeń, trwała i niezmienna powinna być\nwiara w Boga, ponieważ to ona zapewnia wieczny spokój i stanowi najważniejszą wartość\nw życiu człowieka. Bóg jest tu przedstawiony jako obrońca człowieka, jego opiekun, który jako\nwszechmogący może obrócić los na korzyść człowieka.\nW „Pieśni IX” Jan Kochanowski połączył chrześcijańskie przekonanie o tym,\nże zawierzenie Bogu gwarantuje życie wieczne, że „kto mu kolwiek ufa, nie zaginie”\nz renesansową fascynację życiem. Echa filozofii zawartej w „Pieśni IX” odnajdujemy np.\nw wierszu „Przedśpiew” Leopolda Staffa - przedstawiciela dwudziestowiecznego\nklasycyzmu. Osoba mówiąca w tym utworze potrafi pogodnie znosić los i mądrze się smucić.\nDla niej, tak jak dla renesansowego humanisty, nic w życiu „nie jest obce” i dlatego śpiewa\npochwałę życia.\nRenesansowy charakter pieśni Kochanowskiego podkreśla jej budowa. Zgodnie\nz zasadami epoki ten gatunek to utwór regularny, stroficzny i melodyjny. Całość mieści się\nw ideałach epoki i zachowuje klasyczną zasadę jasności stylu. Tego dotyczy również\noszczędność zastosowanych epitetów i ich prostota, np.: „zła chwila”, „piękny dzień”, „moc\nnajwiętsza”. Pozwala to odbiorcy skupić się na wyraźnie sformułowanych refleksjach, a nie\nna nadmiarze środków stylistycznych będących jedynie popisami retoryki, ozdobnikami.\nPodsumowując, interpretowana przeze mnie pieśń zawiera podstawowe prawdy o ludzkim\nżyciu i człowieku. Podejmuje jeden z charakterystycznych dla renesansu motywów, jakim jest\nkapryśna Fortuna, która ma władzę nad całym światem. Osoba mówiąca w wierszu, podobnie\njak w wielu innych filozoficzno-refleksyjnych utworach Kochanowskiego, takich jak np.\n„Pieśń XVII” i „Pieśń XIX” z „Ksiąg wtórych” czy fraszka „O żywocie ludzkim”, poucza\nczytelnika, jak mądrze żyć w świecie, w którym nic nie jest nam dane na zawsze.\nPoziom wykonania\nA. Koncepcja interpretacyjna: 9 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna\ni obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość\nodszukane przez piszącego sensy utworu).\nB. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 15 pkt. - uzasadnienie tezy interpretacyjnej trafne\ni pogłębione (zawiera powiązane z tekstem, wynikające ze sfunkcjonalizowanej analizy, argumenty\npozwalające odczytać sens utworu; wykorzystano kontekst historycznoliteracki związany z epoką).\nC. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności lokalnej.\nF. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.\nG. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt.- zapis w pełni poprawny.\nKryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego\nA\nKoncepcja\ninterpretacyjna\nB\nUzasadnienie\ntezy\ninterpretacyjnej\nC\nPoprawność\nrzeczowa\nD\nZamysł\nkompozycyjny\nE\nSpójność\nlokalna\nF\nStyl tekstu\nG\nPoprawność\njęzykowa\nH\nPoprawność\nzapisu\n9\nKoncepcja\nniesprzeczna\nz\nutworem,\nspójna\ni\nobejmująca\nsensy\nniedosłowne\n15\nUzasadnienie\ntrafne\ni pogłębione\n4\nBrak błędów\nrzeczowych\n6\nKompozycja\nfunkcjonalna\n2\nPełna\nspójność\nwypowiedzi\nlub\nnieznaczne\nzaburzenia\nspójności\n4\nStyl\nstosowny\n6\nBrak błędów\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n4\nZapis\nw\npełni\npoprawny\nlub nieliczne\nbłędy\nnierażące\n6\nKoncepcja\nniesprzeczna\nz\nutworem,\nale\nniespójna\ni/lub obejmująca\nw\nwiększości\nznaczenia\ndosłowne\n10\nUzasadnienie\ntrafne,\nale\nniepogłębione\n2\nNie