{"id":"matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/zad/25","paper_id":"matematyka-2026-maj-matura-podstawowa","number":"25","points":1,"ptype":"true_false","subject":"matematyka","category":"matura","year":2026,"month":"maj","level":"podstawowa","text":"Zadanie 25. (0-1)\nW kartezjańskim układzie współrzędnych (𝑥, 𝑦) dany jest okrąg 𝒪 o środku w punkcie\n𝑆= (1, -3) i o promieniu 5.\nOceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest\nprawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.\nPunkt 𝐴= (4, -7) leży na okręgu 𝒪.\nP\nF\nOkrąg 𝒪 jest określony równaniem (𝑥-1)2 + (𝑦+ 3)2 = 5.\nP\nF\nW kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) dany jest okrąg O o środku w punkcie S=(1,-3) i o promieniu 5. Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe. Punkt A=(4,-7) leży na okręgu O. | P | F | Okrag O jest określony równaniem (x-1)² + (y+3)² = 5. | P | F |","answer":"PF","answer_text":"Zadanie 25. (0-1)\nWymaganie ogólne\nWymagania szczegółowe\nIII. Wykorzystanie i interpretowanie\nreprezentacji.\n1. Stosowanie obiektów matematycznych\ni operowanie nimi, interpretowanie pojęć\nmatematycznych.\nZdający:\nIX.3) oblicza odległość dwóch punktów\nw układzie współrzędnych;\nIX.4) posługuje się równaniem okręgu\n(𝑥-𝑎)2 + (𝑦-𝑏)2 = 𝑟2.\nZasady oceniania\n1 pkt - odpowiedź poprawna.\n0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.\nRozwiązanie\nWersja A\nWersja B\nPF\nPF\nZasady oceniania rozwiązań zadań","solution":"Odpowiedź: PF\n\nStrona arkusza CKE z trescia zadania\n\nCo zrobić?\n\nZdanie 1: $A = (4, -7)$ leży na okręgu?\n\nSprawdź odległość $|SA|$. Punkt leży na okręgu $\\iff |SA| = r$.\n\n$$|SA|^2 = (4 - 1)^2 + (-7 - (-3))^2 = 9 + 16 = 25 = 5^2$$\n\n$|SA| = 5 = r$ ✓ — punkt leży na okręgu. PRAWDA.\n\nZdanie 2: Równanie $(x-1)^2 + (y+3)^2 = 5$?\n\nWzór ogólny: okrąg o środku $(a, b)$ i promieniu $r$ ma równanie $(x-a)^2 + (y-b)^2 = r^2$.\n\nŚrodek $(1, -3)$, $r = 5$ → po prawej stronie powinno być $r^2 = 25$, nie $5$.\n\nPoprawne równanie: $(x-1)^2 + (y+3)^2 = 25$.\n\nZdanie pokazuje $= 5$ — FAŁSZ.\n\nPo co to umieć\n\nRównanie okręgu:\n$$(x - a)^2 + (y - b)^2 = r^2$$\n\nŚrodek $(a, b)$ — uwaga na znaki: $(x-1)^2 + (y+3)^2$ to środek $(1, -3)$ (bo $+3 = -(-3)$).\n\nPunkt leży na okręgu ⟺ podstawienie spełnia równanie ⟺ odległość od środka = $r$.\n\nTypowy błąd: Pułapka: w równaniu okręgu po prawej stronie jest $r^2$, **nie** $r$. Tu $r = 5$, więc $r^2 = 25$, a zdanie pokazuje $=5$ — fałsz.","image":"img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/zad-25.webp","solution_image":"img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/sol-25.svg","topics":"równanie okręgu, sprawdzanie czy punkt leży na okręgu, analityczna","page_from":26,"source":"ocr","answer_source":null,"answer_text_source":"ocr","solution_source":"maturaonline","text_source":"site","source_label":"Matematyka · Matura · maj 2026 (podstawowa)","subject_label":"Matematyka","category_label":"Matura","text_html":"<p>Zadanie 25. (0-1)<br>W kartezjańskim układzie współrzędnych (𝑥, 𝑦) dany jest okrąg 𝒪 o środku w punkcie<br>𝑆= (1, -3) i o promieniu 5.