{"id":"jezyk-polski-2021-marzec-egzamin-osmoklasisty-probny/zad/10","paper_id":"jezyk-polski-2021-marzec-egzamin-osmoklasisty-probny","number":"10","points":2,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"egzamin-osmoklasisty","year":2021,"month":"marzec","level":null,"text":"Zadanie 10. (0-2)\nObejrzyj zamieszczone poniżej okładki wybranych lektur obowiązkowych.\nWybierz dwie okładki i uzasadnij związek zamieszczonego na każdej z nich elementu\ngraficznego z treścią każdej z wybranych lektur.\nWybieram okładkę nr:\nUzasadnienie:\nWybieram okładkę nr:\nUzasadnienie:\nOPOP-100-2103\nPrzeczytaj tekst i wykonaj zadania.\nJózef Tischner\nCZŁOWIEK\nPewnego razu na ulicach starożytnych Aten pojawił się człowiek, o którym wszyscy\nwiedzieli, że jest nieprzeciętnym dziwakiem1. Był filozofem, co ostatecznie wiele tłumaczy, ale\nw tym przypadku to już nie wystarczyło. Chodził w biały dzień z zapaloną latarnią i świecił nią\nw oczy każdemu napotkanemu przechodniowi, a szczególnie co znamienitszym mieszkańcom\nmiasta. Wpatrywał się w każdą twarz, po czym okrutnie się krzywił i gonił za następnymi\nofiarami. „Kogo szukasz?”, zapytano go. Odpowiedział: „Szukam człowieka”. Wielu ludzi\nchodziło wtedy ulicami miasta, ale prawdziwego człowieka wśród nich nie było.\nA może warto by dziś powtórzyć eksperyment starego filozofa? Wziąć latarnię do ręki,\nświecić nią w oczy każdemu przechodniowi i pytać: „Jesteś już czy nie jesteś człowiekiem?”.\nAle tego zrobić nie można. Dałoby się jednak zrobić coś podobnego: wziąć w rękę światło\ni sobie samemu w oczy poświecić, stawiając sobie kłopotliwe pytanie.\nLecz oto w tym miejscu rodzi się problem: co to znaczy być człowiekiem? Na pytanie to\nnie można dać pełnej odpowiedzi. Postarajmy się jednak o odpowiedź częściową, która także\nmoże mieć znaczenie. Być człowiekiem to znaczy zawsze: umieć wyjść poza samego siebie,\numieć siebie przekroczyć. Najpierw jakby oderwać się od siebie, wznieść się ponad siebie\ni nagle znaleźć się przed sobą. Przyjrzyjmy się temu nieco bardziej konkretnie. Spójrzmy na\nswoje życie.\nKiedyś, jeszcze będąc dziećmi, znaleźliśmy się na spacerze i oto wyrosła przed nami\npierwsza życiowa przeszkoda. Stanęliśmy nad strumieniem, nad którym nie było kładki.\nTrzeba było strumień przeskoczyć. Nie wiadomo było, gdzie skończy się nasz skok: na drugim\nbrzegu czy w wodzie? Ale nie było wyjścia, trzeba było spróbować. Udało się, nabraliśmy\npewności siebie. Potem przyszły sprawy trudniejsze, ale zawsze podobnie: przeszkoda,\nrozterka, rozpęd i … skok. Wciąż trzeba było niemal na nowo budować siebie na miarę\nsytuacji, w jakiej się znaleźliśmy. Postawmy teraz kluczowe pytanie: co sprawiało, że byliśmy\ngotowi do podjęcia takiego kroku? Jaka siła? Jakim określić ją słowem? Z pewnością\ntu właśnie trzeba zastosować słowo: „nadzieja”.