więcej\nniż jeden\nbłąd\nrzeczowy\n3\nZaburzenia\nfunkcjonalności\nkompozycji\n1\nZnaczne\nzaburzenia\nspójności\n2\nStyl\nczęściowo\nstosowny\n3\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n2\nLiczne błędy\nnierażące\nlub nieliczne\nbłędy rażące\n3\nKoncepcja\nczęściowo\nsprzeczna\nz utworem\n5\nUzasadnienie\nczęściowo trafne\n0\nBrak\nkoncepcji\nlub\nkoncepcja\ncałkowicie\nsprzeczna\nz utworem\n0\nBrak\ntrafnych\nargumentów\nuzasadniających\ninterpretację\n0\nBłędy\nrzeczowe\n0\nBrak\nzamysłu\nkompozycyjnego\n0\nWypowiedź\nniespójna\n0\nStyl\nniestosowny\n0\nLiczne błędy\nrażące\n0\nLiczne błędy\nrażące\nUWAGA\nJeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.\nJeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.\nPojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.\nPoziom wykonania\nA. Koncepcja interpretacyjna: 6 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna\ni obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość odszukane przez\npiszącego sensy utworu).\nB. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 12 pkt. - trafne i pogłębione.\nC. Poprawność rzeczowa: 2 pkt. - brak błędów rzeczowych.\nD. Zamysł kompozycyjny: 4 pkt. - kompozycja funkcjonalna (segmentacja i uporządkowanie tekstu zgodne\nz wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi; wyodrębnione językowo i graficznie części pracy\nlogicznie i konsekwentnie uporządkowane).\nE. Spójność lokalna: 2 pkt. - pełna spójność wypowiedzi.\nF. Styl tekstu: 3 pkt. - styl stosowny (środki językowe dostosowane do wybranego przez zdającego gatunku\nwypowiedzi i sytuacji, celowo zastosowane konstrukcje składniowe oraz jednostki leksykalne; konsekwentne\nposługiwanie się jednym, wybranym stylem).\nG. Poprawność językowa: 4 pkt. - brak błędów.\nH. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2015-przykladowy-arkusz-cke-podstawowa/zad-3.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":6,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Arkusz przykładowy · 2015 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Arkusz przykładowy","text_html":"<p>Zadanie 3.<br>Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie.<br>Temat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij<br>swoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda<br>Kapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca<br>powinna liczyć co najmniej 250 słów.<br>Jeżeli nawet latami nie sięgałem do Dziejów3, pamiętałem o ich autorze. Był postacią<br>kiedyś realną i rzeczywistą, potem na dwa tysiąclecia zapomnianą, a dziś, po tylu wiekach,<br>dla mnie przynajmniej - znów żywą. Obdarzyłem ją teraz wyglądem i cechami, jakie<br>chciałem jej nadać. Był to już mój Herodot, a przez to, że mój - szczególnie mi bliski, taki,<br>z którym miałem wspólny język i mogłem porozumieć się w pół słowa.<br>Jednakże takich zapaleńców jak Herodot nie rodzi się wielu. Przeciętny człowiek nie jest<br>specjalnie ciekaw świata. Ot, żyje, musi jakoś się z tym faktem uporać, im będzie go to<br>kosztowało mniej wysiłku - tym lepiej. A przecież poznawanie świata zakłada wysiłek, i to<br>wielki, pochłaniający człowieka. Większość ludzi raczej rozwija w sobie zdolności<br>przeciwne, zdolność, aby patrząc - nie widzieć, aby słuchając - nie słyszeć. Więc kiedy<br>pojawia się ktoś taki jak Herodot - człowiek owładnięty żądzą, bzikiem, manią poznania,<br>a jeszcze obdarzony rozumem i talentem pisarskim - to fakt taki przechodzi od razu do<br>historii świata!