{"id":"matematyka-2019-czerwiec-matura-podstawowa/zad/32","paper_id":"matematyka-2019-czerwiec-matura-podstawowa","number":"32","points":5,"ptype":"open","subject":"matematyka","category":"matura","year":2019,"month":"czerwiec","level":"podstawowa","text":"Zadanie 32. (0-5)\nPodstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego\nprostokąta jest równy\n. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest\nwysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę 60° . Oblicz objętość tego ostrosłupa.\n3 : 4\nA\nB\nC\nD\nS\nO\n\nMMA_1P\nOdpowiedź\n\nMMA_1P\nRozwiązanie zadania. Podstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego prostokąta jest równy 3:4. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest wysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę 60°. Oblicz objętość tego ostrosłupa.","answer":null,"answer_text":"Zadanie 32. (0-5)\nPodstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego\nprostokąta jest równy\n. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest\nwysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę\n. Oblicz objętość tego ostrosłupa.\nRozwiązanie\nNiech a i b oznaczają długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa, H - wysokość ostrosłupa.\nZapisujemy zatem układ równań z niewiadomymi a i b\n432\na b\n⋅\ni\n3\n4\nba =\nZ drugiego równania otrzymujemy\n3\n4\nb\na\n. Stąd i z pierwszego równania otrzymujemy\nrównanie z jedną niewiadomą\n2\n3\n4\n432\na =\n,\n2\n576\na =\n,\nwięc\n24\na =\n. Zatem\n3\n4 24\n18\nb =\n⋅\nZ twierdzenia Pitagorasa dla trójkąta ABC otrzymujemy\n2\n2\n2\nAC\nAB\nBC\n,\n2\n2\n2\n24\n18\nd\nStąd\n2\n2\n24\n18\n576\n324\n900\n30\nd =\nPonieważ kąt nachylenia każdej krawędzi bocznej tego ostrosłupa do płaszczyzny jego\npodstawy jest równy 60°, więc trójkąt ACS jest równoboczny. Zatem wysokość ostrosłupa\njest równa wysokości trójkąta równobocznego o boku długości 30. Zatem\n15 3\nH =\nObjętość ostrosłupa jest więc równa\n1\n3 432 15 3\n2160 3\nV =\n⋅\n⋅\n3 : 4\n60°\nA\nB\nC\nD\nS\nO\n16\nSchemat oceniania\nRozwiązanie, w którym postęp jest wprawdzie niewielki, ale konieczny\nna drodze do całkowitego rozwiązania zadania 1 p.\nZdający\n• zapisze jedną z zależności pomiędzy a i b:\n432\na b\n⋅\nlub\n3\n4\nba =\nalbo\n• zapisze długości sąsiednich krawędzi podstawy ostrosłupa w zależności od jednej\nzmiennej, np. 3x, 4x\ni na tym zakończy lub dalej popełni błędy.\nRozwiązanie, w którym jest istotny postęp 2 p.\nZdający\n• zapisze układ równań z niewiadomymi a i b:\n432\na b\n⋅\ni\n3\n4\nba =\nalbo\n• zapisze oraz rozwiąże równanie 3\n4\n432\nx\nx\n⋅\n:\n6\nx =\ni na tym zakończy lub dalej popełni błędy.\nPokonanie zasadniczych trudności zadania 3 p.\nZdający\n• obliczy długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa oraz obliczy długość d\nprzekątnej podstawy tego ostrosłupa:\n24\na =\n,\n18\nb =\n,\n30\nd =\nalbo\n• obliczy\n6\nx =\n, długość przekątnej podstawy\n5\n30\nd\nx\ni zapisze pole podstawy\nostrosłupa w zależności od x:\n2\n12\nABCD\nP\nx\ni na tym zakończy lub dalej popełni błędy.\nRozwiązanie prawie pełne 4 p.\nZdający obliczy wysokość ostrosłupa:\n15 3\nH =\ni na tym zakończy lub dalej popełni błędy.\nRozwiązanie pełne 5 p.