\nW ciągu całego naszego życia, na progu każdej przeszkody, każdego skoku przed siebie,\nrosła w nas i mężniała nasza nadzieja. To ona popychała naszą wolę do próby, to ona tłumiła\nodruchy lęku, to ona pobudzała nas do tego, abyśmy nie przegrywali jeszcze przed\nrozpoczęciem gry. W miarę jak rosły nasze próby, rosła też w nas nasza nadzieja. Nadzieja\nzawsze musi być na miarę próby. Im większa próba, tym mocniejsza nadzieja. Im większe\nwyzwania, tym bardziej przemożna gotowość wewnątrz. Ktoś kiedy poznał wszystkie rozmiary\nwewnętrznych mocy człowieka?\nChodził stary filozof ulicami Aten ze swoją latarnią i na próżno szukał człowieka. Być może\ndlatego na próżno, że wszędzie widział tylko trzciny chwiejące się od wiatru, ludzi, którzy\npozwolili, aby im wiatr rozwiał gdzieś ich najgłębsze ludzkie nadzieje.\nNa podstawie: Józef Tischner, Krótki przewodnik po życiu, Kraków 2017.\n1 Mowa o Diogenesie z Synopy, greckim filozofie, żyjącym na przełomie V i IV w. p.n.e. Diogenes był\nprzedstawicielem cyników; głosił naukę o wyrzeczeniu się wszelkich dóbr materialnych.\n[479 wyrazów]\nPRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ 12. I 13. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!\nOPOP-100-2103","answer":null,"answer_text":"Zadanie 10. (0-2)\nWymagania egzaminacyjne 2021\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n1.Wyrabianie i rozwijanie zdolności\nrozumienia […] innych tekstów kultury.\n2. Znajomość wybranych utworów\nz literatury polskiej […].\n2. Odbiór tekstów kultury. Uczeń:\n11) interpretuje dzieła sztuki […].\nLektura obowiązkowa:\nAleksander Fredro, Zemsta\nAdam Mickiewicz, Dziady cz. II\nHenryk Sienkiewicz, Quo vadis, Latarnik\nJuliusz Słowacki, Balladyna\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n4. Poznawanie podstawowych zasad\nretoryki, w szczególności argumentowania\n[ ].\n1. Elementy retoryki. Uczeń:\n4) wykorzystuje znajomość zasad tworzenia\n[ ] argumentów przy tworzeniu [ ] tekstów\nargumentacyjnych.\nZasady oceniania\n2 pkt - wybranie dwóch okładek i wyjaśnienie związku zamieszczonych na nich elementów\ngraficznych z treścią utworów.\n1 pkt - wybranie jednej okładki i wyjaśnienie związku zamieszczonego na niej elementu\ngraficznego z treścią utworu.\n0 pkt - odpowiedź nie spełnia kryteriów na 1 punkt ALBO brak odpowiedzi.\nPrzykładowe odpowiedzi\nOkładka 1. - na okładce zamieszczono latarnię - to miejsce, w którym pracował Skawiński.\nŁany zboża mogą być odniesieniem do „Pana Tadeusza” - w inwokacji jest mowa\no zbożach.\nOkładka 2. - dziewczyna to Zosia, która pojawia się podczas obrzędu dziadów. Jest tam tez\npostać Guślarza, który prowadził ten obrzęd.\nOkładka 3. - brama może być dla chrześcijan symbolem przejścia do innego, lepszego\nświata; może to również być wejście do grot w Ostrianum, gdzie spotykali się chrześcijanie.\nOkładka 4. - dwa serduszka symbolizują miłość Klary i Wacława. Dwie armaty są symbolem\nkonfliktu, w którym uczestniczyli Raptusiewicz i Milczek.\nOkładka 5. - dzban jest odniesieniem do dzbanów malin, które siostry miały przynieść z lasu.\nNóż i krew symbolizują zbrodnie Balladyny.\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2021-marzec-egzamin-osmoklasisty-probny/zad-10.