<br>Tak naprawdę nie wiemy, co ciągnie człowieka w świat. Ciekawość? Głód przeżyć?<br>Potrzeba nieustannego dziwienia się? Człowiek, który przestaje się dziwić, jest wydrążony,<br>ma wypalone serce. W człowieku, który uważa, że wszystko już było i nic nie może go<br>zdziwić, umarło to, co najpiękniejsze - uroda życia. Herodot jest tego przeciwieństwem.<br>Ruchliwy, zaabsorbowany, niestrudzony nomada, pełen planów, pomysłów, hipotez. Ciągle<br>w podróży. Nawet kiedy jest w domu (ale gdzie jest jego dom?), to albo wrócił z wyprawy,<br>albo już przygotowuje się do następnej. Podróż jako wysiłek i dociekanie, jako próba<br>poznania wszystkiego - życia, świata, siebie.<br>3 Dzieje to starożytne (V w. p.n.e.) dzieło historyczne Herodota, historyka greckiego, w którym opisane są jego<br>podróże po całym ówczesnym świecie (Azji, Bliskim Wschodzie, Północnej Afryce i Europie).<br>Nosi w myślach mapę świata, zresztą sam ją tworzy, zmienia, uzupełnia. To żywy obraz,<br>ruchliwy kalejdoskop, migocący ekran. Dzieje się na nim tysiąc rzeczy.<br>Na mapie Herodota jest Grecja i Kreta, Persja i Kaukaz, Arabia i Morze Czerwone. Nie ma<br>ani Chin, ani obu Ameryk, ani Pacyfiku. Brak mu pewności, jaki jest kształt Europy.<br>Na podstawie: Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem, Kraków 2005.<br>Temat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja<br>praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.<br>Jan Kochanowski<br>Pieśń IX z Ksiąg wtórych<br>Nie porzucaj nadzieje,<br>Jakoć się kolwiek dzieje:<br>Bo nie już4 słońce ostatnie zachodzi,<br>A po złej chwili piękny dzień przychodzi.<br>Patrzaj teraz na lasy,<br>Jako prze zimne czasy<br>Wszystkę swą krasę drzewa utraciły,<br>A śniegi pola wysoko przykryły.<br>Po chwili wiosna przyjdzie,<br>Ten śnieg z nienagła5 zyjdzie<br>A ziemia, skoro słońce jej zagrzeje,<br>W rozliczne barwy znowu się odzieje.<br>Nic wiecznego na świecie:<br>Radość się z troską plecie,<br>A kiedy jedna weźmie moc nawiętszą,<br>W ten czas masz ujźrzeć odmianę naprędszą.<br>Ale człowiek zhardzieje,<br>Gdy mu się dobrze dzieje;<br>Więc też, kiedy go Fortuna6 omyli7,<br>Wnet głowę zwiesi i powagę zmyli8.<br>Lecz na szczęście wszelakie<br>Serce ma być jednakie;<br>Bo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi,<br>To da, to weźmie, jako się jej widzi.<br>Ty nie miej za stracone,<br>Co może być wrócone:<br>Siła9 Bóg może wywrócić10 w godzinie;<br>A kto mu kolwiek ufa, nie zaginie.<br>l<br>Tekst oparty na wydaniu: Jan Kochanowski, Dzieła polskie, oprac. J. Krzyżanowski, t. 1, Warszawa 1969.<br>4 Nie już (starop.) - jeszcze nie.<br>5 Z nienagła (starop.) - stopniowo.<br>6 Fortuna - w mitologii rzymskiej bogini przypadku; los.<br>7 Omylić (starop.) - zwieść.<br>8 Zmylić - tu: stracić.<br>9 Siła - wiele.<br>10 Wywrócić - tu: zmienić.<br>na temat nr<br>BRUDNOPIS (nie podlega ocenie)</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 3.<br>Temat 1. Czym może być dla człowieka podróżowanie? Rozważ problem i uzasadnij<br>swoje stanowisko, odwołując się do podanego fragmentu reportażu Ryszarda<br>Kapuścińskiego oraz innych, wybranych przez siebie, tekstów kultury. Twoja praca<br>powinna liczyć co najmniej 250 słów.<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>I. Odbiór wypowiedzi<br>i wykorzystanie zawartych w nich<br>informacji.