{"id":"jezyk-polski-2023-czerwiec-matura-podstawowa/zad/5","paper_id":"jezyk-polski-2023-czerwiec-matura-podstawowa","number":"5","points":4,"ptype":"open","subject":"jezyk-polski","category":"matura","year":2023,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 5. (0-4)\nNa podstawie obu tekstów napisz notatkę syntetyzującą na temat: nauki\nhumanistyczne a nauki ścisłe jako narzędzia poznania i rozumienia świata. Twoja\nwypowiedź powinna liczyć 60-90 wyrazów.\nUwaga: w ocenie wypowiedzi będzie brana pod uwagę poprawność językowa,\nortograficzna i interpunkcyjna.\nMiejsce dla\negzaminatora\nMPOP-P1_100\nCzęść 2. Test historycznoliteracki\nWykonaj zadania. Odpowiadaj tylko własnymi słowami - chyba że w zadaniu polecono\ninaczej. Udzielaj tylu odpowiedzi, o ile Cię poproszono.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 5. (0-4)\nWymagania egzaminacyjne 2023 i 2024\nWymagania ogólne\nWymagania szczegółowe\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n7. Kształcenie umiejętności czytania,\nanalizowania i interpretowania […] tekstów\nkultury, a także ich wzajemnej\nkorespondencji.\n8. Kształcenie umiejętności świadomego\nodbioru […] tekstów kultury na różnych\npoziomach […].\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n2. Odbiór tekstów kultury. Zdający:\n1) przetwarza […] informacje z tekstów, np.\npublicystycznych […];\n3) […] odczytuje informacje i przekazy\njawne i ukryte […].\nSP\nI. Kształcenie literackie i kulturowe.\n2. Odbiór tekstów kultury. Uczeń:\n3) wyszukuje w tekście potrzebne\ninformacje […].\n4) odróżnia zawarte w tekście informacje\nważne od informacji drugorzędnych;\n5) wyszukuje w tekście informacje wyrażone\nwprost i pośrednio (ukryte).\nII. Kształcenie językowe.\n1. Pogłębianie funkcjonalnej wiedzy\nz zakresu nauki o języku.\n1. Gramatyka języka polskiego. Zdający:\n1) wykorzystuje wiedzę z dziedziny fleksji,\nsłowotwórstwa, frazeologii i składni\nw […] tworzeniu własnych wypowiedzi.\n4. Ortografia i interpunkcja. Zdający:\n1) stosuje zasady ortografii i interpunkcji\n[…].\nIII. Tworzenie wypowiedzi.\n2. Wykorzystanie kompetencji językowych\n[…] w wypowiedziach […] pisemnych.\n2. Mówienie i pisanie. Zdający:\n2) buduje wypowiedź w sposób świadomy,\nza znajomością jej funkcji językowej […];\n4) tworzy spójne wypowiedzi\nw następujących formach gatunkowych: […]\nnotatka syntetyzująca.\nZasady oceniania notatki syntetyzującej\nZa notatkę syntetyzującą można uzyskać 4 punkty, w tym 3 punkty za treść i 1 punkt za\npoprawność językową, ortograficzną i interpunkcyjną.\nTreść\n3 pkt\n2 pkt\n1 pkt\n0 pkt\nnotatka spełnia\nkryteria A, B i C\nokreślone dla\n3 pkt, ALE nie\nzostała\nzachowana\ndozwolona liczba\nwyrazów\nnotatka spełnia\nkryteria A, B i C\nokreślone dla\n2 pkt, ALE nie\nzostała\nzachowana\ndozwolona liczba\nwyrazów\nnotatka\nspełnia\nkryteria A i C\nokreślone dla\n1 pkt, ALE\nnie została\nzachowana\ndozwolona\nliczba\nwyrazów\nALBO\nALBO\nALBO\nA. przedstawienie\nstanowiska\nkażdego\nautora\nnotatka\nprzedstawia -\noparte na\nkluczowych dla\ntematu\ninformacjach -\nstanowisko\nkażdego autora\nwzględem\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki,\nodtworzone na\npodstawie\ninformacji\nzawartych\nw tekście, na\nodpowiednim\npoziomie\nuogólnienia\nnotatka\nprzedstawia -\noparte na\nkluczowych dla\ntematu\ninformacjach -\nstanowisko\nkażdego autora\nwzględem\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki,\nodtworzone na\npodstawie\ninformacji\nzawartych\nw tekście, ale\npoziom\nuogólnienia jest\nzaburzony\nnotatka\nprzedstawia\nstanowisko\nkażdego autora\nwzględem\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki,\nodtworzone na\npodstawie\ninformacji\nzawartych\nw tekście\nnotatka nie\nspełnia\nżadnego\nz kryteriów\nokreślonego\ndla 1 pkt\nB. zestawienie\nstanowisk obu\nautorów\nw notatce\nzestawiono\nstanowiska obu\nautorów;\npoprawnie\nwskazano np.