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":9,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Egzamin ósmoklasisty · marzec 2021","subject_label":"Język polski","category_label":"Egzamin ósmoklasisty","text_html":"<p>Zadanie 10. (0-2)<br>Obejrzyj zamieszczone poniżej okładki wybranych lektur obowiązkowych.<br>Wybierz dwie okładki i uzasadnij związek zamieszczonego na każdej z nich elementu<br>graficznego z treścią każdej z wybranych lektur.<br>Wybieram okładkę nr:<br>Uzasadnienie:<br>Wybieram okładkę nr:<br>Uzasadnienie:<br>OPOP-100-2103<br>Przeczytaj tekst i wykonaj zadania.<br>Józef Tischner<br>CZŁOWIEK<br>Pewnego razu na ulicach starożytnych Aten pojawił się człowiek, o którym wszyscy<br>wiedzieli, że jest nieprzeciętnym dziwakiem1. Był filozofem, co ostatecznie wiele tłumaczy, ale<br>w tym przypadku to już nie wystarczyło. Chodził w biały dzień z zapaloną latarnią i świecił nią<br>w oczy każdemu napotkanemu przechodniowi, a szczególnie co znamienitszym mieszkańcom<br>miasta. Wpatrywał się w każdą twarz, po czym okrutnie się krzywił i gonił za następnymi<br>ofiarami. „Kogo szukasz?”, zapytano go. Odpowiedział: „Szukam człowieka”. Wielu ludzi<br>chodziło wtedy ulicami miasta, ale prawdziwego człowieka wśród nich nie było.<br>A może warto by dziś powtórzyć eksperyment starego filozofa? Wziąć latarnię do ręki,<br>świecić nią w oczy każdemu przechodniowi i pytać: „Jesteś już czy nie jesteś człowiekiem?”.<br>Ale tego zrobić nie można. Dałoby się jednak zrobić coś podobnego: wziąć w rękę światło<br>i sobie samemu w oczy poświecić, stawiając sobie kłopotliwe pytanie.<br>Lecz oto w tym miejscu rodzi się problem: co to znaczy być człowiekiem? Na pytanie to<br>nie można dać pełnej odpowiedzi. Postarajmy się jednak o odpowiedź częściową, która także<br>może mieć znaczenie. Być człowiekiem to znaczy zawsze: umieć wyjść poza samego siebie,<br>umieć siebie przekroczyć. Najpierw jakby oderwać się od siebie, wznieść się ponad siebie<br>i nagle znaleźć się przed sobą. Przyjrzyjmy się temu nieco bardziej konkretnie. Spójrzmy na<br>swoje życie.<br>Kiedyś, jeszcze będąc dziećmi, znaleźliśmy się na spacerze i oto wyrosła przed nami<br>pierwsza życiowa przeszkoda. Stanęliśmy nad strumieniem, nad którym nie było kładki.<br>Trzeba było strumień przeskoczyć. Nie wiadomo było, gdzie skończy się nasz skok: na drugim<br>brzegu czy w wodzie? Ale nie było wyjścia, trzeba było spróbować. Udało się, nabraliśmy<br>pewności siebie. Potem przyszły sprawy trudniejsze, ale zawsze podobnie: przeszkoda,<br>rozterka, rozpęd i … skok. Wciąż trzeba było niemal na nowo budować siebie na miarę<br>sytuacji, w jakiej się znaleźliśmy. Postawmy teraz kluczowe pytanie: co sprawiało, że byliśmy<br>gotowi do podjęcia takiego kroku? Jaka siła? Jakim określić ją słowem? Z pewnością<br>tu właśnie trzeba zastosować słowo: „nadzieja”.