<br>1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];<br>1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach<br>informacje zarówno jawne, jak i ukryte.<br>II. Analiza i interpretacja tekstów<br>kultury.<br>1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje<br>w utworze sposoby kreowania świata<br>przedstawionego i bohatera […];<br>3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;<br>3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych<br>motywów w różnych utworach literackich.<br>III. Tworzenie wypowiedzi.<br>1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)<br>[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego<br>organizacji, przestrzegając zasad spójności<br>znaczeniowej i logicznej;<br>1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]<br>odpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,<br>wybiera formę kompozycyjną, […], dobiera<br>właściwe słownictwo);<br>1.3) tworzy samodzielną wypowiedź<br>argumentacyjną według podstawowych zasad logiki<br>i retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera<br>argumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje<br>ich selekcji pod względem użyteczności w<br>wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady<br>ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza<br>prawidłowe wnioskowanie).<br>Kryteria oceny rozprawki<br>A<br>Sformułowanie<br>stanowiska<br>wobec<br>problemu<br>podanego<br>w poleceniu<br>B<br>Uzasadnienie<br>stanowiska<br>C<br>Poprawność<br>rzeczowa<br>D<br>Zamysł<br>kompozycyjny<br>E<br>Spójność<br>lokalna<br>F<br>Styl tekstu<br>G<br>Poprawność<br>językowa<br>H<br>Poprawność<br>zapisu<br>6<br>Stanowisko jest<br>adekwatne<br>do problemu<br>podanego<br>w poleceniu<br>18<br>Uzasadnienie<br>trafne,<br>szerokie<br>i pogłębione<br>4<br>Brak błędów<br>rzeczowych<br>6<br>Kompozycja<br>funkcjonalna<br>2<br>Pełna<br>spójność<br>wypowiedzi<br>lub<br>nieznaczne<br>zaburzenia<br>spójności<br>4<br>Styl<br>stosowny<br>6<br>Brak błędów<br>lub nieliczne<br>błędy<br>nierażące<br>4<br>Zapis<br>w pełni<br>poprawny<br>lub nieliczne<br>błędy<br>nierażące<br>12<br>Uzasadnienie<br>trafne<br>i szerokie<br>3<br>Stanowisko jest<br>częściowo<br>adekwatne<br>do problemu<br>podanego<br>w poleceniu<br>8<br>Uzasadnienie<br>trafne,<br>ale wąskie<br>2<br>Nie więcej<br>niż jeden<br>błąd<br>rzeczowy<br>3<br>Zaburzenia<br>funkcjonalności<br>kompozycji<br>1<br>Znaczne<br>zaburzenia<br>spójności<br>2<br>Styl<br>częściowo<br>stosowny<br>3<br>Liczne błędy<br>nierażące<br>lub nieliczne<br>błędy rażące<br>2<br>Liczne<br>błędy<br>nierażące<br>lub nieliczne<br>błędy rażące<br>4<br>Uzasadnienie<br>częściowe<br>0<br>Stanowisko jest<br>nieadekwatne<br>lub brak<br>stanowiska<br>0<br>Brak<br>uzasadnienia<br>stanowiska<br>0<br>Błędy<br>rzeczowe<br>0<br>Brak<br>zamysłu<br>kompozycyjnego<br>0<br>Wypowiedź<br>niespójna<br>0<br>Styl<br>niestosowny<br>0<br>Liczne błędy<br>rażące<br>0<br>Liczne<br>błędy rażące<br>UWAGA<br>Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.<br>Jeśli w kategorii A praca uzyska 3 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.<br>Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.<br>Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.<br>Przykładowa realizacja zadania<br>„Czym może być dla człowieka podróżowanie?”