\npunkty wspólne/\nrozbieżne albo\nróżnorodność\naspektów\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki\nujętych w tekstach\nobu autorów\nw notatce\nzestawiono\nstanowiska obu\nautorów;\npoprawnie\nwskazano np.\npunkty wspólne/\nrozbieżne albo\nróżnorodność\naspektów\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki\nujętych w tekstach\nobu autorów\nstanowisk obu\nautorów nie\nzestawiono albo\nzestawiono je\nniepoprawnie; nie\nwskazano np.\npunktów\nwspólnych/\nrozbieżnych albo\nróżnych aspektów\nzagadnienia\nokreślonego\nw temacie notatki\nujętych w tekstach\nobu autorów\nC. spójność\nnotatka stanowi\nlogiczną\ni zorganizowaną\ncałość\nnotatka stanowi\nlogiczną\ni zorganizowaną\ncałość ALBO\nw notatce\nwystępują usterki\nw spójności\nnotatka stanowi\nlogiczną\ni zorganizowaną\ncałość ALBO\nw notatce\nwystępują usterki\nw spójności\nD. długość notatki\n60-90 wyrazów\n60-90 wyrazów\n60-90 wyrazów\nZasady oceniania rozwiązań zadań\nPoprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna\n1 pkt - poprawny zapis, dopuszczalne dwa błędy (językowe, ortograficzne lub interpunkcyjne).\n0 pkt - trzy i więcej błędów (językowych, ortograficznych lub interpunkcyjnych).\nUwaga. Jeżeli w kryterium Treść przyznano 0 pkt, wówczas nie przyznaje się punktów\nw kryterium Poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna.\nINFORMACJA O ZASADACH OCENIANIA NOTATKI SYNTETYZUJĄCEJ\nNAPISANEJ PRZEZ ZDAJĄCYCH ZE SPECYFICZNYMI TRUDNOŚCIAMI W UCZENIU SIĘ\n(Z DYSLEKSJĄ LUB DYSORTOGRAFIĄ)\nTreść (0-3)\nEgzaminator ocenia treść notatki syntetyzującej\nzgodnie z tabelą zamieszczoną na stronie 8 tego\ndokumentu.\nPoprawność językowa (0-1)\n1 pkt - zapis poprawny językowo, dopuszczalne trzy\nbłędy językowe.\n0 pkt - cztery i więcej błędów językowych.\nUwaga. Oceniając notatkę syntetyzującą zdającego,\nu którego stwierdzono specyficzne trudności\nw uczeniu się (dysleksję lub dysortografię),\negzaminator nie ocenia ani poprawności\nortograficznej, ani interpunkcyjnej.\nWskazówki dotyczące realizacji tematu notatki\n1) Stanowiska autorów tekstów\na) Stanowisko autorów 1. tekstu, np.\nNauki ścisłe i humanistyczne są potrzebne do pełnego poznania i zrozumienia\nrzeczywistości.\nb) Stanowisko autora 2. tekstu, np.\nNauki ścisłe i humanistyczne zajmują się różnymi zakresami rzeczywistości, dlatego\nnie należy ich przeciwstawiać.\nChoć nauki humanistyczne i ścisłe zajmują się różnymi częściami rzeczywistości, to\njednak nauki humanistyczne najlepiej potrafią zbadać to, jak człowiek próbuje określić\nswoje miejsce w świecie.\n2) Zestawienie stanowisk, np.\nZ zestawienia stanowisk autorów obu tekstów musi wynikać, że autorzy obu tekstów\ndostrzegają współistnienie nauk ścisłych i humanistycznych oraz to, że według autorów\ntekstu pierwszego obie nauki są potrzebne do poznania i rozumienia świata, a według autora\ntekstu 2. - są na tyle różne, że nie sposób rozstrzygnąć, która z nich jest ważniejsza.\nUwaga ogólna\nKompozycja notatki jest dowolna, np. zdający może zacząć od zestawienia stanowisk\nautorów tekstów albo od przedstawienia stanowiska autorów każdego z tekstów.\nPrzykładowa odpowiedź oceniona na 3 punkty za treść\nAutorzy obu tekstów zaznaczają współistnienie humanistyki i nauk ścisłych, lecz tylko\nw tekście 1. podkreślono, że obie nauki są potrzebne do pełnego poznania świata. Heller\ni Krajewski zauważają, że u podstaw obu dziedzin są ludzkie doświadczenia i sądy\nwartościujące. Natomiast Markowski dowodzi, że nie można stawiać znaku równości między\ntymi naukami, dlatego że zajmują się różnymi zakresami rzeczywistości, stosują\nw badaniach inne narzędzia i odmienna jest celowość prowadzenia tych badań. Zwraca\njednak uwagę, że to humaniści są najlepiej przygotowani do analizowania tego, jak\nokreślano miejsce człowieka w świecie. [88 wyrazów]","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2023-czerwiec-matura-podstawowa/zad-5.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":8,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura · czerwiec 2023 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura","text_html":"

