{"id":"jezyk-polski-2026-maj-matura-stara-podstawowa/zad/6","paper_id":"jezyk-polski-2026-maj-matura-stara-podstawowa","number":"6","points":2,"ptype":"closed","subject":"jezyk-polski","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 6. (0-2)\nSpośród podanych określeń (A-E) wybierz i zaznacz trzy, które charakteryzują język\ntekstu Bogdana Walczaka.\nA. używanie wyliczeń\nB. nagromadzenie pytań\nC. wykorzystywanie licznych metafor\nD. stosowanie wyrazów wartościujących\nE. posługiwanie się terminami naukowymi\nEPOP-P1_100\nTekst 2.\nMichał Szułdrzyński\nCzytanie rozproszone\nNa całym świecie w 2021 roku sprzedano książki za 26 miliardów dolarów, z czego\ne-booki wygenerowały zaledwie 9 procent tej sumy. Z kolei pod względem czytelnictwa gazet\nEuropa Środkowa i Europa Wschodnia - w odróżnieniu od Zachodniej - znajdują się\nw europejskim ogonie. Być może zatem rewolucja technologiczna znacznie silniej dotknęła\nspołeczeństwa Europy Środkowej i Wschodniej, które porzuciły tradycyjne sposoby\nprzyjmowania informacji.\nPonad 60 procent Polaków twierdzi, że informacje o świecie czerpie z internetu,\nzaledwie kilkanaście procent - z drukowanej prasy: z dzienników lub z tygodników.\nParadoksalnie, osoby najbardziej związane ze światem cyfrowym, korzystające z usług\nw świecie wirtualnym (bankowość, profil zaufany, e-mail), to te, które częściej czytają.\nPracujący przy komputerze kilka godzin dziennie to też ci, którzy znajdują się w czołówce\nczytelnictwa. To więc nie nośniki cyfrowe stają się zagrożeniem dla tradycyjnej książki - do\nsłuchania audiobooków lub czytania e-booków przyznaje się jedynie 5 procent\nankietowanych, co aż tak bardzo nie odbiega od światowego trendu udziału sprzedaży\nksiążek elektronicznych w wolumenie całego rynku księgarskiego. Zwłaszcza że wszystkie\nbadania wskazują, że po e-booki sięgają ci, którzy i tak są już czytelnikami książek\nw wydaniu papierowym. Może więc czytamy znacznie więcej niż w przeszłości, lecz to\nczytanie ma inny charakter. Możliwe, że czytanie literatury pięknej być może zawsze było\nprzywilejem elit, ale dziś proces egalitaryzacji1 poszedł tak daleko, że po prostu czytamy\ninaczej.\nWedług amerykańskich naukowców, dziś średnio przyswajamy 34 GB danych, co da się\nprzeliczyć na około 100 tysięcy słów. Dziennie! Z roku na rok ilość przyswajanych danych\nrośnie o w przybliżeniu 5 procent. Dla przykładu: w 2011 roku przeciętny człowiek przyswoił\npięć razy więcej informacji niż 25 lat wcześniej. Może więc to narzekanie, że nie czytamy, to\nwyłącznie narzekanie dziadersów2, niemogących pogodzić się z tym, że dziś czytamy\nnieporównanie więcej tekstu niż nasi przodkowie, tylko to czytanie jest znacznie bardziej\nrozproszone - są to zapowiedzi tekstów, nagłówki filmików wideo, dziesiątki, setki, jeśli nie\ntysiące postów na platformach społecznościowych.\nMoże więc rację mają ci, którzy twierdzą, że większy kapitał kulturowy można wynieść\nz niejednego serialu niż z nawet najpoczytniejszego romansidła czytanego w wersji\npapierowej. A nośnik przestaje mieć zupełnie znaczenie, bo ważniejsza jest intelektualna\ni artystyczna wartość, którą można przyswajać za pomocą e-booka, podcastu czy nawet\nnajzwyklejszego PDF-u.