. Reportażysta zastanawia się, czy jest to<br>rzecz potrzebna w życiu każdego człowieka.<br>Według autora podróż jest bardzo ważna. Pisze o tym w przywołanej powyżej książce,<br>której bohater poznaje świat z Dziejami Herodota w ręku. Jest on człowiekiem energicznym,<br>dążącym wytrwale do celu. Kresem jego wędrówki jest nie tylko poznanie nowych miejsc, ale<br>przede wszystkim samego siebie. Kapuściński uważa, że współcześni ludzie nie są specjalnie<br>ciekawi świata, nie mają potrzeby nieustannego dziwienia się. Mają „wypalone serce” i nie<br>potrafią mądrze korzystać z życia. Reportażysta odkrywa przed czytelnikiem prawdę, że<br>podróż to próba zrozumienia wszystkiego - życia, świata, siebie. Stanowisko to jest<br>przekonujące - w ten sposób traktują podróże także różne postacie literackie.<br>I tak, są one przełomowym i poznawczym doświadczeniem dla tytułowego bohatera<br>dramatu Juliusza Słowackiego pt. „Kordian”. Podróże kształcą młodzieńca, zdobywa podczas<br>ich trwania wiedzę życiową. Są początkiem jego wielkiej przemiany wewnętrznej.<br>W Londynie uczy się, iż dla wielu osób najważniejsze są pieniądze, że można za nie kupić<br>stanowisko, a nawet drugiego człowieka, o czym świadczy też przygoda z Wiolettą, która<br>chce być z nim tylko dlatego, że jest bogaty. W trakcie swej wędrówki zastanawia się też nad<br>innymi wartościami, m.in. takimi jak wiedza czy wiara. Ostatnim etapem podróży bohatera<br>jest góra Mont Blanc, na której dokonuje się jego przemiana duchowa. Podczas swoich<br>wypraw Kordian zaczyna rozumieć sens istnienia oraz poznaje świat i wzbogaca się o nowe<br>doświadczenia życiowe.<br>Podróże są także motywem serii książek Agaty Christie. Ich bohater, detektyw Herkules<br>Poirot. Można w nieskończoność pisać, czym są podróże dla Poirot. Detektyw spełnia się<br>podczas nich zawodowo, przeżywa nowe przygody, rozwija swoje pasje, poznaje świat.<br>A przede wszystkim, tak jak na przykład w książkach „Morderstwo na Nilu” czy<br>„Morderstwo w Orient Expresie”, odkrywa, że ludzie, niezależnie od szerokości<br>geograficznej, kierują się tymi samymi namiętnościami: żądzą posiadania, chęcią władzy<br>i zaszczytów. Wiedza ta służy mu nie tylko do rozwiązywania zagadek kryminalnych, lecz<br>także wzbogaca go wewnętrznie.<br>Ja również lubię podróżować. Co roku wyjeżdżam z rodziną na wakacje, nie tylko po to,<br>aby odpoczywać. W nowych miejscach, czyli np. ostatniego lata w Peru, poznałem inną<br>kulturę, patrzyłem na życie Indian, odkrywałem nowy język, zaspokajałem własną ciekawość<br>egzotycznego świata, miałem czas na refleksje. Peru mnie urzekło i wzbogaciło moje życiowe<br>doświadczenie.<br>Na podstawie powyższych argumentów zdecydowanie mogę stwierdzić, że podróże, tak<br>jak w wypadku Herodota i Kapuścińskiego, są potrzebne w życiu człowieka. Zaspokajają one<br>ciekawość, uczą też otwarcia na innych i są dobrym sposobem poznania samego siebie.<br>Poziom wykonania<br>A. Sformułowanie stanowiska: 6 pkt. - stanowisko adekwatne do problemu podanego<br>w poleceniu (zdający podaje jednoznaczną tezę).<br>B. Uzasadnienie stanowiska: 12 pkt.- uzasadnienie trafne, szerokie (zdający podaje<br>rzeczowe argumenty z przytoczonego fragmentu Podróży z Herodotem oraz trafnie<br>przywołuje literackie konteksty (Kordian, powieści Agaty Christie) i buduje na ich podstawie<br>rzeczową argumentację, uzasadnia swoje rozwiązanie problemu.<br>C. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.