Zadanie 5. (0-4)
Na podstawie obu tekstów napisz notatkę syntetyzującą na temat: nauki
humanistyczne a nauki ścisłe jako narzędzia poznania i rozumienia świata. Twoja
wypowiedź powinna liczyć 60-90 wyrazów.
Uwaga: w ocenie wypowiedzi będzie brana pod uwagę poprawność językowa,
ortograficzna i interpunkcyjna.
Miejsce dla
egzaminatora
MPOP-P1_100
Część 2. Test historycznoliteracki
Wykonaj zadania. Odpowiadaj tylko własnymi słowami - chyba że w zadaniu polecono
inaczej. Udzielaj tylu odpowiedzi, o ile Cię poproszono.

","answer_text_html":"

Zadanie 5. (0-4)
Wymagania egzaminacyjne 2023 i 2024
Wymagania ogólne
Wymagania szczegółowe
I. Kształcenie literackie i kulturowe.

\n
  1. Kształcenie umiejętności czytania,
\n

analizowania i interpretowania […] tekstów
kultury, a także ich wzajemnej
korespondencji.

\n
  1. Kształcenie umiejętności świadomego
\n

odbioru […] tekstów kultury na różnych
poziomach […].
I. Kształcenie literackie i kulturowe.

\n
  1. Odbiór tekstów kultury. Zdający:
  2. przetwarza […] informacje z tekstów, np.
\n

publicystycznych […];

\n
  1. […] odczytuje informacje i przekazy
\n

jawne i ukryte […].
SP
I. Kształcenie literackie i kulturowe.

\n
  1. Odbiór tekstów kultury. Uczeń:
  2. wyszukuje w tekście potrzebne
\n

informacje […].