\nTo, oczywiście, nie oznacza, że nie mamy powodów do zmartwień. Badacze ostrzegają\nprzed kulturą rozproszenia, która jest związana z nieustannym pobudzaniem mózgu przez\npowiadomienia różnych serwisów, walczących o naszą uwagę. Przyswajamy zatem więcej\ninformacji niż dawniej, ale równocześnie trudniej nam się na dłużej skupić, przeprowadzić\njakąś analizę intelektualną.\nNa podstawie: Michał Szułdrzyński, Gra w klasy, „Rzeczpospolita Plus Minus”, nr 170, 23-24 lipca 2022.\n1 Egalitaryzacja - zrównanie, ujednolicenie.\n2 Dziaders - lekceważąco albo obraźliwie o starszym człowieku, który nie rozumie zmieniającej się\nrzeczywistości, nie zna się na tym, co obecnie popularne wśród młodych, nie nadąża za nowinkami.\nEPOP-P1_100","answer":null,"answer_text":"Zadanie 6. (0-2)\nWymaganie ogólne\nWymaganie szczegółowe\nI. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie\nzawartych w nich informacji.\nZdający:\n1.4) wskazuje charakterystyczne cechy\nstylu danego tekstu, rozpoznaje\nzastosowane w nim środki językowe […].\nZasady oceniania\n2 pkt - trzy poprawne odpowiedzi.\n1 pkt - dwie poprawne odpowiedzi.\n0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.\nUwagi.\n1) Jeżeli zostały zaznaczone cztery odpowiedzi, w tym trzy poprawne, to za rozwiązanie\nzadania przyznaje się 1 pkt.\n2) Jeżeli zostały zaznaczone cztery odpowiedzi, w tym dwie poprawne, to za rozwiązanie\nzadania przyznaje się 0 pkt.\nRozwiązanie\nADE","solution":null,"image":"img/jezyk-polski-2026-maj-matura-stara-podstawowa/zad-6.webp","solution_image":null,"topics":null,"page_from":7,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":null,"text_source":"ocr","source_label":"Język polski · Matura · maj 2026 (podstawowa)","subject_label":"Język polski","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 6. (0-2)<br>Spośród podanych określeń (A-E) wybierz i zaznacz trzy, które charakteryzują język<br>tekstu Bogdana Walczaka.<br>A. używanie wyliczeń<br>B. nagromadzenie pytań<br>C. wykorzystywanie licznych metafor<br>D. stosowanie wyrazów wartościujących<br>E. posługiwanie się terminami naukowymi<br>EPOP-P1_100<br>Tekst 2.<br>Michał Szułdrzyński<br>Czytanie rozproszone<br>Na całym świecie w 2021 roku sprzedano książki za 26 miliardów dolarów, z czego<br>e-booki wygenerowały zaledwie 9 procent tej sumy. Z kolei pod względem czytelnictwa gazet<br>Europa Środkowa i Europa Wschodnia - w odróżnieniu od Zachodniej - znajdują się<br>w europejskim ogonie. Być może zatem rewolucja technologiczna znacznie silniej dotknęła<br>społeczeństwa Europy Środkowej i Wschodniej, które porzuciły tradycyjne sposoby<br>przyjmowania informacji.<br>Ponad 60 procent Polaków twierdzi, że informacje o świecie czerpie z internetu,<br>zaledwie kilkanaście procent - z drukowanej prasy: z dzienników lub z tygodników.<br>Paradoksalnie, osoby najbardziej związane ze światem cyfrowym, korzystające z usług<br>w świecie wirtualnym (bankowość, profil zaufany, e-mail), to te, które częściej czytają.