<br>D. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.<br>E. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności.<br>F. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.<br>G. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.<br>H. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.<br>Temat 2. Zinterpretuj podany utwór. Postaw tezę interpretacyjną i uzasadnij ją. Twoja<br>praca powinna liczyć co najmniej 250 słów.<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>I. Odbiór wypowiedzi i<br>wykorzystanie zawartych w nich<br>informacji.<br>1.1) odczytuje sens całego tekstu [ ];<br>1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach<br>informacje zarówno jawne, jak i ukryte.<br>II. Analiza i interpretacja tekstów<br>kultury.<br>1.2) określa problematykę utworu; 2.4) rozpoznaje<br>w utworze sposoby kreowania świata<br>przedstawionego i bohatera […];<br>3.2) wykorzystuje w interpretacji utworu konteksty;<br>3.3) porównuje funkcjonowanie tych samych<br>motywów w różnych utworach literackich.<br>III. Tworzenie wypowiedzi.<br>1.1) tworzy dłuższy tekst pisany [ ] (rozprawka)<br>[ ] zgodnie z podstawowymi regułami jego<br>organizacji, przestrzegając zasad spójności<br>znaczeniowej i logicznej;<br>1.2) przygotowuje wypowiedź [ ] (wybiera [ ]<br>odpowiedni układ kompozycyjny, analizuje temat,<br>wybiera formę kompozycyjną, […], dobiera<br>właściwe słownictwo);<br>1.3) tworzy samodzielną wypowiedź<br>argumentacyjną według podstawowych zasad logiki<br>i retoryki (stawia tezę lub hipotezę, dobiera<br>argumenty, porządkuje je, hierarchizuje, dokonuje<br>ich selekcji pod względem użyteczności w<br>wypowiedzi, podsumowuje, dobiera przykłady<br>ilustrujące wywód myślowy, przeprowadza<br>prawidłowe wnioskowanie).<br>Przykładowa realizacja zadania<br>„Pieśń IX” Jana Kochanowskiego zawiera typową dla filozofii epoki postawę wobec życia.<br>Poeta, nawiązując do popularnego w tym czasie motywu Fortuny i zmienności ludzkiego<br>losu, wskazuje, jak człowiek powinien przyjmować zmieniające się sytuacje życiowe<br>i co w ludzkim życiu jest najważniejsze.<br>Utwór rozpoczyna zwrot do adresata, w którym poeta zachęca do bycia opanowanym<br>wobec zmienności losu i do tego, by nigdy nie tracić nadziei na lepsze. W kolejnych wersach<br>Kochanowski posługuje się prostymi stwierdzeniami: „Bo nie już słońce ostatnie zachodzi,<br>a po złej chwili piękny dzień przychodzi”. Poeta ukazuje przeplatanie się dobrych i złych<br>chwil, przypomina podstawową prawdę, że nic nie trwa wiecznie, zarówno szczęście, jak<br>i nieszczęście.<br>Podobną filozofię przedstawiają kolejne strofy. W drugiej i trzeciej zwrotce Kochanowski<br>wykorzystuje motyw zmieniających się pór roku. Opisując brzydką i srogą zimę, zaraz potem<br>zaznacza, że po zimie przychodzi wiosna: piękna, wesoła i kolorowa. Z kolei w strofie czwartej<br>poeta pisze: „Nic wiecznego na świecie”, zaznaczając w ten sposób potrzebę akceptacji zmian,<br>tym bardziej, że na wiele rzeczy nie mamy wpływu, bo ludzkim losem często rządzi ślepy<br>przypadek.