\n
  1. odróżnia zawarte w tekście informacje
\n

ważne od informacji drugorzędnych;

\n
  1. wyszukuje w tekście informacje wyrażone
\n

wprost i pośrednio (ukryte).
II. Kształcenie językowe.

\n
  1. Pogłębianie funkcjonalnej wiedzy
\n

z zakresu nauki o języku.

\n
  1. Gramatyka języka polskiego. Zdający:
  2. wykorzystuje wiedzę z dziedziny fleksji,
\n

słowotwórstwa, frazeologii i składni
w […] tworzeniu własnych wypowiedzi.

\n
  1. Ortografia i interpunkcja. Zdający:
  2. stosuje zasady ortografii i interpunkcji
\n

[…].
III. Tworzenie wypowiedzi.

\n
  1. Wykorzystanie kompetencji językowych
\n

[…] w wypowiedziach […] pisemnych.

\n
  1. Mówienie i pisanie. Zdający:
  2. buduje wypowiedź w sposób świadomy,
\n

za znajomością jej funkcji językowej […];

\n
  1. tworzy spójne wypowiedzi
\n

w następujących formach gatunkowych: […]
notatka syntetyzująca.
Zasady oceniania notatki syntetyzującej
Za notatkę syntetyzującą można uzyskać 4 punkty, w tym 3 punkty za treść i 1 punkt za
poprawność językową, ortograficzną i interpunkcyjną.
Treść
3 pkt
2 pkt
1 pkt
0 pkt
notatka spełnia
kryteria A, B i C
określone dla
3 pkt, ALE nie
została
zachowana
dozwolona liczba
wyrazów
notatka spełnia
kryteria A, B i C
określone dla
2 pkt, ALE nie
została
zachowana
dozwolona liczba
wyrazów
notatka
spełnia
kryteria A i C
określone dla
1 pkt, ALE
nie została
zachowana
dozwolona
liczba
wyrazów
ALBO
ALBO
ALBO
A. przedstawienie
stanowiska
każdego
autora
notatka
przedstawia -
oparte na
kluczowych dla
tematu
informacjach -
stanowisko
każdego autora
względem
zagadnienia
określonego
w temacie notatki,
odtworzone na
podstawie
informacji
zawartych
w tekście, na
odpowiednim
poziomie
uogólnienia
notatka
przedstawia -
oparte na
kluczowych dla
tematu
informacjach -
stanowisko
każdego autora
względem
zagadnienia
określonego
w temacie notatki,
odtworzone na
podstawie
informacji
zawartych
w tekście, ale
poziom
uogólnienia jest
zaburzony
notatka
przedstawia
stanowisko
każdego autora
względem
zagadnienia
określonego
w temacie notatki,
odtworzone na
podstawie
informacji
zawartych
w tekście
notatka nie
spełnia
żadnego
z kryteriów
określonego
dla 1 pkt
B. zestawienie
stanowisk obu
autorów
w notatce
zestawiono
stanowiska obu
autorów;
poprawnie
wskazano np.
punkty wspólne/
rozbieżne albo
różnorodność
aspektów
zagadnienia
określonego
w temacie notatki
ujętych w tekstach
obu autorów
w notatce
zestawiono
stanowiska obu
autorów;
poprawnie
wskazano np.
punkty wspólne/
rozbieżne albo
różnorodność
aspektów
zagadnienia
określonego
w temacie notatki
ujętych w tekstach
obu autorów
stanowisk obu
autorów nie
zestawiono albo
zestawiono je
niepoprawnie; nie
wskazano np.
punktów
wspólnych/
rozbieżnych albo
różnych aspektów
zagadnienia
określonego
w temacie notatki
ujętych w tekstach
obu autorów
C. spójność
notatka stanowi
logiczną
i zorganizowaną
całość
notatka stanowi
logiczną
i zorganizowaną
całość ALBO
w notatce
występują usterki
w spójności
notatka stanowi
logiczną
i zorganizowaną
całość ALBO
w notatce
występują usterki
w spójności
D. długość notatki
60-90 wyrazów
60-90 wyrazów
60-90 wyrazów
Zasady oceniania rozwiązań zadań
Poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna
1 pkt - poprawny zapis, dopuszczalne dwa błędy (językowe, ortograficzne lub interpunkcyjne).
0 pkt - trzy i więcej błędów (językowych, ortograficznych lub interpunkcyjnych).
Uwaga. Jeżeli w kryterium Treść przyznano 0 pkt, wówczas nie przyznaje się punktów
w kryterium Poprawność językowa, ortograficzna i interpunkcyjna.
INFORMACJA O ZASADACH OCENIANIA NOTATKI SYNTETYZUJĄCEJ
NAPISANEJ PRZEZ ZDAJĄCYCH ZE SPECYFICZNYMI TRUDNOŚCIAMI W UCZENIU SIĘ
(Z DYSLEKSJĄ LUB DYSORTOGRAFIĄ)
Treść (0-3)
Egzaminator ocenia treść notatki syntetyzującej
zgodnie z tabelą zamieszczoną na stronie 8 tego
dokumentu.
Poprawność językowa (0-1)
1 pkt - zapis poprawny językowo, dopuszczalne trzy
błędy językowe.
0 pkt - cztery i więcej błędów językowych.
Uwaga. Oceniając notatkę syntetyzującą zdającego,
u którego stwierdzono specyficzne trudności
w uczeniu się (dysleksję lub dysortografię),
egzaminator nie ocenia ani poprawności
ortograficznej, ani interpunkcyjnej.
Wskazówki dotyczące realizacji tematu notatki