<br>Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest<br>prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe.<br>Punkt 𝐴= (4, -7) leży na okręgu 𝒪.<br>P<br>F<br>Okrąg 𝒪 jest określony równaniem (𝑥-1)2 + (𝑦+ 3)2 = 5.<br>P<br>F<br>W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) dany jest okrąg O o środku w punkcie S=(1,-3) i o promieniu 5. Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Wybierz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F - jeśli jest fałszywe. Punkt A=(4,-7) leży na okręgu O. | P | F | Okrag O jest określony równaniem (x-1)² + (y+3)² = 5. | P | F |</p>","answer_text_html":"<p>Zadanie 25. (0-1)<br>Wymaganie ogólne<br>Wymagania szczegółowe<br>III. Wykorzystanie i interpretowanie<br>reprezentacji.</p>\n<ol><li>Stosowanie obiektów matematycznych</li></ol>\n<p>i operowanie nimi, interpretowanie pojęć<br>matematycznych.<br>Zdający:<br>IX.3) oblicza odległość dwóch punktów<br>w układzie współrzędnych;<br>IX.4) posługuje się równaniem okręgu<br>(𝑥-𝑎)2 + (𝑦-𝑏)2 = 𝑟2.<br>Zasady oceniania<br>1 pkt - odpowiedź poprawna.<br>0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.<br>Rozwiązanie<br>Wersja A<br>Wersja B<br>PF<br>PF<br>Zasady oceniania rozwiązań zadań</p>","solutions":[{"source":"site","label":"matematykaszkolna.pl","kind":"image","image":"/img/matematyka-2026-maj-matura-podstawowa/sol-25.svg"},{"source":"maturaonline","label":"matura-online.pl","kind":"text","html":"<p>Odpowiedź: PF</p>\n<p>Strona arkusza CKE z trescia zadania</p>\n<p>Co zrobić?</p>\n<p>Zdanie 1: $A = (4, -7)$ leży na okręgu?</p>\n<p>Sprawdź odległość $|SA|$. Punkt leży na okręgu $\\iff |SA| = r$.</p>\n<p>$$|SA|^2 = (4 - 1)^2 + (-7 - (-3))^2 = 9 + 16 = 25 = 5^2$$</p>\n<p>$|SA| = 5 = r$ ✓ — punkt leży na okręgu. PRAWDA.</p>\n<p>Zdanie 2: Równanie $(x-1)^2 + (y+3)^2 = 5$?</p>\n<p>Wzór ogólny: okrąg o środku $(a, b)$ i promieniu $r$ ma równanie $(x-a)^2 + (y-b)^2 = r^2$.</p>\n<p>Środek $(1, -3)$, $r = 5$ → po prawej stronie powinno być $r^2 = 25$, nie $5$.</p>\n<p>Poprawne równanie: $(x-1)^2 + (y+3)^2 = 25$.</p>\n<p>Zdanie pokazuje $= 5$ — FAŁSZ.</p>\n<p>Po co to umieć</p>\n<p>Równanie okręgu:<br>$$(x - a)^2 + (y - b)^2 = r^2$$</p>\n<p>Środek $(a, b)$ — uwaga na znaki: $(x-1)^2 + (y+3)^2$ to środek $(1, -3)$ (bo $+3 = -(-3)$).</p>\n<p>Punkt leży na okręgu ⟺ podstawienie spełnia równanie ⟺ odległość od środka = $r$.</p>\n<p>Typowy błąd: Pułapka: w równaniu okręgu po prawej stronie jest $r^2$, <strong>nie</strong> $r$. Tu $r = 5$, więc $r^2 = 25$, a zdanie pokazuje $=5$ — fałsz.</p>"},{"source":"maturazai","label":"maturazai.pl (AI)","kind":"text","html":"<h4>Poprawna odpowiedz: 1 - P (Prawda), 2 - F (Falsz)</h4>\n<p>Dane: okrag $O$ o srodku $S = (1, -3)$ i promieniu $r = 5$.</p>\n<h4>Sposob 1 - rownanie okregu i sprawdzenie polozenia punktu</h4>\n<p><strong>Karta wzorow CKE EM2023</strong> (dzial: Geometria analityczna - rownanie okregu): okrag o srodku $S = (a, b)$ i promieniu $r$ ma rownanie<br>\\[<br>(x - a)^2 + (y - b)^2 = r^2.