\nZdający obliczy objętość ostrosłupa:\n1\n3 432 15 3\n2160 3\nV =\n⋅\n⋅\nUwagi\n1. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe albo błędy w przepisywaniu, które nie przekreślają\npoprawności rozumowania i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, to maksymalnie\nmoże otrzymać 4 punkty.\n2. Jeżeli zdający odgadnie długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa i rozwiąże zadanie do\nkońca, to maksymalnie może otrzymać 4 punkty.\n3. Jeśli zdający rozpatruje inny kąt (np. 45°) niż opisany w treści zadania, to za całe\nrozwiązanie może otrzymać maksymalnie 3 punkty.\n4. Jeżeli zdający błędnie zastosuje definicje funkcji trygonometrycznych do obliczenia\nwysokości ostrosłupa, to maksymalnie może otrzymać 3 punkty.\n5. Akceptujemy poprawne przybliżenia wielkości H i V.\n6. Jeżeli zdający odgadnie długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa i na tym poprzestanie,\nto otrzymuje 1 punkt.\n7. Jeżeli zdający zakłada, że długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa są równe 3oraz 4\ni z tym założeniem rozwiąże zadanie do końca, to otrzymuje 0 punktów.\n17","solution":"$V = 2160\\sqrt{3}$","image":"img/matematyka-2019-czerwiec-matura-podstawowa/zad-32.webp","solution_image":"img/matematyka-2019-czerwiec-matura-podstawowa/sol-32.svg","topics":"stereometria","page_from":20,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"zadaniazmatur","text_source":"site","source_label":"Matematyka · Matura · czerwiec 2019 (podstawowa)","subject_label":"Matematyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 32. (0-5)<br>Podstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego<br>prostokąta jest równy<br>. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest<br>wysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę 60° . Oblicz objętość tego ostrosłupa.<br>3 : 4<br>A<br>B<br>C<br>D<br>S<br>O</p>\n<p>MMA_1P<br>Odpowiedź</p>\n<p>MMA_1P<br>Rozwiązanie zadania. Podstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego prostokąta jest równy 3:4. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest wysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę 60°. Oblicz objętość tego ostrosłupa.</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 32. (0-5)<br>Podstawą ostrosłupa ABCDS jest prostokąt o polu równym 432, a stosunek długości boków tego<br>prostokąta jest równy<br>. Przekątne podstawy ABCD przecinają się w punkcie O. Odcinek SO jest<br>wysokością ostrosłupa (zobacz rysunek). Kąt SAO ma miarę<br>. Oblicz objętość tego ostrosłupa.<br>Rozwiązanie<br>Niech a i b oznaczają długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa, H - wysokość ostrosłupa.<br>Zapisujemy zatem układ równań z niewiadomymi a i b<br>432<br>a b<br>⋅<br>i<br>3<br>4<br>ba =<br>Z drugiego równania otrzymujemy<br>3<br>4<br>b<br>a<br>. Stąd i z pierwszego równania otrzymujemy<br>równanie z jedną niewiadomą<br>2<br>3<br>4<br>432<br>a =<br>,<br>2<br>576<br>a =<br>,<br>więc<br>24<br>a =<br>. Zatem<br>3<br>4 24<br>18<br>b =<br>⋅<br>Z twierdzenia Pitagorasa dla trójkąta ABC otrzymujemy<br>2<br>2<br>2<br>AC<br>AB<br>BC<br>,<br>2<br>2<br>2<br>24<br>18<br>d<br>Stąd<br>2<br>2<br>24<br>18<br>576<br>324<br>900<br>30<br>d =<br>Ponieważ kąt nachylenia każdej krawędzi bocznej tego ostrosłupa do płaszczyzny jego<br>podstawy jest równy 60°, więc trójkąt ACS jest równoboczny. Zatem wysokość ostrosłupa<br>jest równa wysokości trójkąta równobocznego o boku długości 30. Zatem<br>15 3<br>H =<br>Objętość ostrosłupa jest więc równa<br>1<br>3 432 15 3<br>2160 3<br>V =<br>⋅<br>⋅<br>3 : 4<br>60°<br>A<br>B<br>C<br>D<br>S<br>O<br>16<br>Schemat oceniania<br>Rozwiązanie, w którym postęp jest wprawdzie niewielki, ale konieczny<br>na drodze do całkowitego rozwiązania zadania 1 p.