\n
  1. Stanowiska autorów tekstów
\n

a) Stanowisko autorów 1. tekstu, np.
Nauki ścisłe i humanistyczne są potrzebne do pełnego poznania i zrozumienia
rzeczywistości.
b) Stanowisko autora 2. tekstu, np.
Nauki ścisłe i humanistyczne zajmują się różnymi zakresami rzeczywistości, dlatego
nie należy ich przeciwstawiać.
Choć nauki humanistyczne i ścisłe zajmują się różnymi częściami rzeczywistości, to
jednak nauki humanistyczne najlepiej potrafią zbadać to, jak człowiek próbuje określić
swoje miejsce w świecie.

\n
  1. Zestawienie stanowisk, np.
\n

Z zestawienia stanowisk autorów obu tekstów musi wynikać, że autorzy obu tekstów
dostrzegają współistnienie nauk ścisłych i humanistycznych oraz to, że według autorów
tekstu pierwszego obie nauki są potrzebne do poznania i rozumienia świata, a według autora
tekstu 2. - są na tyle różne, że nie sposób rozstrzygnąć, która z nich jest ważniejsza.
Uwaga ogólna
Kompozycja notatki jest dowolna, np. zdający może zacząć od zestawienia stanowisk
autorów tekstów albo od przedstawienia stanowiska autorów każdego z tekstów.
Przykładowa odpowiedź oceniona na 3 punkty za treść
Autorzy obu tekstów zaznaczają współistnienie humanistyki i nauk ścisłych, lecz tylko
w tekście 1. podkreślono, że obie nauki są potrzebne do pełnego poznania świata. Heller
i Krajewski zauważają, że u podstaw obu dziedzin są ludzkie doświadczenia i sądy
wartościujące. Natomiast Markowski dowodzi, że nie można stawiać znaku równości między
tymi naukami, dlatego że zajmują się różnymi zakresami rzeczywistości, stosują
w badaniach inne narzędzia i odmienna jest celowość prowadzenia tych badań. Zwraca
jednak uwagę, że to humaniści są najlepiej przygotowani do analizowania tego, jak
określano miejsce człowieka w świecie. [88 wyrazów]

","solutions":[]}