<br>Pracujący przy komputerze kilka godzin dziennie to też ci, którzy znajdują się w czołówce<br>czytelnictwa. To więc nie nośniki cyfrowe stają się zagrożeniem dla tradycyjnej książki - do<br>słuchania audiobooków lub czytania e-booków przyznaje się jedynie 5 procent<br>ankietowanych, co aż tak bardzo nie odbiega od światowego trendu udziału sprzedaży<br>książek elektronicznych w wolumenie całego rynku księgarskiego. Zwłaszcza że wszystkie<br>badania wskazują, że po e-booki sięgają ci, którzy i tak są już czytelnikami książek<br>w wydaniu papierowym. Może więc czytamy znacznie więcej niż w przeszłości, lecz to<br>czytanie ma inny charakter. Możliwe, że czytanie literatury pięknej być może zawsze było<br>przywilejem elit, ale dziś proces egalitaryzacji1 poszedł tak daleko, że po prostu czytamy<br>inaczej.<br>Według amerykańskich naukowców, dziś średnio przyswajamy 34 GB danych, co da się<br>przeliczyć na około 100 tysięcy słów. Dziennie! Z roku na rok ilość przyswajanych danych<br>rośnie o w przybliżeniu 5 procent. Dla przykładu: w 2011 roku przeciętny człowiek przyswoił<br>pięć razy więcej informacji niż 25 lat wcześniej. Może więc to narzekanie, że nie czytamy, to<br>wyłącznie narzekanie dziadersów2, niemogących pogodzić się z tym, że dziś czytamy<br>nieporównanie więcej tekstu niż nasi przodkowie, tylko to czytanie jest znacznie bardziej<br>rozproszone - są to zapowiedzi tekstów, nagłówki filmików wideo, dziesiątki, setki, jeśli nie<br>tysiące postów na platformach społecznościowych.<br>Może więc rację mają ci, którzy twierdzą, że większy kapitał kulturowy można wynieść<br>z niejednego serialu niż z nawet najpoczytniejszego romansidła czytanego w wersji<br>papierowej. A nośnik przestaje mieć zupełnie znaczenie, bo ważniejsza jest intelektualna<br>i artystyczna wartość, którą można przyswajać za pomocą e-booka, podcastu czy nawet<br>najzwyklejszego PDF-u.<br>To, oczywiście, nie oznacza, że nie mamy powodów do zmartwień. Badacze ostrzegają<br>przed kulturą rozproszenia, która jest związana z nieustannym pobudzaniem mózgu przez<br>powiadomienia różnych serwisów, walczących o naszą uwagę. Przyswajamy zatem więcej<br>informacji niż dawniej, ale równocześnie trudniej nam się na dłużej skupić, przeprowadzić<br>jakąś analizę intelektualną.<br>Na podstawie: Michał Szułdrzyński, Gra w klasy, „Rzeczpospolita Plus Minus”, nr 170, 23-24 lipca 2022.<br>1 Egalitaryzacja - zrównanie, ujednolicenie.<br>2 Dziaders - lekceważąco albo obraźliwie o starszym człowieku, który nie rozumie zmieniającej się<br>rzeczywistości, nie zna się na tym, co obecnie popularne wśród młodych, nie nadąża za nowinkami.<br>EPOP-P1_100</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 6. (0-2)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymaganie szczegółowe<br>I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie<br>zawartych w nich informacji.<br>Zdający:<br>1.4) wskazuje charakterystyczne cechy<br>stylu danego tekstu, rozpoznaje<br>zastosowane w nim środki językowe […].<br>Zasady oceniania<br>2 pkt - trzy poprawne odpowiedzi.<br>1 pkt - dwie poprawne odpowiedzi.<br>0 pkt - odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi.<br>Uwagi.</p>\n<ol><li>Jeżeli zostały zaznaczone cztery odpowiedzi, w tym trzy poprawne, to za rozwiązanie</li></ol>\n<p>zadania przyznaje się 1 pkt.</p>\n<ol><li>Jeżeli zostały zaznaczone cztery odpowiedzi, w tym dwie poprawne, to za rozwiązanie</li></ol>\n<p>zadania przyznaje się 0 pkt.<br>Rozwiązanie<br>ADE</p>","solutions":[]}