<br>Zdający<br>• zapisze jedną z zależności pomiędzy a i b:<br>432<br>a b<br>⋅<br>lub<br>3<br>4<br>ba =<br>albo<br>• zapisze długości sąsiednich krawędzi podstawy ostrosłupa w zależności od jednej<br>zmiennej, np. 3x, 4x<br>i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.<br>Rozwiązanie, w którym jest istotny postęp 2 p.<br>Zdający<br>• zapisze układ równań z niewiadomymi a i b:<br>432<br>a b<br>⋅<br>i<br>3<br>4<br>ba =<br>albo<br>• zapisze oraz rozwiąże równanie 3<br>4<br>432<br>x<br>x<br>⋅<br>:<br>6<br>x =<br>i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.<br>Pokonanie zasadniczych trudności zadania 3 p.<br>Zdający<br>• obliczy długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa oraz obliczy długość d<br>przekątnej podstawy tego ostrosłupa:<br>24<br>a =<br>,<br>18<br>b =<br>,<br>30<br>d =<br>albo<br>• obliczy<br>6<br>x =<br>, długość przekątnej podstawy<br>5<br>30<br>d<br>x<br>i zapisze pole podstawy<br>ostrosłupa w zależności od x:<br>2<br>12<br>ABCD<br>P<br>x<br>i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.<br>Rozwiązanie prawie pełne 4 p.<br>Zdający obliczy wysokość ostrosłupa:<br>15 3<br>H =<br>i na tym zakończy lub dalej popełni błędy.<br>Rozwiązanie pełne 5 p.<br>Zdający obliczy objętość ostrosłupa:<br>1<br>3 432 15 3<br>2160 3<br>V =<br>⋅<br>⋅<br>Uwagi</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe albo błędy w przepisywaniu, które nie przekreślają</li></ol>\n<p>poprawności rozumowania i konsekwentnie rozwiąże zadanie do końca, to maksymalnie<br>może otrzymać 4 punkty.</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający odgadnie długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa i rozwiąże zadanie do</li></ol>\n<p>końca, to maksymalnie może otrzymać 4 punkty.</p>\n<ol><li>Jeśli zdający rozpatruje inny kąt (np. 45°) niż opisany w treści zadania, to za całe</li></ol>\n<p>rozwiązanie może otrzymać maksymalnie 3 punkty.</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający błędnie zastosuje definicje funkcji trygonometrycznych do obliczenia</li></ol>\n<p>wysokości ostrosłupa, to maksymalnie może otrzymać 3 punkty.</p>\n<ol><li>Akceptujemy poprawne przybliżenia wielkości H i V.</li><li>Jeżeli zdający odgadnie długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa i na tym poprzestanie,</li></ol>\n<p>to otrzymuje 1 punkt.</p>\n<ol><li>Jeżeli zdający zakłada, że długości krawędzi podstawy tego ostrosłupa są równe 3oraz 4</li></ol>\n<p>i z tym założeniem rozwiąże zadanie do końca, to otrzymuje 0 punktów.<br>17</p>","solutions":[{"source":"site","label":"matematykaszkolna.pl","kind":"image","image":"/img/matematyka-2019-czerwiec-matura-podstawowa/sol-32.svg"},{"source":"zadaniazmatur","label":"zadaniazmatur.pl","kind":"text","html":"<p>$V = 2160\\sqrt{3}$</p>"}]}