<br>\\]</p>\n<p>Dla naszego okregu $a = 1$, $b = -3$, $r = 5$, wiec<br>\\[<br>(x - 1)^2 + (y - (-3))^2 = 5^2 \\quad\\Longrightarrow\\quad (x - 1)^2 + (y + 3)^2 = 25.<br>\\]</p>\n<h5>Stwierdzenie 1: Punkt $A = (4, -7)$ lezy na okregu $O$</h5>\n<p>Punkt lezy na okregu, gdy jego wspolrzedne spelniaja rownanie okregu. Rownowaznie: gdy odleglosc punktu od srodka jest rowna promieniowi.</p>\n<p><strong>Karta wzorow CKE EM2023</strong> (dzial: Geometria analityczna - odleglosc punktow): dla punktow $P_1 = (x_1, y_1)$, $P_2 = (x_2, y_2)$<br>\\[<br>|P_1 P_2| = \\sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2}.<br>\\]</p>\n<p>Liczymy odleglosc $A$ od srodka $S$:<br>\\[<br>|AS| = \\sqrt{(4 - 1)^2 + (-7 - (-3))^2} = \\sqrt{3^2 + (-4)^2} = \\sqrt{9 + 16} = \\sqrt{25} = 5.<br>\\]</p>\n<p>Skoro $|AS| = 5 = r$, to punkt $A$ lezy na okregu $O$.</p>\n<p><strong>Stwierdzenie 1 jest PRAWDZIWE (P).</strong></p>\n<p>(Sprawdzenie przez rownanie: $(4-1)^2 + (-7+3)^2 = 9 + 16 = 25$ - zgadza sie z prawa strona.)</p>\n<h5>Stwierdzenie 2: Okrag $O$ jest okreslony rownaniem $(x-1)^2 + (y+3)^2 = 5$</h5>\n<p>Wyprowadzone wyzej poprawne rownanie to<br>\\[<br>(x - 1)^2 + (y + 3)^2 = 25,<br>\\]<br>poniewaz po prawej stronie stoi $r^2 = 5^2 = 25$, a <strong>nie</strong> sam promien $r = 5$.</p>\n<p>Rownanie podane w stwierdzeniu ma po prawej stronie $5$, co odpowiadaloby okregowi o promieniu $\\sqrt{5}$, a nie $5$. To inny okrag (ten sam srodek, ale promien $\\sqrt{5} \\approx 2{,}24$).</p>\n<p><strong>Stwierdzenie 2 jest FALSZYWE (F).</strong></p>\n<h4>Dlaczego druga teza jest bledna</h4>\n<p>W rownaniu okregu po prawej stronie zawsze wystepuje <strong>kwadrat promienia</strong> $r^2$, a nie sam promien. Tu $r = 5$, wiec $r^2 = 25$. Wartosc $5$ w stwierdzeniu jest po prostu promieniem, a nie jego kwadratem - stad falsz.</p>\n<h4>Typowe pulapki</h4>\n<ul><li><strong>Mylenie $r$ z $r^2$:</strong> najczestszy blad to wpisanie po prawej stronie promienia $5$ zamiast jego kwadratu $25$. Zawsze podnos promien do kwadratu.</li><li><strong>Znak przy wspolrzednej srodka:</strong> srodek ma $b = -3$, a w rownaniu pojawia sie $(y - b) = (y - (-3)) = (y + 3)$. Ujemna wspolrzedna srodka daje w nawiasie znak plus - to akurat w stwierdzeniu 2 jest zapisane poprawnie, ale latwo sie tu pomylic ze znakiem.</li></ul>"},{"source":"matematykaorg","label":"matematyka.org.pl","kind":"text","html":"<p>Środek okręgu to:</p>\n<p>S=(1,-3)</p>\n<p>Sprawdzamy odległość punktu A=(4,-7) od środka okręgu:</p>\n<p>|SA|=√((4-1)^2+(-7-(-3))^2)</p>\n<p>|SA|=√(3^2+(-4)^2)</p>\n<p>|SA|=√(9+16)=5</p>\n<p>Promień okręgu wynosi 5 , więc punkt A leży na okręgu.</p>\n<p>Pierwsze zdanie: prawda.</p>\n<p>Równanie okręgu o środku (1,-3) i promieniu 5 ma postać:</p>\n<p>(x-1)^2+(y+3)^2=25</p>\n<p>W podanym zdaniu po prawej stronie jest 5 , a powinno być 25 .</p>\n<p>Drugie zdanie: fałsz.</p>\n<p>Odpowiedź: P, F</p>"},{"source":"zadaniazmatur","label":"zadaniazmatur.pl","kind":"text","html":"<ol><li>PRAWDA 2) FAŁSZ</li></ol>"}]}