<br>Rzymska bogini przypadku - Fortuna nie bez powodu przedstawiana była w czasach<br>renesansu jako kobieta z przepaską na oczach - wszechmocna siła rządząca się własnymi,<br>często niezrozumiałymi dla nas prawami: „Bo z nas Fortuna w żywe oczy szydzi, to da, to<br>weźmie, jako się jej widzi”. Osoba mówiąca w wierszu przestrzega czytelnika przed naiwną<br>wiarą w przychylność losu. Wobec nieodgadnionych wyroków Fortuny potrzebna jest, jak<br>zaznacza Kochanowski, stałość uczuć i pielęgnowanie ideałów oraz wartości. Jedyną obronę<br>człowieka w tej sytuacji stanowi „serce jednakie”, to znaczy równowaga ducha w szczęściu<br>i nieszczęściu. Renesansowy poeta odwołuje się tutaj do filozofii stoickiej. Opiera się nie tylko<br>na własnym życiowym doświadczeniu, ale też na przekonaniach Horacego, od którego przejął<br>zasadę „złotego środka”. W ostatniej zwrotce przypomina, że nie powinno się przywiązywać<br>zbyt wielkiej wagi do zrządzeń losu, które i tak nie mogą być zmienione przez ludzi. Zwraca<br>natomiast uwagę na to, że niezależnie od biegu wydarzeń, trwała i niezmienna powinna być<br>wiara w Boga, ponieważ to ona zapewnia wieczny spokój i stanowi najważniejszą wartość<br>w życiu człowieka. Bóg jest tu przedstawiony jako obrońca człowieka, jego opiekun, który jako<br>wszechmogący może obrócić los na korzyść człowieka.<br>W „Pieśni IX” Jan Kochanowski połączył chrześcijańskie przekonanie o tym,<br>że zawierzenie Bogu gwarantuje życie wieczne, że „kto mu kolwiek ufa, nie zaginie”<br>z renesansową fascynację życiem. Echa filozofii zawartej w „Pieśni IX” odnajdujemy np.<br>w wierszu „Przedśpiew” Leopolda Staffa - przedstawiciela dwudziestowiecznego<br>klasycyzmu. Osoba mówiąca w tym utworze potrafi pogodnie znosić los i mądrze się smucić.<br>Dla niej, tak jak dla renesansowego humanisty, nic w życiu „nie jest obce” i dlatego śpiewa<br>pochwałę życia.<br>Renesansowy charakter pieśni Kochanowskiego podkreśla jej budowa. Zgodnie<br>z zasadami epoki ten gatunek to utwór regularny, stroficzny i melodyjny. Całość mieści się<br>w ideałach epoki i zachowuje klasyczną zasadę jasności stylu. Tego dotyczy również<br>oszczędność zastosowanych epitetów i ich prostota, np.: „zła chwila”, „piękny dzień”, „moc<br>najwiętsza”. Pozwala to odbiorcy skupić się na wyraźnie sformułowanych refleksjach, a nie<br>na nadmiarze środków stylistycznych będących jedynie popisami retoryki, ozdobnikami.<br>Podsumowując, interpretowana przeze mnie pieśń zawiera podstawowe prawdy o ludzkim<br>życiu i człowieku. Podejmuje jeden z charakterystycznych dla renesansu motywów, jakim jest<br>kapryśna Fortuna, która ma władzę nad całym światem. Osoba mówiąca w wierszu, podobnie<br>jak w wielu innych filozoficzno-refleksyjnych utworach Kochanowskiego, takich jak np.<br>„Pieśń XVII” i „Pieśń XIX” z „Ksiąg wtórych” czy fraszka „O żywocie ludzkim”, poucza<br>czytelnika, jak mądrze żyć w świecie, w którym nic nie jest nam dane na zawsze.<br>Poziom wykonania<br>A. Koncepcja interpretacyjna: 9 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna<br>i obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość<br>odszukane przez piszącego sensy utworu).<br>B. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 15 pkt. - uzasadnienie tezy interpretacyjnej trafne<br>i pogłębione (zawiera powiązane z tekstem, wynikające ze sfunkcjonalizowanej analizy, argumenty<br>pozwalające odczytać sens utworu; wykorzystano kontekst historycznoliteracki związany z epoką).<br>C. Poprawność rzeczowa: 4 pkt. - brak błędów rzeczowych.<br>D. Zamysł kompozycyjny: 6 pkt. - kompozycja funkcjonalna.<br>E. Spójność lokalna: 2 pkt. - nieznaczne zaburzenia spójności lokalnej.<br>F. Styl tekstu: 4 pkt. - styl stosowny.