<br>W ciągu całego naszego życia, na progu każdej przeszkody, każdego skoku przed siebie,<br>rosła w nas i mężniała nasza nadzieja. To ona popychała naszą wolę do próby, to ona tłumiła<br>odruchy lęku, to ona pobudzała nas do tego, abyśmy nie przegrywali jeszcze przed<br>rozpoczęciem gry. W miarę jak rosły nasze próby, rosła też w nas nasza nadzieja. Nadzieja<br>zawsze musi być na miarę próby. Im większa próba, tym mocniejsza nadzieja. Im większe<br>wyzwania, tym bardziej przemożna gotowość wewnątrz. Ktoś kiedy poznał wszystkie rozmiary<br>wewnętrznych mocy człowieka?<br>Chodził stary filozof ulicami Aten ze swoją latarnią i na próżno szukał człowieka. Być może<br>dlatego na próżno, że wszędzie widział tylko trzciny chwiejące się od wiatru, ludzi, którzy<br>pozwolili, aby im wiatr rozwiał gdzieś ich najgłębsze ludzkie nadzieje.<br>Na podstawie: Józef Tischner, Krótki przewodnik po życiu, Kraków 2017.<br>1 Mowa o Diogenesie z Synopy, greckim filozofie, żyjącym na przełomie V i IV w. p.n.e. Diogenes był<br>przedstawicielem cyników; głosił naukę o wyrzeczeniu się wszelkich dóbr materialnych.<br>[479 wyrazów]<br>PRZENIEŚ ROZWIĄZANIA ZADAŃ 12. I 13. NA KARTĘ ODPOWIEDZI!<br>OPOP-100-2103</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 10. (0-2)<br>Wymagania egzaminacyjne 2021<br>Wymagania ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>I. Kształcenie literackie i kulturowe.<br>1.Wyrabianie i rozwijanie zdolności<br>rozumienia […] innych tekstów kultury.</p>\n<ol><li>Znajomość wybranych utworów</li></ol>\n<p>z literatury polskiej […].</p>\n<ol><li>Odbiór tekstów kultury. Uczeń:</li><li>interpretuje dzieła sztuki […].</li></ol>\n<p>Lektura obowiązkowa:<br>Aleksander Fredro, Zemsta<br>Adam Mickiewicz, Dziady cz. II<br>Henryk Sienkiewicz, Quo vadis, Latarnik<br>Juliusz Słowacki, Balladyna<br>III. Tworzenie wypowiedzi.</p>\n<ol><li>Poznawanie podstawowych zasad</li></ol>\n<p>retoryki, w szczególności argumentowania<br>[ ].</p>\n<ol><li>Elementy retoryki. Uczeń:</li><li>wykorzystuje znajomość zasad tworzenia</li></ol>\n<p>[ ] argumentów przy tworzeniu [ ] tekstów<br>argumentacyjnych.<br>Zasady oceniania<br>2 pkt - wybranie dwóch okładek i wyjaśnienie związku zamieszczonych na nich elementów<br>graficznych z treścią utworów.<br>1 pkt - wybranie jednej okładki i wyjaśnienie związku zamieszczonego na niej elementu<br>graficznego z treścią utworu.<br>0 pkt - odpowiedź nie spełnia kryteriów na 1 punkt ALBO brak odpowiedzi.<br>Przykładowe odpowiedzi<br>Okładka 1. - na okładce zamieszczono latarnię - to miejsce, w którym pracował Skawiński.<br>Łany zboża mogą być odniesieniem do „Pana Tadeusza” - w inwokacji jest mowa<br>o zbożach.<br>Okładka 2. - dziewczyna to Zosia, która pojawia się podczas obrzędu dziadów. Jest tam tez<br>postać Guślarza, który prowadził ten obrzęd.<br>Okładka 3. - brama może być dla chrześcijan symbolem przejścia do innego, lepszego<br>świata; może to również być wejście do grot w Ostrianum, gdzie spotykali się chrześcijanie.<br>Okładka 4. - dwa serduszka symbolizują miłość Klary i Wacława. Dwie armaty są symbolem<br>konfliktu, w którym uczestniczyli Raptusiewicz i Milczek.<br>Okładka 5. - dzban jest odniesieniem do dzbanów malin, które siostry miały przynieść z lasu.<br>Nóż i krew symbolizują zbrodnie Balladyny.<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[]}