<br>G. Poprawność językowa: 6 pkt. - nieliczne błędy nierażące.<br>H. Poprawność zapisu: 4 pkt.- zapis w pełni poprawny.<br>Kryteria oceny interpretacji utworu poetyckiego<br>A<br>Koncepcja<br>interpretacyjna<br>B<br>Uzasadnienie<br>tezy<br>interpretacyjnej<br>C<br>Poprawność<br>rzeczowa<br>D<br>Zamysł<br>kompozycyjny<br>E<br>Spójność<br>lokalna<br>F<br>Styl tekstu<br>G<br>Poprawność<br>językowa<br>H<br>Poprawność<br>zapisu<br>9<br>Koncepcja<br>niesprzeczna<br>z<br>utworem,<br>spójna<br>i<br>obejmująca<br>sensy<br>niedosłowne<br>15<br>Uzasadnienie<br>trafne<br>i pogłębione<br>4<br>Brak błędów<br>rzeczowych<br>6<br>Kompozycja<br>funkcjonalna<br>2<br>Pełna<br>spójność<br>wypowiedzi<br>lub<br>nieznaczne<br>zaburzenia<br>spójności<br>4<br>Styl<br>stosowny<br>6<br>Brak błędów<br>lub nieliczne<br>błędy<br>nierażące<br>4<br>Zapis<br>w<br>pełni<br>poprawny<br>lub nieliczne<br>błędy<br>nierażące<br>6<br>Koncepcja<br>niesprzeczna<br>z<br>utworem,<br>ale<br>niespójna<br>i/lub obejmująca<br>w<br>większości<br>znaczenia<br>dosłowne<br>10<br>Uzasadnienie<br>trafne,<br>ale<br>niepogłębione<br>2<br>Nie więcej<br>niż jeden<br>błąd<br>rzeczowy<br>3<br>Zaburzenia<br>funkcjonalności<br>kompozycji<br>1<br>Znaczne<br>zaburzenia<br>spójności<br>2<br>Styl<br>częściowo<br>stosowny<br>3<br>Liczne błędy<br>nierażące<br>lub nieliczne<br>błędy rażące<br>2<br>Liczne błędy<br>nierażące<br>lub nieliczne<br>błędy rażące<br>3<br>Koncepcja<br>częściowo<br>sprzeczna<br>z utworem<br>5<br>Uzasadnienie<br>częściowo trafne<br>0<br>Brak<br>koncepcji<br>lub<br>koncepcja<br>całkowicie<br>sprzeczna<br>z utworem<br>0<br>Brak<br>trafnych<br>argumentów<br>uzasadniających<br>interpretację<br>0<br>Błędy<br>rzeczowe<br>0<br>Brak<br>zamysłu<br>kompozycyjnego<br>0<br>Wypowiedź<br>niespójna<br>0<br>Styl<br>niestosowny<br>0<br>Liczne błędy<br>rażące<br>0<br>Liczne błędy<br>rażące<br>UWAGA<br>Jeśli w kategorii A praca uzyska 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.<br>Jeśli w kategorii A praca uzyska 2 punkty, a w kategorii B - 0 punktów, egzaminator nie przyznaje punktów w pozostałych kategoriach.<br>Jeśli praca składa się z mniej niż 250 słów, egzaminator przyznaje punkty tylko w kategoriach A, B i C.<br>Pojawienie się rzeczowego błędu kardynalnego dyskwalifikuje pracę - zdający otrzymuje 0 punktów.<br>Poziom wykonania<br>A. Koncepcja interpretacyjna: 6 pkt. - koncepcja interpretacyjna niesprzeczna z utworem, spójna<br>i obejmująca sensy niedosłownie (znajduje potwierdzenie w tekście, obejmuje i łączy w całość odszukane przez<br>piszącego sensy utworu).<br>B. Uzasadnienie tezy interpretacyjnej: 12 pkt. - trafne i pogłębione.<br>C. Poprawność rzeczowa: 2 pkt. - brak błędów rzeczowych.<br>D. Zamysł kompozycyjny: 4 pkt. - kompozycja funkcjonalna (segmentacja i uporządkowanie tekstu zgodne<br>z wybranym przez zdającego gatunkiem wypowiedzi; wyodrębnione językowo i graficznie części pracy<br>logicznie i konsekwentnie uporządkowane).<br>E. Spójność lokalna: 2 pkt. - pełna spójność wypowiedzi.<br>F. Styl tekstu: 3 pkt. - styl stosowny (środki językowe dostosowane do wybranego przez zdającego gatunku<br>wypowiedzi i sytuacji, celowo zastosowane konstrukcje składniowe oraz jednostki leksykalne; konsekwentne<br>posługiwanie się jednym, wybranym stylem).<br>G. Poprawność językowa: 4 pkt. - brak błędów.<br>H. Poprawność zapisu: 4 pkt. - zapis w pełni poprawny.</p>","solutions":[]}